Toạ đàm “Tiết kiệm điện và điện mặt trời áp mái: Giải pháp giảm áp lực cung ứng điện giai đoạn 2026 – 2030” do báo Công Thương phối hợp cùng Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tổng Công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) tổ chức tại TP.HCM trong sáng 21-4.
Theo ông Trung, nhu cầu điện tăng vọt giữa cao điểm nắng nóng, cùng rủi ro thiếu nước và biến động thị trường năng lượng khiến công tác điều độ hệ thống điện đứng trước áp lực lớn.
Cụ thể, tiêu thụ điện năm 2024 chưa từng ghi nhận mốc 1 tỉ kWh/ngày. Năm 2025 thì phải đến tháng 5, thời điểm các đợt nắng nóng kéo dài liên tục, tiêu thụ điện khi đó mới đạt 1 tỉ kWh/ngày.
Nhưng ngay giữa tháng 3 vừa qua, lượng điện tiêu thụ cả nước đã đạt 1 tỉ kWh rồi. Từ 31-3 đến các ngày đầu tháng 4 đều ghi nhận mức tiêu thụ trung bình trên 1 tỉ kWh/ngày.
Riêng ngày 8-4 kỉ lục 1,092 tỉ kWh điện, công suất lớn nhất 52.225 MW. Từ đó ông đưa ra dự báo tiêu thụ điện cả nước sớm vượt mốc 1,1 tỉ kWh ngay sau dịp lễ 30-4.
“Nắng nóng 1-2 ngày thì tiêu thụ điện chưa thay đổi rõ rệt, nhưng chỉ cần kéo dài 4-5 ngày, nhu cầu sử dụng điện đã tăng lên khá nhiều. Có thể hình dung rất rõ áp lực này, chỉ cần nhiệt độ tăng thêm 1-2 độ C, hệ thống đã phải gánh thêm một lượng công suất tương đương gần như toàn bộ công suất của một tổ hợp thủy điện Hòa Bình. Đó là áp lực rất lớn từ phía nhu cầu”, ông Trung nhấn mạnh.
Đi kèm với những áp lực về tiêu thụ điện liên tục vượt kỉ lục là rất nhiều trở ngại khác cho ngành điện. Bởi theo ông Trung, lượng nước đổ về các hồ thủy điện hiện suy giảm, luôn ở mức thấp và chỉ có thể sản xuất được khoảng 70 triệu kWh/ngày, bằng 7,5% nhu cầu tiêu thụ điện của toàn bộ nền kinh tế.
Đối với nhiệt điện than, nắng nóng kéo dài làm phát sinh nhiều khó khăn trong vận hành, các tổ máy phải giảm/ngừng công suất để xử lý sự cố thiết bị phụ và đáp ứng yêu cầu môi trường, điều kiện làm mát…
Đồng thời, có thể xảy ra rủi ro gián đoạn nguồn cấp than (nhập khẩu) do ảnh hưởng của chiến tranh tại khu vực Trung Đông.
Đối với nguồn tua bin khí, việc hạn chế khả năng cấp khí (cả nguồn khí nội địa và nguồn LNG nhập khẩu) làm giảm khả năng huy động và vận hành linh hoạt của các tổ máy cụm Phú Mỹ, Nhơn Trạch. Ngoài ra, biến động thị trường năng lượng thế giới tiếp tục ảnh hưởng đến giá và nguồn cung LNG (khoảng 25%).
Tại tọa đàm, ông Trịnh Quốc Vũ, Phó cục trưởng Cục Điện lực (Bộ Công Thương) thông tin trước mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2026 từ 10% trở lên, các đơn vị đã xây dựng nhiều kịch bản. Trong đó phương án dự kiến phụ tải điện tăng 8,5%, điều hành dự kiến mức tăng 11,7% còn dự phòng điều hành cho các tháng cao điểm mùa khô được tính ở mức 14,1%.
Lũy kế 4 tháng đầu năm 2026, nhu cầu điện toàn hệ thống ước tăng khoảng 7 – 7,5%, tổng nhu cầu điện toàn hệ thống trong năm 2026 hiện được ước tăng khoảng 8%. Mức tăng trưởng này, theo đánh giá không phải quá cao so với phương án cơ sở.
Tuy nhiên, khó khăn của hệ thống điện không chỉ nằm ở mức tăng điện năng tiêu thụ bình quân mà còn ở việc công suất cực đại của phụ tải tăng cao, đặc biệt trong những ngày nắng nóng gay gắt như thời gian đầu tháng 4 vừa qua.
Bộ Công Thương cho biết đã có sự chuẩn bị từ trước cho mùa khô năm 2026 với phương án cao nhất lên tới 14,1%. Dù vậy, cùng với việc thực hiện đồng bộ các giải pháp từ phía cơ quan quản lý nhà nước và các đơn vị điện lực, vẫn rất cần sự chung tay của người dân trong việc sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả.
