Văn phòng Chính phủ ngày 21.4 đã có thông báo kết luận của Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc tại cuộc họp kiểm điểm tiến độ dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành. Phó thủ tướng thường trực Chính phủ yêu cầu việc xử lý vi phạm phải bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm.
Bộ Công an được giao làm rõ mức độ vi phạm của các tổ chức, cá nhân liên quan, nhất là lãnh đạo chủ chốt của chủ đầu tư, nhà thầu trực tiếp chỉ đạo thi công; đồng thời tạo điều kiện để các cá nhân không liên quan trực tiếp đến sai phạm tiếp tục tham gia triển khai dự án, tránh ảnh hưởng tiến độ chung.
Cơ quan điều tra tiếp tục phối hợp với Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng và các đơn vị liên quan rà soát hồ sơ, tài liệu phục vụ điều tra. Với các hạng mục không có sai phạm, Phó thủ tướng thường trực Chính phủ yêu cầu tạo điều kiện thanh toán bình thường; phần có vi phạm cần có phương án xử lý phù hợp.
Mới đây, Ủy ban Kiểm tra Trung ương quyết định thi hành kỷ luật đối với nhiều lãnh đạo, nguyên lãnh đạo ACV, trong đó kỷ luật khai trừ ra khỏi Đảng đối với các ông Lại Xuân Thanh, Nguyễn Tiến Việt và đề nghị cấp có thẩm quyền xem xét, thi hành kỷ luật các ông Vũ Thế Phiệt, Lê Văn Hà.
Thông tin từ Bộ Công an, ông Vũ Thế Phiệt, nguyên Chủ tịch HĐQT ACV, đã bị khởi tố, bắt tạm giam để điều tra về tội “vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng”.
Cũng theo chỉ đạo của Phó thủ tướng thường trực Chính phủ, nhiệm vụ hoàn thành và đưa dự án sân bay Long Thành vào khai thác trong năm 2026 rất nặng nề khi khối lượng công việc còn lớn, thanh toán còn vướng, thời gian thi công thuận lợi không nhiều, nhân lực trên công trường chưa đáp ứng, trong khi giá nguyên vật liệu tăng cao.
Bộ Tài chính được giao sớm kiện toàn tổ chức, nhân sự tại ACV và thành lập tổ công tác hướng dẫn xử lý vướng mắc thanh toán, hoàn thành trước ngày 22.4. ACV phải rà soát toàn bộ các gói thầu về khối lượng, tiến độ, nhân lực, thiết bị, vật tư; yêu cầu nhà thầu tăng cường nguồn lực, tranh thủ thời tiết thuận lợi để đẩy nhanh thi công.
Trước đó, ACV đã có báo cáo Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc về tình hình triển khai dự án sân bay Long Thành. Chủ đầu tư nêu hàng loạt khó khăn phát sinh đang gây áp lực cho tiến độ, đặc biệt là mục tiêu khai thác thương mại vào cuối năm nay.
Đáng chú ý, ACV cho hay, tính đến 14.4, dự án đang thiếu hơn 5.500 lao động. Việc thiếu hụt nhân lực tại công trường sân bay Long Thành là vấn đề lớn hiện nay. Nguyên nhân là khu vực Đồng Nai đang đồng thời triển khai nhiều dự án hạ tầng trọng điểm như cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu, mở rộng cao tốc TP.HCM – Long Thành và các dự án thành phần khác của chính sân bay Long Thành.
Không chỉ thiếu lao động phổ thông, dự án còn thiếu nhân sự chuyên môn cao như tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến công tác quản lý chất lượng, hồ sơ nội nghiệp và quy trình thanh toán.
Theo ACV, sau Tết Nguyên đán 2026, đơn vị tư vấn thiết kế bản vẽ thi công thiếu nhân sự chủ trì đủ năng lực theo quy định. Việc này khiến quá trình thiết kế, phê duyệt bản vẽ bị chậm, ảnh hưởng đến tổ chức thi công ngoài hiện trường.
