Theo số liệu từ Tổng cục Hải quan, kim ngạch thương mại hai chiều Việt Nam – Malaysia tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, đạt trên 15 tỉ USD trong năm 2025, tăng 5% so với năm trước. Riêng xuất khẩu của Việt Nam sang Malaysia đạt 4,8 tỉ USD.
Tuy nhiên, song hành với cơ hội là áp lực chuyển đổi khi Malaysia ngày càng siết chặt các tiêu chuẩn nhập khẩu theo hướng xanh và bền vững, cũng như các yêu cầu đối với chứng nhận Halal.
Sáng 23-4, tại TP.HCM, Trung tâm Xúc tiến thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) phối hợp cùng Tổng lãnh sự quán Malaysia tại TP.HCM và Cục Xúc tiến thương mại Malaysia tại TP.HCM (MATRADE) tổ chức hội thảo “Đẩy mạnh sản xuất xanh và xuất khẩu bền vững cho hàng hóa Việt Nam thâm nhập vào thị trường Malaysia”.
Tại đây, bà Zaimah Osman, Lãnh sự Thương mại, Cục Xúc tiến thương mại Malaysia tại TP.HCM (MATRADE), cho biết ngành công nghiệp Halal dự kiến đóng góp khoảng 8,1% GDP Malaysia, tương đương 35 tỉ USD.
“Việc đạt được chứng nhận Halal hiện nay chính là một bước đi tắt mang tính cấu trúc, đồng thời là công cụ giảm thiểu rủi ro thiết yếu giúp doanh nghiệp dễ dàng đáp ứng các yêu cầu toàn cầu về ESG và bộ tiêu chuẩn ISO”, bà nói.
Ông Firdauz Othman, Tổng lãnh sự Malaysia tại TP.HCM, cho biết quy mô thị trường Halal toàn cầu hiện đạt khoảng 2.300 tỉ USD và có thể tăng mạnh lên 20.000 tỉ USD vào năm 2028.
“Trong bức tranh đó, Malaysia đóng vai trò là một trong những trung tâm Halal quan trọng nhất, không chỉ về tiêu chuẩn mà còn là “cửa ngõ chiến lược” để doanh nghiệp Việt tiếp cận thị trường Hồi giáo toàn cầu”, ông nói.
Phát biểu, ông Lê Anh Hoàng, Phó giám đốc Trung tâm Xúc tiến thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC), cho rằng mục tiêu kim ngạch song phương đạt 25 tỉ USD vào năm 2030 được đánh giá là khả thi, song điều kiện tiên quyết là doanh nghiệp phải thích ứng nhanh với các yêu cầu mới.
Ở góc nhìn thực tiễn, ông Ngô Quang Hưng, đại diện Thương vụ Việt Nam tại Malaysia, chỉ ra rằng cơ hội cho hàng Việt vẫn rất lớn, đặc biệt ở nhóm nông – thủy sản. Malaysia hiện tự chủ 115% về thịt gia cầm, nhưng lại đang thiếu hụt nguồn cung rau củ khi tỉ lệ tự cung chỉ đạt mức 60%.
Đây là dư địa rõ ràng cho các sản phẩm như gạo, rau xanh, ớt tươi, dừa và cá tra chế biến của Việt Nam.
Tuy nhiên, ông Hưng nhấn mạnh để tận dụng cơ hội này, doanh nghiệp buộc phải đáp ứng đồng thời hai “lớp tiêu chuẩn” là Halal và ESG.
Malaysia đã bắt đầu áp dụng khung tiêu chuẩn ESG từ năm 2023 và sẽ chính thức siết chặt từ năm 2026 với cơ chế trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR), yêu cầu doanh nghiệp chịu trách nhiệm cho toàn bộ vòng đời sản phẩm, bao gồm cả xử lý chất thải.
“Đổi lại, sản phẩm đạt chứng chỉ ESG có thể được giảm 5-10% thuế quan, trong khi hàng hóa đạt chuẩn Halal được giảm đến 20% chi phí kiểm duyệt nhập khẩu. Đây được xem là động lực quan trọng để doanh nghiệp đầu tư vào chuyển đổi xanh”, ông Hưng nói.
Cập nhật trực tuyến tại hội thảo, ông Muhammad Naim bin Aziz, đại diện Jabatan Kemajuan Islam Malaysia (JAKIM), cho biết người tiêu dùng Hồi giáo, đặc biệt là thế hệ trẻ và cư dân đô thị, đang chuyển từ ưu tiên “Halal thuần túy” sang mô hình “Halal + đạo đức + bền vững”.
