Căn phòng trọ nhỏ nằm sâu trong hẻm ở phường Ninh Kiều, TP.Cần Thơ là nơi bà Tâm và người con nuôi Nguyễn Thị Yên Vân (16 tuổi) nương tựa nhau để sống.
Hơn 15 năm trước, vợ chồng bà Tâm từ xã Cờ Đỏ lên phường Ninh Kiều, TP.Cần Thơ làm thuê sinh sống. Không con cái, hai vợ chồng mong mỏi có một đứa trẻ làm con nuôi để yêu thương, chăm sóc. Một ngày nọ, nghe tin tại một nhà sanh ở TP.Cần Thơ có bé gái sơ sinh cân nặng chỉ 2,2 kg bị mẹ bỏ, bà Tâm liền tìm đến. Ngay giây phút ấy, bà cảm thấy như duyên phận đã gắn kết.
“Bồng lên tay, thấy bé cười khẽ, lòng tôi tan chảy. Tôi đặt tên Yên Vân, nghĩa là đám mây trắng bình yên. Cái tên tôi gửi gắm ước vọng con lớn lên hiền hòa, trong sáng, được sống cuộc đời thanh thản và nhẹ nhàng như mây trời”, bà Tâm kể và cho biết từ khi về với mẹ nuôi, Yên Vân lớn lên trong tình thương trọn vẹn của vợ chồng bà.
Trước đây, bà Tâm mưu sinh bằng nghề chạy ghe bán hàng. Khi đường sá mở rộng, bán buôn dưới ghe ế ẩm, bà phải bán ghe, lên bờ tìm kế sinh nhai.
Suốt 15 năm, bà theo chồng làm phụ hồ, quét rác, dọn vệ sinh ở dãy nhà trọ, thu nhập khoảng 4 triệu đồng mỗi tháng. Ngoài giờ, bà nhặt ve chai, khoảng 20 ngày gom lại bán một lần để có thêm tiền mua gạo. Từ số tiền ít ỏi đó, bà phải trang trải tiền thuê trọ tháng và lo cho việc học hành của Yên Vân.
Cách đây 5 năm, chồng bà Tâm đột ngột qua đời đúng đêm giao thừa. Từ đó, bà trở thành trụ cột duy nhất, một mình quét rác, nhặt ve chai, chắt chiu từng đồng lo cho con.
“Vân tưởng cha mình đang ngủ, nhưng lay hoài mà không thấy dậy. Khi biết cha mất, nó òa khóc như mưa”, bà Tâm nghẹn ngào kể.
Lớn lên, Vân biết mình không phải con ruột của bà Tâm. Khoảnh khắc ấy từng khiến em chạnh lòng, nhưng chỉ thoáng qua rồi nhanh chóng nhường chỗ cho lòng biết ơn. Bởi suốt năm tháng trưởng thành, em chưa từng thiếu đi hơi ấm của một mái nhà, chưa từng thiếu đi tình yêu thương của cha mẹ dành cho con.
Vân hiện là học sinh lớp 11, Trường THPT An Khánh. Mỗi sáng, em chạy xe đạp điện đến trường. Chiếc xe do bà Tâm vay tiền hàng xóm để mua. Bộ quần áo trắng bạc màu theo năm tháng là “gia tài” duy nhất của em.
“Áo trắng cũ, gặp mưa là ướt, đôi giày cũ xài mấy năm nay. Có lúc em khóc vì không kịp giặt khô. Nhưng em thương mẹ cực quá nên không dám đòi thêm”, Vân nói.
Nhiều ngày, bữa cơm của hai mẹ con chỉ có cái trứng luộc và mớ rau. Thương mẹ, Vân xin nghỉ học đi làm thêm, nhưng người mẹ nghèo kiên quyết ngăn con: “Nghèo thì chịu, chứ con phải ráng học. Mẹ cực cỡ nào cũng lo cho con tới nơi tới chốn”.
Tình thương ấy đã tiếp thêm cho Vân động lực để vượt qua những thiếu thốn. Không xuất sắc, nhưng em vẫn học khá các môn toán và văn, luôn được thầy cô khen ngoan, chịu khó.
