Đó là tình huống rất thật mà một hộ kinh doanh nêu ra tại tọa đàm “Cầm tay chỉ việc hộ kinh doanh tuân thủ pháp luật về thuế” do báo Pháp Luật TP.HCM phối hợp cùng Thuế TP.HCM tổ chức hôm nay, 10-4.
Tại buổi tọa đàm, chị Ngọc Dung, chủ một hộ kinh doanh ngành dịch vụ, cho hay do doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm, chưa đến ngưỡng phải xuất hóa đơn nên cơ quan thuế hướng dẫn chị lập tài khoản ngân hàng riêng để tách bạch hoạt động kinh doanh và dùng sổ ghi chép cá nhân để ghi chép doanh thu.
Do không rành về kế toán nên chị chỉ ghi chép đơn giản, thu bao nhiêu, chi bao nhiêu. Tuy nhiên do là ngành dịch vụ nên sẽ có những khoản như là tiền tip (khoản mà khách hàng tự nguyện gửi thêm cho nhân viên).
Số tiền này gửi nhân viên kỹ thuật nhưng khách hàng lại chuyển tiền vào tài khoản hộ kinh doanh, dẫn đến chênh lệch doanh thu thực tế mà hộ kinh doanh thực nhận với doanh thu nhận qua tài khoản.
“Vậy sau này hộ kinh doanh có bị tính là kê khai sai, bị phạt hay không. Xem thông tin trên mạng tôi cũng rất lo và đang nghĩ đến chuyện tính toán có nên kinh doanh tiếp hay không, chứ nếu quy mô nhỏ như tôi mà thuê kế toán sẽ rất tốn kém”, chị Ngọc Dung nói.
Về vấn đề này, bà Mai Thị Nghĩa Lê, Trưởng phòng Thuế cá nhân, hộ kinh doanh và thu khác (Thuế TP.HCM), hướng dẫn chi tiết về cách xác định doanh thu cho các hộ kinh doanh.
Cụ thể, hộ kinh doanh bắt buộc phải ghi nhận toàn bộ doanh thu phục vụ sản xuất, kinh doanh (bao gồm lương, chi phí nhân công và các chi phí liên quan) vào sổ sách để làm cơ sở xem xét ngưỡng chịu thuế.
Riêng với khoản tiền tip, việc chịu thuế sẽ phụ thuộc hoàn toàn vào tính chất khoản tiền. Nếu tiền tip mang tính chất như tiền công, tiền lương hoặc hoa hồng bắt buộc (điển hình như trong hoạt động môi giới), đây là kết quả của kinh doanh nên bắt buộc tính vào thuế thu nhập cá nhân và ghi nhận doanh thu.
“Ngược lại, nếu đó là khoản bồi dưỡng tự nguyện, không bắt buộc thì không nhất thiết phải đưa vào thu nhập cá nhân. Dù vậy, hộ kinh doanh phải lưu ý mọi khoản thu có tính bắt buộc khác vẫn phải kê khai đầy đủ theo luật định” – bà Lê nhấn mạnh.
ThS – luật sư Lê Kiên Lương, Giám đốc Công ty Thiên Hương, nhận định công tác kiểm tra của cơ quan thuế trong giai đoạn 2026 – 2027 đang dịch chuyển mạnh mẽ từ hậu kiểm xác suất sang giám sát số hóa toàn diện dựa trên nền tảng Big Data.
Việc đối soát dữ liệu từ hóa đơn, máy tính tiền, dòng tiền ngân hàng và thương mại điện tử sẽ diễn ra liên tục, bất kỳ sự lệch pha nào cũng sẽ lập tức kích hoạt lệnh kiểm tra.
Bên cạnh đó, ngành thuế cũng sẽ quyết liệt truy quét các chuỗi cung ứng ẩn, triệt phá hành vi mua bán hóa đơn khống và siết chặt nghĩa vụ bảo hiểm xã hội qua cơ chế liên ngành.