“Khảo sát của chúng tôi cho thấy thế hệ GenZ tại Malaysia sẽ sẵn sàng chi trả nhiều hơn cho các sản phẩm đạt chứng nhận Halal, đồng thời đáp ứng chuẩn ESG, mở ra cơ hội tham gia vào chuỗi cung ứng sâu hơn tại thị trường này”, ông Muhammad bổ sung.
Các yếu tố như bao bì thân thiện môi trường, nguồn nguyên liệu tự nhiên hay phúc lợi động vật ngày càng ảnh hưởng đến quyết định mua sắm.
Ông cũng lưu ý Malaysia đang áp dụng quy định nghiêm ngặt hơn đối với hàng hóa nhập khẩu có gắn nhãn Halal.
Theo đó, tất cả sản phẩm nhập khẩu vào thị trường Malaysia từ năm nay phải được chứng nhận bởi các tổ chức nước ngoài được JAKIM công nhận và bắt buộc ghi rõ tên tổ chức cấp chứng nhận trên bao bì.
Trên cơ sở góp ý rất xác đáng của các đại biểu Quốc hội, Thủ tướng khẳng định Chính phủ sẽ chỉ đạo tiếp thu để hoàn thiện dự thảo luật. Ông cũng đồng tình khi thời gian vừa qua công tác phối hợp hoàn thiện thể chế giữa các cơ quan của Chính phủ, Quốc hội là rất chặt chẽ.
Theo Thủ tướng, thông thường kỳ họp đầu tiên chủ yếu kiện toàn nhân sự. Với kỳ họp này, không chỉ rút ngắn thời gian, đảm bảo công tác nhân sự thực hiện chặt chẽ với sự thống nhất cao, mà Quốc hội còn đồng ý điều chỉnh chương trình nhiều vấn đề lớn, cấp bách.
“Nếu không có sự phối hợp chặt chẽ, cơ quan Chính phủ, Quốc hội khó hoàn thành khối lượng công việc lớn, bởi có nhiều việc rất phức tạp” - Thủ tướng nói.
Đơn cử như xử lý những dự án tồn đọng, ách tắc, Thủ tướng cho rằng nếu không có sự chỉ đạo của Quốc hội, các ủy ban đưa vào chương trình thì rất khó bổ sung nội dung này để tháo gỡ cho các dự án, trong khi đây là nguồn lực rất lớn.
Ông nhắc lại, ngày 9-4, Thường trực Chính phủ họp rà soát cho thấy các dự án này ách tắc kéo dài rất lâu. Sau đó ngày 10-4, Đảng ủy Chính phủ báo cáo Bộ Chính trị và đến ngày 13-4, Bộ Chính trị có kết luận. Ngay lập tức Chính phủ có tờ trình báo cáo Quốc hội để bổ sung nội dung này vào chương trình kỳ họp.
“Tôi tin với nội dung dự thảo nghị quyết tháo gỡ khó khăn vướng mắc được Quốc hội thông qua sẽ là cơ sở pháp lý rất cụ thể, rất quan trọng để địa phương triển khai. Trách nhiệm được chỉ rất rõ để lãnh đạo địa phương tổ chức thực hiện, tháo gỡ khó khăn vướng mắc, giải quyết nhanh" - Thủ tướng nói. Ông tin tưởng với kết luận của Bộ Chính trị và nghị quyết của Quốc hội giúp địa phương yên tâm hơn, dám làm, dám quyết và dám chịu trách nhiệm.
Ông cho rằng khi được tháo gỡ sẽ kịp thời đưa các nguồn lực vào, đóng góp tăng trưởng kinh tế. Từ đó tạo công ăn việc làm, tạo môi trường kinh doanh để người dân tin tưởng các cơ quan nhà nước quan tâm tháo gỡ khó khăn vướng mắc đã tồn đọng rất lớn.
Ngoài ra, Thủ tướng cho rằng những vấn đề phát sinh thời gian qua đã được Quốc hội, Chính phủ phối hợp xử lý rất nhanh. Trong đó có nội dung sửa đổi các luật về thuế thu nhập cá nhân, thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp.
Mặc dù các luật này mới được Quốc hội thông qua vào cuối năm 2025, nhưng thực tiễn phát sinh thời gian qua gây nên những khó khăn. Trong đó, tác động của giá xăng dầu đã ảnh hưởng tới đối tượng cần được ưu tiên, quan tâm là doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh.
Vì vậy, ông nói lãnh đạo Chính phủ đã khẩn trương chỉ đạo Bộ Tài chính ngay lập tức nghiên cứu phương án báo cáo Quốc hội, đề xuất ngay trong kỳ họp này để Quốc hội thông qua điều chỉnh các luật.