Cạnh đó, dự án phải đối mặt với chi phí nhiên liệu tăng mạnh, tạo thêm áp lực cho các nhà thầu. Hiện có gần 2.500 thiết bị hoạt động trên công trường như máy xúc, máy ủi, xe lu, cần cẩu, máy phát điện… Chi phí nhiên liệu chiếm tỷ trọng lớn trong chi phí vận hành.
Với giá nhiên liệu tăng gần gấp đôi so với trước, theo ACV, mỗi ca thi công đều phát sinh chi phí bù lỗ…
Ngày 22-4, UBND tỉnh Khánh Hòa cho biết công trình Bảo tàng Trường Sa sẽ khởi công xây dựng vào ngày 29-4, nhân dịp kỷ niệm 51 năm Giải phóng quần đảo Trường Sa (29-4-1975 - 29-4-2026) và 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4-1975 - 30-4-2026), dự kiến hoàn thành vào quý I-2028.
Đây là công trình có ý nghĩa đặc biệt, nhằm lưu giữ, trưng bày các hiện vật, tư liệu quý về Trường Sa, đồng thời trở thành biểu tượng khẳng định chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.
Theo Huni Architectes (đơn vị thiết kế bảo tàng), kiến trúc công trình được hình thành như những “dòng chảy nhiệt huyết” tuôn ra từ lòng đất, vươn lên mạnh mẽ, thể hiện tinh thần quật cường của dân tộc Việt Nam.
Tổng thể công trình gồm ba nhánh kiến trúc hướng ra đảo Gạc Ma, đảo Trường Sa Lớn và Biển Đông, tạo nên ba trục nhìn chính giàu ý nghĩa biểu tượng.
Không gian bên trong bảo tàng được tổ chức theo hướng mở, với các khoảng thông tầng tăng dần theo độ cao. Các không gian trưng bày được thiết kế đan xen giữa thu hẹp và mở rộng đột ngột, nhằm dẫn dắt cảm xúc người xem.
Nội dung trưng bày được chia theo chủ đề, kết hợp công nghệ trình chiếu hiện đại và hiệu ứng ánh sáng để tăng trải nghiệm. Điểm nhấn kiến trúc là lớp “rèm” bê tông cốt sợi thủy tinh với hoa văn san hô đỏ cách điệu, tạo hiệu ứng thị giác sinh động.
Bảo tàng sẽ được xây dựng trên khu đất 1,71ha, với diện tích khoảng 3.873m², gồm 3 tầng nổi và 1 tầng hầm. Khối trung tâm mang hình dáng mềm mại, uốn lượn theo địa hình tự nhiên, đóng vai trò hạt nhân tổ chức không gian.
Hiện Bảo tàng tỉnh Khánh Hòa đã hoàn tất bước đầu công tác sưu tầm với 1.154 hình ảnh, tài liệu, hiện vật, gồm hàng trăm hình ảnh, danh mục tư liệu, phim tài liệu và hiện vật liên quan.
Ông Lê Văn Hoa - Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Khánh Hòa - cho biết việc đầu tư xây dựng Bảo tàng Trường Sa là cần thiết nhằm tuyên truyền, giáo dục truyền thống yêu nước, nâng cao ý thức bảo vệ chủ quyền biển đảo, phục vụ nghiên cứu, trưng bày và giới thiệu các giá trị lịch sử liên quan đến Trường Sa.
Ngày 23/4, Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình cho biết đang phối hợp các cơ quan chuyên môn xác định niên đại, chức năng của ba cọc gỗ phát hiện trong quá trình thi công dự án nạo vét, kè chống sạt lở hai bờ sông Vân, đoạn gần cầu Chà Là, phường Hoa Lư.
Theo Bảo tàng tỉnh Ninh Bình, ngày 15/4, trong lúc vận hành máy xúc nạo vét khu vực bờ hữu sông Vân, cách cầu Chà Là khoảng 30 m về phía Bắc, công nhân phát hiện ba cọc gỗ lớn nhô lên khỏi lớp bùn trầm tích. Đơn vị thi công sau đó đã dùng máy xúc nhổ các cọc lên khỏi vị trí ban đầu trước khi báo cáo cơ quan chức năng.
