Mục Lục
TogglePhát biểu trên nền tảng Truth Social ngày 8-4 (giờ Mỹ), Tổng thống Donald Trump cho biết toàn bộ tàu chiến, máy bay, binh sĩ Mỹ, cùng vũ khí và đạn dược bổ sung, sẽ “giữ nguyên vị trí trong và xung quanh Iran cho đến khi thỏa thuận được thực thi đầy đủ”.
Ông nhấn mạnh trong trường hợp điều này không xảy ra, dù “khả năng rất thấp”, Mỹ có thể nối lại hành động quân sự với quy mô “lớn hơn, tốt hơn và mạnh hơn bất kỳ điều gì từng thấy trước đây”.
Theo Hãng tin Reuters, tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng khu vực Trung Đông tiếp tục leo thang.
Trước đó, Iran cho rằng việc tiếp tục đàm phán nhằm đạt một thỏa thuận hòa bình lâu dài với Mỹ là “không hợp lý”, sau khi Israel tiến hành các đợt không kích dữ dội nhằm vào Lebanon, làm hàng trăm người thiệt mạng.
Bên cạnh đó, hai bên cũng tồn tại bất đồng về chương trình hạt nhân của Iran.
Ông Trump khẳng định Tehran đã đồng ý ngừng làm giàu uranium, trong khi Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cho rằng nước này vẫn được phép tiếp tục hoạt động theo các điều khoản ngừng bắn.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội, Tổng thống Mỹ nhấn mạnh: “Điều đã được thống nhất từ lâu là không có vũ khí hạt nhân, và eo biển Hormuz sẽ được mở cửa và đảm bảo an toàn”.
Eo biển Hormuz là tuyến vận tải dầu mỏ chiến lược của thế giới, do đó các chuyên gia nhận định mọi diễn biến căng thẳng tại khu vực này đều có thể tác động mạnh tới thị trường năng lượng toàn cầu.

Bà Sharon Simmons, mặc áo có dòng chữ "DoorDash Grandma", bước đến cửa ngoài của Phòng Bầu dục và gõ cửa khi các máy quay truyền thông đang ghi hình. Khi đó, Tổng thống Trump bước ra và nói, "Chào. Rất vui được gặp bà".
Sau đó, ông Trump nhìn về phía một nhóm phóng viên gần đó, nói thêm: "Việc này trông không giống dàn dựng, phải không?".
Tất nhiên, đó là một màn dàn dựng, theo AP. Chỉ riêng việc vào khuôn viên Nhà Trắng đã cần phải được cấp phép trước và đi qua khu vực an ninh, trong khi việc vào Phòng Bầu dục, chưa kể đến việc được ở gần tổng thống - sẽ là điều không thể xảy ra nếu không có thêm các bước kiểm tra và xác minh lý lịch.
Tuy nhiên, Nhà Trắng vẫn đang cố gắng thu hút sự chú ý hơn nữa đến một phần trong gói chi tiêu và thuế do ông Trump ủng hộ. Gói này được thông qua vào mùa hè năm ngoái, cho phép người Mỹ tạm thời khấu trừ một số khoản thuế liên bang từ thu nhập kiếm được từ tiền boa.
Hôm 13.4, bà Simmons đã kể lại việc những thay đổi về thuế đã giúp giảm số tiền thu nhập mà bà phải khai báo. Sau đó, bà Simmons nói với các phóng viên rằng bà đã kiếm được hơn 11.000 USD tiền boa mỗi năm.
Ông Trump sau đó hỏi bà Simmons: "Bà có muốn tham gia một cuộc họp báo nhỏ với tôi không?" và đề nghị bà đứng cạnh ông trong tình huống khá gượng gạo khi nhà lãnh đạo Mỹ trả lời các câu hỏi về lời đe dọa phong tỏa eo biển Hormuz và việc ông từ chối xin lỗi Giáo hoàng Leo.
Khi một phóng viên sau đó hỏi liệu Nhà Trắng có hào phóng trong việc boa tiền hay không, bà Simmons ngập ngừng: "Ừm… có thể".
