Khoảng 23h ngày 12/4, vụ cháy xảy ra tại một ngôi nhà tầng trong ngõ 131 Hồng Hà, Hà Nội. Đám cháy xuất phát từ tầng 1, khói và khí độc nhanh chóng lan lên các tầng trên, khiến nhiều người mắc kẹt.
Sau khi được lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn cứu hộ đưa ra ngoài an toàn, 4 nạn nhân đã được chuyển đến Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn trong tình trạng suy hô hấp do hít phải khói, khí độc ở nhiều mức độ khác nhau.
Ngay khi nhận được thông tin về vụ việc, Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn đã kích hoạt quy trình cấp cứu khẩn cấp, tổ chức hội chẩn toàn viện với sự tham gia của nhiều chuyên khoa để chuẩn bị tiếp nhận bệnh nhân.
Các phương án hồi sức, đặc biệt là xử trí tổn thương hô hấp do ngạt khói, được chuẩn bị từ sớm nhằm bảo đảm có thể can thiệp ngay khi bệnh nhân vào viện.
Hội chẩn toàn viện, khẩn trương đưa ra phác đồ điều trị
Khi tiếp nhận bệnh nhân, các bác sĩ lập tức triển khai các biện pháp cấp cứu, trong đó ưu tiên hàng đầu là hỗ trợ hô hấp.
Hai trường hợp nặng là bệnh nhân lớn tuổi nhất, 88 tuổi, và bệnh nhi nhỏ tuổi nhất mới 15 tháng tuổi được chỉ định hỗ trợ hô hấp tích cực. Các bệnh nhân còn lại được thở oxy, truyền dịch, cân bằng điện giải và theo dõi sát tình trạng hô hấp.
Đáng chú ý, sau khi đánh giá ban đầu, các bác sĩ đã nhanh chóng chỉ định nội soi khí quản, phế quản để làm sạch đường thở, loại bỏ khói bụi, muội than và dịch tiết cản trở hô hấp.
Ở bệnh nhi 15 tháng tuổi, đây là trường hợp đặc biệt đáng lo ngại do bé ở tầng cao nhất của ngôi nhà và chỉ được cứu ra ngoài sau gần một giờ. Thời gian mắc kẹt kéo dài khiến lượng khói và muội than hít vào phổi nhiều hơn, làm tăng nguy cơ tổn thương đường hô hấp.
Theo thông tin từ bệnh viện, trong quá trình nội soi khí quản cho bệnh nhi, các bác sĩ ghi nhận muội than trong đường thở và đã tiến hành hút rửa. Hình ảnh hai bình dịch đen sau can thiệp cho thấy mức độ hít phải khói bụi, muội than là không hề nhẹ.
Hiện bệnh nhi đang được các bác sĩ theo dõi tích cực từng chuyển biến lâm sàng.
Trong khi đó, bệnh nhân lớn tuổi nhất đã được chuyển sang Khoa Hồi sức tích cực chống độc để tiếp tục điều trị chuyên sâu do nguy cơ diễn biến nặng.
Theo các bác sĩ, với các nạn nhân ngạt khói, việc cấp cứu ban đầu chỉ là bước đầu tiên. Điều đáng lo hơn là những tổn thương ở đường thở và phổi có thể tiến triển nhanh trong những giờ sau đó, khi muội than, khí độc và phản ứng viêm tiếp tục gây phù nề, suy giảm chức năng hô hấp.
Chính vì vậy, ngay sau hội chẩn toàn viện, các bác sĩ đã xây dựng phác đồ điều trị phù hợp cho từng trường hợp, từ hỗ trợ hô hấp, làm sạch đường thở đến theo dõi sát các chỉ số toàn thân nhằm phát hiện sớm mọi dấu hiệu chuyển nặng.
Ngạt khói nguy hiểm hơn bỏng, có thể diễn biến xấu rất nhanh
Theo các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn, trong các vụ hỏa hoạn, tổn thương nghiêm trọng nhiều khi không nằm ở bỏng ngoài da mà chủ yếu đến từ việc hít phải khói và khí độc như CO.
