Trong chuyến du hành tới Mặt Trăng đầu tháng 4, phi hành đoàn Artemis II chụp nhiều hình ảnh ngoạn mục về thiên thể này và Trái Đất, nhận được sự quan tâm lớn của những người yêu thích khám phá không gian. Tuy nhiên, một số bức ảnh lại thu hút vì yếu tố khác: những ngôi sao và hành tinh lấp lánh trên nền vũ trụ. Điều này gây ngạc nhiên vì trong ảnh chụp từ chương trình Mặt Trăng Apollo của NASA cách đây hơn nửa thế kỷ, nhiều người đã quen với nền vũ trụ là khoảng không tối đen.
Theo Viện Vật lý (IOP) tại Anh, việc không có ngôi sao nào trong ảnh chụp từ bề mặt Mặt Trăng là lý do phổ biến khiến một số người nghi ngờ việc phi hành gia Apollo đã đặt chân lên bề mặt thiên thể. Không bị ảnh hưởng bởi ô nhiễm ánh sáng và khí quyển dày như ở Trái Đất, họ trông đợi thấy hàng nghìn ngôi sao trong mọi bức ảnh.
IOP giải thích, kỳ vọng này dựa trên giả định rằng ảnh được chụp vào đêm Mặt Trăng (ban đêm trên Mặt Trăng dài tương đương 14 ngày Trái Đất). Trong khi thực tế, mọi chuyến bay có người lái đến Mặt Trăng thời Apollo đều diễn ra vào ban ngày (cũng dài tương đương 14 ngày Trái Đất), khi bề mặt thiên thể này sáng rực. Phi hành gia phải đeo kính bảo hộ và chụp ảnh trong điều kiện các ngôi sao thua kém bề mặt Mặt Trăng về độ sáng. Chúng quá mờ để xuất hiện trong ảnh, khiến bầu trời trông như khoảng không tối đen.
“Giả sử bạn là Neil Armstrong đang chụp ảnh Buzz Aldrin vào ban ngày nhiều ánh sáng trên Mặt Trăng. Buzz (mặc bộ đồ vũ trụ) và bề mặt Mặt Trăng sẽ là chủ thể sáng nhất trong ảnh. Để Buzz hiện rõ, bạn cần chọn tốc độ màn trập nhanh và khẩu độ nhỏ. Kết quả, bạn thu được hình ảnh rõ nét của Buzz, nhưng nguồn sáng khác như những ngôi sao lại quá mờ để xuất hiện trên phim chụp”, nhà sử học du hành vũ trụ Amy Shira Teitel nói với Astronomy.
Theo nhà vật lý thiên văn Alfredo Carpineti, tiến sĩ tại Đại học Hoàng gia London, từ bề mặt Mặt Trăng hoặc không gian sâu, con người thường có thể thấy bầu trời đầy sao, dải Ngân Hà rõ nét cùng nhiều thiên thể khác. Tuy nhiên, chúng không hiện diện trong ảnh do mục tiêu và cách chụp.
Những mục tiêu phổ biến trong nhiếp ảnh cận Trái Đất là phi hành gia mặc bộ đồ vũ trụ màu trắng, tàu, trạm vũ trụ, Mặt Trăng và chính hành tinh xanh. “Tất cả chủ thể đó đều có một điểm chung: rất sáng nhờ phản xạ nhiều ánh nắng Mặt Trời. Trong khi đó, các ngôi sao vốn là nguồn sáng nhưng lại ở quá xa nên mờ nhạt”, Carpineti giải thích trên IFL Science.
Không chỉ ảnh chụp từ phi hành gia, những bức ảnh do camera trên tàu vũ trụ chụp cũng có thể vắng bóng sao. “Về cơ bản, chúng ta không thể thấy sao từ camera trên tàu vì để quan sát chính con tàu (hoặc Mặt Trăng, Trái Đất) thì phải là ban ngày, khi Mặt Trời soi sáng chúng. Camera được điều chỉnh để phù hợp với độ sáng đó nên không thể thu ánh sáng yếu từ những ngôi sao phía sau”, tiến sĩ Becky Smethurst, nhà vật lý thiên văn tại Đại học Oxford, nói với Reuters.
Hình ảnh từ không gian có thể trông giống chụp vào ban đêm vì nền trời màu đen thay vì xanh. Nhưng thực tế, bầu trời ban ngày trên Trái Đất có màu xanh nhờ sự tán xạ ánh sáng trong khí quyển. “Vượt khỏi khí quyển, bầu trời ban ngày trông tối đen”, Smethurst giải thích.