“Nếu người dân đồng lòng, tích cực tham gia, việc cung ứng điện phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống dân sinh trong năm 2026 cũng như giai đoạn cao điểm sắp tới về cơ bản vẫn sẽ được bảo đảm”, ông Trịnh Quốc Vũ nhấn mạnh.
Ngay sau cuộc họp triển khai công tác ngân hàng ngày 9-4 do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn chủ trì, Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) đã giảm 0,5%/năm lãi suất huy động và lãi suất cho vay trên nhiều kỳ hạn từ ngày 10-4.
Động thái này phù hợp với chủ trương của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước về việc kéo giảm mặt bằng lãi suất thị trường, hỗ trợ người dân và doanh nghiệp tiếp cận vốn với chi phí hợp lý trong giai đoạn nền kinh tế đang nỗ lực duy trì đà tăng trưởng.
Việc điều chỉnh áp dụng đồng thời trên cả hai chiều huy động và cho vay cũng phản ánh cách tiếp cận hài hòa của Sacombank trong việc cân đối quyền lợi hợp lý của người gửi tiền và giảm bớt áp lực chi phí vốn cho người vay, đặc biệt là nhóm khách hàng cá nhân và doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Đại diện Sacombank cho biết: "Đây là bước đi cụ thể trong định hướng điều hành lãi suất linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường và quản trị nguồn vốn thận trọng mà Sacombank đã theo đuổi nhất quán qua nhiều năm.
Ngân hàng luôn xác định rằng hoạt động kinh doanh hiệu quả và trách nhiệm với cộng đồng không phải hai mục tiêu đối lập mà cần được cân đối hài hòa".
Trên thực tế, chính sách lãi suất của Sacombank luôn được vận hành theo nguyên tắc minh bạch và tuân thủ quy định.
Không chỉ niêm yết biểu lãi suất huy động và phí dịch vụ công khai tại quầy và trực tuyến, Sacombank còn tập trung điều hướng dòng vốn vào các lĩnh vực ưu tiên của Chính phủ và thương mại xuất nhập khẩu.
Báo cáo tài chính năm 2025 của Sacombank cũng ghi nhận biên lãi ròng (NIM) ở mức 2,86%, phản ánh sự chênh lệch giữa lãi suất huy động và cho vay ở mức hợp lý, ổn định.
Trong thời gian tới, Sacombank cho biết sẽ tiếp tục bám sát định hướng điều hành của Ngân hàng Nhà nước, triển khai các chính sách lãi suất phù hợp với diễn biến thị trường, góp phần vào mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.
FTSE Russell vừa chính thức xác nhận Việt Nam đã đáp ứng đầy đủ các tiêu chí để được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp, với thời điểm hiệu lực dự kiến từ tháng 9 năm nay.
Trong bối cảnh đó, chứng khoán Việt Nam đang bước vào một giai đoạn chuyển mình quan trọng, từ trạng thái kỳ vọng sang chủ động chuẩn bị, sẵn sàng đón nhận làn sóng dòng vốn quốc tế dự báo sẽ gia tăng mạnh mẽ trong thời gian tới.
Không chỉ mang ý nghĩa về phân loại, sự nâng cấp này phản ánh những thay đổi mang tính cấu trúc của thị trường, đặc biệt là các cải tiến liên quan đến cơ chế giao dịch và tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài.
Đây được xem là bước tháo gỡ nút thắt lớn nhất trong nhiều năm qua, mở ra khả năng thu hút dòng vốn tổ chức quy mô lớn trong giai đoạn tiếp theo.
Những đánh giá gần đây từ truyền thông quốc tế cũng cho thấy Việt Nam đang dần trở thành nơi có tăng trưởng đáng chú ý tại Đông Nam Á.
Đà tăng gần 41% của VN-Index năm 2025 đã đưa quy mô thị trường lên khoảng 86,7% GDP, dù vẫn còn dư địa mở rộng so với Ấn Độ hay Thái Lan.
Bên cạnh yếu tố quy mô, định giá và tăng trưởng lợi nhuận tiếp tục là điểm hấp dẫn. Theo một bài phân tích từ Economic Daily News (Đài Loan), thị trường Việt Nam vẫn đang giao dịch ở mức thấp hơn nhiều thị trường mới nổi, trong khi tăng trưởng lợi nhuận duy trì tích cực, tạo nền tảng thu hút dòng vốn quốc tế trong trung hạn.
Cùng với sự mở rộng của thị trường, ngành chứng khoán Việt Nam cũng đang bước vào một giai đoạn cạnh tranh mới.
Sự gia tăng mạnh của thanh khoản và số lượng nhà đầu tư cá nhân thúc đẩy dư nợ ký quỹ vượt 412.000 tỉ đồng.
Trong khi các công ty lớn như SSI, VPS hay VNDirect tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt, cấu trúc ngành đang dần mở rộng sang một lớp doanh nghiệp mới.
