Thông tin được ông Phạm Bình An, Viện phó Nghiên cứu phát triển TP HCM, nêu tại hội thảo Chuyển đổi năng lượng xanh – Động lực tăng trưởng bền vững do Bộ Công Thương, UBND TP HCM và báo Tuổi Trẻ tổ chức, chiều 21/4.
Mục tiêu đặt ra trong bối cảnh Côn Đảo chịu áp lực lớn từ tăng trưởng du lịch, với lượng rác 20-25 tấn mỗi ngày, trong khi hạ tầng xử lý còn hạn chế. Hệ sinh thái biển bị suy thoái, san hô tẩy trắng, bãi biển xói mòn. Các dự án xanh dù được đề xuất nhưng triển khai còn chậm.
Theo TP HCM, việc chuyển đổi sang mô hình “hòn đảo carbon thấp” là giải pháp để giải quyết thế lưỡng nan giữa phát triển và bảo tồn, đồng thời thử nghiệm chính sách phát thải thấp trước khi nhân rộng. Đặc biệt cuối năm ngoái, đặc khu Côn Đảo được kết nối với điện lưới quốc gia qua cáp ngầm dài hơn 77 km, thay thế điện diesel vốn tốn kém và ô nhiễm.
Định hướng đến năm 2045 của thành phố, Côn Đảo sẽ trở thành mô hình phát triển “thuận tự nhiên”, lấy công nghệ xanh làm công cụ và kinh tế tuần hoàn làm nền tảng. Chiến lược tập trung vào 4 trụ cột gồm giao thông, năng lượng, môi trường và du lịch.
Với giao thông, thành phố đặt lộ trình cấm xe xăng, chuyển toàn bộ sang xe điện. Cụ thể, thành phố đặt mục tiêu đến năm 2028, 100% phương tiện đường bộ tại Côn Đảo là xe điện.
Hạ tầng hỗ trợ gồm mạng lưới trạm sạc nhanh tại sân bay, bến tàu, cơ sở lưu trú và hệ thống đổi pin cho xe máy, với thời gian thay pin dưới 4 phút. Dự kiến đến 2030 đảo này có hơn 200 điểm sạc và đổi pin công cộng.
Song song đó, thành phố đặt mục tiêu 100% công sở lắp điện mặt trời mái nhà trước 2028.
Thành phố cũng sẽ đầu tư phát triển điện rác để xử lý 20-25 tấn rác mỗi ngày; Ứng dụng lưới điện thông minh và hệ thống lưu trữ (BESS). Mục tiêu 5 năm tới, năng lượng tái tạo dự kiến chiếm 50% tổng nguồn cung.
Côn Đảo sẽ phục hồi hệ sinh thái biển, gồm 1.800 ha san hô và 1.000 ha cỏ biển, đồng thời thí điểm đo lường và bán tín chỉ carbon từ hệ sinh thái ven biển (Blue Carbon).
Nguồn thu từ tín chỉ carbon được tái đầu tư cho bảo tồn, hình thành vòng tuần hoàn tài chính khép kín, giảm phụ thuộc ngân sách. Mục tiêu đến 2030, 85% rác thải rắn trên đảo được tái chế; 100% nước thải được xử lý, tái sử dụng
Thành phố cũng định vị du lịch của đặc khu này cao cấp thay vì đại chúng. Côn Đảo hướng tới phân khúc cao cấp với thương hiệu “Di sản – Tâm linh – Sinh thái”. Các sản phẩm du lịch gắn với bảo tồn như xem rùa đẻ trứng, phục hồi san hô, kết hợp công nghệ thực tế ảo tại di tích lịch sử. Mục tiêu đến 2030, 100% cơ sở lưu trú đạt chứng nhận xanh.
Dự kiến, thành phố sẽ đầu tư từ ngân sách hơn 21.000 tỷ đồng. Ngoài ra, chính quyền cũng sẽ huy động nguồn lực từ thị trường carbon và các cơ chế tài chính xanh.