Kết quả đánh giá ban đầu cho thấy cả ba cọc đều là thân cây gỗ nguyên khối, tiết diện tròn, một đầu vót nhọn, đầu còn lại mục nát. Cọc dài 3,76-4,15 m, chu vi thân 1,16-1,46 m; phần đầu nhọn dài khoảng 1,1 m. Thân cọc còn lưu dấu vết gọt đẽo khá nhẵn, kỹ thuật chế tác tương đối đồng nhất.
Tại thời điểm phát hiện, các cọc được cắm theo phương thẳng đứng, đầu nhọn hướng xuống, phần thân lộ khỏi mặt bùn. Ba cọc bố trí thành hai hàng song song theo chiều Bắc - Nam, cùng hướng dòng chảy của sông Vân; khoảng cách giữa hai hàng khoảng 2 m, giữa các cọc trong cùng hàng cũng khoảng 2 m, trong đó một hàng có một cọc, hàng còn lại có hai cọc.
Theo các chuyên gia, việc cọc được gia công kỹ, đóng thẳng đứng và sắp xếp theo sơ đồ hình học có chủ ý cho thấy đây là sản phẩm do con người tạo ra, không phải gỗ trôi tự nhiên. Nhiều khả năng các cọc được đóng cùng thời điểm, thuộc một di tích và phục vụ chung một chức năng.
Các nhà sử học cho rằng hệ thống cọc này có nhiều điểm tương đồng với cọc gỗ từng phát hiện tại khu vực chợ Sa (Bắc Ninh), thuộc không gian chiến trường Lục Đầu Giang trong các cuộc kháng chiến chống quân Nguyên - Mông. Sự tương đồng thể hiện ở kỹ thuật chế tác, hình dáng và vị trí cửa sông. Từ đó, các chuyên gia đặt ra khả năng đây là dấu tích của một trận địa phòng thủ hoặc công trình quân sự thời Trần.
Ông Nguyễn Cao Tấn, Phó giám đốc Sở Du lịch, Phó chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử tỉnh Ninh Bình cho biết sông Vân là dòng sông cổ gắn với nhiều giai đoạn lịch sử, từng giữ vai trò quan trọng trong hệ thống giao thông và phòng thủ của kinh đô Hoa Lư. Việc xuất lộ các cọc gỗ tại đây đặt ra giả thiết về sự tồn tại của công trình phòng thủ ở cửa ngõ phía Đông Nam kinh đô.
Theo ông, sông Vân không chỉ là tuyến giao thông thủy chiến lược kết nối sông Đáy, sông Vạc và cửa biển Thần Phù mà còn là lá chắn quan trọng bảo vệ kinh đô qua nhiều triều đại.
Bà Vũ Thị Thu, Phó giám đốc Bảo tàng tỉnh Ninh Bình cho biết sau khi tiếp nhận, đơn vị đã tiến hành vệ sinh, bảo quản hiện vật và sẽ thành lập hội đồng chuyên môn để đánh giá, tham vấn ý kiến chuyên gia. "Mặc dù chưa đủ cơ sở xác định chính xác niên đại và chức năng, các đặc điểm kỹ thuật và hiện trường cho thấy đây là dấu tích công trình nhân tạo có tổ chức, nhiều khả năng liên quan hoạt động quân sự thời Trần, thế kỷ 13", bà nói.
Từ kết quả khảo sát ban đầu, Bảo tàng tỉnh đề nghị chủ đầu tư rà soát toàn bộ phạm vi thi công, đặc biệt tại các khu vực có điều kiện địa hình và trầm tích tương đồng với điểm phát hiện. Cơ quan chuyên môn cũng yêu cầu nếu tiếp tục phát hiện các cọc gỗ hoặc dấu tích tương tự, đơn vị thi công phải tạm dừng, giữ nguyên hiện trạng và báo cáo lực lượng chức năng.
Xã Long Thành có diện tích 130,12 km2, dân số 93.000 người. Hình thành từ việc sáp nhập 4 xã Bình Sơn, Lộc An, Long An, và thị trấn Long Thành (thuộc huyện Long Thành, tỉnh Đồng Nai cũ).
Ngoài việc có một đô thị (thị trấn Long Thành), xã Long Thành còn sở hữu sân bay Long Thành, một sân bay đẳng cấp quốc tế, là hạt nhân phát triển.