Các chất độc này có thể gây tổn thương đường hô hấp, viêm phổi cấp, suy hô hấp, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời.
Đặc biệt, ở những bệnh nhân đã hít phải nhiều muội than, nguy cơ diễn biến xấu luôn hiện hữu vì tổn thương trong phổi có thể âm thầm tiến triển sau thời điểm được cứu ra ngoài. Bệnh nhân có thể đột ngột khó thở nặng hơn, giảm oxy máu nhanh hoặc xuất hiện biến chứng hô hấp cấp.
Vì vậy, các bác sĩ nhấn mạnh nhóm bệnh nhân này cần được theo dõi sát, liên tục và toàn diện. Việc chậm phát hiện dấu hiệu nặng có thể khiến tình trạng chuyển biến rất nhanh.
Từ vụ việc trên, bác sĩ khuyến cáo khi xảy ra hỏa hoạn, người dân cần nhanh chóng rời khỏi khu vực có khói theo lối thoát hiểm an toàn, ưu tiên di chuyển thấp người hoặc bò sát sàn để hạn chế hít phải lớp khói tích tụ phía trên.
Người dân cũng nên dùng khăn ướt hoặc vải ẩm che kín mũi, miệng để giảm bớt lượng khói, khí độc đi vào cơ thể; tuyệt đối không ẩn nấp trong phòng kín nếu không có đường thoát khí.
Sau khi thoát ra ngoài, nếu xuất hiện các biểu hiện như khó thở, ho nhiều, đau ngực, chóng mặt, lơ mơ hoặc mệt lả, người dân cần đến ngay cơ sở y tế để được kiểm tra, xử trí, kể cả khi trên cơ thể không có vết bỏng ngoài da.
Các bác sĩ cho rằng, bên cạnh việc trang bị thiết bị phòng cháy, chữa cháy, mỗi gia đình cũng cần chủ động học kỹ năng thoát nạn và nhận biết sớm dấu hiệu ngạt khói để giảm thiểu rủi ro trong các tình huống khẩn cấp.
Bài toán mức sinh thấp của siêu đô thị hơn 14 triệu dân được nêu ra tại tập huấn Luật Dân số 2025 do Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy phối hợp Chi cục Dân số TP HCM tổ chức ngày 9/4. Tổng tỷ suất sinh năm 2025 chỉ đạt 1,51 con/phụ nữ, thấp hơn nhiều so với mức thay thế 2,1. Hơn 20 năm qua, tỷ suất sinh của thành phố luôn thấp nhất cả nước, để lại nhiều hệ lụy như già hóa dân số nhanh, thiếu hụt nguồn lao động, ảnh hưởng đến an sinh xã hội.
Theo đại diện Chi cục Dân số TP HCM, áp lực chi phí sống, nhà ở, nuôi dạy con khiến nhiều người trẻ kết hôn muộn, sinh ít hoặc không muốn sinh con; trong khi hạ tầng y tế, giáo dục, môi trường sống chưa đáp ứng kỳ vọng nuôi con tốt.
Bên cạnh đó, thay đổi quan điểm sống, trình độ học vấn tăng cùng tình trạng vô sinh, phá thai gia tăng cũng góp phần kéo mức sinh xuống thấp. Năm 2025, tuổi kết hôn trung bình lần đầu tại TP HCM là 29,8, cao hơn mức 27,3 của cả nước.
GS.TS Nguyễn Thiện Nhân, nguyên Bí thư Thành ủy TP HCM, cho rằng sinh con trong thế kỷ 21 không còn là chuyện riêng mà liên quan đến vận mệnh quốc gia. Theo ông, nguyên nhân cốt lõi khiến người trẻ đô thị e ngại lập gia đình và sinh con là áp lực tài chính, đặc biệt chi phí nhà ở, giáo dục và y tế.
