Khi tay đua người Pháp Valentin Debise cán đích đầu tiên tại chặng Bồ Đào Nha thuộc giải Supersport World Championship (WorldSSP) cuối tháng 3, Trương Tuyết (Zhang Xue), 39 tuổi, bật dậy, nước mắt giàn giụa. Đám đông xung quanh hò reo và công kênh anh.
Chiếc xe giúp Debise giành chiến thắng là của ZXMoto – thương hiệu do Trương Tuyết sáng lập. Đây là dấu mốc lịch sử, lần đầu tiên một nhà sản xuất Trung Quốc vô địch tại WorldSSP, phá vỡ sự thống trị hàng thập kỷ của các ông lớn châu Âu và Nhật Bản như Ducati, Yamaha hay Kawasaki.
Sự kiện chấn động làng đua xe thế giới đã làm dấy lên những cuộc thảo luận trên mạng xã hội về hành trình đi lên từ nghèo khó của ông chủ hãng xe.
Trương Tuyết sinh năm 1987 tại vùng nông thôn ở tỉnh Hồ Nam, lớn lên trong gia đình có bố mẹ ly hôn. Năm 14 tuổi, cậu bỏ học, xin đi làm thợ phụ tại một xưởng sửa chữa xe máy. Năm 17 tuổi, Trương mở tiệm sửa xe riêng nhờ tiền lương tiết kiệm.
Tuy nhiên, khát khao lớn nhất của Trương là trở thành tay đua môtô chuyên nghiệp. Năm 2006, anh quyết định bất chấp trời mưa, chạy xe máy bám theo êkíp của đài truyền hình địa phương suốt 100 km đường núi bùn lầy. Trương liên tục biểu diễn những kỹ năng khó để gây chú ý cho đến khi chiếc xe hỏng nặng.
Tiếp cận được êkíp, Trương van nài xin được giới thiệu vào một đội đua, tuyên bố sẵn sàng “giặt giũ, nấu ăn, sửa xe” miễn là được nhận. Sau khi chương trình phát sóng, cậu được một đội đua chuyên nghiệp nhận vào làm thợ máy kiêm tay đua biểu diễn.
Biết mình khởi đầu muộn khó tiến xa ở đấu trường chuyên nghiệp, Trương chuyển hướng sang nghiên cứu chế tạo. Năm 2013, vợ chồng anh chuyển đến Trùng Khánh – thủ phủ ngành công nghiệp môtô Trung Quốc – với khoảng 20.000 nhân dân tệ (70 triệu đồng). Anh mua linh kiện tự lắp ráp, độ xe, đăng lên các diễn đàn mạng và dần có tiếng tăm, được mời tham gia phát triển sản phẩm cho các hãng xe nội địa.
Năm 2017, Trương Tuyết cùng đối tác sáng lập thương hiệu Kove Moto, tập trung vào dòng xe địa hình hiệu suất cao. Đỉnh cao của Kove là năm 2023, khi Trương dẫn dắt đội đua trở thành đại diện Trung Quốc đầu tiên tham gia và hoàn thành giải đua khắc nghiệt nhất hành tinh – Dakar Rally.
Đang trên đà thành công, đầu năm 2024, Trương Tuyết rời Kove do bất đồng với giới đầu tư. Anh muốn tập trung vào nghiên cứu và phát triển (R&D) nhưng các cổ đông khác chỉ chú trọng đến lợi nhuận và thương mại. Trương tách ra và lập thương hiệu mới mang tên ZXMoto.
Sự am hiểu kỹ thuật và tinh thần làm việc không ngừng nghỉ của Trương Tuyết giúp ZXMoto phát triển với tốc độ “đáng kinh ngạc”. Năm 2025, hãng sản xuất hơn 25.000 xe và chi hàng chục triệu nhân dân tệ vào nghiên cứu cốt lõi, làm nền tảng cho chiếc xe vô địch thế giới ra đời một năm sau đó.
Sau chiến thắng tại Bồ Đào Nha, video dầm mưa xin lên tivi năm 19 tuổi của Trương Tuyết được cộng đồng mạng “đào lại” và lan truyền. Hiệu ứng giúp buổi phát trực tiếp trên cửa hàng của ZXMoto thu hút hơn 1,5 triệu người xem. Mẫu xe vô địch 820RR có giá 44.000 nhân dân tệ (khoảng 150 triệu đồng) ghi nhận lượng đơn đặt hàng tăng đột biến, đánh dấu quả ngọt cho người đàn ông dành cả thanh xuân để theo đuổi giấc mơ tốc độ.
