Ngày 21.4, tại Hà Nội, Hội Xuất bản Việt Nam phối hợp Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng tổ chức Lễ công bố dự án “1.000 thư viện tri thức cho em” và phát động phong trào “Trao cuốn sách – Mở tương lai”, nhân Ngày sách và văn hóa đọc Việt Nam.
Tại chương trình, ban tổ chức nhấn mạnh, trong chiến lược phát triển đất nước, con người và tri thức luôn được xác định là yếu tố trung tâm, là động lực then chốt cho phát triển nhanh và bền vững.
Các nghị quyết quan trọng của Đảng như Nghị quyết Đại hội XIV, Nghị quyết số 57 về khoa học – công nghệ, Nghị quyết số 71 về giáo dục – đào tạo, Nghị quyết số 80 về phát triển văn hóa, cùng Chỉ thị số 04-CT/TW về hoạt động xuất bản đều đặt trọng tâm vào phát triển nguồn nhân lực, thúc đẩy văn hóa đọc và tạo điều kiện để thế hệ trẻ tiếp cận tri thức toàn diện.
Trong bối cảnh đó, dự án “1.000 thư viện tri thức cho em” được triển khai như một giải pháp cụ thể nhằm nâng cao cơ hội tiếp cận tri thức cho học sinh, đặc biệt tại các địa bàn còn khó khăn, nơi điều kiện tiếp cận sách, báo và không gian đọc vẫn còn hạn chế.
Theo kế hoạch, dự án sẽ được triển khai trên phạm vi toàn quốc trong giai đoạn 2026 – 2035, với mục tiêu xây dựng và trao tặng 1.000 thư viện tại các trường học. Mỗi thư viện được thiết kế theo mô hình chuẩn, gồm từ 500 – 1.000 đầu sách, báo, ấn phẩm phù hợp với lứa tuổi học sinh, cùng các thiết bị hỗ trợ học tập như máy tính, thiết bị trình chiếu và không gian đọc thân thiện.
Không chỉ dừng lại ở việc trao tặng cơ sở vật chất, dự án hướng tới xây dựng môi trường học tập bền vững, nơi việc đọc sách trở thành thói quen, nhu cầu và niềm vui của học sinh. Đây cũng được kỳ vọng là nền tảng góp phần phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất cho thế hệ trẻ Việt Nam trong giai đoạn mới.
Song song với việc công bố dự án, ban tổ chức phát động phong trào “Trao cuốn sách – Mở tương lai” trên phạm vi toàn quốc. Phong trào kêu gọi đội viên, thiếu nhi, học sinh, nhà trường cùng các tổ chức, cá nhân tham gia đóng góp sách, báo, truyện và các ấn phẩm phù hợp để bổ sung cho các thư viện thuộc dự án.
Phong trào không chỉ mang ý nghĩa bổ sung nguồn tài nguyên tri thức, mà còn góp phần giáo dục tinh thần sẻ chia, trách nhiệm với cộng đồng trong thế hệ trẻ. Mỗi cuốn sách được trao tặng không chỉ là một tài liệu học tập, mà còn là sự kết nối, khơi mở niềm yêu thích đọc sách, bồi đắp ước mơ và tạo thêm cơ hội học tập cho các em học sinh ở những vùng còn khó khăn.
Ban tổ chức khuyến khích mỗi thiếu nhi, học sinh tham gia bằng việc đóng góp ít nhất một cuốn sách phù hợp. Các nhà trường, tập thể lớp, liên đội có thể tổ chức các đợt vận động quyên góp sách trong đơn vị mình. Các ấn phẩm được tiếp nhận phải bảo đảm nội dung lành mạnh, phù hợp lứa tuổi, còn nguyên vẹn và đáp ứng tiêu chí giáo dục.
Toàn bộ sách, báo, ấn phẩm đóng góp sẽ được ban tổ chức tiếp nhận, phân loại, kiểm duyệt và bổ sung vào hệ thống thư viện của dự án theo đúng tiêu chí, bảo đảm công khai, minh bạch và sử dụng hiệu quả.
