Một nhóm những người ở độ tuổi 20 và 30 tại thủ đô Washington hồi tháng 3 đã thay điện thoại thông minh bằng điện thoại chỉ có chức năng cơ bản, bắt đầu hành trình một tháng “cai nghiện kỹ thuật số” – xu hướng đang nổi lên trong giới trẻ Mỹ nhằm thoát khỏi những tác động tiêu cực của mạng xã hội.
“Tôi đứng đợi xe buýt mà không biết khi nào xe đến”, Jay West, 29 tuổi, kể lại hôm 21/4.
Anh tham gia thử thách “Một tháng ngoại tuyến” (Month Offline) do công ty khởi nghiệp nhỏ Dumb tổ chức, với sự hỗ trợ từ nhóm cộng đồng địa phương.
Thói quen cũ rất khó bỏ. West thường vô thức thò tay vào túi tìm điện thoại rồi bất chợt nhận ra trong đó chẳng có gì cả.
Nhưng cuối cùng, anh cảm thấy bản thân được giải phóng.
“Đôi khi tôi thấy buồn chán nhưng không phải vấn đề lớn”, West chia sẻ vào một buổi tối tháng 4 tại khu vườn cộng đồng, nơi những người tham gia cai nghiện điện thoại gặp nhau để chia sẻ về những khó khăn và niềm vui khi ngắt kết nối. “Buồn chán một chút cũng tốt thôi”.
Ngồi bên cạnh anh là Rachael Schultz, 35 tuổi, người đã phải hỏi đường người lạ trên phố. Còn Lizzie Benjamin, 25 tuổi, thì tìm lại đĩa CD cũ mà bố cô từng ghi để nghe nhạc mà không cần dùng đến ứng dụng Spotify.
Trước khi tham gia đợt cai nghiện này, Bobby Loomis, 25 tuổi, nhân viên bất động sản, thậm chí không thể xem hết một tập phim truyền hình mà không kiểm tra điện thoại.
Nhưng giờ đây, khi không còn đeo tai nghe, anh thích thú lắng nghe tiếng chim hót mỗi khi đi dạo quanh Washington. Khi đợt cai nghiện kết thúc, thời gian sử dụng điện thoại mỗi ngày của anh đã giảm từ 6 tiếng xuống còn 4 tiếng, xấp xỉ mức trung bình của người trưởng thành tại Mỹ.
Các nhà khoa học từ lâu đã cảnh báo chứng nghiện điện thoại có liên quan đến việc giảm khả năng tập trung, gây ra các vấn đề về giấc ngủ và lo âu. Trong một phán quyết mang tính bước ngoặt vào cuối tháng 3, một tòa án tại California đã tuyên bố Instagram và YouTube phải chịu trách nhiệm về tính chất gây nghiện trên các nền tảng của họ.
Ngày càng nhiều thanh niên Mỹ chú ý đến điều này. Theo một cuộc thăm dò của YouGov thực hiện năm ngoái, hơn 2/3 số người từ 18 đến 29 tuổi muốn giảm thời gian sử dụng thiết bị.
Nhiều công cụ mới đã ra đời để hiện thực hóa điều đó: các ứng dụng cai nghiện kỹ thuật số, thiết bị chặn điện thoại và các nhóm tổ chức cai nghiện dài ngày như ở Washington. Trên các giảng đường đại học, việc “kiêng” mạng xã hội trong vài tuần đang trở nên phổ biến, những buổi tối không màn hình giữa bạn bè đã trở thành trào lưu ở các thành phố lớn.
Kostadin Kushlev, nhà nghiên cứu tâm lý tại đại học Georgetown, cho biết việc không dùng điện thoại thông minh dù chỉ trong vài tuần cũng giúp “tâm lý thoải mái hơn và cải thiện khả năng duy trì sự tập trung”. Ông nói thêm rằng các nghiên cứu sơ bộ cho thấy những hiệu ứng này sẽ tồn tại lâu dài theo thời gian.
Josh Morin, một trong những người tổ chức chương trình tại Washington, tin rằng vứt bỏ điện thoại là chưa đủ mà cần một giải pháp thay thế hấp dẫn hơn để duy trì thói quen cách xa điện thoại thông minh. Hàng tuần, anh tổ chức buổi thảo luận cho người tham gia tại một quán karaoke ở khu phố sầm uất nhất thủ đô.
