Câu hỏi đặt ra là liệu khoản đầu tư cả chục triệu đồng cho một tiết mục văn nghệ có thực sự cần thiết và xứng đáng với giá trị mà học sinh nhận được?
Ở các trường hiện nay không khó bắt gặp những thông báo vận động đóng góp từ ban phụ huynh các lớp cho tiết mục văn nghệ. Từ tiền thuê biên đạo, trang phục, đạo cụ, âm thanh, ánh sáng cho đến chi phí tập luyện… tất cả cộng lại có thể lên tới chục triệu đồng. Đây là xu hướng phổ biến ở nhiều trường học, đặc biệt tại các đô thị lớn.
Ban đầu, các hoạt động phong trào vốn mang ý nghĩa tạo sân chơi lành mạnh, giúp học sinh thư giãn sau giờ học và gắn kết tập thể. Nhưng, theo thời gian, nhiều nơi đã “nâng cấp” các tiết mục thành những màn trình diễn công phu, gần như bán chuyên nghiệp. Sự đầu tư quá mức này vô tình tạo ra áp lực cạnh tranh giữa các lớp.
Hệ quả là phụ huynh trở thành “nhà tài trợ bất đắc dĩ”. Dù không phải ai cũng sẵn lòng chi trả, nhưng trước tâm lý “vì tập thể”, “vì con mình không bị thiệt thòi”, nhiều người vẫn phải miễn cưỡng đóng góp. Điều này đặc biệt gây áp lực với những gia đình có điều kiện kinh tế hạn chế.
Ngay cả chính những giáo viên chủ cũng thừa nhận là “bất dĩ lắm mới theo phong trào của lớp như thế”, vì sợ “lớp mình thua lớp khác, vì điểm thi đua của học sinh và giáo viên trong trường…”.
Cô L.T.H, một giáo viên tại TP.HCM nêu quan điểm: “Phụ huynh cũng nên tạo điều kiện cho con em tham gia phong trào nhưng cần trong phạm vi điều kiện hợp lý thôi. Chứ đầu tư nhiều tiền quá, nhiều gia đình cũng rất khó khăn”.
Một tiết mục văn nghệ phong trào chỉ diễn ra trong vài phút trên sân khấu. Nhưng để có được vài phút ấy, phụ huynh phải bỏ ra một khoản tiền không nhỏ. Khi chi phí vượt quá giá trị thực tế của hoạt động, câu chuyện không còn đơn thuần là phong trào nữa mà đã trở thành một “cuộc đua ngầm” về tài chính.
Điều đáng lo hơn là, giá trị giáo dục mà học sinh nhận được từ những tiết mục ấy lại khá hạn chế. Khi mọi thứ đã được “làm sẵn” bởi người lớn (từ ý tưởng, biên đạo đến cách thể hiện) thì học sinh gần như chỉ làm theo hướng dẫn, thậm chí là “diễn cho đúng bài”.
Trong nhiều trường hợp, các em không thực sự hiểu ý nghĩa của tiết mục mình tham gia, cũng không có cơ hội phát huy sự sáng tạo hay rèn luyện kỹ năng tổ chức, làm việc nhóm. Thay vì tự tìm tòi, tập luyện, điều chỉnh và hoàn thiện, các em chỉ cần tập theo lịch, theo động tác đã được dựng sẵn.
Chính điều này làm giảm đi giá trị cốt lõi của hoạt động phong trào vốn phải là môi trường để học sinh học kỹ năng sống. Khi sự cạnh tranh giữa các lớp trở nên nặng nề, mục tiêu giáo dục bị đẩy xuống hàng thứ yếu, nhường chỗ cho việc “trình diễn cho đẹp”, “thi cho có giải”.
Trong khi đó, nếu sử dụng khoản tiền ấy một cách hợp lý, chẳng hạn thuê người hướng dẫn kỹ năng mềm, tổ chức các buổi sinh hoạt ngoại khóa, hay đơn giản là để học sinh tự lên ý tưởng và tập luyện… thì giá trị giáo dục mang lại sẽ cao hơn nhiều. Khi học sinh tự tham gia vào quá trình xây dựng tiết mục, các em sẽ học được cách làm việc nhóm, giải quyết mâu thuẫn, quản lý thời gian, thậm chí là lãnh đạo và chịu trách nhiệm. Những kỹ năng này quan trọng hơn rất nhiều so với một màn trình diễn chỉn chu nhưng thiếu “chất học sinh”.
