Tại một trung tâm cộng đồng ở miền đông Trung Quốc, Shu Fangqiang cởi áo khoác bước lên bàn cân. Shu là một trong hàng trăm người dân địa phương đăng ký tham gia chương trình giảm cân mang tên: “Đổi mỡ lấy thịt bò” mà chính quyền thành phố Vô Tích triển khai từ tháng 3. Cứ giảm nửa kg, người tham gia sẽ được nhận lượng thịt bò tương đương hoặc 1,5 kg thịt bò có xương.
“Ngay cả khi không có thịt bò, tôi vẫn muốn giảm cân vì sức khỏe bản thân”, Shu, người có chỉ số khối cơ thể (BMI) ở mức 30, mức béo phì, chia sẻ hôm 23/3. “Cơ hội này đến rất đúng lúc nên tôi đã đăng ký ngay”.
Những người tham gia chiến dịch tại thành phố Vô Tích được cân lần đầu vào tháng 3 và sẽ cân lại lần cuối vào tháng 1/2027. Nếu giảm cân thành công, họ sẽ được thưởng những phần thịt đắt tiền như đuôi bò, tổng lượng thịt tối đa tặng cho mỗi người là 10 kg.
Ban tổ chức cho biết đã có hơn 1.000 người đăng ký kể từ khi chiến dịch bắt đầu và hàng nghìn người khác bị từ chối do không đáp ứng yêu cầu về cư trú tại địa phương.
Hàng dài người chờ đợi đến lượt cân ở cả khu vực nam và nữ tại trung tâm cộng đồng ở Vô Tích hôm 23/3. Họ bước lên cân điện tử hiển thị chiều cao, cân nặng và chỉ số BMI. Nhân viên y tế đo vòng eo, ghi chép dữ liệu và đóng dấu vào hồ sơ. Một bác sĩ có mặt tại chỗ để đưa ra lời khuyên y tế cá nhân.
Chương trình này là một trong số nhiều sáng kiến đang mọc lên khắp Trung Quốc với sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương, nhằm giải quyết tỷ lệ béo phì đang gia tăng và trở thành một thách thức y tế cộng đồng cấp bách.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hơn một phần ba người trưởng thành ở Trung Quốc thừa cân vào năm 2022 và khoảng 8,3% béo phì. Để so sánh, tại Mỹ, 72,4% người trưởng thành thừa cân và 42% béo phì. Tuy nhiên, theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc, số người béo phì tại quốc gia này đã tăng gấp ba lần trong giai đoạn 2004-2018.
Tính đến năm 2021, Trung Quốc có 402 triệu người trưởng thành trên 25 tuổi bị thừa cân hoặc béo phì, con số lớn nhất thế giới, theo nghiên cứu công bố trên tạp chí y khoa The Lancet. Một nghiên cứu khác cũng trên tạp chí này chỉ ra nguyên nhân là do quá trình đô thị hóa nhanh chóng, sự chuyển dịch sang thực phẩm chế biến sẵn chứa nhiều đường, chất béo và lối sống ít vận động.
Ủy ban Y tế Quốc gia Trung Quốc (NHC), cơ quan áp dụng tiêu chuẩn béo phì khắt khe hơn WHO, dự báo nếu xu hướng hiện tại tiếp tục, tỷ lệ người trưởng thành Trung Quốc thừa cân và béo phì có thể chạm mức 70,5% vào năm 2030.
Tại tỉnh Vân Nam, người giảm cân có thể tham gia chương trình “Đổi mỡ lấy khoai tây” và nếu vòng eo giảm đáng kể, họ có thể được “nâng cấp” phần thưởng sang thịt gà.
Trên quy mô toàn quốc, chuỗi siêu thị Yonghui đã mời khách hàng đăng ký theo dõi cân nặng trong 10 ngày. Cứ mỗi 1,5 kg giảm được, họ có thể đổi lấy nửa kg thịt bò, tôm hùm đất hoặc kiwi.
Quay trở lại Vô Tích, các biểu ngữ kêu gọi người dân giảm cân bền vững thay vì ép cân cấp tốc, ưu tiên cơ thể khỏe mạnh hơn là cơ thể gầy gò, được treo khắp trung tâm cộng đồng. Ban tổ chức cũng khuyến cáo người dân không dùng thuốc giảm cân, tự gây nôn hay nhịn ăn cực đoan.
Shu đặt mục tiêu giảm 20 kg. “Béo phì ảnh hưởng đến tâm trạng, hiệu suất làm việc và sức khỏe tổng quát của bạn. Đôi khi vì quá nặng nề mà tôi không thể ngủ ngon vào ban đêm”, anh nói.