“Để thực sự phá vỡ thói quen dùng điện thoại, bạn phải tạo ra một đời sống cộng đồng phong phú và thú vị hơn”, Morin nói.
Sáng kiến “Một tháng ngoại tuyến” do công ty Dumb phát động một năm trước, với chi phí tham gia khoảng 100 USD mỗi người. Họ được phát một chiếc điện thoại nắp gập cài sẵn vài công cụ thiết yếu như nghe gọi, nhắn tin và Uber.
Công ty khởi nghiệp này đang tiến từng bước nhỏ và hy vọng vượt mốc 1.000 người dùng vào tháng 5. Tuy nhiên, các chuyên gia nhận thấy một xu hướng lớn hơn.
Graham Burnett, giáo sư lịch sử tại đại học Princeton, nhận định đây là “khởi đầu của một phong trào thực thụ”, tương tự sự ra đời của phong trào môi trường vào những năm 1960 đã dẫn đến những đạo luật bảo vệ môi trường mang tính lịch sử.
Kendall Schrohe, 23 tuổi, làm việc tại một tổ chức giám sát quyền riêng tư kỹ thuật số, đã hoàn thành đợt cai nghiện tại Washington hồi tháng 1. Giờ đây, cô có thể đi lại trong khu phố mà không cần Google Maps, đã xóa Instagram và tự lập nhóm “tỉnh táo kỹ thuật số” của riêng mình.
“Tôi nhìn mọi thứ qua lăng kính lạc quan và tôi cảm thấy chúng ta thực sự đang ở điểm khởi đầu của một điều gì đó mới mẻ”, cô nói.
Sau khi xác nhận đã nhận được đề xuất ngừng bắn từ các bên trung gian, Iran đã đưa ra quan điểm phản hồi của nước này cho Pakistan. Hãng thông tấn IRNA đưa tin rằng phản hồi của Iran gồm 10 điểm, theo đó, nước này bác bỏ khả năng ngừng bắn tạm thời và yêu cầu một thỏa thuận chấm dứt hoàn toàn xung đột.
Bên cạnh đó, Iran cũng yêu cầu chấm dứt sự thù địch trong khu vực, thiết lập khuôn khổ cho việc qua lại an toàn tại eo biển Hormuz, tái thiết và dỡ bỏ cấm vận Iran.
"Những sự kiện này một lần nữa chứng tỏ ưu thế của Iran trong cuộc chiến. Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng đã rút lại những lời đe dọa trước đó bằng cách kéo dài thêm hạn chót lặp đi lặp lại", hãng thông tấn thông báo.
Phát biểu tại sự kiện mở trứng Phục sinh cho trẻ em ở Nhà Trắng cùng ngày, Tổng thống Trump cho rằng đề xuất ngừng bắn 45 ngày với Iran là một bước tiến đáng kể nhưng "chưa đủ tốt", theo CNN.
"Họ đã đưa ra một đề xuất, đó là đề xuất đáng kể. Đó là bước tiến đáng kể nhưng nó chưa đủ tốt", ông Trump nói, chê trách Iran vì không nắm bắt cơ hội được ông trao cho để chấm dứt xung đột. Nhà lãnh đạo cho biết rất tức giận với chính quyền Iran và tuyên bố họ sẽ phải trả giá đắt.
Chủ nhân Nhà Trắng lặp lại những lời đe dọa rằng ông có những lựa chọn tồi tệ hơn cả các đe dọa tấn công nhà máy điện và cầu đường tại Iran. "Họ sẽ không có cầu, họ sẽ không có nhà máy điện, họ sẽ không có gì cả. Tôi sẽ không đi sâu chi tiết bởi vì còn những điều khác tồi tệ hơn hai thứ trên", ông Trump nói.
Hạn chót mà ông đặt ra để Iran chấp nhận một thỏa thuận là 20 giờ ngày 6.4 giờ miền Đông Mỹ (7 giờ ngày 8.4, giờ VN). Ông Trump nói rằng đó là hạn chót cuối cùng.
"Cuộc chiến có thể chấm dứt rất nhanh chóng nếu họ làm điều họ phải làm. Họ phải làm một số thứ. Họ biết điều đó, tôi nghĩ họ đang đàm phán một cách thiện chí", ông Trump nói.
Tổng thống Mỹ cho hay Phó tổng thống JD Vance, Đặc phái viên Steve Witkoff và con rể Jared Kushner của ông đang đối thoại với các nước trung gian về xung đột với Iran.