"Họ làm như vậy là phù hợp với thực tế, khi cho rằng nếu không nuôi con tử tế thì không nên sinh", ông nói, thêm rằng quan niệm này khác xa tư duy "trời sinh voi, trời sinh cỏ" trước đây.
Ông cảnh báo việc thiếu điều kiện nuôi dạy con có thể dẫn đến hệ quả lâu dài như những gì Hàn Quốc và Nhật Bản từng dự báo, khi dân số suy giảm mạnh nếu không có thay đổi đột phá về chính sách việc làm và điều kiện sống. Dân số trong độ tuổi lao động giảm là một trong những nguyên nhân khiến kinh tế Nhật Bản trì trệ 30 năm (1996-2025) sau 33 năm tăng trưởng vượt bậc.
Khoảng cách giữa "lương tối thiểu" và "lương đủ sống" là rào cản lớn. Lương tối thiểu chỉ đảm bảo mức sống cá nhân, trong khi quyết định sinh và nuôi con đòi hỏi thu nhập đủ để trang trải chi phí dài hạn. Khảo sát tại TP HCM cho thấy nhiều lao động thu nhập thấp không muốn sinh con hoặc phải trì hoãn kế hoạch làm cha mẹ.
Để giải quyết vấn đề, ông Nhân đề xuất cần đảm bảo các điều kiện nền tảng như nhà ở, dịch vụ giữ trẻ từ 6 tháng tuổi, bảo hiểm y tế, thu nhập đủ sống, bảo hiểm xã hội và sự đồng thuận xã hội trong việc coi sinh con là yếu tố quan trọng với tương lai quốc gia.
TP HCM đang triển khai nhiều giải pháp nhằm cải thiện mức sinh theo hướng kết hợp chính sách hỗ trợ và truyền thông. Thành phố đã ban hành chính sách khuyến khích sinh đủ hai con, như hỗ trợ 5 triệu đồng cho phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi, đồng thời triển khai đề án chăm sóc sức khỏe toàn diện giai đoạn 2025-2030.
Song song, các đề xuất tập trung giảm gánh nặng cho gia đình trẻ như hỗ trợ nhà ở, thuế, thu nhập, thời gian nghỉ thai sản, dịch vụ giữ trẻ và chi phí nuôi con. Về lâu dài, giải pháp cốt lõi là tạo môi trường sống đủ tốt để người dân yên tâm sinh và nuôi con, đồng thời thu hút lao động nhập cư để bù đắp thiếu hụt nhân lực.
Đại diện Sở Y tế TP HCM cho biết 141 ca đang theo dõi ngoại trú và 43 em điều trị ở các cơ sở y tế. Như vậy, số ca tăng 36 so với hôm 10/4.
Bệnh viện Nhân dân Gia Định tiếp nhận nhiều nhất với 50 ca, trong đó 22 em đã xuất viện, 28 em còn điều trị. Các em đến viện với các triệu chứng nghi ngộ độc thực phẩm như sốt, đau bụng, nôn ói, tiêu chảy.
Bệnh viện Nhi đồng 2 tiếp nhận 36 ca, hiện 13 ca còn nằm viện điều trị, tình trạng sức khỏe ổn định, 23 em về theo dõi tại nhà.
Bệnh viện Đa khoa Bình Thạnh tiếp nhận 84 trường hợp, chủ yếu tình trạng ổn định và điều trị ngoại trú, hai ca đang theo dõi tại viện.
Trạm Y tế phường Bình Quới tiếp nhận 13 ca nhẹ nên cấp thuốc và cho về theo dõi tại nhà. Một trẻ điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Tân Định, đã xuất viện.