Bên cạnh đó, đa số ảnh không gian được chụp trên tàu vũ trụ di chuyển nhanh. Vì vậy, để có tác phẩm tốt, cần điều chỉnh tốc độ màn trập và thời gian phơi sáng thích hợp. Phi hành gia NASA Don Pettit thậm chí tự phát triển thiết bị theo dõi sao riêng để chụp những bức ảnh phơi sáng đúng thời gian cần thiết từ Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS), vật thể di chuyển với tốc độ tới 8 km mỗi giây.
Ảnh chụp toàn cảnh Trái Đất ngày 3/4 (trái) và 2/4 (phải) từ tàu vũ trụ Orion trong nhiệm vụ Artemis II. Ảnh: NASA
Những hình ảnh từ phi hành đoàn Artemis II, trong đó các hành tinh và ngôi sao nằm ngoài hệ thống Trái Đất – Mặt Trăng hiện diện, đều có điểm chung là ngược sáng, hay Mặt Trời chiếu sáng từ phía sau. Trong ảnh toàn cảnh Trái Đất ngày 2/4 với thời gian phơi sáng dài hơn, các chi tiết, bao gồm Sao Kim cùng nhiều thiên thể khác, rõ nét hơn so với ảnh chụp ngày 3/4.
Tương tự, trong ảnh chụp nhật thực ngày 6/4, khi Mặt Trăng chắn trước Mặt Trời, các hành tinh và ngôi sao cũng hiện rõ. NASA giải thích: “Các ngôi sao, thường quá mờ để quan sát khi chụp Mặt Trăng, cũng xuất hiện. Lý do là khi Mặt Trăng chìm trong bóng tối, việc chụp ảnh sao trở nên dễ dàng hơn”.
Tàu Orion rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) đưa bốn phi hành gia bay tới Mặt Trăng, đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA).
Nhiệm vụ Artemis II đánh dấu hàng loạt cột mốc trong ngành hàng không vũ trụ. Ví dụ, phi hành gia da màu, người phụ nữ, người không phải công dân Mỹ đầu tiên, phi hành gia lớn tuổi nhất đến Mặt Trăng. Ngoài ra, phi hành đoàn còn lập kỷ lục bay xa Trái Đất nhất, 406.771 km, xa hơn 6.616 km so với kỷ lục cũ của Apollo 13.
Bên cạnh đó, đây là chuyến bay có người lái đầu tiên của tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) và tàu Orion. Rất nhiều công nghệ thử nghiệm trên tàu cũng lần đầu được sử dụng ngoài không gian như Hệ thống Liên lạc Quang học Orion Artemis II, sử dụng tia laser để gửi và nhận dữ liệu từ Trái Đất. Ngoài ra, tàu cũng trang bị nhà vệ sinh hoạt động đầy đủ đầu tiên trong chuyến bay tới Mặt Trăng.
Thu Thảo tổng hợp
Tin Gốc: https://vnexpress.net/ly-do-anh-cua-artemis-ii-xuat-hien-sao-con-apollo-toi-den-5060547.html
Những tính năng ẩn 'đáng tiền' của Google Maps cho dân du lịch
Theo các chuyên gia công nghệ, phần lớn người dùng hiện nay mới chỉ sử dụng khoảng 20% công năng của Google Maps. Số còn lại chính là những tính năng bí mật ít người nhưng giúp mọi người làm chủ mọi tình huống, từ việc né cầu thang bộ khi kéo vali nặng cho đến việc thoát khỏi những thảm họa thiên nhiên bất ngờ.
Thay vì phải tải hàng chục ứng dụng trung gian gây ngốn pin và tốn phí, người dùng thông thái đang tận dụng triệt để những tính năng 'ẩn' hữu ích ngay trên Google Maps để biến những chuyến hành trình từ ác mộng lạc lối thành những trải nghiệm nghỉ dưỡng đích thực.
Nỗi ám ảnh mang tên "Tối nay ăn gì?" trong các chuyến đi tập thể chính thức được giải quyết bằng tính năng chia sẻ danh sách vị trí đã lưu. Thay vì tranh cãi nảy lửa trong nhóm chat, mọi thành viên giờ đây có thể cùng đóng góp các địa điểm yêu thích vào một bản đồ chung và bình chọn bằng emoji. Kết hợp với trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ đặt chỗ, việc chốt địa điểm ăn uống trở nên nhanh chóng hơn bao giờ hết.