Lam Giang (Theo Sixthtone, SCMP)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/tho-sua-xe-que-thanh-ong-chu-hang-moto-vo-dich-the-gioi-5058564.html
Ô nhiễm không khí kỷ lục ở miền bắc Thái Lan
Pon Doikam phát hiện những cục máu dính trên khăn giấy khi xì mũi sau nhiều giờ bán dừa trong bầu không khí bị ô nhiễm ở Chiang Mai. "Cảm giác như mắc kẹt trong khói", người bán dừa 36 tuổi nói.
Tình trạng đốt nương rẫy theo mùa, cháy rừng và các kiểu thời tiết đặc thù tạo nên "mùa ô nhiễm" hàng năm. Một số khu vực ở miền bắc Thái Lan xuất hiện hiện tượng sương mù dày đặc - điều người dân địa phương cho rằng "chưa từng có". "Tôi sống ở Chiang Mai từ khi còn nhỏ, và đây là tình trạng tồi tệ nhất từ trước đến nay," Pon nói. "Nhưng tôi không có lựa chọn nào khác ngoài việc phải ra đường kiếm sống hàng ngày".
Trong tuần đầu tiên của tháng 4, Chiang Mai, thành phố lớn thứ hai của Thái Lan, thường xuyên đứng đầu danh sách những thành phố lớn ô nhiễm nhất thế giới trên chuyên trang IQAir.
Tại thị trấn Pai, nơi nổi tiếng với thiên nhiên xanh, nồng độ bụi mịn PM2.5 có thời điểm vượt 900 microgram/m3, gấp 60 lần mức khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Địa hình đồi núi cũng khiến khói bụi khó thoát ra ngoài và gây khó khăn cho việc tiếp cận các điểm cháy rừng.
AFP ghi nhận nhiều đám cháy rừng bùng phát trên sườn đồi và dọc các con đường giữa Pai và Chiang Mai. Các lính cứu hỏa tình nguyện như anh Maitree Nuanja đang nỗ lực làm việc với nguồn lực hạn chế, chủ yếu dựa vào đồ quyên góp như nước uống và khẩu trang.
Theo lời Maitree Nuanja, trung tâm kiểm soát cháy rừng chỉ cung cấp 20 lít nhiên liệu và cho mượn máy thổi lá. Khi mùa cháy rừng kết thúc họ phải trả lại. "Trời tối và mờ mịt đến mức không ai có thể nhìn thấy gì, tình trạng này đã kéo dài quá lâu", Maitree nói. Anh cũng lo sợ ngôi nhà cạnh rừng của mình bị cháy lan và các vấn đề về sức khỏe của bản thân.
Hôm 1/4, một lính cứu hỏa tình nguyện đã tử vong. Giới chức địa phương cho biết nạn nhân nghi bị kiệt sức do nắng nóng và các bệnh lý nền.
Để bảo vệ nhóm người dễ tổn thương như có bệnh nền, người già và trẻ em, chính quyền Chiang Mai lắp đặt hàng trăm "phòng không bụi", trang bị máy lọc không khí và hệ thống áp suất dương để ngăn không khí ô nhiễm.
Bà Watwilai Chaiwan, 82 tuổi, một y tá nghỉ hưu trong viện dưỡng lão ở Chiang Mai, cho biết ô nhiễm khiến bà sợ ra ngoài vì hay bị chóng mặt và đau nửa đầu. "Đây là vấn đề với người già. Bạn phải đeo khẩu trang toàn thời gian khi hít thở bầu không khí này", bà nói.
Một số quận ở Chiang Mai đã ban bố tình trạng thảm họa để đẩy nhanh hỗ trợ tài chính.
Ô nhiễm cũng khiến khách du lịch rời bỏ Chiang Mai. Anh Chakkrawat Wichitchaisilp, một tài xế xe tuk-tuk, cho biết đường phố vắng lặng lạ thường so với sự nhộn nhịp của tháng 3 và tháng 4 hàng năm.
Từ một điểm quan sát nhìn ra Chiang Mai, thành phố gần như bị che khuất hoàn toàn, chỉ còn những đường nét mờ ảo của các ngọn đồi hiện ra qua lớp sương mù và mặt trời màu cam nhạt treo lơ lửng trên bầu trời. Martin Astill, 57 tuổi, một du khách Anh, nói: "Tôi đã chụp ảnh từ chính vị trí này và bầu trời khi đó xanh trong vắt thật tuyệt đẹp".
Minh Phương (Theo AFP)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/o-nhiem-khong-khi-ky-luc-o-mien-bac-thai-lan-5058736.html
Kỹ sư 9X làm chủ chuỗi công nghệ lõi
Hơn 130 triệu thuê bao di động trong và ngoài nước, 80 tỉ bản ghi dữ liệu được tạo ra mỗi ngày, kỹ sư Nguyễn Chí Đông cùng cộng sự tại Viettel đối mặt với bài toán cũng là mục tiêu hướng đến là phải xây dựng một hệ thống xử lý dữ liệu do người Việt làm chủ.