Bà Zheng Haihua, 44 tuổi, cho biết đăng ký để thúc đẩy bản thân “vận động nhiều hơn, ăn ít đi”. “Thách thức lớn nhất đối với tôi là kiểm soát cơn thèm ăn, vì khi thấy đồ ăn ngon thì thật khó cưỡng lại”, bà nói.
Bác sĩ Wu Changyan nhận định: “Áp lực cuộc sống và sự tiện lợi của đời sống hiện đại khiến mọi người dễ dàng ăn nhiều hơn mức cần thiết”.
Ủy ban Y tế Quốc gia và các cơ quan chức năng khác đã phát động nhiều chiến dịch quốc gia nhằm đảo ngược xu hướng này do lo ngại về các bệnh mạn tính và chi phí chăm sóc sức khỏe gia tăng. Bác sĩ Wu nhận định những nỗ lực địa phương như ở Vô Tích là “một cách thú vị để tạo động lực cho người dân”.
Tuy nhiên, ông Li Sheyu, giáo sư lâm sàng tại Bệnh viện Hoa Tây thuộc Đại học Tứ Xuyên, cho rằng những chiến dịch này có thể có tác động hạn chế.
“Tôi không coi đây là một yếu tố thay đổi cục diện lớn”, ông nói, lưu ý chúng thực chất chỉ là phương pháp khuyến khích giảm cân truyền thống. “Nhưng đây là một ví dụ tốt trong việc lan tỏa ý thức giảm cân đến công chúng”.
Để xuất khẩu bưởi Việt Nam sang Úc, cơ quan chức năng và doanh nghiệp hai nước phải phối hợp làm việc suốt 2 năm để xúc tiến quá trình trao đổi kỹ thuật, hoàn thiện báo cáo phân tích nguy cơ dịch hại và đạt được thỏa thuận cho trái bưởi tươi của Việt Nam được phép nhập khẩu vào Úc.
Từ giữa năm 2023, Cục TTBVTV (trước đây là Cục Bảo vệ thực vật thuộc Bộ NN-PTNT) đã nhận được thông báo từ Bộ Nông nghiệp, Lâm nghiệp và Thủy sản Úc (DAFF) về việc bắt đầu phân tích nguy cơ dịch hại cho trái bưởi của Việt Nam. Cuối năm 2025, Cục TTBVTV phối hợp với Đại sứ quán Úc tại Việt Nam tổ chức lễ công bố xuất khẩu trái bưởi của Việt Nam sang Úc và trái việt quất của Úc sang Việt Nam. Tuy nhiên, từ đó đến nay phải tiếp tục hoàn thành thêm một số thủ tục. Đến ngày 10.4 vừa qua, bước thủ tục cuối cùng được hoàn thiện khi hệ thống BICON của Úc chính thức ban hành tiêu chuẩn nhập khẩu bưởi của Việt Nam. Như vậy, sau trái thanh long, vải, nhãn, chanh leo..., bưởi sẽ là loại trái cây tiếp theo của Việt Nam mở cửa thành công sang thị trường Úc.
Chỉ 3 ngày sau, tức 13.4, lô bưởi đầu tiên của Việt Nam xuất khẩu sang Úc đã được Công ty Blue Ocean chính thức chuyển sang Úc. Công ty 4Way, chuyên nhập khẩu sản phẩm nông nghiệp Việt Nam sang Úc, sẽ phân phối loại trái cây này tại Úc.
Phát biểu tại sự kiện trên, bà Phạm Thị Ngọc Thạch, Giám đốc Công ty Blue Ocean, chia sẻ: "Việc xuất khẩu bưởi lần này tiếp tục khẳng định chất lượng và uy tín của nông sản Việt Nam. Qua đó, chúng ta hôm nay có thể tự tin rằng: bưởi Việt Nam đã sẵn sàng chinh phục những thị trường khó tính nhất". Cuối năm 2024, Blue Ocean là đơn vị xuất khẩu chính thức lô hàng chanh dây đầu tiên của Việt Nam sang Úc, giúp cho món trái cây trị giá ngàn tỉ này vươn mình. Không chỉ dừng ở hoạt động xuất khẩu, Blue Ocean mong muốn hợp tác sâu rộng hơn với các đối tác nhập khẩu, phân phối và bán lẻ tại Úc để xây dựng một chuỗi cung ứng ổn định, minh bạch và bền vững lâu dài.