Để làm điều này, hãy mở Google Maps và tìm kiếm một địa điểm. Sau đó nhấn Lưu, chọn Danh sách mới, đặt tên tùy ý và thiết lập chia sẻ. Sau khi hoàn tất, hãy chia sẻ liên kết với nhóm của bạn để mọi người có thể tham gia và bình chọn.
Việc lạc lối trong những sân bay khổng lồ hay các ga tàu điện ngầm đa tầng sẽ không còn là nỗi lo nhờ tính năng Directory. Đây được ví như một bản đồ xuyên thấu, hiển thị chi tiết sơ đồ từng tầng, vị trí phòng chờ thương gia, nhà vệ sinh hay thậm chí là trạm sạc điện thoại gần nhất. Bạn sẽ ung dung đi thẳng đến cửa khởi hành trong khi những người khác vẫn đang loay hoay trước các bảng chỉ dẫn lỗi thời.
Điều bạn cần làm là lấy điện thoại ra khỏi túi quần, mở Google Maps và tìm kiếm sân bay, sau đó vào tab Bản đồ. Chỉ trong vài giây, sơ đồ các tầng sẽ nhanh chóng được xác định chính xác. Bằng cách này, bạn sẽ có được tuyến đường đi bộ nhanh nhất đến các phòng chờ của hãng hàng không, nhà vệ sinh hoặc quán cà phê.
Sự an toàn được đặt lên hàng đầu với sự tích hợp của AI hội thoại Gemini. Người lái xe không còn cần phải chạm tay vào màn hình khi đang lưu thông. Chỉ bằng một câu lệnh tự nhiên như: "Tìm cho tôi một quán cà phê có không gian yên tĩnh và chỗ đậu xe rộng rãi", hệ thống sẽ tự động phân tích đánh giá từ cộng đồng và thiết lập lộ trình tối ưu nhất. Thậm chí, bạn có thể đưa ra những yêu cầu mơ hồ như "Đưa tôi đến nơi nào đó có đồ nướng được mọi người đánh giá cao", AI vẫn đủ thông minh để hiểu và đáp ứng.
Một trong những rào cản lớn nhất của du lịch khám phá là mất sóng di động. Tuy nhiên, với tính năng bản đồ ngoại tuyến (Offline Maps), bạn hoàn toàn có thể điều hướng chính xác giữa rừng sâu hay vùng cao nguyên hẻo lánh. Kết hợp với chế độ Wheelchair accessible, người dùng có thể chủ động tìm kiếm các lộ trình ưu tiên thang máy và đường dốc, một giải pháp hữu ích thực sự khi bạn đang phải vật lộn với những chiếc vali hành lý ký gửi siêu nặng.
Không chỉ dừng lại ở chỉ đường, Google Maps còn đóng vai trò như một 'vệ sĩ số' với tính năng cảnh báo khủng hoảng (Crisis alert). Hệ thống sẽ liên tục cập nhật dữ liệu về lũ lụt, cháy rừng hay bão lớn trên toàn cầu để đưa ra các thông báo khẩn cấp và tự động tìm đường vòng tránh xa vùng nguy hiểm. Trong những trường hợp khẩn cấp nhất, tính năng Plus Codes (mã tọa độ ngắn gọn) sẽ giúp lực lượng cứu hộ xác định vị trí của bạn chính xác đến từng mét ngay cả khi không có địa chỉ nhà hay tên đường.
Tận dụng tốt loạt tính năng này, chiếc điện thoại trong túi bạn không còn đơn thuần là thiết bị liên lạc, mà đã thực sự trở thành một 'la bàn thông minh' giúp mọi chuyến đi trở nên an toàn, tiện nghi và trọn vẹn hơn.
Thuê bao di động nào không cần xác thực sinh trắc học trước 15/4?
Ngày 31/3, Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành Thông tư 08/2026/TT-BKHCN hướng dẫn việc xác thực thông tin thuê bao di động mặt đất.
Thông tư này đưa ra những quy định nghiêm ngặt hơn để quản lý SIM rác và bảo vệ quyền lợi của người dùng, nhằm giải quyết triệt để tình trạng sử dụng SIM rác hoặc SIM không đúng thông tin khai báo theo quy định.
