Cảm ơn mọi người đã dành chút thời gian đọc tâm sự của tôi. Tôi muốn hỏi ở đây có ai là người may mắn luôn vượt trội trong một tổ chức, một cơ quan nào đó nên thường bị người khác ghét và cô lập không?
Tôi là 9x đời đầu, xuất phát điểm là con nhà nghèo nhưng được cha mẹ lo lắng đàng hoàng. Từ nhỏ, tuy xuất thân nghèo khó nhưng tôi được trời thương ban cho tính chịu thương chịu khó, sáng dạ, học đâu nhớ đó nên luôn là người giỏi nhất nhì trong lớp. Ra trường đi làm, tôi cũng miệt mài phấn đấu, người khác đi chơi thì tôi chỉ lo làm việc, kết quả tôi luôn là người đứng top đầu ở cơ quan. Tôi đã chuyển việc hai nơi và nơi nào cũng đứng top đầu.
Tôi làm nhà nước, lẽ ra lương phải theo thâm niên nhưng do có thành tích tốt nên hiện mức lương của tôi bằng với người làm trước tôi 15 năm. Trong công việc và cuộc sống, tôi thuộc kiểu người may mắn, mọi người hay nói tôi “đẻ bọc điều” hay sao đó, làm gì cũng đạt thành tựu, gần như không gặp khó khăn gì. Mọi người hay nói tôi làm chơi mà ăn thật.
Tôi tự thấy mình hay giúp đỡ người khác. Trong một nhóm, tôi luôn là người gánh team, việc gì khó tôi cũng nhận phần hơn và kéo mọi người đi cùng. Khi đồng nghiệp gặp khó, tôi thường giúp đỡ tận tình và họ nhờ tôi, tôi luôn nhiệt tình hỗ trợ.
Ở lớp thạc sĩ, tôi cũng hết mình như vậy, luôn giúp đỡ mọi người nhưng lại bị chơi xấu. Tôi gửi tài liệu giúp mọi người hoàn thành tốt bài học, tới lượt tôi thì bị âm thầm xóa tài liệu của mình. Ở cơ quan cũng xông xáo giúp mọi người nhưng khi lấy phiếu tín nhiệm, tôi nhận ra mình bị gạch rất nhiều. Tôi rất buồn vì điều đó.
Tôi không hiểu sao mình luôn giúp mọi người mà lại như vậy? Không lẽ lý do là vì tôi luôn đứng top, lấy hết vé khen thưởng hay sao? Nói thêm là chỉ tiêu khen thưởng chỉ có 20% nhưng tôi luôn nằm trong top 20% ấy. Khi gặp khó, mọi người tìm tôi giúp đỡ, tôi đều rất nhiệt tình giúp mà không từ chối một ai. Nhưng xong rồi nhìn lại, tôi thấy mọi người đều xa cách với mình. Khi dự tiệc, họ không muốn ngồi gần tôi. Khi ngồi chung một nhóm lớn, họ chia cặp, chia nhóm tán gẫu, còn tôi chỉ có một mình. Tôi cũng từng chủ động mời họ đi ăn, mua cà phê, trà sữa đãi mọi người nhưng vẫn vậy.
Tôi đã sai ở đâu và cần cải thiện điều gì? Mong được mọi người chia sẻ và cho tôi lời khuyên. Tôi chân thành cảm ơn.
Tôi ngoài 40 tuổi, có hơn một thập kỷ làm việc ở nước ngoài. Có một thời gian dài, tôi tin mình là người gánh vác gia đình. Nhìn lại, tôi nhận ra mình đã sống như một người cho đi không giới hạn, cái giá phải trả không chỉ là tiền bạc. Tôi lớn lên với suy nghĩ phải sống có trách nhiệm, biết hy sinh. Những câu chuyện về lòng nghĩa khí khiến tôi tin nếu mình cố gắng đủ nhiều, đối xử đủ tốt, người bên cạnh sẽ trân trọng.