Cũng theo Economic Daily News, "sự phát triển nhanh của thị trường đang tạo điều kiện cho các công ty mới nổi gia tăng thị phần", đặc biệt là những doanh nghiệp có khả năng mở rộng vốn và đa dạng hóa hoạt động ngoài môi giới truyền thống.
Xu hướng này cũng đi kèm với sự thay đổi trong mô hình kinh doanh, khi các công ty chứng khoán ngày càng đẩy mạnh các mảng như kinh doanh nguồn vốn, trái phiếu và dịch vụ tài chính tích hợp, thay vì phụ thuộc chủ yếu vào môi giới cổ phiếu.
Trong bức tranh đó, một số doanh nghiệp có tốc độ mở rộng nhanh đã bắt đầu được truyền thông khu vực nhắc đến như những trường hợp đáng chú ý.
Cũng theo bài phân tích từ báo Đài Loan, bên cạnh các công ty lớn, thị trường Việt Nam đang chứng kiến sự xuất hiện của một nhóm doanh nghiệp mới với tốc độ tăng trưởng cao, tận dụng tốt giai đoạn mở rộng của thị trường.
Trong số này, Chứng khoán Kafi được đề cập như một dẫn chứng tiêu biểu. Kafi đã mở rộng đáng kể quy mô trong giai đoạn 2022-2025, với vốn điều lệ tăng từ 1.000 tỉ đồng lên 7.500 tỉ đồng, tổng tài sản vượt 26.000 tỉ đồng, cùng với sự tăng trưởng mạnh về doanh thu và lợi nhuận.
Bài viết nhấn mạnh chiến lược phát triển mảng kinh doanh nguồn vốn của doanh nghiệp này, đặc biệt trong lĩnh vực trái phiếu chính phủ. Kafi hiện nằm trong nhóm các thành viên giao dịch tích cực, với quy mô giao dịch đạt khoảng 767.800 tỉ đồng, thuộc top 9 toàn thị trường.
Song song, hoạt động môi giới bán lẻ cũng được mở rộng, phản ánh xu hướng gia tăng của nhà đầu tư cá nhân - động lực chính của thị trường chứng khoán Việt Nam trong những năm gần đây.
Ngày 21/4, CEO các hãng hàng không giá rẻ lớn của Mỹ có cuộc gặp với Bộ trưởng Giao thông Vận tải Sean Duffy. Họ muốn thúc giục Quốc hội hỗ trợ thuế tạm thời để bù đắp giá nhiên liệu máy bay tăng vọt do chiến sự tại Trung Đông.
Tuần trước, Association of Value Airlines - hiệp hội đại diện cho các hãng bay giá rẻ Spirit Airlines, Frontier Airlines, Allegiant Air, Sun Country và Avelo đã gửi thư cho lãnh đạo Quốc hội Mỹ. Hiệp hội này kiến nghị ngừng thu thuế tiêu thụ đặc biệt liên bang 7,5% với vé máy bay và thuế 5,3 USD mỗi chặng bay. Việc miễn các khoản thuế này có thể bù đắp khoảng 30% chi phí tăng thêm do nhiên liệu bay đắt đỏ.
"Nếu không được hỗ trợ, sức ép từ giá nhiên liệu tăng sẽ khiến chi phí đi lại của hành khách lên cao hơn. Các hãng hàng không có thể buộc phải tăng giá vé và dịch vụ bổ sung để bù đắp chi phí", Jonathon Freye - lãnh đạo hiệp hội cho biết.
Việc eo biển Hormuz gần như bị phong tỏa gần 2 tháng qua đã khiến giá năng lượng toàn cầu tăng vọt. Giá dầu thô thế giới đắt thêm gần 40% vì xung đột, kéo theo giá xăng, khí đốt, điện, nhiên liệu máy bay.
Đến nay, các hãng hàng không Bắc Mỹ đã phải tăng phí hành lý, cắt giảm số chuyến bay và thu hẹp kế hoạch mở rộng công suất. Tuần trước, Reuters đưa tin kế hoạch thoát tình trạng phá sản của Spirit Airlines đang chịu áp lực trở lại sau khi giá nhiên liệu bay tăng mạnh, ảnh hưởng đến các giả định quan trọng trong quá trình tái cấu trúc.
Không chỉ Bắc Mỹ, các hãng bay châu Âu cũng gặp khó. EasyJet cho biết chi phí nhiên liệu trong tháng 3 tăng thêm khoảng 25 triệu bảng Anh (34 triệu USD). Số vé đặt mua cho các chuyến bay cuối năm cũng giảm 2% so với 2025.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) tuần trước cảnh báo châu Âu chỉ còn đủ nhiên liệu máy bay cho 6 tuần. Việc này có thể gây hậu quả kinh tế nghiêm trọng ở nhiều quốc gia phụ thuộc vào du lịch hè.
