Ngủ trưa mỗi ngày: Lợi hay hại, chuyên gia nói gì?

Chương trình ưu tiên cho cả những người từ 40 tuổi có tiền sử gia đình gồm cha hoặc anh em trai từng mắc ung thư tuyến tiền liệt. Nam giới sẽ được khám và tư vấn trực tiếp cùng các bác sĩ chuyên khoa tiết niệu giàu kinh nghiệm.

Tiếp đó, người khám được chỉ định thực hiện xét nghiệm định lượng PSA toàn phần trong máu. Đây được y khoa coi là "chỉ số vàng" giúp phát hiện sớm các dấu hiệu ung thư ngay cả khi cơ thể chưa xuất hiện triệu chứng lâm sàng. Đồng thời, bệnh nhân cũng được siêu âm bụng tổng quát nhằm khảo sát hình thái và phát hiện sớm các bất thường tại tuyến tiền liệt.

Hoạt động hưởng ứng chương trình khám sức khỏe toàn dân tại TP HCM, bắt đầu từ 20/4 đến khi đủ 1.000 người đăng ký. Tầm soát tổ chức trực tiếp tại Bệnh viện Bình Dân (371 Điện Biên Phủ, phường Bàn Cờ). Người dân đặt lịch qua tổng đài (028) 3839 4747 hoặc Zalo OA của bệnh viện, từ 7h đến 16h tất cả các ngày trong tuần.

Tuyến tiền liệt đóng vai trò quan trọng trong sản xuất tinh dịch, cung cấp năng lượng cho tinh trùng hoạt động và kiểm soát hoạt động tiểu tiện. Ung thư tuyến tiền liệt là một trong những bệnh lý ác tính phổ biến, xếp thứ 5 trong những loại ung thư thường gặp ở nam, theo thống kê của Globocan năm 2022.

Dù tỷ lệ mắc chuẩn hóa theo độ tuổi tại Việt Nam thấp hơn so với các nước Âu Mỹ, nhưng tỷ lệ tử vong lại ở mức cao đáng báo động. Bệnh tiến triển âm thầm, khi có triệu chứng như khó tiểu, đau vùng chậu, tiểu ra máu, ung thư thường đã lan rộng. Trong khi đó, phát hiện sớm có thể điều trị khỏi và bảo tồn chức năng. Ở giai đoạn muộn, bệnh gây đau đớn, biến chứng nặng và phải điều trị kéo dài, tốn kém nhưng chỉ giúp kéo dài sự sống, kèm nhiều tác dụng phụ. Vì vậy, tầm soát định kỳ là yếu tố then chốt để phát hiện sớm và nâng cao hiệu quả điều trị.

Tin Gốc: Vnexpress

Theo chương trình, sáng nay (12-4) Quốc hội sẽ làm việc ngày cuối của đợt 1 kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.

Trong ngày làm việc cuối đợt 1, Quốc hội sẽ nghe Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn thừa ủy quyền của Thủ tướng trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo nghị quyết của Quốc hội về việc ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay.

Sau đó, các đại biểu sẽ biểu quyết thông qua nghị quyết.

Tại dự thảo, Chính phủ đề xuất mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng (trừ ethanol), dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut là 0 đồng/lít.

Xăng, dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut thuộc đối tượng không phải kê khai, tính nộp thuế VAT nhưng được khấu trừ thuế VAT đầu vào. Mức thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng các loại là 0%.

Về thời hạn áp dụng, Chính phủ đề xuất từ ngày 16-4 đến hết 30-6 và giao Thủ tướng ban hành quyết định cá biệt để điều chỉnh (rút ngắn hoặc kéo dài) hiệu lực của nghị quyết.

Tiếp đó, Quốc hội sẽ biểu quyết thông qua việc điều chỉnh, bổ sung chương trình kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI và thảo luận dự Luật Thủ đô (sửa đổi), dự Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi).

