Kiểm tra hộp thư đến, tôi lại thở dài. Dòng chữ quen thuộc hiện lên: “Cảm ơn bạn đã quan tâm đến vị trí tuyển dụng… tuy nhiên hiện tại chúng tôi nhận thấy năng lực của bạn chưa thực sự phù hợp”. Tôi không còn nhớ nổi đây là lần thứ bao nhiêu mình nhận mail từ chối, có lẽ hơn 20 lần. Mỗi lần như vậy, tôi chỉ biết lặng lẽ đóng màn hình, cố nuốt xuống cảm giác nghèn nghẹn nơi cổ họng. Tôi 23 tuổi, tốt nghiệp loại giỏi ngành truyền thông marketing tại một trường đại học nổi tiếng ở Hà Nội. Bốn năm đại học, tôi luôn nằm trong nhóm sinh viên có điểm số cao. Tôi từng tự tin rằng chỉ cần cầm tấm bằng giỏi trên tay, con đường phía trước sẽ rộng mở. Tôi đã mơ về một công việc đúng chuyên ngành, mức lương không dưới 10 triệu đồng/tháng, một căn phòng trọ nhỏ nhưng ấm áp, mỗi tháng có thể gửi về quê cho bố mẹ vài triệu đồng như một lời cảm ơn.
Thực tế không giống như những gì tôi tưởng tượng. Ra trường, tôi không có nhiều kinh nghiệm thực tế. Tôi chỉ được nhận vào vị trí thực tập sinh copywriter. Lúc ấy, tôi vẫn tự an ủi mình rằng ai cũng phải bắt đầu từ con số không. Tôi lao vào công việc, viết ngày viết đêm, chỉnh sửa từng câu chữ, cố gắng chứng minh rằng mình xứng đáng được giữ lại. Sau một thời gian, tôi được chuyển sang chế độ thử việc ba tháng. Đó là khoảng thời gian tôi sống trong tâm trạng hồi hộp thường trực. Mỗi bản kế hoạch truyền thông, mỗi bài nội dung gửi đi, tôi đều thấp thỏm chờ phản hồi.
Chật vật lắm, tôi mới được ký hợp đồng chính thức. Đến khi thỏa thuận lương, tôi như bị dội một gáo nước lạnh: 9 triệu đồng/tháng. Chín triệu đồng ở Hà Nội không phải con số nhỏ, nhưng cũng chẳng đủ để sống thoải mái. Tiền thuê trọ, tiền ăn, tiền điện nước, xăng xe… tất cả ngốn gần hết. Tôi phải tính toán từng bữa ăn, hạn chế mua sắm, thậm chí nhiều tháng không dám về quê vì sợ tốn thêm chi phí. Lời hứa “mỗi tháng gửi bố mẹ vài triệu đồng” dần trở nên xa vời. Tôi chỉ đủ để lo cho bản thân, đôi khi còn phải vay mượn bạn bè khi chi tiêu phát sinh. Dù vậy, tôi vẫn cố gắng. Tôi nghĩ chỉ cần tích lũy thêm kinh nghiệm, tương lai sẽ sáng sủa hơn.
Giữa năm 2025, khi tôi vừa bắt đầu quen nhịp công việc, công ty bất ngờ thông báo cắt giảm nhân sự vì khó khăn tài chính. Những nhân viên mới thiếu kinh nghiệm như tôi nằm trong danh sách đầu tiên. Tôi cầm quyết định thôi việc mà tay run lên, mọi cố gắng suốt gần một năm dường như tan biến. Tôi trở lại vạch xuất phát. Tháng 10 năm ngoái tôi bắt đầu “rải” CV khắp nơi. Tôi chỉnh sửa hồ sơ, bổ sung dự án từng làm, viết lại thư xin việc thật chỉn chu. Tôi ứng tuyển vào hơn 20 công ty, từ agency nhỏ đến doanh nghiệp lớn. Có nơi phỏng vấn một vòng rồi im lặng, có nơi bặt vô âm tín ngay từ khi gửi hồ sơ, số còn lại gửi email từ chối với lý do quen thuộc: “năng lực không phù hợp”. Không ai nói rõ tôi thiếu điều gì. Tôi bắt đầu hoài nghi bản thân. Phải chăng tấm bằng giỏi chỉ đẹp trên giấy? Phải chăng kỹ năng của tôi chưa đủ? Hay vì thị trường lao động đang quá cạnh tranh?
