Tuổi Trẻ Online đã có cuộc trò chuyện với anh Phan Đăng Khoa, chuyên viên tuyển dụng tại Công ty TNHH Nhựa Duy Tân (tỉnh Long An cũ). Anh Khoa đã có 6 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tuyển dụng nhân sự. Anh chia sẻ góc nhìn cá nhân.
* Nguyên nhân nào khiến người trẻ “ngại” làm vị trí quản lý, lãnh đạo mà chỉ muốn là một nhân viên giỏi chuyên môn, thưa anh?
– Dưới góc nhìn của người làm nhân sự, việc người trẻ “ngại” làm sếp xuất phát từ nhận thức trở thành một nhà lãnh đạo không phải là đích đến trong sự nghiệp.
Ngoài ra, người trẻ nhận thấy khi trở thành một nhà lãnh đạo, người quản lý hay sếp đồng nghĩa với áp lực rất lớn về rủi ro trách nhiệm, quản lý con người, khó cân bằng cuộc sống, trong khi mức thu nhập chưa chắc đã tương xứng với vị trí đảm nhiệm.
Để đảm nhiệm vai trò người sếp, cá nhân cần sở hữu các kỹ năng về quản trị nhân sự, tổ chức và lãnh đạo. Năng lực chuyên môn cao không đồng nghĩa với năng lực quản lý hiệu quả.
Với các yếu tố trên, người trẻ sẽ không mặn mà với vị trí này. Làm nhân viên giỏi chuyên môn, họ vẫn có thu nhập tốt, thậm chí rất cao và cân bằng được chất lượng cuộc sống của họ như mong muốn.
* Phải chăng đây là dấu hiệu của thiếu cầu tiến?
– Trong thực tế tuyển dụng, tôi vẫn thường gặp những ứng viên chia sẻ họ không có nhu cầu định hướng trở thành quản lý. Đồng thời cũng có những trường hợp đang giữ vị trí quản lý nhưng lại mong muốn quay về làm nhân viên.
Điều này không phải là dấu hiệu của sự thiếu cầu tiến, mà phản ánh định hướng phát triển nghề nghiệp theo những con đường khác nhau. Trở thành quản lý không phải là thước đo duy nhất để định nghĩa thành công.
Họ vẫn có tham vọng, nhưng thay vì tập trung vào việc “lên chức”, họ lựa chọn “nâng giá trị bản thân”. Nhờ đó, họ vẫn có thể đạt được mức thu nhập tốt, đồng thời cân bằng giữa cuộc sống, gia đình và công việc theo mong muốn.
Quan trọng hơn, họ vẫn tạo ra những giá trị rõ ràng trong công việc mà không nhất thiết phải nắm giữ vai trò quản lý.
Đây cũng là một xu hướng tích cực của thị trường lao động hiện đại. Tuy nhiên nếu doanh nghiệp không xây dựng, phát triển đội ngũ kế thừa, đào tạo kỹ năng lãnh đạo, quản lý từ sớm, sẽ gây ra việc thiếu hụt nhân sự quản lý trong thời gian dài.
* Nếu các bạn trẻ vẫn muốn “làm nhân viên giỏi chuyên môn” thay vì quản lý, họ nên phát triển kỹ năng nào để có sự nghiệp bền vững?
– Theo tôi, nếu các bạn trẻ lựa chọn con đường trở thành “nhân viên giỏi chuyên môn” thay vì làm quản lý, thì hướng phát triển nên là “tạo ra giá trị không thể thay thế”, chứ không chỉ dừng lại ở việc hoàn thành tốt công việc được giao.
Điều này đòi hỏi việc xây dựng năng lực giải quyết những vấn đề phức tạp, càng khó, càng ít người làm được thì giá trị bản thân càng được nâng cao. Khi đó giá trị của bạn không còn nằm ở chức danh nữa mà nằm ở việc tổ chức đó có cần bạn hay không.