Mơ ước của Vân là sau này được làm giáo viên để có thể dạy dỗ và giúp đỡ những học trò có hoàn cảnh khó khăn như mình.
Ngày thường, ngoài giờ học, Vân phụ mẹ nấu cơm, đi quét rác tại khu trọ. Hễ mẹ bệnh, em lại kéo xe rác đi quét dọn một mình. Ai trong xóm trọ hay ở chợ gần đó cũng quý, cũng khen “con bé ngoan, đẹp như thiên thần, trắng như mây”.
Dù cuộc sống còn bộn bề lo toan, nhưng hai mẹ con vẫn giữ niềm tin tình thương sẽ không bao giờ để họ gục ngã.
“Tôi không sinh ra nó (Yên Vân – PV) , nhưng thương hơn máu mủ. Chỉ mong sao nó học nên người, có cái nghề, không phải khổ như tôi”, bà Tâm rưng rưng.
Hiểu được điều đó, Vân luôn tự nhủ phải cố gắng học tập, sống thật tốt để không phụ lòng mẹ. Những trang vở được em nâng niu không chỉ là ước mơ về một tương lai đổi thay, mà còn là lời hứa âm thầm, một ngày nào đó, em sẽ đủ vững vàng để trở thành chỗ dựa cho mẹ, người đã dành cả cuộc đời lam lũ để đổi lấy cho em một cơ hội được bước tiếp.
Giữa thành phố nhộn nhịp, trong căn phòng trọ cũ kỹ, tình mẫu tử giữa những con người không cùng huyết thống vẫn rực sáng.
Bà Nguyễn Thị Năm (52 tuổi), ở phòng gần bên, chia sẻ: “Tôi ở đây mười mấy năm rồi, chưa thấy ai chịu khó như bà Tâm. Trời nắng hay mưa, sáng nào bà cũng đẩy xe rác đi làm, tối về lại ngồi vá áo cho con nuôi của mình. Nhiều lúc thấy thương quá, tụi tôi góp chút rau, chút gạo cho hai mẹ con đỡ khổ”.
Tôi sinh ra khi thành phố đã sáng trưng, khi những con đường ở TP.HCM về đêm không còn bóng tối, khi quạt, tivi, điều hòa trở thành điều hiển nhiên trong mỗi gia đình. Nhưng ký ức về "một thời thiếu điện" lại không phải của riêng tôi - nó là những câu chuyện được kể lại, từ ông bà, cha mẹ, và từ chính những con người đang ngày ngày giữ cho dòng điện không bao giờ đứt đoạn.
Ông ngoại tôi từng kể, những năm sau 1975, thành phố này chưa rực rỡ như bây giờ. Có những đêm mất điện kéo dài, cả xóm ngồi trước hiên nhà, thắp đèn dầu, trò chuyện với nhau trong cái nóng oi bức. Điện khi ấy không chỉ là tiện nghi - nó còn là hy vọng. Hy vọng về một ngày mai đủ sáng để con cái học hành, để nhà máy vận hành, để thành phố hồi sinh sau những năm tháng khó khăn.
Cha tôi làm trong ngành điện hơn 20 năm. Công việc của ông không phải ở văn phòng mát lạnh, mà là ngoài trời - nơi những cột điện vươn lên giữa nắng gắt và mưa giông. Tôi nhớ có lần bão lớn, điện khu tôi bị cắt để đảm bảo an toàn. Người dân sốt ruột, có người than phiền. Nhưng cha tôi chỉ lặng lẽ khoác áo mưa, cùng đồng nghiệp lao ra đường.
Đêm đó, tôi tỉnh giấc lúc gần 2 giờ sáng. Đèn trong nhà bật sáng trở lại. Mẹ tôi thở phào, còn tôi thì chạy ra cửa sổ nhìn xuống con hẻm nhỏ - nơi mấy chú công nhân điện vẫn còn đang kiểm tra đường dây. Họ ướt sũng, ánh đèn pin chập chờn, nhưng gương mặt ai cũng tập trung, không một lời than vãn.
Lúc ấy, tôi mới hiểu: ánh sáng không tự nhiên mà có.