Chiều 11-4, trước tình trạng nắng nóng gay gắt, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) đã khuyến cáo người dân không nên chủ quan, đặc biệt tránh nguy cơ sốc nhiệt do thay đổi nhiệt độ đột ngột. Một sai lầm phổ biến là bắt đầu làm việc hoặc tập luyện với cường độ cao ngay khi trời nóng, khiến cơ thể không kịp thích nghi.

Theo HCDC, cơ thể cần thời gian để "lập trình" lại hệ thống điều nhiệt. Nguyên tắc quan trọng là cơ thể thích nghi dần trong khoảng 10-14 ngày.

Do vậy, người dân nên bắt đầu làm việc, tập luyện với cường độ nhẹ, thời gian ngắn và tăng dần mỗi ngày. Cách làm này giúp hệ thống đổ mồ hôi hoạt động hiệu quả hơn, đồng thời giữ nhịp tim ổn định khi chịu áp lực nhiệt.

Ngành y tế khuyến nghị mỗi người chủ động bảo vệ sức khỏe trong mùa nắng nóng bằng việc tập luyện hợp lý, tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột và theo dõi các dấu hiệu bất thường của cơ thể.

Nhằm cụ thể hóa Luật Giáo dục nghề nghiệp (sửa đổi) năm 2025, đồng thời thiết lập một khung chuẩn thống nhất trên toàn quốc để đánh giá năng lực tổ chức đào tạo và chất lượng hoạt động của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố dự thảo thông tư ban hành chuẩn cơ sở giáo dục nghề nghiệp để lấy ý kiến góp ý theo quy định.

Các cơ sở đạt chuẩn sẽ được xem xét ưu tiên đầu tư; đặc biệt, những cơ sở có kết quả vượt chuẩn có thể được định hướng phát triển thành cơ sở giáo dục nghề nghiệp trọng điểm, chất lượng cao, tiệm cận chuẩn quốc tế.

Đồng thời, chuẩn cũng được sử dụng để các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tự đánh giá, xây dựng kế hoạch cải tiến và nâng cao chất lượng đào tạo, qua đó tăng cường minh bạch và trách nhiệm giải trình trong toàn hệ thống.

Dự thảo thông tư quy định chuẩn cơ sở giáo dục nghề nghiệp gồm hai hợp phần chính.

Hợp phần thứ nhất là các điều kiện bảo đảm chất lượng, gồm 6 nhóm yếu tố cốt lõi (tổ chức bộ máy và quản trị; đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý; chương trình, giáo trình đào tạo; cơ sở vật chất, thiết bị; nguồn lực tài chính; hệ thống quản trị số và dữ liệu). Các điều kiện này được đánh giá theo mức "đạt/không đạt", bảo đảm yêu cầu tối thiểu để tổ chức hoạt động đào tạo.

Hợp phần thứ hai là các chỉ số hoạt động, gồm 10 chỉ số phản ánh trực tiếp kết quả và hiệu quả đào tạo bao gồm: các chỉ số về tuyển sinh, quy mô đào tạo, chất lượng đội ngũ giảng dạy, mức độ gắn kết với doanh nghiệp, kết quả tốt nghiệp, việc làm và mức độ hài lòng của người học và người sử dụng lao động. Cách tiếp cận này cho thấy sự kết hợp giữa "điều kiện đầu vào" và "kết quả đầu ra", nhằm đánh giá toàn diện chất lượng của cơ sở giáo dục nghề nghiệp.

Dự thảo quy định một số ngưỡng chỉ số đáng chú ý như: tỉ lệ nhập học đạt từ 50% trở lên; tỉ lệ giảng dạy do nhà giáo cơ hữu đảm nhiệm tối thiểu 60%; tỉ lệ người học hoàn thành chương trình đúng hạn đạt từ 60% trở lên; tỉ lệ người học sau tốt nghiệp có việc làm hoặc tiếp tục học đạt từ 70% trở lên; mức độ hài lòng của người học và người sử dụng lao động đều đạt tối thiểu 70%.