Gần nửa năm thất nghiệp, số tiền tích cóp ít ỏi dần vơi. Tiền trọ, tiền sinh hoạt khiến tôi lo lắng từng ngày. Cuối cùng, tôi buộc phải trả phòng, thu dọn hành lý trở về quê sống cùng bố mẹ, lựa chọn mà trước đây tôi từng thề sẽ không bao giờ quay lại khi chưa thành công. Ngày tôi về, bố mẹ không nói gì nhiều, sau đó là những câu trách móc: “Học hành bao năm mà không kiếm nổi việc làm à”, “Con nhà người ta ra trường là có chỗ làm ổn định rồi”. Tôi hiểu bố mẹ lo lắng nhưng mỗi lời nói như một nhát cắt vào lòng tự trọng của tôi.
Áp lực đồng trang lứa càng khiến tôi ngột ngạt. Bạn bè cùng khóa đã có công việc ổn định, người khoe được tăng lương, người chuẩn bị mua xe, có người sắp kết hôn. Còn tôi, 23 tuổi, thất nghiệp, sống dựa vào bố mẹ. Nhiều đêm, tôi nằm quay mặt vào tường, nước mắt ướt gối. Tôi tự hỏi: “Mình có vô dụng thật không”? Tôi từng rất tự tin. Giờ đây, tôi không dám mở điện thoại vì sợ nhìn thấy thành công của người khác. Tôi sợ những câu hỏi thăm họ hàng: “Cháu làm ở đâu rồi”. Tôi sợ cả chính mình trong gương, ánh mắt thiếu sức sống và đầy hoang mang. Sau nhiều tháng suy nghĩ, tôi nhận ra mình chỉ còn ba con đường.
Con đường thứ nhất ở lại quê, sống cùng bố mẹ và làm việc bán hàng. Ở quê, chi phí sinh hoạt thấp hơn, tôi không phải lo tiền trọ. Làm bán hàng tuy không đúng chuyên ngành nhưng ít nhất tôi có thu nhập và bớt áp lực. Tuy nhiên, sâu thẳm trong lòng, tôi sợ mình sẽ mãi dậm chân tại chỗ. Tôi sợ 5 năm, 10 năm nữa nhìn lại, mình vẫn chỉ là cô cử nhân marketing làm việc không liên quan đến ngành học.
Con đường thứ hai là khởi nghiệp. Tôi từng nghĩ đến việc mở một cửa hàng online nhỏ, bán sản phẩm mình yêu thích, tự làm marketing cho chính mình. Nghe có vẻ hấp dẫn, được làm chủ, được sáng tạo, thế nhưng khởi nghiệp đồng nghĩa với rủi ro. Tôi không có nhiều vốn, cũng chưa đủ kinh nghiệm quản lý. Nếu thất bại, tôi sẽ mất gì? Không chỉ là tiền mà còn là niềm tin ít ỏi còn sót lại.