Ngoài ra, việc chi tiêu quá mức cho hoạt động phong trào còn có thể tạo ra những hệ lụy về nhận thức. Trẻ có thể dần hình thành suy nghĩ rằng muốn thành công hay được ghi nhận thì phải có sự đầu tư lớn về tiền bạc, thay vì nỗ lực cá nhân và sự sáng tạo. Đây là điều đi ngược lại với tinh thần giáo dục mà nhà trường hướng tới.
Theo quy định của Sở GD-ĐT Hà Nội, học sinh đăng ký trực tuyến thi vào lớp 10 THPT năm học 2026 - 2027 bắt đầu từ ngày 10.4 và sẽ kết thúc vào 24 giờ hôm nay ngày 17.4.
Trong thời gian đăng ký, học sinh được phép điều chỉnh nguyện vọng (nếu có) trước thời điểm trên. Sau thời hạn này, các em không được thay đổi nguyện vọng đã đăng ký dù bất kỳ lý do gì.
Năm nay là năm đầu tiên Hà Nội áp dụng đăng ký trực tuyến thi vào lớp 10 cùng một số điểm mới quan trọng khác như: mỗi học sinh được đăng ký tối đa 3 nguyện vọng vào 3 trường THPT công lập bất kỳ, không bị giới hạn theo khu vực tuyển sinh như trước đây.
Trong trường hợp không trúng tuyển nguyện vọng 1, thí sinh sẽ được xét lần lượt đến các nguyện vọng sau, với điều kiện điểm thi cao hơn điểm chuẩn của trường đăng ký ở nguyện vọng 1 ít nhất 0,5 điểm đối với nguyện vọng 2 và 1 điểm đối với nguyện vọng 3.
So với các năm trước, mức chênh lệch này đã được giảm 0,5 điểm.
Theo đánh giá của Sở GD-ĐT Hà Nội, sau 5 ngày đăng ký, hệ thống vận hành ổn định, thông suốt. Học sinh và phụ huynh không gặp nhiều khó khăn trong quá trình thực hiện. Các nhà trường đã chủ động tổ chức tư vấn, hướng dẫn, hỗ trợ học sinh đăng ký kịp thời, góp phần bảo đảm quá trình đăng ký diễn ra thuận lợi.
Sở GD-ĐT Hà Nội đề nghị các nhà trường tiếp tục tăng cường hỗ trợ, hướng dẫn học sinh và phụ huynh trong thời gian còn lại của thời gian đăng ký, bảo đảm việc lựa chọn nguyện vọng phù hợp với năng lực học sinh và điều kiện của gia đình.
Việc đăng ký dự thi và định hướng học tập tiếp theo cần bảo đảm tính tự nguyện, không ép buộc dưới bất kỳ hình thức nào.
Những ngày qua, phụ huynh chia sẻ việc đăng ký trực tuyến vào lớp 10 năm nay giống như "canh chứng khoán" khi hệ thống cho phép phụ huynh, học sinh cập nhật số lượng đăng ký vào các trường theo thời gian thực.
Nếu như nhiều học sinh, phụ huynh xác định rõ ràng từng nguyện vọng ngay từ đầu thì cũng không ít phụ huynh tỏ ra dao động khi thấy số lượng đăng ký dự tuyển vào một số trường quá đông, đồng nghĩa với "tỷ lệ chọi" sẽ căng thẳng hơn.
Không ít trường hợp đã quyết định chuyển nguyện vọng sang một trường có mức điểm chuẩn nhiều năm gần đây tương đương hoặc thấp hơn nhưng khoảng cách xa nhà hơn, đi lại vất vả hơn để tăng cơ hội trúng tuyển.
Tuy nhiên, Sở GD-ĐT Hà Nội khuyến cáo: "Việc tham khảo số liệu đăng ký vào các trường chỉ mang tính hỗ trợ, quyết định lựa chọn nguyện vọng cần dựa trên năng lực thực tế của học sinh, đồng thời cân nhắc điều kiện học tập, môi trường giáo dục và định hướng lâu dài".