Với quy mô toàn quốc, cơ chế xã hội hóa và sự chung tay của cộng đồng, dự án “1.000 thư viện tri thức cho em” cùng phong trào “Trao cuốn sách – Mở tương lai” được kỳ vọng sẽ tạo ra những giá trị thiết thực, lâu dài cho giáo dục và xã hội, góp phần xây dựng nền tảng tri thức vững chắc cho thế hệ trẻ Việt Nam.
Tại "Ngày hội tự tin thi lớp 10" do Trường THPT Nguyễn Du (P.Hòa Hưng, TP.HCM) tổ chức ngày 19.4 với mục đích hướng nghiệp cho học sinh; Ngô Tùng Quân, học sinh lớp 9 Trường THCS Trần Phú (P.Hòa Hưng), cho biết em đến tham quan trường THPT thế nào, cách dạy của trường ra sao hay hình thức sinh hoạt ở các câu lạc bộ để nếu có học thì không bỡ ngỡ.
"Thời gian em học chăm chỉ từ sáng đến tối để đậu nguyện vọng THPT, em chú tâm vào 3 môn chính toán, ngữ văn và tiếng Anh", Quân nói.
Khi được hỏi về lý do thi lớp 10 mà không chọn học nghề, Quân cho hay: "Em và các bạn học muốn thi đậu vào THPT hơn, học nghề thì hầu như rất ít chọn. Theo em, học THPT rồi thi đại học là con đường tốt hơn, thành công hơn".
Cũng như Quân, Phúc Thái Như, học sinh lớp 9 Trường THCS Trần Phú (P.Hòa Hưng), cho biết nguyện vọng 1 là vào Trường THPT Nguyễn Du nên thời gian qua em ôn luyện nhiều hơn. "Em không có nguyện vọng học nghề vì thấy năng lực của mình có thể đậu THPT, em muốn theo con đường học tập hơn là học nghề làm chân tay", Như nói.
Còn Quách Trần Ngọc Thanh, lớp 9 Trường THCS Lạc Hồng (P.Hòa Hưng), cho biết: "Có nguyện vọng đầu là thi vào Trường THPT Nguyễn Khuyến, hôm nay em đến ngày hội để biết trường THPT như thế nào". Theo Thanh, em ôn luyện và thấy vừa sức, điểm mấy năm trước cũng không quá cao nên em tự tin đậu nguyện vọng 1.
"Em không có suy nghĩ sẽ học nghề, những bạn học cùng lớp hay cùng trường mà em biết cũng thi THPT chứ không chọn học nghề. Học nghề là trường hợp chỉ khi không đậu đại học em mới nghĩ đến. Em muốn học đại học hơn", Thanh chia sẻ.
Tham gia ngày hội tuyển sinh cùng con, phụ huynh Kiều Khánh Vy (47 tuổi, ngụ P.Hòa Hưng) cho biết nguyện vọng của con và gia đình là tiếp tục theo học và thi vào lớp 10 chứ không học nghề. "Bởi học cao vẫn tốt hơn, khi con còn khả năng đi học thì phải khuyến khích con học. Đến một lúc nào đó mà không thể học được nữa thì mới chuyển qua học nghề", phụ huynh này nói.
Có con đang học lớp 9 Trường THCS Ngô Tất Tố (P.Phú Nhuận), phụ huynh Nguyễn Ngọc Quân (54 tuổi, ngụ P.Bảy Hiền) cho biết tham gia ngày hội tuyển sinh để nắm tình hình cơ sở vật chất của trường, chương trình học của trường THPT; đồng thời tham khảo thầy cô tư vấn chọn nguyện vọng phù hợp học lực của con, để hướng con chọn nguyện vọng cho chính xác.