Mặt khác, nhà lãnh đạo cho rằng chính quyền mới tại Iran hiện nay, theo ông là thế hệ thứ ba, "thông minh và có lý lẽ hơn nhiều".
Ngày 8-4, Hãng tin AP dẫn lời một quan chức khu vực cho biết Iran và Oman sẽ được phép thu phí đối với các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, như một phần của thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Mỹ - Iran do Pakistan làm trung gian.
Quan chức này là người trực tiếp tham gia vào các cuộc đàm phán và phát biểu với điều kiện giấu tên.
Vị quan chức thông tin Iran dự định sử dụng số tiền thu được cho công cuộc tái thiết, trong khi chưa rõ Oman sẽ sử dụng phần của mình như thế nào.
Đài CNN cũng tường thuật: "Theo Hãng tin Tasnim của Iran, nước này và Oman có kế hoạch thu phí quá cảnh đối với các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn hai tuần.
Thời gian qua, Iran được cho là thu tới 2 triệu USD mỗi tàu để cho phép đi qua eo biển Hormuz. Không rõ đã có đơn vị vận hành tàu nào trả khoản phí này chưa".
Ngày 8-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Mỹ sẽ hỗ trợ giải quyết tình trạng tắc nghẽn tại eo biển Hormuz, chỉ vài giờ sau khi Washington và Tehran đạt được thỏa thuận ngừng bắn.
"Sẽ có nhiều hành động tích cực! Sẽ kiếm được nhiều tiền. Iran có thể bắt đầu quá trình tái thiết. Chúng tôi sẽ tăng cường nguồn cung các loại và chỉ 'ở quanh quẩn khu vực' để bảo đảm mọi thứ diễn ra suôn sẻ" - ông Trump viết trên nền tảng Truth Social.
Hãng tin AFP đánh giá giọng điệu hiện tại của Tổng thống Trump trái ngược hoàn toàn với lời đe dọa tuần trước của ông về việc ném bom khiến Iran "trở về thời kỳ đồ đá".
"Cũng giống như những gì chúng tôi đang trải qua tại Mỹ, đây có thể là kỷ nguyên vàng của Trung Đông" - ông Trump bình luận ngày 8-4.
Iran khẳng định họ đã đồng ý bảo đảm lưu thông an toàn qua eo biển Hormuz - tuyến hàng hải quan trọng đối với dầu mỏ, vốn gần như bị tê liệt nhiều tuần qua, khiến giá dầu thế giới tăng vọt.
Theo Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, việc lưu thông an toàn qua eo biển Hormuz sẽ có thể được thực hiện "thông qua sự phối hợp với các lực lượng vũ trang Iran và có tính đến các hạn chế về kỹ thuật".
Vụ đấu súng kéo dài ít nhất 10 phút giữa cảnh sát và nhóm ba kẻ tấn công bên ngoài tòa nhà đặt lãnh sự quán Israel ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ vào khoảng 12h15 (16h15 giờ Hà Nội) hôm nay.
Thống đốc Istanbul Davut Gul nói với phóng viên tại hiện trường rằng những kẻ tấn công đã sử dụng súng trường và súng lục. Theo ông, không có nhân viên ngoại giao Israel nào tại lãnh sự quán này trong hai năm rưỡi qua.
Vụ đấu súng khiến hai cảnh sát bị thương nhẹ. Một kẻ tấn công thiệt mạng và hai người còn lại bị thương.
Giới chức đã xác định được danh tính nhóm tấn công, song chưa công bố.
Bộ trưởng Nội vụ Thổ Nhĩ Kỳ Mustafa Ciftci cho biết những kẻ tấn công đã đến Istanbul bằng xe thuê từ thành phố Izmit và một trong các đối tượng có liên hệ với "tổ chức lợi dụng tình hình khu vực để hoạt động".
Theo truyền thông Thổ Nhĩ Kỳ, nhóm tấn công có thể là thành viên Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng. Hồi tháng 12/2025, các thành viên IS đã nổ súng vào cảnh sát Thổ Nhĩ Kỳ tại Yalova, cách Istanbul khoảng 90 km về phía đông nam, khiến ba sĩ quan thiệt mạng và 9 người bị thương.
Kể từ khi chiến sự giữa Israel và Hamas bắt đầu vào năm 2023, lực lượng cảnh sát vũ trang hạng nặng đã được triển khai thường trực trong khu vực gần lãnh sự quán Israel ở Istanbul.