Tôi kết hôn với một người phụ nữ từng có gia đình riêng. Khi bước vào cuộc hôn nhân đó, tôi tự nhủ mình phải làm tốt hơn, bù đắp nhiều hơn để mọi thứ được trọn vẹn. Trong hơn 10 năm sống xa quê, tôi là người chu cấp chính cho gia đình. Tôi không tiếc tiền lo cho cuộc sống chung, cho việc học hành của các con, kể cả con riêng của vợ. Có những khoản chi mà đến bây giờ, khi ngồi tính lại, tôi mới thấy không hề nhỏ.
Điều khiến tôi day dứt không nằm ở tiền. Nó bắt đầu từ một chuyện xảy ra vài tháng sau khi cưới. Khi phát hiện một số tin nhắn không rõ ràng, thay vì đối thoại bình thường, mọi thứ lại trở thành cuộc tranh cãi mà tôi là người phải xuống nước để giữ hòa khí. Tôi đã chọn nhịn vì nghĩ đó là cách giữ gìn một cuộc hôn nhân còn quá mới. Nhìn lại, đó có lẽ là lần đầu tiên tôi chấp nhận đánh đổi lòng tự trọng để giữ một mối quan hệ. Khi bạn đã chấp nhận điều đó một lần, những lần sau sẽ dễ dàng hơn rất nhiều. Những năm sau đó, tôi tiếp tục làm việc, chu cấp, tin rằng chỉ cần mình cố gắng thêm một chút, mọi thứ sẽ tốt lên. Thế nhưng cảm giác mệt mỏi dần lớn hơn, khi những nỗ lực của mình không còn được nhìn nhận như trước mà trở thành điều "đương nhiên".
Có những lúc tôi tự hỏi: mình đang xây dựng một gia đình hay chỉ duy trì một guồng quay mà trong đó vai trò của mình chỉ gói gọn trong hai chữ "trách nhiệm tài chính"? Tôi từng tự trấn an rằng đó là bổn phận của người đàn ông, nhưng bổn phận không có nghĩa là không có giới hạn. Điều khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất là khi nhận ra càng cho đi mà không có giới hạn, tôi càng đánh mất tiếng nói của mình. Không chỉ trong hôn nhân, mà cả trong gia đình lớn, tôi cũng quen với việc đứng ra lo liệu. Nhiều năm liền, tôi cố gắng làm tròn trách nhiệm với cha mẹ, người thân. Đôi khi, sự cố gắng đó lại không đi kèm với sự thấu hiểu như tôi từng kỳ vọng. Đến một lúc, tôi thấy mình mệt mỏi, không phải vì làm nhiều mà vì cảm giác những gì mình làm không còn mang lại ý nghĩa như ban đầu.
Bước ngoặt đến khi tôi buộc phải nhìn lại mọi thứ một cách thẳng thắn. Tôi nhận ra điều đơn giản nhưng trước đây đã bỏ qua: Không ai có thể bảo vệ mình tốt hơn chính mình. Tôi bắt đầu thay đổi, không còn cố gắng làm hài lòng mọi người. Tôi thiết lập lại ranh giới tài chính, rõ ràng hơn trong các quyết định, tập trung vào những gì thực sự quan trọng, đặc biệt là tương lai của con trai. Tôi không phủ nhận những gì mình đã làm trong quá khứ. Nhưng nếu được quay lại, tôi sẽ làm khác đi ở một điểm: biết dừng lại đúng lúc.
Từ câu chuyện của mình, tôi rút ra vài điều: Sự tử tế nếu không có ranh giới rất dễ bị hiểu thành nghĩa vụ. Một mối quan hệ chỉ bền khi có sự cân bằng. Khi một người cố gắng quá lâu, sự mệt mỏi là điều không tránh khỏi. Đừng dùng nỗi sợ "mất mặt" để giữ một cuộc sống khiến mình kiệt sức. Đôi khi, điều "hiệp nghĩa" nhất không phải là cố gắng cứu người khác mà là biết cách giữ lại chính mình. Tôi đã mất nhiều năm để hiểu điều đó. Hy vọng những ai đang ở trong hoàn cảnh giống tôi sẽ nhận ra sớm hơn.