"Chờ đã", ông Trump nói, rồi thò tay vào túi lấy tờ 100 USD đưa cho bà Simmons. Bà nhận tiền, cười và nói thêm: "Vâng, rất hào phóng", khi Tổng thống Trump vỗ nhẹ vào lưng bà và mỉm cười.
Ông Trump cũng đã mời bà Simmons và chồng đến xem một trận đấu võ của công ty UFC mà ông đang hỗ trợ tổ chức trên bãi cỏ Nhà Trắng để kỷ niệm sinh nhật lần thứ 80 của mình vào tháng 6, theo AP.
Tin Gốc: Thanh Niên

Tổng thư ký NATO Mark Rutte ngày 8/4 tới Washington họp kín với Tổng thống Mỹ Donald Trump để thảo luận về những vấn đề gai góc nhất trong mối quan hệ song phương, đặc biệt là về cuộc chiến Iran, cuộc xung đột hoàn toàn không liên quan đến liên minh quân sự lớn nhất thế giới này.
Kể từ khi phát động cuộc chiến, ông Trump đã chế giễu các đồng minh châu Âu là "những kẻ hèn nhát", chỉ trích NATO là "hổ giấy" vì đã phớt lờ lời kêu gọi hỗ trợ của ông khi Iran gần như phong tỏa eo biển Hormuz, tuyến hàng hải huyết mạch với ngành năng lượng thế giới.
Ông Trump ngày 1/4 tuyên bố "chắc chắn sẽ xem xét" khả năng rút Mỹ khỏi NATO, liên minh quân sự mà ông cho rằng không mang lại nhiều lợi ích cho Mỹ. Đến ngày 6/4, Tổng thống Mỹ tiếp tục nhắc lại lời đe dọa này.
Những tuyên bố cứng rắn của ông Trump đã làm sứt mẻ nghiêm trọng mối quan hệ giữa Mỹ với các đồng minh Mỹ trong NATO. Tuy nhiên, các lãnh đạo châu Âu phải tìm cách ngăn ông rút khỏi NATO, ngay cả khi những quốc gia này đang chật vật gánh chịu những tổn thất kinh tế từ cuộc chiến của Mỹ - Israel với Iran. Điều đó khiến ông Rutte đối mặt với một "sứ mệnh giải cứu" đầy khó khăn trong chuyến đi tới Washington, theo bình luận viên Lorne Cook của AP.
Câu hỏi đầu tiên mà các phóng viên đặt ra cho Tổng thư ký NATO sau khi ông kết thúc cuộc họp kín với Tổng thống Mỹ là ông Trump có tuyên bố rút Mỹ khỏi liên minh hay không. Ông Rutte tránh trả lời trực tiếp vào câu hỏi, mô tả cuộc gặp là "cuộc trò chuyện thực sự giữa những người bạn".
Ông Trump, trong một bài viết trên mạng xã hội ngày 9/4, cho rằng NATO "thật đáng thất vọng" và không hiểu bất cứ điều gì "trừ khi bị gây áp lực". Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ không nhắc lại lời đe dọa rút khỏi NATO.
"Đôi khi chúng tôi vẫn phải lo liệu các vấn đề chính trị trong nước", ông Rutte phát biểu tại Viện Ronald Reagan ở Washington hôm 9/4, một lời nhắc nhở khéo léo rằng cuộc chiến tại Iran vốn không được lòng dân tại châu Âu. "Tất nhiên NATO tồn tại để bảo vệ châu Âu, nhưng cũng là để bảo vệ Mỹ".
Ông chỉ rõ rằng quân đội Mỹ vẫn được hưởng lợi rất lớn từ hệ thống căn cứ tại châu Âu khi đã sử dụng những nơi này làm hậu cứ cho các chiến dịch tại Iran, bất chấp căng thẳng đang diễn ra.
Tuy nhiên, những rạn nứt ngày càng lớn cho thấy dù Mỹ - Iran có thể đạt thỏa thuận chấm dứt chiến sự trong cuộc đàm phán ở Pakistan vào cuối tuần này, những tổn thương trong mối quan hệ đồng minh Mỹ - NATO khó có thể xóa nhòa trong một sớm một chiều, theo bình luận viên Cook.