Thành phố này lớn lên cùng ngành điện. Những khu công nghiệp ở ngoại ô, những tòa cao ốc giữa trung tâm, những con đường mới mở - tất cả đều cần điện để vận hành. Điện không chỉ thắp sáng, mà còn nuôi sống cả một nền kinh tế.
Tôi từng có dịp đến một xã vùng ven, nơi trước đây điện còn chập chờn. Người dân kể, từ khi lưới điện được nâng cấp, cuộc sống thay đổi rõ rệt. Trẻ em có thể học bài vào buổi tối, các hộ gia đình mở rộng sản xuất nhỏ, thậm chí có người bắt đầu kinh doanh online. Điện đã biến những điều tưởng như xa vời thành hiện thực rất gần.
Không chỉ dừng lại ở việc "có điện", ngành điện thành phố còn đang thay đổi cách người dân sử dụng điện. Ứng dụng điện lực trên điện thoại giúp tra cứu hóa đơn, báo sự cố, theo dõi mức tiêu thụ… tất cả chỉ trong vài thao tác. Những thứ mà trước đây phải mất cả buổi xếp hàng, giờ gói gọn trong vài phút.
Cha tôi nói, ngành điện bây giờ không chỉ "kéo dây" nữa, mà còn phải "kéo gần" người dân. Công nghệ, chuyển đổi số - nghe có vẻ lớn lao, nhưng thực chất là để phục vụ tốt hơn, nhanh hơn, minh bạch hơn.
Có một lần, tôi hỏi cha: "Cha có bao giờ thấy mệt không?" Ông cười: "Có chứ. Nhưng mỗi lần thấy đèn sáng lại, là hết mệt".
Câu trả lời đơn giản, nhưng khiến tôi suy nghĩ rất lâu.
Người ta thường nói về những ngành nghề "hào quang". Nhưng ngành điện thì khác. Họ làm việc trong thầm lặng, ít khi xuất hiện trên báo chí, và chỉ được nhắc đến nhiều nhất… khi có sự cố điện. Nhưng chính họ lại là những người giữ cho cuộc sống của hàng triệu người vận hành bình thường.
50 năm - một con số đủ lớn để nhìn lại. Từ những ngày thiếu thốn, đến một thành phố không ngủ, nơi ánh đèn chưa bao giờ tắt. Đó không chỉ là câu chuyện của hạ tầng, mà là câu chuyện của con người - của sự tận tụy, của trách nhiệm, của một niềm tin âm thầm nhưng bền bỉ.
Tôi không làm trong ngành điện. Tôi chỉ là một người được hưởng ánh sáng mỗi ngày. Nhưng tôi biết, phía sau công tắc nhỏ bé trong nhà mình là cả một hệ thống khổng lồ, và hơn hết, là những con người đang âm thầm giữ cho dòng điện chảy mãi.
Đêm nay, thành phố vẫn sáng.
Và tôi chợt thấy, ánh sáng ấy không chỉ đến từ điện - mà còn đến từ lòng người.
Gần đây, trên các nhóm mạng xã hội, nhiều người hỏi nhau về quy định dán tem "xe nội bộ" trên xe biển số trắng. Trong đó, nhiều người hoang mang không biết xe nào cần dán tem này, mức phạt liên quan ra sao?
Trao đổi với PV Thanh Niên, lãnh đạo một đội CSGT cho biết, Điều 24, 25 Nghị định 158/2024 quy định về hoạt động vận tải đường bộ quy định dán tem "xe nội bộ" như sau:
Quy định đối với vận tải người nội bộ bằng xe ô tô
Xe ô tô phải được niêm yết (dán cố định) cụm từ "XE NỘI BỘ" làm bằng vật liệu phản quang trên kính phía trước và kính phía sau xe, kích thước tối thiểu của cụm từ "XE NỘI BỘ" là 10 x 35 cm theo mẫu số 12. Trường hợp niêm yết bằng thiết bị điện tử phải bảo đảm cụm từ "XE NỘI BỘ" luôn được bật sáng và có kích thước tối thiểu là 10 x 35 cm.