Tôi 27 tuổi, thấy rối bời cho chọn lựa của bản thân. Sau khi tốt nghiệp lớp 12, mẹ cho tôi du học Nhật. Sau 2 năm học tiếng xong thi vào cao đẳng học 3 tháng thì dịch Covid, tôi về nước và tiếp tục nộp hồ sơ xin xét học bạ và đã học IT tại một trường tư ngành an ninh mạng. Nay vừa tốt nghiệp cao đẳng xong. Hiện tại tiếng anh tôi 6.0 IELTS và tiếng Nhật N2. Tôi làm hồ sơ xin việc tại thời điểm này rất khó, học ngành IT lại hệ cao đẳng mới tốt nghiệp nên công ty họ loại hồ sơ cạnh tranh ngay từ đầu do chưa có kinh nghiệm. Mẹ tư vấn cho tôi tiếp tục xuất khẩu lao động sang Nhật hoặc Australia.
Tôi muốn nộp hồ sơ ra Hà Nội xin việc vì có bạn gái ngoài đó. Mẹ nói giờ chỉ cho tôi một cơ hội cuối cùng để quyết định vì mẹ đang bị bệnh hiểm nghèo, cuộc sống tính theo thời gian của bác sĩ tiên lượng. Tôi không có ba, mẹ đã có gia đình mới và có thêm hai em còn nhỏ. Nếu mẹ không còn, tôi chỉ có một mình. Mẹ bảo tôi suy nghĩ cho kỹ, mẹ có thể bán nhà, bán đất cho tôi có một tương lai tốt hơn và khi xuất khẩu lao động thì phải chịu khó làm vài việc trong ngày, cũng như dành dụm và tích lũy cho bản thân. Sau 3 năm tôi có thể về cưới bạn gái hiện tại nếu còn duyên. Hoặc tôi cố gắng bảo lãnh bạn gái đi vì sau 3 năm chưa chắc mẹ còn sống.
Bạn gái không muốn xa cha mẹ, muốn cưới trong năm. Tôi nói với bạn gái rằng bản thân chưa có nghề nghiệp, cuộc sống rất bấp bênh vì mẹ đang bệnh, khó tổ chức đám cưới. Tôi chưa ra Hà Nội bao giờ. Nên đi xuất khẩu lao động như mẹ khuyên hay ra Hà Nội theo ý kiến riêng của bản thân và bạn gái? Tôi không biết chọn lựa ra sao. Mẹ cũng cho một lời khuyên nữa là nộp hồ sơ xin vào sân bay mới làm tiếp viên để tìm cơ hội. Tôi cao 1m83, nặng 70 kg, rất cân đối, biết ngoại ngữ. Mẹ bảo chỉ đưa ra lời khuyên, tôi quyết thế nào thì tự chịu trách nhiệm cuộc đời của mình.
Mẹ đưa ra vài yếu tố khách quan, nếu tôi đi ra Hà Nội làm hai tháng thử việc, không đạt lại nhảy việc, cứ vài lần như vậy sẽ chạm mốc 30 tuổi, đàn ông con trai như vậy là vứt. Nếu tôi đã chọn ở lại thì mẹ cũng không hỗ trợ tài chính trong trường hợp tôi thất nghiệp hoặc thất bại. Mẹ bảo nếu có con gái mà quen người con trai như tôi thì mẹ sẽ loại ngay, không cho cưới. Vì sao nhà gái cứ bắt cưới khi tôi chưa có gì vì tài sản của mẹ sẽ không để lại cho tôi. Mẹ cũng nói không cần tôi trả hiếu hay ở bên cạnh lúc này. Với mẹ, đàn ông thất nghiệp là thất bại. Mẹ tôi là người rất giỏi về mọi mặt. Tôi phải làm sao? Xin cảm ơn mọi người đọc bài và cho lời khuyên.