Kết quả xét nghiệm ban đầu tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định trên 10 mẫu phân được lấy ghi nhận 7 mẫu dương tính với Salmonella - tác nhân liên quan nhiều vụ ngộ độc thực phẩm quy mô lớn. Các đơn vị chuyên môn, trong đó có Đơn vị nghiên cứu lâm sàng Đại học Oxford (OUCRU) đang tiếp tục phối hợp lấy thêm mẫu, định type vi khuẩn nhằm xác định chính xác tác nhân gây bệnh và nguồn lây.
Sở An toàn Thực phẩm TP HCM bước đầu ghi nhận bữa ăn nghi ngờ gây ngộ độc cho 148 học sinh Trường Tiểu học Bình Quới Tây là bữa trưa 7/4 có cơm trắng, gà kho gừng, canh bắp cải, dưa leo xào, mận tráng miệng và bữa xế với bánh flan.
Ngành y tế yêu cầu các bệnh viện chuẩn bị đầy đủ thuốc men, nhân lực để tiếp nhận và điều trị học sinh; đồng thời phối hợp xét nghiệm nhằm vừa điều trị hiệu quả, vừa tìm nguyên nhân vụ việc. Bác sĩ theo dõi sát diễn tiến của từng ca, kịp thời hội chẩn hoặc chuyển viện nếu bệnh nặng.
Cơ quan chức năng tiếp tục theo dõi các học sinh còn lại và điều tra nguồn gốc thực phẩm để ngăn ngừa sự cố tương tự.
Khoảng 11h30 ngày 16/4, một nam thanh niên 27 tuổi đột ngột ngã quỵ giữa đám đông trước cửa chính sân bay Cát Bi, thành phố Hải Phòng. Nghe tiếng kêu cứu của hành khách, chị Ngọc nhanh chóng hô hoán xin nhường đường và tiếp cận hiện trường.
Y sĩ Ngọc kể nạn nhân có biểu hiện mặt tái nhợt, mắt nhắm nghiền, sủi bọt mép, chân tay co giật, cơ thể tím tái và mạch đập yếu ớt. Nhận định người bệnh đối mặt nguy cơ tổn thương não vĩnh viễn nếu chậm trễ, chị Ngọc lập tức day ấn huyệt nhân trung để kích thích sự tỉnh táo. Sau đó, chị quỳ xuống nền nhà, kiên trì ép tim ngoài lồng ngực.
Nhờ thao tác dứt khoát, thanh niên bắt đầu phục hồi tuần hoàn và dần lấy lại ý thức. Khoảng 15 phút sau, đội an ninh y tế sân bay có mặt, tiếp nhận người bệnh, kiểm soát nhịp tim, hơi thở rồi đưa anh lên xe cấp cứu tới bệnh viện. Hiện nam thanh niên đã dần hồi phục.
Ngừng tuần hoàn hoặc đột quỵ tại nơi công cộng là tình trạng y tế khẩn cấp đe dọa trực tiếp đến tính mạng, bởi khi tim ngừng đập, dòng máu mang oxy lên não lập tức bị cắt đứt, bắt đầu quá trình hoại tử tế bào thần kinh.
Trong y khoa cấp cứu, thời gian là vàng, mỗi phút trôi qua không được ép tim, cơ hội sống sót của người bệnh giảm đi từ 7% đến 10%, và nếu não thiếu oxy quá 4 đến 5 phút, các tổn thương hệ thần kinh trung ương sẽ trở thành vĩnh viễn, không thể đảo ngược.
Do đó, việc những người xung quanh lập tức thực hiện ép tim ngoài lồng ngực (CPR) ngay tại hiện trường chính là "chiếc phao cứu sinh" duy nhất duy trì sự sống cho nạn nhân trước khi lực lượng y tế chuyên nghiệp tiếp cận.
Sau sự việc, chị Ngọc nói khi cứu người không có thời gian để lo lắng hay suy nghĩ quá nhiều. "Trong đầu tôi chỉ có một ý niệm duy nhất là phải cứu người trong thời gian vàng. Đó là cuộc đua với tử thần mà chúng tôi không được phép thua", y sĩ Ngọc nói.