Sở này cũng lưu ý, trong quá trình đăng ký, nếu phát sinh vướng mắc, học sinh và phụ huynh cần liên hệ ngay với nhà trường để được hỗ trợ, xử lý kịp thời, bảo đảm quyền lợi trong thời gian đăng ký chính thức.
Tỷ lệ trúng tuyển lớp 10 THPT công lập năm nay khoảng 55%, thấp hơn nhiều năm gần đây (khoảng 62 - 64%). Bên cạnh đó, việc cho phép học sinh đăng ký cả 3 nguyện vọng ở bất cứ trường THPT nào mà không theo khu vực tuyển sinh, dù tăng cơ hội lựa chọn cho học sinh nhưng cũng đã cảnh báo trước được việc một số trường sẽ có số lượng đăng ký tăng mạnh.
Thực tế cho thấy, nhiều trường top đầu năm nay dẫn đầu về số lượng thí sinh đăng ký nguyện vọng 1 như: THPT Yên Hòa, Lê Quý Đôn - Hà Đông, Việt Đức, Kim Liên, Phan Đình Phùng, Thăng Long, Trần Phú...
Theo quy định, 3 nguyện vọng vào lớp 10 của mỗi học sinh được sắp xếp theo thứ tự ưu tiên: nguyện vọng 1, nguyện vọng 2, nguyện vọng 3. Học sinh đủ điểm trúng tuyển vào nguyện vọng 1 thì sẽ không được xét tiếp các nguyện vọng 2 và 3.
Bộ cho biết tài khoản dùng đăng nhập hệ thống đã được các Sở và trường THPT cấp cho thí sinh. Sau khi đăng nhập hệ thống, thí sinh nên đổi mật khẩu để bảo mật, rồi điền thông tin theo yêu cầu. Các thông tin này tương tự phiếu đăng ký dự thi trực tiếp.
Sau 5 ngày, hệ thống sẽ xóa toàn bộ dữ liệu đăng ký thử để chuẩn bị cho đợt đăng ký chính thức, từ ngày 24/4 đến 17h ngày 5/5.
Bộ Giáo dục và Đào tạo lưu ý điểm mới năm nay là mã số đơn vị hành chính tỉnh, thành đã thay đổi do sáp nhập, thí sinh cần chú ý để điền chính xác.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 dự kiến diễn ra trong hai ngày 11-12/6 với khoảng một triệu thí sinh, điểm thi được công bố vào 8h ngày 1/7.
Thí sinh làm bốn bài thi, bắt buộc có Toán và Ngữ văn và hai môn tự chọn (Hóa học, Vật lý, Sinh học, Địa lý, Lịch sử, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học, Công nghệ Nông nghiệp, Công nghệ Công nghiệp và Ngoại ngữ).
Trong công thức tính điểm xét tốt nghiệp, điểm thi các môn chiếm 50%; còn lại là điểm học bạ ba năm (50%) và điểm ưu tiên (nếu có).
Ngày 7-4, PGS.TS Tô Văn Phương - Trưởng phòng đào tạo Trường đại học Nha Trang - xác nhận hội đồng thi tại trường đã phát hiện hai trường hợp thí sinh khai không đúng thông tin cá nhân để được dự thi kỳ thi đánh giá năng lực.
Theo đó, trước giờ làm bài sáng 5-4, trong quá trình kiểm tra giấy tờ, giám thị phát hiện sự chênh lệch về năm sinh của hai thí sinh, căn cước công dân của thí sinh này ghi năm 2009, trong khi giấy báo dự thi thể hiện năm 2008.
“Thông thường, học sinh lớp 12 sinh năm 2008. Nếu có trường hợp đặc biệt, Đại học Quốc gia TP.HCM sẽ gửi danh sách riêng về các điểm thi để theo dõi” - ông Phương cho hay.
Ngay sau khi phát hiện sai lệch, hội đồng thi đã mời hai thí sinh ra ngoài trước thời điểm phát đề để làm rõ.
Làm việc với nhà trường, hai thí sinh thừa nhận đã khai gian tuổi với mục đích được tham gia kỳ thi để trải nghiệm và tự đánh giá năng lực học tập.
Theo đại diện Trường đại học Nha Trang, quy chế kỳ thi không cho phép hai trường hợp này dự thi. Tuy nhiên, khi đủ điều kiện theo quy định, hai thí sinh này vẫn có thể đăng ký tham gia các đợt thi sau.