Tin Gốc: https://tuoitre.vn/tin-tuc-sang-12-4-hom-nay-quoc-hoi-xem-xet-thong-qua-nghi-quyet-giam-thue-voi-xang-dau-toi-30-6-20260411234005349.htm

Tổn thương thận cấp hay suy thận cấp là một tình trạng lâm sàng rất phổ biến, đặc biệt ở những người đang mắc bệnh lý nặng. Bác sĩ Nguyễn Văn Thanh, phó trưởng Khoa Nội Thận - Tiết niệu Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, cho biết một số loại thuốc điều trị có thể là nguyên nhân trực tiếp gây ra hoặc làm diễn tiến tổn thương thận cấp trở nên trầm trọng hơn.

Đối với những người bệnh đang có tổn thương thận hoặc đang trong quá trình điều trị, việc lựa chọn và kết hợp thuốc cần được cân nhắc kỹ lưỡng để hạn chế phối hợp các thuốc có chung nguy cơ gây độc. Việc nhận diện sớm và kịp thời ngừng sử dụng các tác nhân gây độc này có thể cải thiện đáng kể kết quả điều trị.

Theo bác sĩ, nguy cơ tổn thương thận cấp do thuốc sẽ gia tăng ở các nhóm, như:

Người đang trong tình trạng mất nước (bao gồm người cao tuổi uống không đủ nước, hoặc người đang bị nôn, sốt, tiêu chảy), nhiễm trùng huyết hoặc hạ huyết áp. Người bệnh đã có tiền sử mắc bệnh thận từ trước.

Người đang sử dụng phác đồ phối hợp nhiều loại thuốc có khả năng gây độc cho thận như: thuốc giảm đau chống viêm không steroid, kháng sinh, thuốc kháng nấm, lợi tiểu, thuốc hạ axit uric máu (allopurinol), thuốc ức chế men chuyển hoặc chẹn thụ thể.

Một số loại thuốc gây tổn thương thận cấp phổ biển:

1: Kháng sinh nhóm minoglycoside (gentamicin, amikacin, tobramycin, ...): Thuốc gây độc trực tiếp lên ống lượn gần dẫn đến hoại tử ống thận cấp tính. Nguy cơ tăng lên khi điều trị kéo dài trên 5–7 ngày, nồng độ thuốc trong huyết thanh cao. Thuốc có thể gây suy thận cấp mà không có thiểu niệu (đái ít) và thường tăng creatinin huyết tương sau vài ngày dùng thuốc.

Phòng ngừa: chỉ định sử dụng ngắn ngày, theo dõi nồng độ thuốc huyết thanh, ùng 1 lần/ngày hơn là chia liều. Trường hợp có suy thận mà phải dùng thuốc, cần điều chỉnh liều theo mức lọc cầu thận.

2: Vancomycin: Gây tổn thương trực tiếp ống lượn gần, tăng gốc oxy hóa, viêm kẽ thận, đôi khi tổn thương cầu thận. Nguy cơ cao hơn khi dùng liều cao, kéo dài, hoặc kết hợp với aminoglycosid. Để phòng ngừa cần duy trì nồng độ vancomycin trong mục tiêu điều trị.

3: Thuốc chống viêm không steroid gây giảm tổng hợp prostaglandin dẫn đến co mạch tiểu động mạch đến ở cầu thận, viêm ống‑kẽ thận do phản ứng quá mẫn, thậm chí gây độc tế bào, rối loạn chức năng ống thận. Tình trạng thường gặp ở người bệnh có mất nước, cao tuổi, có bệnh thận nền, suy tim, xơ gan hoặc kết hợp với các thuốc giãn mạch đi của cầu thận và/hoặc thuốc lợi tiểu.

4: Thuốc ức chế men chuyển và thuốc ức chế thụ thể angiotensin gây giãn tiểu động mạch đi, làm giảm áp lực lọc cầu thận. Nguy cơ cao hơn ở người bị hẹp động mạch thận hai bên, hạ huyết áp nghiêm trọng, thiếu dịch hoặc kết hợp lợi tiểu và/hoặc thuốc gây co mạch đến của cầu thận. Đề phòng ngừa, cần dùng liều thấp và tăng dần theo đáp ứng và dung nạp thuốc.