Con đường thứ ba là quay lại thành phố, tiếp tục tìm việc và học thêm tiếng Anh, nâng cao kỹ năng. Đây có lẽ là con đường khó khăn nhất. Nó đòi hỏi tôi phải đối diện thêm nhiều lần từ chối, nhiều tháng chật vật. Đó cũng là con đường duy nhất giúp tôi tiến gần hơn đến mục tiêu ban đầu. Tôi đứng giữa ba ngã rẽ, lòng đầy do dự. Có những ngày tôi muốn buông xuôi, chấp nhận một công việc ổn định ở quê cho xong. Có những ngày tôi lại thấy ngọn lửa trong lòng bùng lên, muốn chứng minh rằng mình không hề kém cỏi. Tôi nhớ lại những đêm thức trắng làm bài tập nhóm, những lần thuyết trình đạt điểm cao, những lời khen của giảng viên. Tôi không tin tất cả chỉ là ảo ảnh. Có lẽ vấn đề không nằm ở việc tôi vô dụng mà ở việc tôi chưa đủ kiên nhẫn với chính mình.
Thị trường lao động khắc nghiệt, doanh nghiệp cần người có kinh nghiệm ngay lập tức, trong khi sinh viên mới ra trường như tôi lại cần cơ hội để tích lũy. Khoảng trống ấy khiến nhiều người trẻ chông chênh. Tôi không còn muốn đổ lỗi cho hoàn cảnh, cũng không muốn tự dằn vặt mình thêm nữa. Tôi đang học cách chấp nhận rằng thất nghiệp ở tuổi 23 không phải là dấu chấm hết. Nó có thể là một đoạn lùi để chuẩn bị cho bước tiến dài hơn. Tôi vẫn chưa biết mình sẽ chọn con đường nào. Có thể tôi sẽ quay lại thành phố, vừa làm thêm vừa học tiếng Anh. Có thể tôi sẽ thử kinh doanh nhỏ để kiểm chứng khả năng của bản thân. Hoặc có thể tôi sẽ bắt đầu từ một công việc rất bình thường ở quê nhưng không ngừng học hỏi. Điều duy nhất tôi biết là mình không muốn bỏ cuộc.
Tấm bằng giỏi có thể chưa đủ để đảm bảo một công việc tốt nhưng nó là minh chứng rằng tôi từng nỗ lực. Nếu tôi từng cố gắng được trong bốn năm đại học, cũng có thể cố gắng thêm một lần nữa. Ở tuổi 23, tôi chưa thành công, từng bị từ chối hơn 20 lần, từng bị sa thải, từng khóc vì cảm thấy mình vô dụng. Có điều, tôi tin hành trình trưởng thành không bao giờ bằng phẳng. Nếu ai đó đang giống tôi, thất nghiệp, hoang mang, tự ti, xin hãy nhớ rằng chúng ta không đơn độc. Có thể hôm nay chúng ta chưa tìm được chỗ đứng nhưng chỉ cần còn tiếp tục bước đi, chúng ta vẫn còn cơ hội. Dù mệt mỏi đến đâu, tôi vẫn sẽ mở hộp thư mỗi sáng. Biết đâu một ngày nào đó, thay vì dòng chữ từ chối, tôi sẽ nhận được một email bắt đầu bằng câu: “Chúc mừng bạn…”.
Tôi và bạn gái quen nhau được hơn một năm. Cô ấy làm văn phòng, tính cách nhẹ nhàng, sống tình cảm và khá chu đáo. Thời gian đầu quen nhau, mọi thứ diễn ra bình thường. Cô ấy thỉnh thoảng hỏi tôi đang làm gì, nhắn tin với ai, tôi nghĩ đó chỉ là sự quan tâm nên cũng không để ý nhiều.
Khoảng vài tháng sau, tôi bắt đầu nhận ra cô ấy hay kiểm tra điện thoại của tôi. Ban đầu chỉ là mượn điện thoại để xem giờ, xem ảnh rồi tiện tay lướt qua tin nhắn. Có lần tôi đi tắm, quay ra thấy cô ấy đang đọc các đoạn chat công việc trên ứng dụng nhắn tin. Tôi hơi khó chịu nhưng vẫn bỏ qua vì nghĩ chắc cô ấy chỉ tò mò.
