Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc, sáng 17-4, tại thành phố Nam Ninh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến thăm di tích Khu học xá Trung ương, còn gọi Trường Dục Tài Nam Ninh.
Đầu những năm 1950, cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân Việt Nam gần đi đến thắng lợi, yêu cầu bức thiết đặt ra đối với Đảng và Nhà nước lúc này là sớm đào tạo một đội ngũ cán bộ có năng lực để phục vụ cho nhiệm vụ mới của Cách mạng Việt Nam.
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thay mặt Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đề nghị Chủ tịch Trung Quốc Mao Trạch Đông để Việt Nam xây dựng một trường đào tạo cán bộ cách mạng tại khu vực ngoại thành thành phố Nam Ninh, Quảng Tây. Phía Trung Quốc nhất trí đề nghị này.
Theo TTXVN, Khu học xá Trung ương sau đó được thành lập năm 1951, song do tính chất bảo mật nên được gọi là Trường Dục Tài Nam Ninh.
Học viên Trường Dục Tài khi đó là các cán bộ, thanh niên từ khắp nơi trong nước gửi sang, do Việt Nam trực tiếp quản lý và đào tạo, phía Trung Quốc giúp đỡ về cố vấn và công tác hậu cần. Lớp học viên Việt Nam đầu tiên gửi sang gồm 257 người, trong đó có 101 cán bộ cách mạng.
Năm 1954, trường chuyển về khu mới, nay là khu Tây của Đại học Quảng Tây, đến tháng 9-1957 thì chuyển toàn bộ về Việt Nam.
Phát biểu tại di tích, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh đứng tại đây “chúng ta như sống lại” những năm tháng lịch sử hào hùng và nghĩa tình của giai đoạn những năm 1950, khi dân tộc Việt Nam đang tiến hành cuộc kháng chiến trường kỳ giải phóng dân tộc.
Đảng, Nhà nước và nhân dân Trung Quốc với tinh thần quốc tế cộng sản trong sáng và tình hữu nghị sâu sắc đã giúp đỡ nuôi dưỡng, đào tạo hàng nghìn học sinh Việt Nam. Trong hoàn cảnh còn nhiều thiếu thốn sau khi giành chính quyền, phía Trung Quốc đã ưu tiên dành nguồn lực quý báu để xây dựng trường lớp, chăm lo đời sống, bảo đảm an ninh cho học sinh Việt Nam.
“Những câu chuyện xúc động giữa thầy và trò Trường Dục Tài đã trở thành những giai thoại bất hủ, làm phong phú thêm kho tàng tài sản chung quý báu của tình hữu nghị giữa hai dân tộc”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chia sẻ.
Trong không khí gần gũi và ấm cúng, ông xúc động nhớ lại lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong chuyến thăm Trường Dục Tài năm 1957: Thế hệ trẻ phải biết trân trọng, biết ơn sự giúp đỡ của bạn bè quốc tế; phải ra sức học tập, rèn luyện, giữ gìn phẩm chất khiêm tốn, cần cù và có tinh thần trách nhiệm với Tổ quốc.
Khẩu hiệu “Đoàn kết – Học tập – Tiến bộ – Phục vụ” do Chủ tịch Hồ Chí Minh trực tiếp xác định không chỉ là phương châm giáo dục mà còn là hệ giá trị cốt lõi, bền vững đối với mọi thế hệ.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam luôn trân trọng, khắc ghi sự ủng hộ, giúp đỡ quý báu của Đảng, Nhà nước và nhân dân Trung Quốc đối với sự nghiệp cách mạng của Việt Nam trước đây, cũng như công cuộc xây dựng, phát triển đất nước ngày nay.
Ông chân thành cảm ơn Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Quảng Tây quan tâm, gìn giữ và bảo tồn chu đáo Khu di tích Trường Dục Tài và nhiều di tích khác về Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Quảng Tây, để những di tích này trở thành “địa chỉ đỏ” tượng trưng cho quan hệ đồng chí, anh em giữa hai Đảng, hai nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước mong muốn Đại học Quảng Tây cũng như các cơ sở đào tạo khác tại Quảng Tây sẽ tiếp tục phát huy vai trò cầu nối tri thức, văn hóa, mở rộng hợp tác với các trường đại học Việt Nam, đào tạo thêm nhiều nhân tài cho cả hai đất nước.