Cuộc chiến Iran "đã trở thành một bài kiểm tra sức bền đối với mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương", Thủ tướng Đức Friedrich Merz nói, đồng thời thừa nhận đất nước ông đang chịu tổn thất nặng nề do thị trường năng lượng bị gián đoạn vì xung đột.
"Chúng tôi không muốn và cá nhân tôi cũng không muốn thấy NATO bị chia rẽ", ông cho hay.
Ông Trump đã tỏ thái độ không hài lòng với NATO từ nhiều năm trước, xuất phát từ quan điểm cho rằng các nước châu Âu bấy lâu nay chỉ hưởng lợi nhờ chiếc ô an ninh của Mỹ. Cơn thịnh nộ mới nhất bắt nguồn từ việc các đồng minh không ủng hộ việc Mỹ cùng Israel tấn công Iran, trong đó Anh và Tây Ban Nha thậm chí còn hạn chế chiến đấu cơ Mỹ sử dụng căn cứ quân sự trên lãnh thổ của họ.
Tổng thống Trump gia tăng lời đe dọa nhắm vào NATO dù đang hướng tới việc kết thúc cuộc chiến. Trước khi phát động chiến dịch tấn công, ông thậm chí còn không muốn xây dựng một liên minh với các nước châu Âu.
Tuần trước, ông nói với báo Telegraph rằng mình có thể sẽ rút Mỹ hoàn toàn khỏi liên minh. Trong cuộc họp báo hồi đầu tuần, một ngày trước lệnh ngừng bắn, Tổng thống còn nhắc lại việc vẫn muốn giành quyền kiểm soát Greenland, vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch ở Bắc Đại Tây Dương.
Ông Trump nói rằng Mỹ muốn có Greenland nhưng NATO không chịu giao hòn đảo, coi đó là lý do hàng đầu khiến ông muốn rút khỏi liên minh. Việc Tổng thống Trump quay trở lại tập trung vào vấn đề Greenland gây bất ngờ bởi hồi tháng 1, ông từng tuyên bố mình và ông Rutte đã thiết lập được khuôn khổ "tuyệt vời" cho thỏa thuận tương lai về hòn đảo.
Các cuộc đàm phán ba bên giữa giới chức Greenland, Đan Mạch và Mỹ vẫn tiếp diễn từ đó đến nay. Dù chưa có dấu hiệu nào cho thấy những cuộc thảo luận sẽ giúp Washington giành được quyền kiểm soát Greenland, một quan chức Nhà Trắng cho biết chính quyền vẫn rất lạc quan về tiến trình đàm phán.
Trước đây, nhiều đồng minh của ông Trump tại Washington từng tìm cách kiềm chế Tổng thống công kích NATO, cố gắng nhắc nhở ông về sức mạnh mà Mỹ nhận được khi có thể đồn trú quân đội và chiến đấu cơ tại châu Âu. Tuy nhiên, trong những tuần qua, nhiều người ủng hộ cuộc chiến tại Iran đã quay sang hậu thuẫn ông Trump gây áp lực lên NATO, nhất là khi Tổng thống đang giận dữ trước việc Iran kiểm soát eo biển Hormuz.
Sean Hannity, người dẫn chương trình Fox News, đã phát biểu trong chương trình tối 8/4 rằng châu Âu là "một lục địa đang chết dần", đồng thời đặt câu hỏi rằng "liệu có đáng để tiếp tục duy trì NATO trong tương lai hay không".
Jack Keane, tướng quân đội về hưu từng được ông Trump trao tặng Huân chương Tự do Tổng thống vào năm 2020, nói ông không nghĩ Tổng thống sẽ rút khỏi NATO vì liên minh này vẫn còn giá trị, nhưng ông tin rằng chắc chắn sẽ có những hệ lụy đi kèm.
"Tôi sẽ không ngạc nhiên nếu chúng ta quyết định rút bớt quân khỏi các nước Tây Âu để chuyển sang các quốc gia Đông Âu", tướng Keane cho biết.
Wall Street Journal hôm 8/4 đưa tin Tổng thống Trump đang cân nhắc chuyển quân đội Mỹ đồn trú tại châu Âu từ những quốc gia bị coi là không hỗ trợ chiến dịch ở Iran sang những nước có thái độ ủng hộ như Ba Lan và Romania. Nhà Trắng không bình luận về thông tin này, nhưng một quan chức quân sự cấp cao Mỹ tại châu Âu tiết lộ các phương án đang được xem xét.