Để chủ động tự bảo vệ mình, luật sư Lương khuyến nghị hộ kinh doanh cần lập tức “sạch hóa” dòng tiền bằng cách tách bạch hoàn toàn tài khoản cá nhân và tài khoản kinh doanh. Nếu để lẫn lộn, toàn bộ dòng tiền đổ về có thể bị cơ quan thuế mặc định là doanh thu chưa kê khai, dẫn đến nguy cơ truy thu khổng lồ.
“Chưa kể nếu phát sinh nợ thuế, toàn bộ tài sản cá nhân đều có nguy cơ bị cơ quan chức năng phong tỏa. Giải pháp duy nhất là hộ kinh doanh phải mở tài khoản ngân hàng riêng biệt, tuyệt đối không dùng chung với tài khoản cá nhân. Việc tách bạch này sẽ minh bạch hóa dòng tiền, chứng minh rõ ràng các khoản “thu hộ chi hộ”, tránh bị quy kết là hành vi giấu doanh thu”, luật sư Lê Kiên Lương nói.
Bên cạnh đó, ông Lương cũng khuyến cáo hộ kinh doanh phải hoàn thiện hệ sinh thái chứng từ đầu vào, kiên quyết lấy hóa đơn hoặc lập bảng kê đúng quy định đối với mặt hàng nông sản. Đồng thời tích cực số hóa quản lý bằng các phần mềm bán hàng có tích hợp hóa đơn điện tử để đối khớp dữ liệu theo ngày.
Cuối cùng, cần chủ động rà soát lại toàn bộ hồ sơ lao động và bảo hiểm thay vì đợi đến lúc có quyết định thanh tra mới hợp thức hóa.
Tại dự thảo sửa Thông tư 50 đang lấy ý kiến, Bộ Công Thương đề xuất đẩy sớm lộ trình áp dụng tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học và truyền thống. Theo dự thảo, xăng E10 - loại nhiên liệu sinh học pha 10% ethanol vào xăng khoáng - được phối trộn, bán rộng rãi trên cả nước từ 30/4. Mốc này sớm một tháng so với lộ trình cũ.
Xăng E5 RON92 vẫn tiếp tục được bán trên thị trường đến hết 2030.
Nhà điều hành cho rằng việc chuyển đổi sớm xăng E10 góp phần giảm phụ thuộc nhập khẩu, ổn định thị trường và nâng tự chủ năng lượng quốc gia. Đây cũng là yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới diễn biến phức tạp do tác động xung đột Trung Đông.
Với mức tiêu thụ trung bình một tháng khoảng 1 triệu m3 khi xăng E10 được bán đại trà, nhu cầu ethanol cho phối trộn khoảng 92.000-110.000 m3. Trong khi đó, năng lực cung ứng của các nhà máy sản xuất nhiên liệu sinh học trong nước với trường hợp cả 6 nhà máy hoạt động, mới đáp ứng được gần một nửa nhu cầu E100 (44.000 m3 một tháng).
Trong số 6 nhà máy sản xuất nhiên liệu sinh học, có 4 nhà máy đang vận hành gồm Ethanol Đồng Nai, Quảng Nam, Đăk Tô và Ethanol Dung Quất. Mỗi tháng các cơ sở này cung ứng khoảng 27.000 m3 E100 cho phối trộn xăng sinh học. Còn lại, hai nhà máy Ethanol Bình Phước và Đăk Nông đang tái cơ cấu, hoàn thiện kỹ thuật để phục hồi sản xuất.
Vì thế, để đủ nguyên liệu phối trộn, Việt Nam cần nhập khẩu ethanol khoảng 75.000 m3 mỗi tháng để phối trộn.
Tính tới 31/3, PVOIL đã ký hợp đồng mua 19.000 m3 E100, Petrolimex 40.000 m3, Anh Phát 200 m3. Các doanh nghiệp đầu mối còn lại đang chờ cấp phép trạm trộn và theo dõi diễn biến giá, chưa ký hợp đồng.
Như vậy, tới giữa tháng 4, lượng E100 (sản xuất trong nước và nhập khẩu) là 84.200 m3. Để triển khai xăng phối trộn E5, E10 trên cả nước từ tháng 4, lượng E100 còn thiếu 10.000-15.000 m3. Các tháng tiếp theo, doanh nghiệp phải xây dựng kế hoạch nhập trung bình 75.000 m3 mỗi tháng.