Sau này, việc kiểm tra điện thoại diễn ra thường xuyên hơn. Hễ tôi để điện thoại trên bàn là cô ấy cầm lên xem, từ tin nhắn, danh sách bạn bè đến mạng xã hội. Có hôm cô ấy hỏi vì sao tôi kết bạn với một bạn nữ, hỏi cả nội dung cuộc nói chuyện. Tôi giải thích đó chỉ là đối tác của công ty, kết bạn để tiện trao đổi công việc, không có gì riêng tư.
Sau vài lần như vậy, tôi nói thẳng rằng việc kiểm tra điện thoại khiến tôi không thoải mái. Lúc đó cô ấy mới kể về chuyện cũ. Người yêu cũ của cô ấy từng phản bội, trong thời gian quen nhau vẫn nhắn tin với nhiều người khác. Khi phát hiện thì mọi chuyện đã đi quá xa, khiến cô ấy mất niềm tin một thời gian dài. Từ đó, trong các mối quan hệ sau này, cô ấy luôn có cảm giác bất an.
Tôi hiểu lý do nên cố gắng nhẹ nhàng hơn, chủ động nói về công việc, bạn bè để cô ấy yên tâm. Thỉnh thoảng tôi cũng đưa điện thoại cho cô ấy xem để tránh hiểu lầm. Tuy vậy, việc kiểm tra điện thoại vẫn lặp lại. Gần đây, cô ấy còn đề nghị tôi đưa mật khẩu mạng xã hội và ứng dụng nhắn tin để cô ấy có thể yên tâm hơn. Cô ấy nói làm vậy để cả hai minh bạch, tránh nghi ngờ về sau.
Tôi biết cô ấy sợ bị tổn thương lần nữa, nhưng việc đòi mật khẩu khiến tôi khá khó xử, bởi vì ngoài việc nhắn tin với bạn bè, người thân, tôi còn phải trao đổi công việc, nhiều vấn đề riêng tư của công ty. Vả lại, nếu không liên quan tới công việc, thì việc đưa cho người khác mật khẩu mạng xã hội, kể cả đó là người yêu hay người thân cũng đều khiến tôi không thoải mái, cảm giác không còn riêng tư. Nếu chia sẻ suy nghĩ, tôi nghĩ bạn gái sẽ hiểu nhưng cô ấy sẽ lại bất an. Có phải tôi đang quan trọng hóa vấn đề không?
Sắp qua tuổi 30, tôi không còn tin tình yêu và hạnh phúc sẽ đến với mình. Ngày mới ra trường đại học, suy nghĩ đơn giản và tích cực, luôn tin mình sẽ có công việc tốt và tìm được hạnh phúc. Tám năm trôi qua, giờ tôi như lênh đênh trên biển mà không thấy bến bờ, vẫn chưa tưởng tượng được cuộc sống sau này sẽ thế nào khi chỉ có một mình.
Thời gian đầu sau khi ra trường tôi yêu một người đàn ông hơn mình chục tuổi. Yêu được nửa năm tôi mới biết anh ta có vợ con, gia đình hạnh phúc, vợ chồng anh ta vì công việc nên sống xa nhau. Tôi vô tình trở thành người thứ ba. Rồi tôi từng chứng kiến những người đàn ông trung niên, có chút điều kiện là sẽ có thêm người phụ nữ khác ngoài vợ. Tôi đã nghe câu chuyện của bố người bạn thân, là thầy giáo, nhiều lần cặp bồ và khiến một người phụ nữ có bầu. Từ đó, nhìn những cặp đôi yêu nhau, tôi không còn niềm tin họ yêu chân thành, bản thân cũng không còn muốn mở lòng. Trò chuyện bình thường không sao, ai có ý định tìm hiểu, tiến xa hơn là tôi lập tức dừng liên lạc.