Bên cạnh các kỹ năng chuyên môn nghiệp vụ, kỹ năng giao tiếp, truyền đạt và khả năng tự học, luôn cập nhật kiến thức mới cho bản thân mỗi ngày cũng là yếu tố then chốt giúp cho các bạn không bị thụt lùi trong thời kỳ lao động hiện đại hiện nay. Vì hiện tại thị trường thay đổi rất nhanh nếu không cập nhật sẽ rất dễ bị thay thế.
Một điểm quan trọng khác là nên xây dựng thương hiệu cá nhân trong nghề, để khi không giữ vị trí quản lý, chúng ta vẫn có một chỗ đứng, cơ hội phát triển trong một tổ chức.
* Một nhân viên giỏi vẫn có thể có thu nhập cao và ít áp lực hơn quản lý, doanh nghiệp nên làm gì để thu hút người trẻ vào vai trò lãnh đạo?
– Một nhân viên giỏi vẫn có thể đạt thu nhập cao và chịu ít áp lực hơn so với khi đảm nhận vị trí quản lý, đó là điều hiển nhiên. Vì vậy, để thu hút nhân sự lên vai trò lãnh đạo, doanh nghiệp cần thay đổi bản chất, “cái bóng” của vị trí này như biến nó thành một trải nghiệm đáng làm, chứ không phải tăng thêm gánh nặng, áp lực cho người đảm nhiệm.
Ngoài ra, cần mức đãi ngộ xứng đáng với trách nhiệm đảm nhận, đồng thời phải có cơ chế hỗ trợ và hướng dẫn rõ ràng, người được bổ nhiệm không cảm thấy bị “đẩy” vào vị trí lãnh đạo và phải tự xoay xở mọi thứ một mình.
Đặc biệt là phải xây dựng được lộ trình đào tạo và phát triển quản lý, giúp nhân viên trẻ chuẩn bị đầy đủ các kỹ năng quản trị con người, quản lý, ra quyết định và chịu trách nhiệm.
Với các hành trang đó, họ sẽ tự tin hơn khi ứng tuyển vào vị trí quản lý. Khi đó người trẻ nhận ra rằng làm quản lý là một bước tiến mới cũng là sự thay đổi có giá trị cho bản thân, chứ không phải là một vị trí khi bước vào phải đánh đổi.
Khi áp lực không còn quá lớn đến mức khiến họ e ngại, họ sẽ sẵn sàng đón nhận vai trò này một cách tự nguyện.
Đó cũng chính là lý do khiến ông Lương Dũng Nhân cùng nhóm học trò của tiến sĩ Lê Nguyên Phương tổ chức Ngày hội An lạc miễn phí dành cho mọi người từ tháng 11-2024 đến nay. 5 Ngày hội An lạc đã được tổ chức tại TP.HCM, Hà Nội, Đà Nẵng.
Ngày hội An lạc lần thứ 5 được tổ chức tại Hà Nội ngày 18-4, với sự tham dự của hàng trăm bạn trẻ bao gồm cả nam lẫn nữ, một số phụ nữ trung niên.
Giữa hai nhịp hướng dẫn người tham gia Ngày hội An lạc lắng nghe mình và kết nối với những người xung quanh, ông Lương Dũng Nhân chia sẻ những câu chuyện gợi suy nghĩ ông nhận được từ 5 lần tổ chức ở ba miền đất nước.
Đầu tiên, ông đã gặp nhiều người trẻ mang cùng một câu chuyện: Công việc tốt, lương đủ, điện thoại đầy danh bạ, mạng xã hội hàng trăm bạn bè, nhưng khi cảm thấy đau khổ trào dâng vào một buổi tối bất kỳ, không có cái tên nào họ dám gọi.
Thậm chí nhiều bạn trẻ chia sẻ chính gia đình cũng là một nơi chốn không mang đến cảm giác an toàn cho họ.