Tổng thư ký NATO từ chối xác nhận thông tin này. "Tôi hoàn toàn hiểu rằng theo thời gian, Mỹ ngày càng muốn xoay trục sang khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương", ông Rutte nói.
Ông cũng ca ngợi ông Trump vì đã buộc các đồng minh phải chi tiêu nhiều hơn cho quốc phòng. Tổng thư ký NATO chúc mừng Tổng thống Mỹ về cuộc chiến Iran và kiềm chế chỉ trích lời cảnh báo của ông Trump rằng "cả một nền văn minh sẽ lụi tàn" nếu Iran không chịu mở lại eo biển.
"Tại đây, cho phép tôi được tán dương Tổng thống Trump vì tầm nhìn và sự lãnh đạo táo bạo của ông", ông Rutte nói trong bài phát biểu hôm 9/4 về vai trò của Mỹ trong NATO. Tổng thư ký NATO cũng "trách khéo" một số đồng minh vì "hơi chậm trễ" trong việc hỗ trợ Mỹ giải quyết vấn đề Iran.
Vũ Hoàng (Theo AFP, Reuters, AP)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/nato-tim-cach-xoa-diu-ong-trump-5060668.html

Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của quân đội Iran hôm nay tuyên bố eo biển Hormuz "quay về tình trạng như trước, nằm dưới sự quản lý và kiểm soát chặt chẽ" của lực lượng vũ trang nước này, đảo ngược quyết định mở cửa hoàn toàn với các tàu thương mại đưa ra ngày 17/4.
Quân đội Iran nói Washington đã phá vỡ cam kết bằng cách tiếp tục phong tỏa tàu thuyền đến và đi từ các cảng của Iran. Họ cảnh báo Tehran sẽ siết chặt hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz cho đến khi Mỹ chấm dứt chiến dịch phong tỏa.
"Tình trạng này sẽ được duy trì cho đến khi Mỹ khôi phục hoàn toàn quyền tự do hàng hải cho các tàu đến và đi từ Iran", tuyên bố có đoạn.
Trước khi Iran đưa quyết định mới, MarineTraffic cho hay 8 tàu chở dầu đã băng qua eo biển Hormuz hôm nay. Nhóm này gồm một tàu chở dầu thô cỡ lớn, một số tàu chở sản phẩm dầu mỏ và hóa chất, cùng các tàu chở khí hóa dầu (LPG).
Hàng trăm tàu đã bị mắc kẹt ở vùng Vịnh kể từ khi Iran siết kiểm soát eo biển Hormuz để đáp trả chiến dịch tấn công của Mỹ và Israel từ cuối tháng 2. Hoạt động vận tải qua eo biển đình trệ, khiến giá năng lượng toàn cầu tăng vọt.
Mỹ và Iran ngày 8/4 đã đạt thỏa thuận ngừng bắn hai tuần, theo đó, hai bên ngừng các đợt tấn công và Tehran cho phép tàu thuyền qua Hormuz. Tuy nhiên, do Israel tiếp tục tập kích nhóm Hezbollah ở Lebanon, Iran sau đó tuyên bố tiếp tục hạn chế tàu thuyền qua Hormuz.
Phái đoàn Mỹ và Iran đàm phán tại Pakistan vào ngày 11/4 nhưng không đạt được thỏa thuận. Ông Trump ra lệnh cho quân đội Mỹ ngăn chặn tàu đến và đi từ các cảng của Iran.
Israel và Lebanon ngày 17/4 chấp nhận lệnh ngừng bắn kéo dài 10 ngày, dẫn đến việc Ngoại trưởng Iran cùng ngày tuyên bố "mở hoàn toàn" eo biển Hormuz. Tổng thống Mỹ hoan nghênh động thái này, nhưng tuyên bố lệnh phong tỏa của Mỹ với các cảng Iran "vẫn duy trì" cho đến khi Tehran đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột với Washington.
Phái đoàn Mỹ và Iran được cho là sẽ đến Pakistan cuối tuần này và tiến hành đàm phán vào 20/4.
Tin Gốc: Vnexpress