Ông tin tưởng quan hệ hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc sẽ tiếp tục được kế thừa, phát triển và không ngừng đơm hoa kết trái, phát triển bền vững, vì lợi ích của nhân dân hai nước, vì hòa bình, ổn định và phát triển của khu vực và thế giới.
Sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần nhờ Pakistan làm trung gian vào ngày 7-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã chia sẻ lên nền tảng Truth Social "Tuyên bố chính thức của Iran" do Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đưa ra.
Tuyên bố của ông Araghchi có nội dung như sau: "Thay mặt Cộng hòa Hồi giáo Iran, tôi bày tỏ biết ơn và cảm kích những người anh em thân thiết của chúng tôi, Ngài Thủ tướng Pakistan Sharif và Ngài Thống soái Munir, vì những nỗ lực không mệt mỏi nhằm chấm dứt chiến tranh trong khu vực.
Đáp lại đề nghị của Thủ tướng Sharif trong bài đăng của ông trên X, đồng thời xét đến đề xuất của Mỹ về việc đàm phán dựa trên đề xuất 15 điểm của họ cũng như tuyên bố của Tổng thống Mỹ về việc chấp nhận khuôn khổ chung của đề xuất 10 điểm từ Iran làm cơ sở cho đàm phán, tôi xin thay mặt Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran tuyên bố:
Nếu các cuộc tấn công nhằm vào Iran dừng lại, các lực lượng vũ trang hùng mạnh của chúng tôi sẽ ngừng các hoạt động phòng vệ.
Trong giai đoạn hai tuần, việc lưu thông an toàn qua eo biển Hormuz sẽ được bảo đảm thông qua sự phối hợp với các lực lượng vũ trang Iran và có tính đến các hạn chế về kỹ thuật".
Ông Trump đăng lại bức ảnh chụp tuyên bố trên, song không bình luận gì thêm.
Trước đó, cả Mỹ và Iran đều tuyên bố mình mới là bên chiến thắng. Ông Trump nói Mỹ đã "chiến thắng hoàn toàn và trọn vẹn. 100%. Không có gì phải nghi ngờ!".
Trong khi đó, Hội đồng An ninh Quốc gia tối cao Iran nhấn mạnh: "Iran đã giành được chiến thắng to lớn và buộc Mỹ phải chấp nhận đề xuất 10 điểm".
Tổng thống Trump đồng ý ngừng bắn hai tuần với Iran vào ngày 7-4, chưa đầy hai giờ trước hạn chót mà ông đặt ra để Tehran mở lại eo biển Hormuz, nếu không Iran phải đối mặt với các cuộc tấn công tàn khốc nhằm vào cơ sở hạ tầng dân sự.
Thông báo của ông Trump đánh dấu sự đảo chiều đột ngột so với tuyên bố trước đó cùng ngày, khi ông đưa ra cảnh báo đặc biệt nghiêm trọng rằng "cả một nền văn minh sẽ biến mất trong đêm nay" nếu các yêu cầu của ông không được đáp ứng.
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Shari - người giúp làm trung gian cho thỏa thuận ngừng bắn - cho biết ông đã mời phái đoàn Iran và Mỹ tới Islamabad để gặp mặt vào ngày 10-4.
Trong bối cảnh này, nhiều sự chú ý dồn vào một tổ chức quốc tế được thành lập ngay sau kết thúc Chiến tranh thế giới thứ II với mục tiêu tối thượng là bảo vệ an ninh và hòa bình quốc tế. Đó là Liên hợp quốc (LHQ) với Hội đồng Bảo an (HĐBA) - nơi mà trong quá khứ đã tiến hành nhiều chiến dịch gìn giữ hòa bình ở nhiều quốc gia và khu vực trên thế giới.
Cho đến hiện tại HĐBA đã nhóm họp hai lần về tình hình hiện tại ở Trung Đông. Lần đầu tiên vào ngày 11-3-2026 và thông qua một nghị quyết lên án hành vi tấn công các nước trong vùng Vịnh Ba Tư của Iran.