"Tôi theo nguyện vọng của con là thi vào lớp 10 để tiếp tục học và hướng dẫn cho con chọn trường THPT. Học nghề cũng tốt, đây là một phương án cho tương lai, nếu có thời gian và con muốn học thì tôi sẽ cho học thêm, nhưng thi vào THPT vẫn là ưu tiên số 1", phụ huynh Quân nói.
Theo ông Lê Văn Đỏ, Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Du, thực tế hiện nay phần lớn các em lớp 9 đều có xu hướng thi vào lớp 10 thay vì lựa chọn học nghề, thậm chí hầu như không có học sinh nào bày tỏ mong muốn đi theo hướng giáo dục nghề nghiệp ngay sau THCS.
Theo ông Đỏ, điều này phản ánh tâm lý phổ biến trong xã hội khi cả học sinh lẫn phụ huynh đều mong muốn con đường học vấn phải "đến nơi đến chốn", ưu tiên học cao, lấy bằng cấp cao như một cách để mở rộng cơ hội nghề nghiệp, việc làm và cải thiện thu nhập lẫn cuộc sống tốt hơn.
"Quan niệm này đã tồn tại từ lâu, khiến việc học nghề sớm chưa thực sự được coi trọng. Bên cạnh đó, nhiều phụ huynh cũng lo ngại cơ hội việc làm và mức thu nhập của hệ trung cấp, cao đẳng nghề chưa cạnh tranh bằng bậc đại học, nên càng củng cố xu hướng tiếp tục học lên THPT rồi đại học, học cao thì bản thân phát triển tốt hơn", ông Đỏ nói.
Ông Đỏ cũng cho hay, khác với bậc THCS, chương trình THPT có sự phân hóa rõ rệt, ngoài các môn bắt buộc như toán, ngữ văn, tiếng Anh, lịch sử, giáo dục thể chất, quốc phòng - an ninh, học sinh được chọn thêm các môn tự chọn theo định hướng. Vì vậy, việc xác định sớm ngành nghề mong muốn, chẳng hạn như theo khối ngành y cần tập trung các môn toán, hóa, sinh, sẽ giúp các em xây dựng lộ trình học tập phù hợp và có sự chuẩn bị tốt hơn cho kỳ thi cũng như con đường tương lai.
Theo thầy Phú, tiết học lặng đi bởi những dòng suy tư, giọt nước mắt xen lẫn sự trưởng thành của học sinh tuổi 18.
Thầy Phú cho biết luôn nỗ lực đổi mới phương pháp giảng dạy để học sinh cảm nhận văn học theo cách gần gũi hơn. “Tôi muốn các em thấy môn văn không chỉ để học mà còn để sống, trải nghiệm và bày tỏ cảm xúc cá nhân. Khi các em được lắng nghe, sẽ tự nhiên yêu thích môn học hơn”, thầy nói.
Trong tiết học đặc biệt ấy, mỗi học sinh được dành trọn 45 phút để đối thoại với chính mình trong tương lai. Theo thầy Phú, đây không đơn thuần là một bài tập viết mà là cơ hội để các học sinh nhìn lại hành trình đã qua, suy ngẫm về ước mơ và những điều còn dang dở.
“Khi viết cho mình của 10 năm sau, các em đang tự trò chuyện với chính mình. Mỗi lựa chọn hôm nay sẽ tạo nên con người của ngày mai”, thầy Phú chia sẻ.
Nhắc về lớp học sắp chia tay, thầy Phú không nói đến một khoảnh khắc riêng lẻ, mà là cả một hành trình gắn bó. “Từ những ngày đầu còn xa lạ đến khi các em biết chia sẻ, cười đùa, rồi cùng nhau vượt qua áp lực học tập… Đặc biệt là những lúc cả lớp lặng im nghe một câu chuyện, có em rơi nước mắt hoặc mỉm cười, khi đó tôi biết mình và các em đã thật sự chạm đến nhau”, thầy Phú nói.