Chia sẻ trực tuyến tại sự kiện, ông Lý Hoàng Duy, Việt kiều Úc và là nhà sáng lập Công ty 4Way, cho biết: "Tôi đã trông chờ sự kiện này khá lâu để phân phối bưởi của Việt Nam vào thị trường Úc. Khoảng 10 năm qua, chúng tôi đã nhập khẩu nhiều loại trái cây của Việt Nam để phân phối tại thị Úc như: vải, nhãn, thanh long, xoài, dừa, chanh dây. Giờ đây có thêm bưởi là loại trái cây khá đặc biệt khi có thể thu hoạch quanh năm, dễ vận chuyển". Lô hàng đầu tiên được vận chuyển bằng đường hàng không, nên ông Duy cho biết dự kiến ngày 15 hoặc 16.4, bưởi Việt Nam sẽ chính thức "lên kệ" để sớm đến tay khách hàng tại Úc.
Những năm gần đây, diện tích trồng bưởi ở nước ta ngày càng được mở rộng, từ 50.000 ha năm 2015 tăng lên hơn 100.000 ha vào năm 2025 với sản lượng đạt gần 1 triệu tấn mỗi năm. Ước tính, kim ngạch xuất khẩu quả bưởi tươi đạt hơn 70 triệu USD vào năm 2025.
Hệ thống đường sắt Trung Quốc vừa lập thêm một kỷ lục mới trong dịp Xuân Vận (2.2 - 13.3) vừa qua, khi phục vụ 538 triệu lượt khách. Theo tờ China Daily, so với cùng kỳ năm ngoái, số lượt khách tăng 4,8%, còn hàng hóa tăng 2,1% (tương đương 424 triệu tấn), cũng là kỷ lục mới.
Theo số liệu của Tập đoàn Đường sắt Trung Quốc, các tuyến đường sắt trên toàn quốc vận hành trung bình 12.861 chuyến tàu chở khách mỗi ngày, với mức cao điểm là 14.037 chuyến/ngày. Đáng chú ý, theo Tân Hoa xã, việc đi lại giữa các thành phố lớn trở nên dễ dàng hơn nhiều, khi 97% các thành phố có hơn nửa triệu dân tại Trung Quốc đều có kết nối đường sắt cao tốc (từ 200 km/giờ).
Quá trình phát triển khoảng 2 thập niên của đường sắt cao tốc Trung Quốc gây nhiều chú ý cả về tốc độ, tổng chiều dài cũng như việc từng bước làm chủ công nghệ. Theo nghiên cứu Công nghiệp đường sắt Trung Quốc đăng trên chuyên san MDPI, Trung Quốc đã bắt kịp công nghệ đường sắt cao tốc nhờ tập trung vào việc mở rộng phạm vi các cơ hội công nghệ, trước khi từng bước tiến sâu hơn. Nghiên cứu do các chuyên gia tại Đại học Công nghệ Hoa Trung (Trung Quốc), Đại học Công nghệ và Kinh doanh Vũ Hán (Trung Quốc) và Trường Quản lý ESSCA (Pháp) thực hiện. Theo đó, do nhu cầu cấp thiết về phát triển kinh tế và xu hướng phát triển công nghệ đường sắt cao tốc, Trung Quốc đã chọn phương án nhập khẩu, tiếp thu và ứng dụng công nghệ tiên tiến nước ngoài, thay vì tự phát triển, để nhanh chóng nâng cao năng lực công nghệ. Năm 2004, chính phủ Trung Quốc đã xây dựng Kế hoạch Mạng lưới đường sắt trung và dài hạn, đề xuất kế hoạch xây dựng 12.000 km đường sắt cao tốc trước năm 2020.
Tổng công ty Toa xe đường sắt Trung Quốc (CRRC) đã nhập khẩu 4 công nghệ tàu điện EMU từ các công ty Alstom (Pháp), Kawasaki Heavy Industries (Nhật Bản), Bombardier (Canada) và Siemens (Đức). Chiến lược của CRRC là trực tiếp mua sản phẩm và công nghệ để thúc đẩy mô hình "thiết kế và sản xuất chung", giúp các doanh nghiệp trong nước nắm vững công nghệ tiên tiến.