Côn Đảo là đặc khu duy nhất của TP HCM rộng gần 76 km2, gồm 16 hòn đảo, trong đó Côn Sơn lớn nhất, cách trung tâm TP HCM hơn 230 km. Các dịch vụ giao thông, lữ hành, lưu trú, ẩm thực… là nguồn thu chủ yếu của kinh tế đảo.
Tại hội thảo, ông Bùi Minh Thạnh, Phó chủ tịch UBND TP HCM, cho biết thành phố đang triển khai Đề án chuyển đổi xanh giai đoạn 2025-2035 với 10 trụ cột, 76 chỉ tiêu, dự kiến huy động khoảng 900.000 tỷ đồng.
Thành phố định hướng phát triển năng lượng tái tạo, sử dụng năng lượng tiết kiệm, thúc đẩy hydro và amoniac xanh, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Còn năm 2030, 100% phương tiện giao thông công cộng dự kiến sử dụng năng lượng sạch. TP HCM chọn Côn Đảo và Cần Giờ là hai nơi đi đầu về phát triển giao thông xanh, vùng phát thải thấp.
Trong chiều nay, Ban tổ chức đã kích hoạt chương trình Việt Nam Xanh 2026 triển khai chủ đề “Chuyển đổi xanh – Hiệu quả bền vững”, gồm nhiều hoạt động hướng tới mục tiêu thúc đẩy chuyển đổi xanh từ nhận thức đến hành động trong toàn xã hội, lan tỏa các mô hình và sáng kiến có tính ứng dụng, đồng thời góp phần tạo ra những giá trị thiết thực cho môi trường, kinh tế và xã hội.
Theo ghi nhận, toàn tỉnh Quảng Ngãi hiện có hơn 1.000ha trồng ớt, trong đó khoảng 765ha đang bước vào thu hoạch đầu vụ. Năng suất bình quân đạt hơn 82 tạ/ha. Dù sản lượng khá, nhưng giá bán lại lao dốc mạnh so với cùng kỳ năm ngoái.
Cùng thời điểm này năm 2025, giá ớt dao động 50.000-70.000 đồng/kg. Thế nhưng năm nay, ngay từ đầu vụ giá chỉ khoảng 14.000 đồng/kg và nhanh chóng giảm sâu xuống còn 5.000-7.000 đồng/kg.
Giữa ruộng ớt chín đỏ ở xã An Phú, bà Hiền thở dài, khoảng 5.000m² ớt của bà nhờ thời tiết ủng hộ mà quả đẹp. Nhưng giá xuống quá thấp khiến công sức chăm sóc gần như "đổ sông đổ biển".
"Giá này không đủ bù tiền giống, phân bón. Tôi tiếc nên tự hái, không dám thuê người vì không đủ trả công", bà Hiền thở dài.
Vựa ớt Quảng Ngãi đang rơi vào cảnh như bà Hiền. Thu hoạch thì lỗ, còn bỏ lại thì xót công, người dân mắc kẹt trong vòng luẩn quẩn "được mùa, mất giá".
Anh Nguyễn Duy Phước, một nông dân trồng ớt quy mô lớn tại xã Bình Sơn, cho biết mỗi ngày thu hoạch gần 2,5 tấn ớt nhưng bán ra chỉ khoảng 5.000 đồng/kg.
"Tiền phân, tiền thuốc, công chăm sóc đều tăng, mà giá bán thế này thì coi như lỗ nặng", anh Phước nói.
Theo các cơ sở thu mua, nguyên nhân chính khiến giá ớt giảm sâu là do thị trường tiêu thụ phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Trung Quốc.
Năm nay nhu cầu từ thị trường này giảm, trong khi chi phí vận chuyển tăng cao, nhiều xe container hạn chế hoạt động khiến đầu ra bị ách tắc.
Một cơ sở thu mua, đóng gói ớt tại xã An Phú cho biết mỗi ngày vẫn thu mua hơn chục tấn ớt, nhưng sức tiêu thụ yếu nên giá buộc phải giảm sâu. "Đầu ra chậm, chi phí tăng nên doanh nghiệp cũng khó xoay xở", đại diện cơ sở này nói.