Trong số các học sinh, Đỗ Văn Gia Bảo cho biết không giấu được sự xúc động khi nhắc lại khoảnh khắc viết thư. Nam sinh cho biết mình đã dành trọn cảm xúc để gửi gắm đến bản thân ở tuổi 27.
“Mình tự hỏi tương lai có sống tốt không, có chọn đúng ngành học không. Mình chỉ mong bản thân sau này đủ mạnh mẽ để không gục ngã và có thể giúp gia đình, những người yêu thương có cuộc sống tốt đẹp hơn”, Gia Bảo nói.
Nam sinh cũng thẳng thắn chia sẻ những áp lực mà mình dự cảm khi bước vào đời. “Người con trai khi trưởng thành sẽ phải gánh vác rất nhiều, nên em lo lắng nhưng cũng tự nhắc mình phải cố gắng”, Gia Bảo nói.
Trong khi đó, Hà Thị Lê Hà lại nhìn về tương lai với một tinh thần mạnh mẽ nhưng đầy thấu hiểu bản thân. Nữ sinh kể lại, đã viết cho chính mình những lời nhắn nhủ giản dị mà sâu sắc: "Hãy cố gắng, nhưng cũng biết nghỉ ngơi khi mệt mỏi".
“Dù ở tuổi 18 hay 28 thì cũng phải hướng tới tương lai tốt đẹp. Nếu quá mệt mỏi thì cứ cho phép bản thân dừng lại, khóc một chút rồi ngày mai sẽ ổn”, Lê Hà bày tỏ.
Nữ sinh cũng cho rằng điều quan trọng không phải là một cuộc đời hoàn hảo, mà là biết chấp nhận lựa chọn của chính mình. “Dù có theo ngành y hay sư phạm hay không thì đó cũng là quyết định của mình, không cần hối hận. Quan trọng là luôn cố gắng và sống rực rỡ theo cách riêng”, Hà nói.
Với Đinh Gia Bảo, lớp trưởng 12A2.3, lá thư lại là hành trình nhìn lại cả những áp lực và sự trưởng thành. Nam sinh cho biết băn khoăn về tương lai, gia đình và bạn bè, nhưng trên hết là niềm tin. “Dù 10 năm sau mình là ai thì cũng mong trở thành phiên bản mà bản thân tự hào nhất", lớp trưởng 12A2.3 nói.
Khoảnh khắc viết thư khiến nam sinh không kìm được cảm xúc: “Mình đã cố không khóc nhưng nước mắt vẫn rơi, vì nhớ lại những khó khăn, áp lực đã trải qua. Nhưng chính gia đình và bạn bè đã giúp em có động lực để tiếp tục”.
Trước khi kết thúc buổi học đặc biệt, thầy Phú cho biết đã dành cho học trò lời dặn dò giản dị nhưng sâu sắc: “Tôi mong các em luôn giữ được sự tử tế và chân thành. Cuộc sống có thể nhiều thử thách, nhưng chỉ cần không bỏ cuộc và không đánh mất chính mình, các em đã thành công”. Và hơn hết, thầy Phú nhắn nhủ học sinh rằng: “Sẽ luôn có một lớp học, một người thầy từng tin tưởng và tự hào về các em”.
Theo lời kể, tiết học khép lại, những lá thư được thầy Phú cẩn thận lưu giữ, bên ngoài ghi rõ dòng: “Hẹn năm 2036”. “Đó không chỉ là kỷ vật của tuổi 18, mà còn là lời hẹn sau 10 năm, khi mỗi học sinh trở về mở lại, đối diện với chính mình của một thời đã qua”, thầy Phú chia sẻ.
Sau khi tốt nghiệp ngành công nghệ sinh học Trường ĐH Công nghiệp thực phẩm TP.HCM, chị My quyết định trở về địa phương công tác, đảm nhận vai trò công an viên và Ủy viên Ban Chấp hành Xã đoàn Bình Thắng (cũ). Công việc bận rộn, nhưng niềm đam mê làm nông nghiệp sạch đã thôi thúc chị không ngừng tìm tòi, nghiên cứu để lựa chọn hướng khởi nghiệp phù hợp.