HĐBA nhóm họp lần hai vào ngày 7-4-2026 và thất bại trong việc thông qua một nghị quyết về an ninh eo biển Hormuz. Sự khác biệt lớn về kết quả của hai lần họp ở HĐBA có thể được giải thích dựa trên các yếu tố pháp lý xung quanh việc sử dụng vũ lực trong dự thảo của các nghị quyết.
Hiến chương LHQ nghiêm cấm việc sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế của các quốc gia thành viên. Quy định này nằm trong điều 2 khoản 4 - một trong những trụ cột pháp lý của Hiến chương về việc đảm bảo hòa bình thế giới.
Tuy nhiên Hiến chương cũng công nhận ngoại lệ cho quy định này, và chỉ có hai trường hợp các quốc gia được sử dụng vũ lực một cách hợp pháp trong khuôn khổ luật pháp của LHQ.
Ngoại lệ thứ nhất là việc sử dụng vũ lực trong việc tự vệ khi các quốc gia bị tấn công vũ trang bởi các quốc gia khác. Quyền tự vệ đơn phương hoặc tập thể này được ghi nhận tại điều 51 của Hiến chương LHQ.
Thông thường đây là một ngoại lệ chính đáng và chính danh về mặt pháp lý khi các quốc gia bị xâm phạm lãnh thổ bằng vũ trang bởi lực lượng quân sự của các quốc gia khác.
Đây là lý do tại sao các quốc gia vùng Vịnh bao gồm Bahrain, Kuwait, Oman, Qatar, Ả Rập Saudi, Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất và Jordan đã đề xuất một dự thảo nghị quyết HĐBA LHQ vào ngày 11-3-2026.
Trong dự thảo nghị quyết này, họ yêu cầu sự công nhận quyền tự vệ khi Iran đã tiến hành các cuộc tấn công vũ lực vào lãnh thổ của họ.
Nghị quyết cũng kêu gọi ngừng bắn, yêu cầu Iran phải tôn trọng luật pháp quốc tế và không làm ảnh hưởng đến an ninh quốc tế.
Có thể thấy rằng ngôn ngữ sử dụng trong dự thảo nghị quyết ngày 11-3 về việc sử dụng vũ lực để tự vệ của các quốc gia Vùng Vịnh là hợp lý về mặt pháp lý lẫn chính trị. Do đó nghị quyết đã được thông qua.
Nga và Trung Quốc không bỏ phiếu phản đối, mặc dù Nga đã phát biểu Mỹ và Israel cũng cần phải bị lên án cho cuộc chiến tranh lần này.
Ngoại lệ thứ hai của việc cấm sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế được ghi nhận trong chương VII của Hiến chương LHQ. Đó là việc Hội đồng Bảo an LHQ cho phép các quốc gia thành viên sử dụng vũ lực với mục đích bảo vệ an ninh và hòa bình thế giới.
Việc sử dụng các từ ngữ như "sử dụng tất cả các biện pháp cần thiết" hay việc áp dụng quyền ủy thác sử dụng vũ lực của HĐBA được cân nhắc hết sức kỹ lưỡng và hạn chế đến mức tối đa bởi các thành viên thường trực của HĐBA.
Trong dự thảo nghị quyết đưa lên HĐBA xem xét về vấn đề liên quan đến an ninh eo biển Hormuz, Bahrain đã kêu gọi quyền sử dụng vũ lực dựa trên chương VII của Hiến chương LHQ.
Việc này dẫn đến những tranh cãi dữ dội tại phiên họp của HĐBA, vì một số quốc gia cho rằng việc này sẽ dẫn đến việc lạm dụng nghị quyết của HĐBA để chính danh hóa việc sử dụng vũ lực trong khu vực vùng Vịnh. Điều này sẽ khiến xung đột leo thang.
Việc liên hệ đến chương VII của Hiến chương trong bản thảo nghị quyết sau đó được gỡ bỏ. Tuy nhiên việc đề cập đến quyền tự vệ (ngoại lệ thứ nhất của quy định cấm sử dụng vũ lực) khi các tàu thương mại bị tấn công ở eo biển Hormuz trong dự thảo lại dẫn đến những tranh cãi khác.