Vậy mà ở những Ngày hội An lạc, ông đã chứng kiến những người tham dự, có cả học sinh, sinh viên, người đi làm ba mươi tuổi, phụ huynh năm mươi tuổi, ngồi xuống và bật khóc ngay trong vài phút đầu tiên.
Họ nói rằng lần đầu tiên sau rất lâu, họ được cảm thấy mình không phải gồng lên để "ổn".
Lần đầu tiên họ nhận ra cái mỏi trong vai mình đã ở đó suốt nhiều năm mà họ chưa bao giờ dám thả lỏng xuống.
Bởi vì Ngày hội An lạc thiết kế một không gian đủ yên tĩnh, đủ ấm áp, đủ an toàn, nơi những người tham dự được hướng dẫn quay về với cảm giác đang diễn ra ngay trên cơ thể mình.
Ở đó, những người hướng dẫn thực hiện nghiêm ngặt nguyên tắc không đưa ra lời khuyên, không phân tích, không đánh giá, không đi tìm lời giải hộ người tham dự.
Bởi điều những người đang mỏi mệt cần nhất là một không gian tràn đầy sự hiện diện thật sự và quan tâm trọn vẹn của người khác một cách trực tiếp, không qua màn hình.
Trở lại câu chuyện các học viên của Ngày hội An lạc lập tức cởi bỏ “áo giáp”, bật khóc ngay vài phút đầu tiên tham dự ngày hội, ông Dũng Nhân nói là bởi không gian ấy tạo cho người tham gia cảm giác an toàn.
Con người chỉ thực sự được chữa lành khi hệ thần kinh ở trạng thái an toàn. Khi ấy cơ thể chuyển sang chế độ kết nối xã hội, biểu cảm khuôn mặt mềm lại, giọng nói dịu xuống, khả năng học hỏi và phục hồi mới khởi sinh.
Ngược lại, khi hệ thần kinh đang ở chế độ cảnh giác liên tục thì dù có nghe bao nhiêu lời khuyên đúng đắn cũng không thấm vào được. Đáng tiếc, điện thoại và mạng xã hội, với thiết kế kích thích liên tục, đang đẩy hệ thần kinh của người trẻ về phía cảnh giác.
Ông Lương Dũng Nhân cho biết nhiều học viên chia sẻ với ông trước đây, mỗi khi buồn, họ mở điện thoại.
Sau khi trở về từ Ngày hội An lạc, họ bắt đầu làm một việc khác: bước ra khỏi phòng, đi bộ xuống sân, ngồi trên ghế đá và thở. Đôi khi gặp một người hàng xóm ra tưới cây thì cười và chào một câu. Chỉ vậy thôi, nhưng cảm giác đó khác hẳn với ba tiếng lướt Facebook.
Ông Dũng Nhân nói trong mỗi chúng ta đều có một phần biết rất rõ rằng thứ khiến mỗi chúng ta được chữa lành, được làm dịu cơn đau không nằm trong màn hình, mà phải là sự kết nối trực tiếp giữa người với người.
"Nhập ngũ chưa chắc đã phải ra chiến trường nhưng ít nhất thu nhập được đảm bảo", Chawanakorn Manyum, 22 tuổi, nói trong khi đang mặc thử bộ quân phục tại một trung tâm tuyển quân ở Bangkok.
Chawanakorn từng làm thợ xây tự do và nhận thấy môi trường quân đội mang lại khoản thù lao chắc chắn hơn. Anh dự định học khóa hạ sĩ quan sau khi hoàn thành nghĩa vụ.
Chàng trai 22 tuổi là một trong số hàng nghìn thanh niên Thái Lan tình nguyện gia nhập quân đội trong kỳ tuyển quân tháng 4. Số liệu cho thấy tỷ lệ nam giới tự nguyện nhập ngũ tại nước này tăng liên tục trong 5 năm qua. Tại một quận ngoại ô Bangkok, 52 trong số 685 người đủ điều kiện đã tự nguyện đăng ký, lấp đầy toàn bộ chỉ tiêu. Ở một số khu vực trung tâm, nhiều người cũng tình nguyện nhập ngũ, không cần chờ đợi kết quả bốc thăm. Trên toàn quốc, số đơn đăng ký đã vượt quá chỉ tiêu.