Theo Điều 4 của Thông tư, thuê bao di động cần phải xác thực 4 trường thông tin, bao gồm số định danh cá nhân; họ, chữ đệm và tên; ngày, tháng, năm sinh; thông tin sinh trắc học ảnh khuôn mặt.
Thuê bao di động loại nào không cần phải xác thực thông tin sinh trắc học?
Không phải mọi thuê bao di động đều bắt buộc phải xác thực sinh trắc học bằng ảnh chân dung trước ngày 15/4. Cụ thể, Điều 10 của Thông tư quy định:
- Đối với các số thuê bao di động đã được người dùng sử dụng tài khoản định danh điện tử mức độ 2 hoặc thẻ căn cước hoặc thẻ căn cước công dân có gắn chíp điện tử để đăng ký, xác thực thông tin thuê bao, hoặc số thuê bao di động mà người dùng đã sử dụng để đăng ký tài khoản định danh điện tử mức độ 2, thì người dùng đó không phải xác thực lại thông tin thuê bao, không phải xác thực sinh trắc học ảnh khuôn mặt trừ trường hợp thay đổi thiết bị đầu cuối (thay đổi điện thoại gắn SIM).
- Đối với các số thuê bao di động H2H (giao tiếp giữa người với người) đã được người dùng sử dụng tài khoản định danh điện tử mức độ 2, hoặc thẻ căn cước hoặc thẻ căn cước công dân có gắn chip điện tử để đăng ký và đã được người dùng thông qua ứng dụng VNeID trực tiếp xác nhận bản thân đang sử dụng, thì người dùng không phải xác thực lại thông tin thuê bao, không phải xác thực sinh trắc học ảnh khuôn mặt, trừ trường hợp thay đổi điện thoại gắn SIM.
Thuê bao di động xác thực thông tin sinh trắc học bằng những cách nào?
Thuê bao di động có thể xác thực thông tin bằng một trong 4 hình thức:
- Xác thực trực tuyến thông qua ứng dụng định danh quốc gia (ứng dụng VNeID).
- Xác thực trực tuyến thông qua ứng dụng của chính các nhà mạng.
- Xác thực trực tiếp tại các địa điểm do chính các nhà mạng thiết lập.
- Xác thực trực tiếp tại các địa điểm do doanh nghiệp khác thiết lập, nhưng được chính các nhà mạng ký hợp đồng ủy quyền để thực hiện việc đăng ký, xác thực thông tin thuê bao di động.
Các doanh nghiệp viễn thông có nghĩa vụ lưu giữ đầy đủ, chính xác các thông tin, tài liệu chứng minh việc đã triển khai các giải pháp xác thực thông tin thuê bao theo đúng quy định trong suốt thời gian số thuê bao di động hoạt động, trừ trường hợp có quy định khác của pháp luật.
Lưu ý khi đổi điện thoại gắn SIM
Điều 8 của Thông tư cũng quy định trong thời gian tối đa 2 giờ kể từ thời điểm người dùng có hoạt động thay đổi thiết bị so với thiết bị đã gắn số thuê bao sử dụng dịch vụ viễn thông trước đó, doanh nghiệp viễn thông có nghĩa vụ triển khai biện pháp rà soát, phát hiện và tạm dừng cung cấp dịch vụ viễn thông chiều đi (gọi điện thoại, gửi tin nhắn SMS đến số thuê bao di động khác).
Đồng thời, doanh nghiệp thông báo yêu cầu người dùng phải thực hiện lại xác thực sinh trắc học ảnh khuôn mặt.
Trong vòng 30 ngày kể từ ngày tạm dừng cung cấp dịch vụ viễn thông chiều đi, người dùng phải hoàn thành thực hiện lại xác thực sinh trắc học ảnh khuôn mặt.
Sau thời hạn này nếu người dùng không thực hiện xác thực sinh trắc học, doanh nghiệp viễn thông có nghĩa vụ tạm dừng cung cấp dịch vụ viễn thông hai chiều (khóa 2 chiều), đồng thời thông báo cho người dùng được biết họ sẽ bị thanh lý hợp đồng, chấm dứt cung cấp dịch vụ viễn thông nếu không thực hiện.
Doanh nghiệp cũng có trách nhiệm thanh lý hợp đồng, chấm dứt cung cấp dịch vụ viễn thông sau 5 ngày kể từ ngày tạm dừng cung cấp dịch vụ viễn thông hai chiều nếu cá nhân, tổ chức không thực hiện xác thực lại sinh trắc học.
Tin Gốc: Dân Trí