Dọc đường Trường Sa, bờ nam sông Trà Khúc, hình ảnh ớt đỏ rực được người dân trải dài phơi khô trên đoạn gần 2km trở nên quen thuộc. Đây là cách nhiều hộ lựa chọn để "găm hàng", chờ giá nhích lên sẽ bán ớt khô nhằm gỡ gạc phần nào chi phí.
Lúc 7h sáng ngày 20/4, giá dầu Brent tăng 7% lên gần 97 USD một thùng. Dầu thô Mỹ WTI tăng 8% lên 90 USD.
Giá vàng thế giới hiện cũng giảm 76 USD về 4.753 USD một ounce. Các diễn biến này đảo ngược so với cuối tuần trước, do căng thẳng tại Trung Đông tăng nhiệt trở lại.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 19/4 cho biết quân đội Mỹ đã nổ súng vào một tàu container Iran tại Vịnh Oman, sau đó bắt giữ tàu này. Ông cho biết con tàu cố vượt qua lệnh phong tỏa Hải quân của Mỹ để ra vào các cảng của Iran, nhưng không thành công.
Trước đó, Iran tấn công một tàu dầu tại eo biển Hormuz ngày 18/4. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã nổ súng vào tàu dầu này. Một tàu container khác cũng bị trúng vật thể chưa xác định, theo Trung tâm Điều phối Hàng hải Vương quốc Anh.
Ông Trump tiếp tục dọa sẽ phá hủy mọi nhà máy điện và cầu tại Iran nếu lãnh đạo nước này không chấp nhận một thỏa thuận với Mỹ. Thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran dự kiến hết hiệu lực tuần này. Ông gọi các cuộc tấn công tàu cuối tuần qua của Iran là "vi phạm hoàn toàn" thỏa thuận ngừng bắn.
Hiện chưa rõ Mỹ và Iran có tiến hành vòng đàm phán hòa bình thứ hai tại Pakistan hay không. Ông Trump cho biết hai bên dự định đàm phán tại Islamabad ngày 20/4. Tuy nhiên, Iran tuyên bố sẽ không tham dự khi lệnh phong tỏa của Mỹ vẫn được duy trì và hai bên còn nhiều bất đồng khác, theo hãng thông tấn Israel IRNA.
Căng thẳng Trung Đông đột ngột leo thang cuối tuần qua, sau khi Mỹ và Iran dường như tiến gần tới một thỏa thuận. Giá dầu lao dốc ngày 17/4 sau khi Iran bất ngờ tuyên bố tạm thời mở hoàn toàn eo biển Hormuz cho tàu thương mại, nhằm đáp lại thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Lebanon. Tuy nhiên, nước này vẫn duy trì nhiều điều kiện về di chuyển như trước đây.
Ông Trump cũng không dỡ bỏ lệnh phong tỏa của Mỹ với các cảng của Iran. Gần một ngày sau, Tehran tuyên bố đóng lại Hormuz.
Số liệu thống kê cho thấy có sự tương quan giữa lượng tài khoản chứng khoán mở mới hằng tháng và diễn biến VN-Index từ năm 2019 đến nay.
Ví dụ, nửa cuối năm 2021 đến đầu năm 2022, số tài khoản mở mới đạt đỉnh cao nhất lịch sử, đúng giai đoạn VN-Index ở vùng 1.400 - 1.500 điểm. Khi thị trường giảm khoảng 40% trong 8 tháng tiếp theo, lượng mở mới cũng giảm theo. Và khi thị trường hồi phục, lượng mở mới tăng trở lại.
Sang đến năm 2024, thị trường ghi nhận thêm khoảng 2 triệu tài khoản mới. Theo thống kê của FiinTrade, nhà đầu tư cá nhân mua ròng hơn 77.700 tỉ đồng trên sàn HoSE trong năm 2024. Giai đoạn mua ròng đỉnh điểm rơi vào tháng 5 và tháng 6, khi VN-Index tiếp cận ngưỡng 1.280 - 1.300 điểm - vùng đỉnh ngắn hạn của năm.