Thực chất, tôi vẫn hy vọng một ngày nào đó sẽ lại có thể mở lòng, gặp được người yêu mình chân thành. Trong con người tôi cứ mâu thuẫn như vậy, nhiều khi cảm thấy thật mệt mỏi; một phần còn hy vọng tìm kiếm một nửa, một phần mất niềm tin vào hạnh phúc lứa đôi, không tin sẽ tìm được người đàn ông của đời mình. Anh chị nào chọn sống độc thân, có thể chia sẻ giúp tôi về cuộc sống đó. Những người bạn xung quanh đều có gia đình riêng, nhìn lại mình tôi thấy cô đơn. Ngoài ra, bố mẹ luôn giục tôi chuyện chồng con, cũng khiến tôi áp lực không nhỏ. Tôi phải làm sao đây?
Tôi 30 tuổi, vợ cùng làm trong ngành IT. Với thu nhập gia đình khoảng 55 triệu một tháng, nghe có vẻ ổn nhưng sống ở Hà Nội, nuôi hai đứa con nhỏ, lại không có gia đình hai bên hỗ trợ, chỉ có người trong cuộc mới hiểu nó chật vật đến mức nào. Chúng tôi có hai bé gái, 2 tuổi và 4,5 tháng. Cả hai lần vợ tôi đều sinh mổ. Tôi vẫn còn nhớ rõ cảm giác đứng ngoài phòng mổ, vừa hồi hộp vừa lo lắng, vừa bất lực. Chờ đợi tin tức từ phòng mổ, tôi biết rằng việc sinh con chưa bao giờ là chuyện tự nhiên và đơn giản như nhiều người vẫn nói.
Sau mỗi lần sinh, vợ tôi mất rất nhiều thời gian để hồi phục. Những cơn đau kéo dài, vết mổ nhức buốt mỗi khi trở trời, rồi cả những đêm thức trắng vì con quấy khóc. Cuộc sống của chúng tôi từ ngày có con gần như bị đảo lộn hoàn toàn. Sáng dậy sớm, lo cho con lớn đi nhà trẻ, con bé thì bú, thay tã, dỗ ngủ. Ban ngày đi làm đã mệt, tối về lại tiếp tục "ca đêm" với con. Không có ông bà hai bên ở gần đỡ đần, mọi thứ đều do hai vợ chồng tự xoay xở. Có những hôm con ốm, hai vợ chồng phải thay nhau xin nghỉ làm đưa con đi viện. Có những đêm con khóc liên tục, hai đứa thay nhau bế mà mắt cay xè vì thiếu ngủ, vợ chồng stress vì cãi nhau, công việc áp lực, việc nhà chất đống và đủ thứ việc khiến chúng tôi rất mệt mỏi.
Ở Hà Nội, chi phí nuôi con không hề nhỏ. Tiền thuê nhà, tiền sữa, tiền bỉm, tiền học, tiền ăn uống... cứ thế đội lên từng tháng. Nhiều lúc tôi ngồi tính toán, thấy mình làm ra cũng không ít nhưng chẳng dư được bao nhiêu. Nhà thì vẫn ở thuê, mỗi tháng trừ tiền nhà đi là thấy áp lực rõ rệt. Việc mua nhà với giá nhà hiện tại, càng nghĩ càng thấy uất ức và bất lực. Nghĩ đến chuyện sinh thêm con, thật sự tôi không dám.
Trước khi sinh lần thứ hai, vợ chồng tôi đã có một cuộc nói chuyện rất nghiêm túc. Không phải là bốc đồng, mà là vì chúng tôi hiểu rõ khả năng của mình đến đâu. Hai đứa trẻ, hai vết mổ, một người vợ đã chịu quá nhiều đau đớn. Tôi không muốn cô ấy phải trải qua thêm lần nào nữa. Chúng tôi đã quyết định sẽ thực hiện triệt sản cho vợ trong quá trình mổ đẻ lần hai. Tuy nhiên trước khi lên bàn mổ, vợ đã bị mẹ vợ thuyết phục và không đăng ký triệt sản nữa. Tôi tuy không vui nhưng cũng không tiện nói vì đang giờ khắc quan trọng.