Với tiềm năm và lợi thế trên, xã Long Thành là một trong những xã đầu tiên được tỉnh Đồng Nai đưa vào danh sách để thành lập phường vào cuối tháng 3.2026.
Và tất nhiên đó chưa phải là đích đến cuối cùng, vì trong quy hoạch tỉnh Đồng Nai thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, tỉnh Đồng Nai đã lấy 2 khu vực làm động lực phát triển mới là đô thị sân bay Long Thành và khu vực hành lang sông Đồng Nai.
Đô thị sân bay được quy hoạch với diện tích lên đến 43.000 ha, với mục tiêu kết nối toàn cầu đưa khu vực Long Thành trở thành trung tâm hàng không - logistics quốc tế hàng đầu Đông Nam Á.
Và toàn diện tích xã Long Thành không những nằm gọn và còn nằm ở vị trí trung tâm của đô thị sân bay. Với vị trí chiến lược như vậy, xã Long Thành được xem là hạt nhân của đô thị sân bay tương lai.
Theo Phó chủ tịch thường trực UBND tỉnh Đồng Nai Nguyễn Kim Long, trong đô thị sân bay có hệ sinh thái gồm khu thương mại tự do, khu công nghiệp công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung, khu đổi mới sáng tạo, khu giáo dục đào tạo đại học chất lượng cao, khu logistics hàng không, trung tâm dịch vụ hàng không.
Khu thương mại tự do Đồng Nai được thành lập tại khu vực đô thị sân bay Long Thành, với mục tiêu thu hút các nhà đầu tư hàng đầu trong các lĩnh vực ưu tiên, khu thương mại tự do sẽ triển khai các chính sách hiệu quả để huy động nguồn lực đầu tư vào hạ tầng chiến lược.
Từ đó xây dựng một địa bàn hấp dẫn cho các hoạt động sản xuất công nghiệp công nghệ cao, dịch vụ tài chính, sàn giao dịch vàng, logistics số, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và thương mại.
Từ những kết quả và định hướng trên, có thể thấy đô thị sân bay Long Thành và khu thương mại tự do không chỉ là các dự án đơn lẻ mà chính là những "cực tăng trưởng" mới. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để Đồng Nai bứt phá, vươn lên thành cực tăng trưởng năng động của vùng Đông Nam bộ.
Trao đổi với PV Thanh Niên, ông Lê Hoàng Sơn, Chủ tịch UBND xã Long Thành tự tin nói, với định hướng phát triển đã được xác lập, Long Thành không chỉ là trung tâm phát triển của tỉnh Đồng Nai mà còn là cực tăng trưởng quan trọng của vùng Đông Nam bộ, đóng góp tích cực vào sự phát triển chung của quốc gia.
"Chúng tôi tin tưởng rằng, với sự quan tâm của Trung ương, sự chỉ đạo của tỉnh và sự đồng thuận của người dân, Long Thành sẽ tận dụng tốt thời cơ này để phát triển nhanh, bền vững và khẳng định vị thế trong giai đoạn mới", Chủ tịch UBND xã Long Thành nói.
Trước đó, vào cuối 2024, Đồng Nai đã tổ chức cuộc thi "Ý tưởng quy hoạch chung đô thị sân bay Long Thành và vùng phụ cận", với mục đích nhận được những ý tưởng quy hoạch tốt, đột phá đối với đồ án quy hoạch chung đô thị sân bay Long Thành và vùng phụ cận.
Cuộc thi đã thu hút nhiều đơn vị có tên tuổi tham gia. Kết quả, liên danh Viện Kiến trúc quốc gia - Công ty Nihon Sekkei (Nhật Bản) - Công ty CP công nghệ, thiết bị và kiểm định xây dựng Coninco đoạt giải nhất với trị giá 2 tỉ đồng.
Liên danh này lấy ý tưởng chủ đạo là mô hình thành phố song sinh, cụ thể TP.HCM và Long Thành sẽ kết nối tạo nên khu vực cạnh tranh toàn cầu, trong đó lấy sân bay Long Thành làm trung tâm.