Tôi là tác giả bài: "Vợ chồng tôi nuôi con học Y suốt 6 năm", cảm ơn độc giả đã góp ý, từ đó chúng tôi chọn được hướng đi cho mình. Chúng tôi lập một tài khoản tiết kiệm riêng với số tiền trong khả năng của mình, lãi hàng tháng của tài khoản này sẽ gửi không điều kiện, không quảng bá, không mạng xã hội... cho các trung tâm bảo trợ xã hội, không cố định trung tâm nào, khi trung tâm này, khi trung tâm khác. Điều này chỉ là một khía cạnh của cuộc sống, mọi thứ còn lại không hoàn toàn tốt như vậy, chúng tôi vẫn cảm thấy chênh vênh tuổi xế chiều mà không thoát ra được để thấy cuộc sống vui và ý nghĩa. Khi mua cái nhà thứ ba, tôi tính một cái gia đình đang ở, một cái cho thuê, một cái để con cùng bạn bè của con ở đi học, đi làm giữa Sài Gòn và sẽ cho hai con khi lập gia đình.
Chúng tôi còn một khoản tiền dưỡng già đủ sống bằng thu nhập 10 năm của hai vợ chồng khi đi làm, xa hơn đến ngày nhận lương hưu. Bố mẹ tôi mất rồi, anh chị em đều tự sống được. Bố vợ mất, mẹ vợ ở quê còn nhà cửa đất đai và thờ ông nên không hoàn toàn đến ở với chúng tôi. Bà ở quê vài tuần rồi lên ở cùng nhà tôi vài tuần và cứ thế lặp lại. Chúng tôi nhận cấp học phí cho con cô giúp việc và tôi muốn nghỉ hưu sớm. Vợ ngăn lại với lý do nghỉ sẽ buồn và lẩn quẩn không biết làm gì, hơn nữa phải làm gương cho các con học tập và làm việc.
Không thể bảo các con phải cố gắng học tập, làm việc chăm chỉ khi bố lại nghỉ chơi. Thực tế là các con đã phấn đấu rất tốt đến ngày nay là do chúng nhìn tấm gương bố mẹ cố gắng mỗi ngày suốt nhiều năm qua. Tôi vì thế mà miễn cưỡng làm việc cầm chừng, đủ hoàn thành tốt nhiệm vụ ở cơ quan, nhàn nhã với công việc đơn điệu đã làm suốt mấy chục năm rồi, làm nhiều hơn thì không có gì để làm và cũng không có khả năng nghĩ ra cái mới để làm, lương đội trần, nhiều lúc hổ thẹn với con cái vì luôn động viên chúng cố gắng, hổ thẹn với những đồng nghiệp trẻ và những người cùng thời với mình vẫn hăng say làm việc và đóng góp nhiều hơn. Cảm giác lạc lõng ngay chính nơi làm việc.
Vợ tôi vì lý do sức khỏe đã phải nghỉ hưu sớm. Vài tháng đầu sau khi nghỉ, vợ vui vẻ lắm, có thời gian chăm sóc làm đẹp bản thân, làm đẹp nhà cửa. Tôi rất hào hứng lái xe đưa cả gia đình đi du lịch nếu con cái rảnh và có khi chỉ hai vợ chồng đi chơi, như mơ ước lúc còn trẻ là đi được càng nhiều nơi càng tốt và ý định đi khắp đất nước mình. Thế nhưng cũng chẳng được bao lâu, một năm sau ngày nghỉ việc, vợ có cảm giác nhàm chán với vòng lặp lẩn quẩn việc nhà, đi chơi chỉ hai vợ chồng cũng chán, con cái có việc của chúng, bạn bè có việc của họ, không thể rủ rê đi cùng mãi được. Vợ quanh quẩn ở nhà và rảnh đến mức stress, sinh ra khó ngủ, mệt mỏi hơn cả lúc đi làm, nhiều lúc muốn làm gì đó mà không biết làm gì. Vì vậy tôi cũng sinh ra tâm lý sợ nghỉ sớm nên vẫn tiếp tục làm việc ở cơ quan với cảm giác lạc lõng mỗi ngày thêm lớn.
Quý độc giả và những anh chị đi trước đã vượt qua cảm giác chênh vênh tuổi xế chiều này như thế nào. Nếu bố mẹ nghỉ việc, sống làng nhàng, liệu có thể là tấm gương để con cái sống tích cực, làm việc tốt được không? Liệu tuổi xế chiều có khả năng khởi nghiệp để mở ra con đường mới cùng với bao lo toan khác, hay sống chênh vênh thế này cho hết một kiếp người?