Về hạ tầng phối trộn, cả nước có 12 thương nhân đầu mối đầu tư phối trộn, trong đó 3 doanh nghiệp đã có giấy phép, với tổng công suất 700.000 m3 một tháng. Ngoài ra, nhà máy lọc dầu Bình Sơn cũng có thể phối trộn E5, E10 khi có nhu cầu.
Hiện mỗi lít xăng RON 95-III là 23.540 đồng, dầu diesel 32.960 đồng sau kỳ điều hành chiều 9/4. Bộ Công Thương cho biết nguồn cung ứng xăng dầu trong nước đủ tới hết tháng 4. Cơ quan này yêu cầu các doanh nghiệp đầu mối, phân phối tiếp tục đa dạng nguồn hàng, có kế hoạch nhập khẩu nhiên liệu tháng 5.
Ngày 8-4, ghi nhận của Tuổi Trẻ Online tại tỉnh An Giang cho thấy dọc các cánh đồng ven sông Tiền, sông Hậu, khu vực kênh Vĩnh Tế, Bảy Núi… nhiều diện tích lúa đã chín rộ nhưng chưa được thu hoạch.
Thậm chí không ít nơi lúa chín đổ rạp do chậm thu hoạch, trong khi thương lái thu mua còn hạn chế, thiếu máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa.... do giá xăng dầu tăng mạnh.
Nguyên nhân chính được người dân và chủ máy gặt phản ánh là do giá dầu tăng mạnh, kéo theo chi phí vận hành máy móc tăng cao. Nếu như trước đây giá thuê máy gặt khoảng 200.000 đồng/công đối với lúa đứng và 260.000 đồng/công đối với lúa ngã, thì hiện nay đã tăng lên khoảng 300.000 đồng/công và 500.000 - 600.000 đồng/công tùy khu vực.
Ông Hà Phú Hộ (81 tuổi, chủ máy gặt đập liên hợp) cho biết giá dịch vụ hiện dao động khoảng 300.000 đồng/công đối với lúa đứng, trong khi giá lúa sập từ 500.000 - 600.000 đồng/công, cao gấp đôi so với trước đây.
Theo ông, mỗi công lúa sập tiêu tốn khoảng 5 lít dầu, cần thêm nhân công hỗ trợ và phát sinh nhiều chi phí vận hành, vận chuyển.
Với lúa đứng, hai máy của ông có thể gặt khoảng 70 công/ngày, tương đương 11 công/giờ; trong khi lúa sập chỉ đạt khoảng 35 công/ngày, tương đương 4 - 5 công/giờ. "Chi phí đầu vào năm nay đều tăng mạnh, từ phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nhiên liệu đến giống lúa nên người nông dân phải gánh hết", ông Hộ nói.
Ông Nguyễn Hoàng Vĩnh - Chủ tịch UBND xã Vĩnh Gia, tỉnh An Giang - cho hay địa phương có diện tích sản xuất lúa hơn 15.200ha, lớn nhất trong số các xã sau sáp nhập. Hiện nay cơ bản bà con đã thu hoạch xong gần 90% diện tích xuống giống.
Trước thông tin nông dân bỏ vụ, ông Vĩnh khẳng định: "Thực tế là điều chỉnh mùa vụ. Do chi phí tăng cao, đặc biệt là giá dầu tăng mạnh nên nhiều hộ có xu hướng giảm từ 3 vụ xuống còn 2 vụ/năm, tập trung vào vụ đông xuân và hè thu để giảm rủi ro".
Theo lãnh đạo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh An Giang, đến nay toàn tỉnh đã thu hoạch khoảng 407.886/505.711ha, đạt 88% kế hoạch; năng suất bình quân ước đạt 7,8 tấn/ha, tăng 2,25% so với kế hoạch đề ra.
Trước xu hướng có thể giảm số vụ sản xuất, lãnh đạo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh An Giang cho rằng việc điều chỉnh cần đặt trong tổng thể kế hoạch chung của ngành, do liên quan đến chỉ tiêu diện tích, năng suất và sản lượng.