Vài tháng trôi qua và rồi một tối, vợ thủ thỉ vào tai tôi: "Anh ơi, hôm nào em đưa anh đi triệt sản nam nhé". Tôi nghĩ một lúc rồi ừ một tiếng. Bản năng đầu tiên trong tôi thấy sợ hãi khi nghĩ tới đưa con dao vào chỗ đó và thực hiện thủ thuật. Sau đó tôi lên mạng tìm hiểu nghiêm túc về triệt sản nam, thực chất là một thủ thuật y khoa khá đơn giản. Bác sĩ sẽ cắt hoặc buộc ống dẫn tinh để tinh trùng không thể đi ra ngoài khi xuất tinh. Điều này không ảnh hưởng đến hormone nam, không làm giảm ham muốn, cũng không làm thay đổi khả năng sinh lý. Người đàn ông vẫn sinh hoạt bình thường, chỉ là không còn khả năng làm cho đối phương mang thai nữa.
Tôi chủ động tìm hiểu bệnh viện uy tín, đặt lịch khám và xong xuôi rồi tâm sự với vợ: "Anh tự đặt lịch đi triệt rồi, hôm đấy không cần vợ đi cùng đâu". Vợ bất ngờ và mừng rỡ khi nghe được câu nói đó từ tôi. Lúc nói câu đó, tôi thấy mình thật dũng cảm. Trước đây, trong đầu tôi, chuyện kế hoạch hóa gia đình gần như mặc định là việc của phụ nữ. Nhưng nhìn lại, tôi thấy điều đó không công bằng. Vợ tôi đã mang thai, sinh con, chịu đau đớn cả thể xác lẫn tinh thần. Tôi muốn san sẻ một phần trách nhiệm đó.
Quy trình thực hiện cũng không quá phức tạp. Đến bệnh viện kiểm tra, lấy mẫu máu và xét nghiệm tinh dịch đồ, tôi chờ kết quả và đi thẳng tới phòng thực hiện tiểu phẫu. Quá trình diễn ra khoảng 30 phút, gây tê tại chỗ, tôi hoàn toàn tỉnh táo trong suốt thời gian thực hiện. Thực sự khi làm tôi cũng thấy khá lo sợ, nhưng trong đầu luôn nghĩ đến việc vợ mình đã hai lần mổ đẻ, tôi lại có thêm ý chí để kiên cường. Sau khi xong, tôi có thể tự xuống khỏi giường bệnh, đi mua thuốc và tự về nhà. So với việc triệt sản nữ, vốn là một ca phẫu thuật lớn hơn, rủi ro cao hơn, thì triệt sản nam nhẹ nhàng và an toàn hơn rất nhiều.
Hiện tại đã qua ba ngày, tôi không có cảm giác đau sau phẫu thuật, mọi sinh hoạt đều bình thường. Ngay sau khi về nhà từ bệnh viện, tôi gọi điện chia sẻ cho bố đẻ tôi. Ông im lặng một lúc lâu rồi hỏi: "Sao không hỏi ý kiến bố mà đã tự ý làm? Làm cái này có ảnh hưởng gì đến sinh lý không? Nhỡ rồi như con gà trống thiến thì sao?". Tôi hiểu nỗi lo của ông. Với thế hệ của bố, chuyện "bản lĩnh đàn ông" gắn rất nhiều với khả năng sinh sản. Tôi phải giải thích rất kỹ rằng thắt ống dẫn tinh không làm giảm testosterone, không ảnh hưởng đến khả năng quan hệ. Nhưng tôi vẫn thấy ông chưa hoàn toàn yên tâm.