Năm 2025, con số mở mới tiếp tục tăng lên gần 2,6 triệu tài khoản, đưa tổng số lên hơn 11,8 triệu, trong bối cảnh VN-Index lập đỉnh lịch sử 1.784 điểm.
Dragon Capital nhận định nhà đầu tư cá nhân không dẫn dắt mà thường chạy theo xu hướng. Dòng tiền có xu hướng đến sau khi thị trường đã tăng và rút đi sau khi đã giảm.
Trong tài chính hành vi, hiện tượng này được gọi là hành vi bầy đàn - xu hướng ra quyết định dựa trên hành động của người xung quanh thay vì phân tích độc lập. Ở thị trường có hơn 80% giao dịch đến từ cá nhân, hành vi bầy đàn có thể tạo ra vòng lặp tự củng cố.
Khi nhiều người mua khiến giá tăng, giá tăng xác nhận quyết định mua, dẫn đến nhiều người mua thêm cho đến khi dòng tiền mới cạn kiệt và vòng lặp đảo chiều.
Đây là xu hướng mà hầu hết nhà đầu tư nhận ra ở chính mình, dù không phải lúc nào cũng thừa nhận. Hãy hình dung hai cổ phiếu mua cùng một thời điểm. Cổ phiếu A tăng 20%, nhà đầu tư bán ngay với tâm lý "chốt chắc ăn". Cổ phiếu B giảm 30%, nhà đầu tư giữ lại, chờ "về bờ".
Một năm sau, mã A tiếp tục tăng thêm 40%, trong khi mã B vẫn nằm ở vùng giá thấp. Danh mục lúc này nghiêng hoàn toàn về phía mã kém chất lượng, vì mã tốt đã bị loại khỏi danh mục từ sớm.
Gốc rễ của xu hướng này nằm ở đặc tính rất cơ bản của tâm lý con người là nỗi đau mất mát thường mạnh gấp khoảng 2 lần niềm vui từ lợi nhuận tương đương.
Khi nhìn vào một cổ phiếu đang lãi 20%, cảm giác "nếu không chốt bây giờ, lợi nhuận có thể mất" thắng cảm giác "nếu giữ tiếp, lợi nhuận có thể tăng thêm". Và khi nhìn vào cổ phiếu đang lỗ 30%, cảm giác "chưa bán thì chưa lỗ" mạnh hơn lý trí "nên cắt lỗ để bảo toàn vốn".
Dragon Capital cho biết đây là cách bộ não được thiết kế qua hàng triệu năm tiến hóa để bảo vệ nguồn lực. Nhưng trên thị trường tài chính, bản năng này thường dẫn đến kết quả không tối ưu.
Quỹ đầu tư này nhận định dư nợ cho vay ký quỹ phản ánh mức độ sẵn sàng sử dụng đòn bẩy của nhà đầu tư, tức là mức độ tự tin của thị trường. Xu hướng này thường khá nhất quán. Nhà đầu tư có xu hướng tăng đòn bẩy sau khi thị trường đã tăng và giảm đòn bẩy sau khi thị trường đã giảm - đi ngược với lý thuyết tối ưu.
Trong tài chính hành vi, xu hướng này gọi là thiên lệch do thông tin gần nhất - khi nhà đầu tư đánh giá quá cao những gì vừa xảy ra. Ba tháng thị trường điều chỉnh liên tục có thể tạo ra cảm giác thị trường sẽ điều chỉnh mãi, dù dữ liệu dài hạn cho thấy điều ngược lại. Ba tháng tăng liên tục có thể tạo ra cảm giác "lần này khác", dù mọi chu kỳ đều có sự điều chỉnh.
Trong sự kiện đại dịch năm 2020, những nhà đầu tư bắt đầu đầu tư định kỳ từ ba đến sáu tháng trước đáy, tức là khi tin tức tiêu cực nhất, khi bản năng bảo "đừng mua" lại đạt kết quả cao hơn so với những người bắt đầu đúng tháng đáy.
Nói cách khác, xu hướng "thiên lệch do thông tin gần nhất" thường thúc giục nhà đầu tư dừng lại đúng lúc có thể nên tiếp tục.