Trường hợp người dân muốn giảm vụ, địa phương cần vận động, đồng thời báo cáo, xin ý kiến cấp có thẩm quyền để đảm bảo phù hợp với kịch bản tăng trưởng.
"Để hỗ trợ nông dân trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao, ngành nông nghiệp đang triển khai các giải pháp giảm chi phí sản xuất như giảm lượng giống gieo sạ, áp dụng kỹ thuật tưới "ngập - khô xen kẽ", tiết kiệm vật tư…
Đồng thời các cơ quan chức năng cũng đề xuất giải pháp bình ổn giá, nhất là đối với phân bón và vật tư nông nghiệp", vị này nói thêm.
Dựa trên các số liệu thống kê chính thức và nguồn tin trong ngành về sản xuất, lọc dầu, cung ứng, Reuters tính toán doanh thu dầu khí tháng 4 của Nga tăng gấp đôi so với tháng 3, từ 327 tỷ ruble lên 700 tỷ ruble (9 tỷ USD).
So với cùng kỳ 2025, doanh thu tăng 10%. Thu ngân sách từ dầu khí của Điện Kremlin đến từ thuế khai thác khoáng sản này. Là nhà xuất khẩu dầu lớn thứ hai thế giới, dầu Nga đắt hàng kể từ khi xung đột Trung Đông nổ ra cách đây 6 tuần.
Sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel từ cuối tháng 2, Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu khí toàn cầu, khiến giá dầu Brent từng nhảy vọt, vượt xa mức 100 USD mỗi thùng.
Giá trung bình dầu Urals của Nga - dùng làm cơ sở tính thuế, cũng đã tăng lên 77 USD mỗi thùng trong tháng 3, cao nhất kể từ tháng 10/2023, theo dữ liệu của Bộ Kinh tế nước này. Mức này tăng 73% so với 44,59 USD mỗi thùng hồi tháng 2 và cao hơn giả định 59 USD mỗi thùng trong kế hoạch thu ngân sách Nga năm nay.
Vào ngày 12/3, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết họ "tạm thời cho phép các nước mua dầu Nga khi đang mắc kẹt trên biển", nhằm bình ổn thị trường năng lượng toàn cầu. Chính sách này kéo dài 30 ngày, tức đến ngày 11/4.
Đến hôm 7/4, Điện Kremlin cho biết có rất nhiều đối tác ngỏ ý muốn mua dầu Nga, trong bối cảnh cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu đang làm rung chuyển thị trường dầu khí.
Trong cả năm 2026, doanh thu dầu khí của Nga có thể đạt 7.900 tỷ ruble, tương đương hơn 100 tỷ USD, theo ước tính của Reuters. Tuy nhiên, đà tăng trưởng cũng có giới hạn, tùy thuộc cuộc xung đột kéo dài bao lâu.
Tối 7/4 (sáng 8/4 giờ Hà Nội), Mỹ và Iran công bố đạt thỏa thuận về ngừng bắn, mở cửa eo biển Hormuz trong hai tuần, giúp giá dầu Brent lùi mạnh về dưới mốc 100 USD mỗi thùng. Tuy nhiên, giới chức hai nước sau đó đưa ra những thông điệp trái chiều, khiến tình hình thực địa trở nên khó đoán.
Ngày 9/4, giá dầu tăng 3% do thị trường hoài nghi về thỏa thuận và lo ngại dòng chảy năng lượng qua eo biển Hormuz sẽ vẫn bị hạn chế. Giá dầu Brent và WTI hiện giao dịch quanh mức 98 USD và 99 USD mỗi thùng.
Susannah Streeter, chiến lược gia đầu tư tại Wealth Club, cho biết ngay cả khi lưu thông được nối lại, rủi ro cũng sẽ không biến mất ngay lập tức. "Các tàu chở dầu có thể buộc phải đi qua vùng biển có thủy lôi và sự hiện diện quân sự gia tăng, khiến phí bảo hiểm cao và chi phí vận chuyển tăng cao", bà nói.
Ngân hàng Goldman Sachs dự báo giá dầu Brent và WTI trung bình trong quý II sẽ đạt lần lượt 90 USD và 87 USD mỗi thùng.