Theo đó, ông cho biết hướng sửa đổi chắc chắn là sẽ nâng ngưỡng chịu thuế. Báo cáo của Bộ Tài chính, ngưỡng chịu thuế với hộ kinh doanh là 1 tỉ đồng/năm. Tức là dưới mức thu nhập này sẽ không chịu thuế VAT và thuế thu nhập cá nhân.
Mức thuế này vừa giải quyết khó khăn cho hộ kinh doanh, nhưng cũng vừa phải tạo thuận lợi, công bằng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ. Đồng thời khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi lên doanh nghiệp vừa và nhỏ. Vì vậy cũng sẽ nâng ngưỡng chịu thuế với doanh nghiệp nhỏ và vừa.
“Chúng tôi tin việc áp dụng chính sách khẩn trương, kịp thời này là hữu ích, hiệu quả cho hộ kinh doanh, doanh nghiệp vừa và nhỏ, cũng như đảm bảo chủ trương khuyến khích hộ, cá nhân kinh doanh chuyển lên doanh nghiệp” - Thủ tướng nói.
Với quan điểm chính sách phải rất linh hoạt, ông nói khi Quốc hội giao cho Chính phủ quy định mức cụ thể, sẽ có những tiêu chí quy định cụ thể, chặt chẽ để tránh làm thất thu thuế. Với quá trình hiện đại hóa ngành thuế, tránh thất thu thuế nên sẽ có quy định cụ thể, rõ ràng trong nghị định.
Thủ tướng nói thêm là Chính phủ cũng yêu cầu trình dự thảo nghị định đi kèm với dự thảo luật. Song do thời gian gấp quá, hiện Bộ Tài chính đang chuẩn bị gấp rút để đảm bảo khi Quốc hội thông qua sẽ có ngay dự thảo nghị định và thông tư hướng dẫn.
Một số doanh nghiệp có tỉ lệ cạnh tranh rất cao, phải kể tới Vinamilk, Chứng khoán Vietcap…
Vinamilk là doanh nghiệp sữa có thị phần lớn nhất thị trường. Khép lại năm 2025, doanh nghiệp này ghi nhận doanh thu hợp nhất đạt 63.723 tỉ đồng, tăng 3% so với năm trước; còn lại lợi nhuận sau thuế 9.413 tỉ đồng, giảm nhẹ.
Tại báo cáo thường niên 2025 vừa được công bố, Vinamilk ghi nhận quy mô nhân sự toàn tập đoàn đạt 9.906 người, giảm 54 người sau một năm.
Ước tính với con số này, bình quân mỗi người lao động ở tập đoàn sữa lớn nhất Việt Nam làm ra gần 1 tỉ đồng lợi nhuận ròng/năm.
Báo cáo cũng đưa ra con số cho thấy sức hút tuyển dụng ở Vinamilk rất lớn. Theo đó, chương trình Graduate Talent Program 2025 ghi nhận với 6.294 hồ sơ ứng tuyển, nhưng tỉ lệ cạnh tranh lên tới 1:166, tương đương khoảng 38 người trúng tuyển.
Song song đó, chương trình khác của Vinamilk là Sales Trainee Program với trọng tâm xây dựng đội ngũ kế thừa cho khối kinh doanh, ghi nhận 1.965 hồ sơ ứng tuyển, nhưng tỉ lệ chọn lọc 1:115, tương ứng 17 người trúng tuyển.
Sang 2026, Vinamilk đặt kế hoạch doanh thu hợp nhất đạt 66.477 tỉ đồng và lợi nhuận sau thuế dự kiến ở mức 9.828 tỉ đồng, cùng tăng nhẹ khoảng 4% so với kết quả thực hiện năm 2025.
Nói về triển vọng doanh nghiệp sữa lớn nhất Việt Nam, Chứng khoán KBSV nhận định: Xung đột tại Trung Đông đang khiến hoạt động xuất khẩu của doanh nghiệp tạm thời bị gián đoạn. Khu vực này hiện chiếm khoảng 70-80% kim ngạch xuất khẩu hằng năm, tương đương khoảng 7% tổng doanh thu.
KBSV dự báo doanh thu xuất khẩu của Vinamilk sẽ suy giảm trong nửa đầu năm, trên cơ sở giả định căng thẳng địa chính trị sẽ dần hạ nhiệt vào nửa cuối năm, qua đó hỗ trợ các đơn hàng phục hồi.
Tuy nhiên về dài hạn, triển vọng tại thị trường này vẫn tích cực nhờ mối quan hệ hợp tác lâu năm và dư địa tăng trưởng lớn của nhu cầu tiêu thụ sữa.