Theo AFP, làn sóng này xuất phát chủ yếu từ áp lực kinh tế. Xuất khẩu và du lịch chững lại, thu nhập nông thôn sụt giảm do giá nông sản lao dốc khiến cơ hội việc làm của người trẻ bị thu hẹp. Tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên hiện cao gấp 5 lần mức trung bình cả nước.
Nhà phân tích chính trị Yuttaporn Issarachai cho biết sự nghiệp quân ngũ mang tính ổn định cao trong thời kỳ kinh tế suy thoái. Lính nghĩa vụ nhận 11.000 baht (khoảng 343 USD) mỗi tháng, kèm chế độ ăn ở và chăm sóc y tế. Mức đãi ngộ này cao hơn lương tối thiểu tại nhiều khu vực, trở thành điểm tựa vững chắc cho người lao động.
Tại Thái Lan, nam giới 21 tuổi đủ sức khỏe, cao tối thiểu 160 cm phải thực hiện nghĩa vụ quân sự. Họ có thể tự nguyện đăng ký hoặc tham gia bốc thăm (rút thẻ đỏ đi lính, thẻ đen được miễn).
Thời hạn phục vụ bắt buộc kéo dài hai năm, giảm còn một năm đối với cử nhân đại học và sáu tháng cho người tự nguyện. Đây cũng là lý do khiến nhiều thanh niên có học vấn chọn cách chủ động ghi danh.
Purithat Thatvorchaiwat, nam sinh viên 22 tuổi, cho biết tự nguyện đăng ký giúp anh làm chủ được thời gian, chỉ phải phục vụ 6 tháng và dễ dàng tìm kiếm công việc sau khi xuất ngũ.
Hiện, lực lượng vũ trang Thái Lan đang áp dụng nhiều chính sách linh hoạt, bao gồm bảo vệ quyền riêng tư theo bản dạng giới nhằm thu hút thêm nguồn nhân lực nhập ngũ trong bối cảnh tỷ lệ sinh giảm. Dữ liệu tuyển quân chính thức năm nay dự kiến được công bố vào giữa tháng 4 và ước tính sẽ vượt mức của năm ngoái.
Ngày 6-4, tin từ Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Gia Lai cho hay lực lượng quân sự tại xã đảo Nhơn Châu đã tìm thấy cháu bé 9 tuổi đi chơi rồi ngủ quên trên đảo.
Cụ thể, khoảng 23h ngày 5-4, chị Thái Thị Thiện, trú tại thôn Tây, xã đảo Nhơn Châu, trình báo chính quyền xã về việc con ruột là cháu T.N.Q. (9 tuổi) đi chơi từ chiều nhưng đến khuya chưa về nhà.
Nhận định cháu bé có khả năng gặp nguy hiểm, lãnh đạo xã Nhơn Châu nhanh chóng triển khai các lực lượng chức năng cùng phối hợp, tổ chức tìm kiếm cháu Q. ngay trong đêm.
Lực lượng tìm kiếm chia thành nhiều tổ, rà soát các khu vực dân cư, bãi biển, tuyến đường ven đảo và những địa điểm công cộng, nơi cháu bé có khả năng đi lạc.
Đến 1h20 ngày 6-4, tổ tìm kiếm do thượng úy Nguyễn Văn Khứ, Phó chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự xã đảo Nhơn Châu và Tiểu đội 1, Trung đội dân quân thường trực, cùng một số người dân tìm thấy cháu Q. đang nằm ngủ trên bãi vật liệu cạnh công trường đang xây dựng tại quảng trường của xã.
Tại thời điểm tìm thấy cháu bé, tình hình sức khỏe của cháu bình thường, Ban Chỉ huy quân sự xã đưa bé về lại cho gia đình an toàn.