Mẹ vợ khi được vợ tôi thông báo thì buồn ra mặt. Bà không nói thẳng nhưng tôi biết bà mong có cháu trai. Đời bà đã có hai cô con gái, chịu đủ sự khinh rẻ từ nhà chồng, sống không được tôn trọng trong cái xã hội phong kiến. Bà không muốn điều đó lặp lại ở cô con gái nhỏ bà hết mực yêu thương. Hai đứa cháu gái của bà rất đáng yêu nhưng trong suy nghĩ của nhiều người lớn, vẫn còn đó mong muốn "có thằng cu nối dõi". Khi nghe chúng tôi quyết định không sinh thêm, lại còn triệt sản, bà chỉ thở dài: "Thôi, tùy các con". Bạn bè tôi thì chia thành hai "phe" khá rõ ràng. Phái nữ khi nghe chuyện thì tỏ ra rất ủng hộ, khen tôi là người đàn ông của gia đình. Có người còn nói thẳng với tôi: "Bạn như thế là quá tuyệt vời rồi, không phải ai cũng dám làm đâu". Tôi biết họ nhìn thấy ở đó sự chia sẻ, sự trách nhiệm, một người đàn ông thương vợ yêu con.
Còn phái nam thì... thực tế hơn. Câu hỏi phổ biến nhất là: "Thế sau này có nối lại được không?" ,''Muốn có thêm con thì làm IVF có được không?", Có đứa còn đùa: "Nhỡ sau này đổi ý thì sao?". Tôi cũng đã được bác sĩ giải thích. Về lý thuyết, có thể nối lại ống dẫn tinh, nhưng không phải lúc nào cũng thành công và chi phí cũng không nhỏ. Nhưng tôi nghĩ, nếu mình đã quyết định thì phải chấp nhận và hiện tại tôi không hề có nhu cầu nối lại ống này nên cũng chưa thực sự quan tâm. Quyết định này, với tôi, không phải là sự hy sinh, mà là lựa chọn lý trí. Tôi nhìn vào thực tế cuộc sống của mình: áp lực tài chính, công việc, việc nuôi dạy con cái, sức khỏe của vợ. Hai đứa con là đủ để chúng tôi yêu thương, chăm sóc và cố gắng mang lại cho chúng một cuộc sống tốt nhất có thể.
Có những đêm tôi nằm suy nghĩ rất nhiều. Tôi nghĩ về chuyện sinh đẻ, về cách xã hội vẫn còn nặng nề tư tưởng "trọng nam khinh nữ". Tôi thấy nhiều gia đình cố sinh thêm chỉ để có con trai, dù kinh tế không đủ, dù người phụ nữ phải chịu rủi ro sức khỏe. Cái suy nghĩ "phải có con trai nối dõi" dường như đã ăn sâu vào máu của nhiều người. Nhưng tôi tự hỏi: nối dõi là gì? Là cái họ, hay là cách mình sống, cách mình nuôi dạy con cái? Nhìn hai cô công chúa nhỏ của tôi, với tôi đó là tất cả. Tôi không thấy thiếu bất cứ điều gì chỉ vì mình không có con trai. Tôi cũng nghĩ rằng đã đến lúc đàn ông cần nhìn nhận lại vai trò của mình trong việc kế hoạch hóa gia đình. Không thể mãi để phụ nữ gánh hết: từ việc tránh thai, mang thai, sinh con, đến chịu những rủi ro sức khỏe. Nếu có những phương án an toàn, đơn giản hơn dành cho nam giới, tại sao không?
Cuộc sống của những người trẻ lập nghiệp ở Hà Nội như chúng tôi vốn đã đủ áp lực. Không có nhà, không có người thân bên cạnh, mọi thứ đều phải tự mình lo liệu. Trong hoàn cảnh đó, việc đưa ra những quyết định có trách nhiệm với bản thân, với vợ con là điều cần thiết. Tôi không biết quyết định của mình có đúng với tất cả mọi người hay không. Nhưng với tôi, ở thời điểm này, đó là lựa chọn hợp lý nhất. Và quan trọng hơn, đó là lựa chọn mà tôi và vợ cùng đồng thuận, cùng chịu trách nhiệm. Có lẽ, như thế là đủ. Cảm ơn mọi người đã đọc tới đây.