Việc một quốc gia bị tấn công vào lãnh thổ và bị tấn công vào tàu thuyền thương mại là khác nhau về mức độ nghiêm trọng để có thể lập luận rằng hai hành vi tấn công này đều có thể đương nhiên dẫn đến quyền tự vệ của một quốc gia.
Do những mâu thuẫn liên quan đến quyền sử dụng vũ lực ở eo biển Hormuz không thể giải quyết được, dự thảo nghị quyết HĐBA ngày 7-4-2026 đã không được thông qua khi Trung Quốc và Nga đã bỏ phiếu phản đối.
Điều này cho thấy việc sử dụng vũ lực luôn luôn là một vấn đề hết sức nhạy cảm và gây tranh cãi khi HĐBA xem xét một nghị quyết về một xung đột quốc tế.
Khuôn khổ pháp lý xung quanh vấn đề này có thể không chấm dứt được căng thẳng tại khu vực eo biển Hormuz, nhưng ít nhất nó ngăn được sự leo thang của chiến tranh tại đây, tính cho đến thời điểm này.
Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, tại cuộc gặp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chuyển lời chào của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới ông Maurizio Acerbo và các đảng viên Đảng Tái lập Cộng sản Ý.
Chủ tịch Quốc hội khẳng định Ý là đối tác quan trọng hàng đầu của Việt Nam trong Liên minh châu Âu và mong muốn tăng cường hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam - Ý trên tất cả các kênh, trong đó có kênh đối ngoại Đảng.
Trong bối cảnh tình hình thế giới diễn biến phức tạp, Đảng Cộng sản Việt Nam càng mong muốn tăng cường hơn nữa quan hệ giữa hai Đảng, nhằm góp phần đưa quan hệ hữu nghị và hợp tác hai nước tiếp tục phát triển tốt đẹp, vì lợi ích nhân dân hai nước, vì hòa bình, ổn định trên thế giới.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị hai Đảng tăng cường hiểu biết và chia sẻ, phát huy vai trò trong tăng cường quan hệ hữu nghị và hợp tác nhiều mặt giữa hai nước, thúc đẩy giao lưu nhân dân, hợp tác văn hóa, nghệ thuật, giáo dục đào tạo, du lịch, địa phương.
Nhân dịp này, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cũng thông tin về việc đang triển khai dự án xây dựng Bảo tàng Đảng Cộng sản Việt Nam nhằm lưu giữ, trưng bày và phát huy giá trị các tài liệu, hiện vật lịch sử quý giá của Đảng.
Ông đề nghị Đảng Tái lập Cộng sản Ý hỗ trợ dự án này của Việt Nam thông qua chia sẻ tài liệu, hiện vật, kinh nghiệm quản lý, kỹ thuật bảo quản.
Tổng Bí thư Maurizio Acerbo bày tỏ vui mừng được gặp, trao đổi với Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, bày tỏ vui mừng khi nhận lời chào, thăm hỏi của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Nhấn mạnh tình cảm đặc biệt dành cho Việt Nam, Tổng Bí thư Maurizio Acerbo bày tỏ sự khâm phục, khi hình ảnh đất nước Việt Nam đã trở thành biểu tượng cho phong trào giải phóng dân tộc và là nguồn cảm hứng cho giai cấp công nhân toàn thế giới.
Đồng thời ông cũng nhắc lại sợi dây liên kết lịch sử giữa hai quốc gia là Chủ tịch Hồ Chí Minh, người từng có thời gian lưu lại tại Ý trong quá trình tìm đường cứu nước.
Đánh giá cao ý nghĩa của Đại hội XIV Đảng Cộng sản Việt Nam, Tổng Bí thư Maurizio Acerbo bày tỏ ấn tượng về mục tiêu, định hướng, nhiệm vụ lớn mà đại hội đã đề ra cho phát triển của Việt Nam, đánh giá cao chính sách đối ngoại hòa bình, độc lập, tự chủ của Việt Nam.
Ông khẳng định coi trọng phát triển quan hệ đoàn kết tốt đẹp với Đảng Cộng sản Việt Nam, bày tỏ mong muốn tiếp tục đóng góp thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam - Ý và thắt chặt tình cảm hữu nghị giữa nhân dân hai nước.