Còn trong lĩnh vực chứng khoán, Vietcap do bà Nguyễn Thanh Phượng làm Chủ tịch HĐQT là cái tên đáng chú ý về tỉ lệ cạnh tranh ứng tuyển.
Theo báo cáo thường niên, tính đến cuối năm 2025, quy mô nhân sự của Vietcap đạt 442 người, tăng 53 người so với năm trước.
Tuy nhiên, trong năm 2025, Vietcap đã tiếp nhận tới hơn 8.200 hồ sơ ứng tuyển tiềm năng. Trong đó, gần 3.000 hồ sơ đến từ khối đổi mới sáng tạo và công nghệ thông tin, hơn 1.000 hồ sơ thuộc bộ phận nghiên cứu và phân tích, gần 1.000 hồ sơ ứng tuyển vào khối ngân hàng đầu tư, cùng nhiều hồ sơ khác phân bổ tại các phòng ban còn lại.
Theo Vietcap, kết quả này tiếp tục khẳng định sức hút của thương hiệu, đặc biệt ở các lĩnh vực công nghệ, nghiên cứu và ngân hàng đầu tư.
Báo cáo thường niên cũng phản ánh hiệu quả lao động của Vietcap thông qua chỉ tiêu lợi nhuận bình quân trên mỗi nhân viên trong các năm.
Cụ thể, chỉ số này đạt đỉnh vào năm 2021 với khoảng 6,36 tỉ đồng/người. Tuy nhiên, giai đoạn 2022-2023 ghi nhận sự suy giảm mạnh, lần lượt xuống còn khoảng 2,83 tỉ và 1,49 tỉ đồng/người, trong bối cảnh quy mô nhân sự gia tăng nhanh.
Đến năm 2024, hiệu quả lao động cải thiện, đạt khoảng 2,8 tỉ đồng/người và tiếp tục phục hồi trong năm 2025 lên khoảng 3,69 tỉ đồng/người.
Chốt phiên giao dịch 10/4, giá dầu Brent giảm 0,8% về 95,2 USD một thùng. Dầu WTI hạ 1,3% còn 96,5 USD.
Tính chung cả tuần, dầu Brent sụt 12,7% - mạnh nhất kể từ tháng 8/2022. Mức giảm của WTI là 13,4% - lớn nhất kể từ thời điểm thế giới phong tỏa chống dịch Covid-19 tháng 4/2020.
Giá cả hai loại dầu chủ chốt của thế giới hiện vẫn quanh 100 USD một thùng, do các cuộc tấn công chưa dừng lại và dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz vẫn bị hạn chế. "Vấn đề chính trên thị trường dầu bây giờ là giao thông qua Hormuz có được khôi phục hay không. Đến nay, chưa có tín hiệu cho thấy việc này diễn ra. Nếu nguồn cung dầu từ vịnh Ba Tư vẫn bị chặn, giá sẽ tiếp tục tăng", các nhà phân tích tại ngân hàng Commerzbank nhận định.
Lưu lượng tàu đi qua eo Hormuz hiện vẫn chưa bằng 10% trước chiến sự. Reuters trích số liệu của các hãng theo dõi tàu biển cho biết phần lớn tàu qua đây vài ngày qua là liên quan đến IỈan.
Hôm 7/4, một quan chức Iran nói nước này muốn thu phí các tàu đi qua eo biển Hormuz theo một thỏa thuận hòa bình. Tuy nhiên, các lãnh đạo phương Tây và cơ quan giám sát vận tải biển của Liên Hợp Quốc phản đối đề xuất này.
Hormuz là tuyến vận tải chịu trách nhiệm 20% dòng chảy dầu, khí hóa lỏng toàn cầu trước chiến sự. Eo biển này gần như bị phong tỏa kể từ cuối tháng 2.
Chiến sự cũng khiến hơn 60 cơ sở hạ tầng năng lượng tại vùng Vịnh bị tấn công. Dù phần lớn cuộc tấn công không gây ra gián đoạn lâu dài, ít nhất 8 cơ sở có thể phải mất thời gian sửa chữa, các nhà phân tích tại JPMorgan cho biết.
Trong tháng 3, các nước Trung Đông đã giảm sản xuất khoảng 7,5 triệu thùng một ngày, do công suất lưu trữ bị siết chặt. Mức giảm có thể lên 9,1 triệu thùng một ngày trong tháng 4, theo báo cáo công bố đầu tuần này của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA).
Việc sản lượng dầu toàn cầu sụt giảm mạnh do xung đột Iran dự kiến đẩy thị trường vào trạng thái thiếu hụt cung năm nay, đảo ngược hoàn toàn các dự báo trước đó về dư cung.