5: Allopurinol chủ yếu dùng để giảm axit uric trong máu và điều trị bệnh gút. Thuốc có thể gây tổn thương thận cấp do tổn thương ống thận, phản ứng quá mẫn với thuốc. Nguy cơ tăng lên nếu người bệnh đã có suy thận từ trước và cần điều chỉnh liều thuốc theo chức năng thận.

Đề phòng ngừa, cần đảm bảo đủ dịch, uống liều thấp tăng dần theo đáp ứng và dung nạp, giảm liều theo mức lọc cầu thận. Xét nghiệm sàng lọc người mang gen HLA‑B58:01 trước khi dùng allopurinol kéo dài có thể giúp giảm nguy cơ phản ứng quá mẫn nặng.

6: Thuốc cản quang tĩnh mạch gây ra bệnh thận do thuốc cản quang. Cơ chế thuốc gây co mạch thận, độc tính trực tiếp lên ống thận gây hoại tử ống thận cấp. Nguy cơ cao ở người mắc đái tháo đường, suy thận mạn, mất nước, dùng đồng thời thuốc khác (chống viêm không steroid, thuốc lợi tiểu, ức chế men chuyển, chẹn thụ thể).

Bác sĩ thường bù dịch đầy đủ trước và sau chụp phim có thuốc, tránh sử dụng thuốc cản quang không cần thiết hoặc hạn chế liều thuốc cản quang tối thiểu. Tránh dùng chống viêm không steroid trong 24–48 giờ trước/sau tiêm thuốc, ngưng hoặc điều chỉnh liều thuốc lợi tiểu,

7: Thuốc kháng nấm Amphotericin B gây co mạch thận và độc tính lên ống thận. Tuy nhiên thuốc dạng liposome (liposomal amphotericin B) gây độc thận ít hơn dạng deoxycholate. Đề phòng ngừa: Sử dụng dạng liposome nếu có điều kiện, bù dịch đủ trước truyền, điều chỉnh liều nếu có dấu hiệu suy thận.

8: Thuốc ức chế calcineurin (Cyclosporine, Tacrolimus) gây co mạch thận, tổn thương ống thận. Thuốc có thể gây suy thận mạn tính. Cần theo dõi nồng độ thuốc trong máu, giữ nồng độ trong mục tiêu, tránh liều cao kéo dài. Kết hợp đảm bảo đủ dịch, tránh kết hợp các thuốc khác có nguy cơ gây độc.

9: Thuốc lợi tiểu quai (nguy cơ tổn thương thận gián tiếp) nếu sử dụng quá liều gây lợi tiểu quá mức, giảm thể tích tuần hoàn.

10: Propofol (hiếm gặp nhưng quan trọng): Propofol là một thuốc gây mê tĩnh mạch tác dụng nhanh có thể gây suy thận cấp thông qua hội chứng truyền Propofol, liên quan đến tiêu cơ vân, nhiễm toan chuyển hóa, tổn thương cơ tim do truyền liều cao và kéo dài.

Một số biện pháp phòng ngừa chung:

- Đánh giá chức năng thận trước khi dùng các thuốc đặc biệt là các thuốc có nguy cơ gây tổn thương thận.

- Đánh giá các thuốc điều trị hàng ngày, tránh kết hợp nhiều thuốc cùng có nguy cơ gây độc cho thận, ưu tiên thuốc ít độc hơn nếu có lựa chọn.

- Đảm bảo đủ dịch (uống, truyền tĩnh mạch nếu cần), duy trì áp lực tưới máu đến thận đầy đủ.

- Theo dõi chức năng thận, gồm nước tiểu, cân nặng (hàng ngày), creatinine, mức lọc cầu thận và điện giải đồ huyết thanh (có thể 2-3 ngày/lần hoặc khoảng cách tùy từng trường hợp bệnh).

"Luôn nghĩ đến tổn thương thận cấp do thuốc khi thấy creatinine huyết thanh tăng trong vòng 48-72 giờ sau khi bắt đầu dùng thuốc mới", bác sĩ khuyên.

Tin Gốc: https://vnexpress.net/bac-si-neu-ten-10-loai-thuoc-co-the-tan-pha-than-cap-tinh-5060930.html