Đầu năm 2021, chị My mạnh dạn đầu tư hơn 60 triệu đồng, thuê 80 m2 đất tại ấp Bình Hòa, TT. Bình Đại, H.Bình Đại (cũ) để xây dựng mô hình trồng rau thủy canh nhà màng, với thương hiệu My's Garden. Mô hình thiết kế theo quy trình khép kín, ứng dụng công nghệ tự động hóa ở nhiều khâu. Hệ thống thủy canh hồi lưu, bồn chứa dung dịch dinh dưỡng, máy bơm và giàn tưới phun sương đều vận hành tự động.
Đặc biệt, hệ thống tưới được cài đặt hẹn giờ, cứ 30 phút phun một lần, mỗi lần khoảng 1 phút, giúp cây sinh trưởng ổn định, tiết kiệm nước và giảm đáng kể công lao động. Các máng trồng sử dụng ống nhựa UPVC chuyên dụng, đặt cách mặt đất khoảng 85cm, đảm bảo vệ sinh và thuận tiện chăm sóc.
Toàn bộ quy trình sản xuất không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, góp phần hạn chế ô nhiễm môi trường và đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng. Hệ thống tưới phun sương tự động giúp tiết kiệm nước, phù hợp với điều kiện hạn mặn, góp phần thích ứng với biến đổi khí hậu. Sau hơn 2 năm triển khai, mô hình cho thấy hiệu quả rõ rệt.
Tháng 4.2023, Trà My đầu tư thêm 50 m2 tại Trường THCS xã Bình Thắng, nâng tổng diện tích canh tác lên khoảng 130 m2. Hiện nay, vườn rau trồng đa dạng các loại rau xanh giàu dinh dưỡng như cải kale, cải bó xôi, cải bẹ xanh, cải bẹ dún, cải ngọt, cải thìa, xà lách…
Mỗi tuần, vườn thu hoạch một đợt, cung cấp ra thị trường hơn 25 kg rau sạch, giá bán ổn định từ 45.000 - 55.000 đồng/kg. Phần lớn sản phẩm được khách hàng đặt mua trước, đảm bảo đầu ra ổn định. Nhờ đó, trung bình mỗi năm, chị My thu nhập khoảng 100 triệu đồng.
Không chỉ phát triển kinh tế gia đình, chị My còn tích cực lan tỏa mô hình đến cộng đồng. Chị cung cấp cây giống, đất sạch và chuyển giao kỹ thuật trồng rau thủy canh cho nhiều cá nhân, đơn vị, đặc biệt là các trường mầm non và tiểu học trên địa bàn. Mô hình "Vườn rau thủy canh" của chị My được địa phương đánh giá là mô hình khởi nghiệp xanh tiêu biểu của thanh niên, góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững, thân thiện với môi trường.
Tháng 7.2023, chị phối hợp với Xã đoàn Bình Thắng (cũ) thành lập Tổ hợp tác thanh niên cung cấp đất và rau sạch, tạo môi trường liên kết, hỗ trợ đoàn viên, thanh niên về vốn, kỹ thuật và kinh nghiệm sản xuất. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất, gia tăng giá trị sản phẩm và khơi dậy tinh thần khởi nghiệp trong giới trẻ.
Bên cạnh hoạt động sản xuất kinh doanh, chị còn là đoàn viên năng động, tích cực tham gia các phong trào như hiến máu tình nguyện, xây dựng mô hình "Cơ quan xanh, sạch, năng động", "Vườn ươm thanh niên"…
Với những nỗ lực trong lao động, sản xuất và đóng góp cho cộng đồng, năm 2024, chị My được Tỉnh đoàn Bến Tre (cũ) vinh danh là "Thanh niên khởi nghiệp, sản xuất giỏi tiêu biểu".