Quy định đối với vận tải hàng hóa nội bộ bằng xe ô tô
Phải được niêm yết (dán cố định) cụm từ "XE NỘI BỘ" làm bằng vật liệu phản quang trên kính phía trước, kích thước tối thiểu của cụm từ "XE NỘI BỘ" là 10 x 35 cm theo mẫu số 12. Trường hợp niêm yết bằng thiết bị điện tử phải bảo đảm cụm từ "XE NỘI BỘ" luôn được bật sáng và có kích thước tối thiểu là 10 x 35 cm.
Mẫu số 12 được đính kèm phụ lục XIII của nghị định này.
Tại khoản 3 Điều 25 của nghị định này cũng quy định, người lái xe ô tô vận tải hàng hóa nội bộ phải:
- Có trách nhiệm kiểm tra các điều kiện bảo đảm an toàn của xe trước khi cho xe khởi hành; kiểm tra việc sắp xếp, chằng buộc hàng hóa xếp trên xe bảo đảm an toàn theo quy định;
- Khi vận chuyển hàng hóa, lái xe phải mang theo Giấy vận tải bằng văn bản giấy hoặc phải có thiết bị để truy cập vào phần mềm thể hiện nội dung của Giấy vận tải và các giấy tờ của lái xe và phương tiện theo quy định của pháp luật. Trước khi thực hiện vận chuyển hàng hóa, lái xe có trách nhiệm yêu cầu người chịu trách nhiệm xếp hàng hóa lên xe ký xác nhận việc xếp hàng vào Giấy vận tải và có trách nhiệm từ chối vận chuyển nếu việc xếp hàng không đúng quy định của pháp luật;
- Thực hiện quy định về thời gian lái xe liên tục, thời gian làm việc trong ngày, thời gian nghỉ theo quy định tại khoản 1 Điều 64 luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ.
Theo đó, thời gian lái xe liên tục của người lái xe không quá 4 giờ, trừ trường hợp bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan. Thời gian làm việc của người lái xe trong một ngày, một tuần thực hiện theo quy định của Bộ luật Lao động.
- Không được chở hàng cấm lưu hành, hàng lậu, động thực vật hoang dã; không được chở hàng hóa vượt quá khối lượng cho phép tham gia giao thông theo quy định của pháp luật;
- Có trách nhiệm từ chối điều khiển phương tiện khi phát hiện phương tiện không bảo đảm các điều kiện về an toàn.
Như vậy, không phải mọi xe biển số trắng đều phải dán tem "XE NỘI BỘ". Tem "XE NỘI BỘ" chỉ dành cho phương tiện phục vụ hoạt động nội bộ của tổ chức, doanh nghiệp, không áp dụng với xe cá nhân hay phương tiện không tham gia vận tải nội bộ.
Lúc 18 giờ 30 hôm nay 23.4, Vietlott thông báo kết quả kỳ quay số mở thưởng kỳ 01336 loại hình xổ số tự chọn Vietlott - xổ số Power 6/55. Bộ số may mắn trúng thưởng trong lần quay tối nay là: 05 – 16 – 17 – 22 – 33 – 53 và số cộng thêm là 55.
Trong phiên xổ số tối nay không có người trúng giải độc đắc nên số tiền cộng dồn của loại hình xổ số Power 6/55 là 35.429.210.400 đồng. Trong khi đó, giải Jackpot 2 ghi nhận có 1 người trúng với số tiền cộng dồn là 4.058.059.450 đồng.
Trong khi đó, hệ thống ghi nhận có 15 người trúng giải nhất trị giá 40 triệu đồng, có 669 người trúng giải nhì trị giá 500.000 đồng… và các giải khác.
Trước đó, vào tối 16.4, Vietlott thông báo kết quả kỳ quay số mở thưởng kỳ 01333 loại hình xổ số tự chọn Vietlott - xổ số Power 6/55. Bộ số may mắn trúng thưởng trong lần quay này là: 02 – 07 – 15 – 22 – 47 – 52 và số cộng thêm là 55.
Trong phiên xổ số này có 1 người trúng giải Jackpot 1 với số tiền cộng dồn của loại hình xổ số Power 6/55 là 91.889.389.200 đồng. Ngay khi xác định có người trúng nên giải độc đắc quay lại số tiền ban đầu là 30 tỉ đồng.