Chí Đông vừa được vinh danh là một trong 10 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu, đồng thời cũng là Gương mặt trẻ tiêu biểu toàn quân năm 2025 trong Tháng thanh niên 2026 mới đây.
Là một kỹ sư trẻ trong lĩnh vực quản trị dữ liệu của Tập đoàn Viettel, Đông chia sẻ mỗi sản phẩm không chỉ là một nhiệm vụ mà còn là một thử thách, thậm chí vượt qua giới hạn năng lực của bản thân. Một trong những thách thức lớn nhất mà anh cùng đồng đội phải đối mặt là bài toán dữ liệu khổng lồ.
Thời điểm năm 2022 với tổng số hơn 130 triệu thuê bao di động tại cả thị trường trong nước và đầu tư ở nước ngoài, trung bình mỗi ngày Viettel có khoảng 80 tỉ bản ghi dữ liệu từ các hoạt động như cuộc gọi, tin nhắn hay vận hành mạng lưới.
Với tốc độ phát triển thuê bao ngày càng tăng, Viettel luôn phải đối mặt với bài toán về quản trị và làm sao khai thác hiệu quả kho dữ liệu ngày càng lớn ấy.
Thách thức càng lớn hơn khi lãnh đạo tập đoàn đặt mục tiêu cần xây dựng hệ thống xử lý dữ liệu do chính người của Viettel làm chủ để thay thế các sản phẩm mua của đối tác nước ngoài.
Và nhiệm vụ này đã được lập thành dự án và giao cho nhóm do Nguyễn Chí Đông chủ trì. "Được tin tưởng và giao nhiệm vụ này, với mình đây không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà còn là sự trao quyền và kỳ vọng lớn từ các thủ trưởng", Đông chia sẻ.
Ngay khi bắt tay triển khai, Đông kể anh cùng cộng sự đã vấp ngay với khá nhiều khó khăn. Đó là hệ thống dữ liệu khổng lồ với hơn 200 máy chủ, nhóm dự án đã có nhiều thử nghiệm kéo dài song vẫn chưa nhìn thấy đích đến rõ ràng.
Phải mất chừng bốn tháng làm liên tục, phiên bản đầu tiên của sản phẩm mới tạm hình thành. Không hài lòng với kết quả ấy, Đông muốn cùng đồng đội đặt ra mục tiêu cao hơn, chính là phải hoàn thiện sản phẩm và đưa ra thị trường. Mục tiêu ấy biến thành quyết tâm cao nhất cùng tinh thần dấn thân, sự sáng tạo, nhóm dự án đã hoàn thiện "Nền tảng dữ liệu lớn Viettel (VLP)" và làm chủ toàn bộ chuỗi công nghệ lõi.
Với Đông, đặt mục tiêu cao để chinh phục cũng chính là kim chỉ nam giúp anh hoàn thiện bản thân, chinh phục những đỉnh cao công nghệ khác lớn hơn.
Ngoài làm chủ chuỗi công nghệ lõi nền tảng dữ liệu lớn, Đông còn chủ trì phát triển nhiều sản phẩm khác như Nền tảng học máy Viettel (vMLP) với giá trị làm lợi khoảng 12 tỉ đồng mỗi năm hay hệ thống số liệu thông minh GenBI với giá trị làm lợi khoảng 9,8 tỉ đồng và giúp tiết kiệm khoảng 13,4 tỉ đồng mỗi năm do không phải mua sản phẩm của nước ngoài.
Trở thành Gương mặt trẻ tiêu biểu toàn quân năm 2025, Đông đã nhận được bằng khen của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng. Anh cũng được lãnh đạo tập đoàn khen thưởng cùng một số giải thưởng danh giá trong nước và quốc tế…
Ông Trần Đăng Hòa - Phó giám đốc Trung tâm Viettel - đánh giá Đông luôn sẵn sàng đảm nhận các nhiệm vụ thách thức. Chẳng hạn như chuyển hóa các thuật toán dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) phức tạp thành những giải pháp thực tiễn có khả năng ứng dụng và mở rộng quy mô cực lớn. "Anh ấy còn là chuyên gia dẫn dắt trong việc xây dựng đội ngũ kỹ sư big data và AI, góp phần đào tạo nhân lực công nghệ trẻ và truyền cảm hứng cho lớp kỹ sư kế cận", ông Hòa thông tin.
Tin Gốc: https://tuoitre.vn/ky-su-9x-lam-chu-chuoi-cong-nghe-loi-2026040722571503.htm