Nhờ mô hình trên, các công ty đường sắt Trung Quốc gần như đã hoàn toàn tự chủ về nguồn công nghệ, góp phần vào sự hội nhập và đổi mới dựa trên các sản phẩm nhập khẩu. Năm 2008, các bộ ngành liên quan đưa ra kế hoạch phát triển tàu cao tốc phục vụ tuyến Bắc Kinh - Thượng Hải, trong đó nâng tốc độ EMU từ 250 - 300 km/giờ lên mức 350 km/giờ hoặc cao hơn. Bộ Đường sắt Trung Quốc khi đó điều phối dự án với đội ngũ gồm chuyên gia từ 6 tập đoàn nhà nước, 25 trường đại học, 11 viện nghiên cứu hàng đầu, 51 phòng thí nghiệm và đội ngũ 68 viện sĩ, 500 giáo sư và hơn 10.000 kỹ sư và kỹ thuật viên. Dự án đã sản xuất phiên bản tàu EMU CRH380 với tốc độ lên đến 380 km/giờ, dù một số bộ phận vẫn do Siemens và các công ty nước ngoài khác cung cấp. Quan trọng hơn, các công ty đường sắt trong nước đã đạt được một số đột phá trong các công nghệ then chốt như thân tàu và hệ thống động lực. Họ còn phát triển các phiên bản EMU thích nghi với các yếu tố môi trường khắc nghiệt như đồi núi, cát và nhiệt độ thấp.
Nhiều nguồn công nghệ khác nhau tạo cơ hội phát triển nhanh chóng ngành công nghiệp đường sắt cao tốc Trung Quốc, nhưng cũng dẫn đến sự tồn tại cùng lúc nhiều nền tảng công nghệ và sản phẩm khác nhau. Có đến 17 loại tàu EMU từ 4 nền tảng công nghệ ở Trung Quốc với nhiều mẫu, tiêu chuẩn kỹ thuật, cơ chế điều khiển… khác nhau. Để giải quyết, Bộ Đường sắt Trung Quốc vào năm 2012 liên kết các công ty trong nước, trường đại học, đơn vị nghiên cứu khoa học và các lực lượng có lợi thế khác để phát triển một tàu điện tiêu chuẩn chung, có tốc độ 350 km/giờ. Tháng 6.2013, dự án EMU "Tiêu chuẩn Trung Quốc" chính thức triển khai nhằm phát triển công nghệ nội địa. "Tập đoàn Đường sắt Trung Quốc đã đề xuất tiêu chuẩn đáp ứng nhu cầu trong nước. Năm 2015, chúng tôi đã hoàn thành tàu Phục Hưng, được gọi là tàu tiêu chuẩn Trung Quốc", theo các nhà nghiên cứu.
Năm 2017, tàu điện EMU tiêu chuẩn Trung Quốc chính thức được đặt tên là Phục Hưng CR400 và được đưa vào vận hành thương mại với tốc độ 350 km/giờ trên tuyến đường sắt cao tốc Bắc Kinh - Thượng Hải vào cùng năm. Nâng cao giới hạn hơn nữa, theo China Daily, dự kiến tàu CR450 hoàn tất đánh giá vận hành và hoàn thiện thiết kế trong năm nay, tiến thêm một bước gần hơn đến việc vận hành thương mại sau thử nghiệm trên một đường sắt thực tế đã đạt tốc độ 453 km/giờ.
Một nhân viên vệ sinh và một bảo vệ tại khu chung cư ở Bắc Kinh đang làm việc dưới mặt đất thì nghe thấy tiếng kêu cứu vọng xuống từ trên cao hôm 1/4. Ngước lên nhìn, họ phát hiện một cụ bà đang bám vào hệ thống rào chắn bảo vệ điều hòa ở tầng 26.
Họ lập tức gọi cứu hộ và nhắc cụ giữ nguyên vị trí chờ người đến cứu. Tuy nhiên, cụ bà vẫn tiếp tục leo xuống đến khi kiệt sức và dừng lại ở tầng 21, cách mặt đất khoảng 50 m.
Lúc này, lực lượng cứu hỏa đã có mặt tại hiện trường và tiến hành giải cứu. Họ buộc dây vào người cụ bà, cắt song sắt để tạo khoảng trống cho cụ bà ngồi nghỉ trên dàn nóng điều hòa, cung cấp áo khoác và nước uống.
Sau khi để bà nghỉ ngơi 20 phút, họ dùng cáng tạo thành cầu nối giữa bệ dàn nóng điều hòa và cửa sổ của căn hộ tầng 21, rồi nhoài người ra ngoài để đưa cụ bà vào bên trong. Cụ không bị thương, chỉ cảm thấy kiệt sức và sợ hãi.
Cụ cho hay sống một mình trong căn hộ ở tầng 27 và vô tình nhốt mình trong phòng ngủ, trong khi điện thoại để ở phòng khách. Cụ quyết định bám rào chắn điều hòa để leo xuống. Người thân của cụ bà đã vội vàng chạy đến sau khi được báo tin và cảm ơn lực lượng cứu hỏa.
Video về sự việc thu hút hơn 4 triệu lượt xem trên một nền tảng mạng xã hội Trung Quốc. Nhiều người thán phục sức mạnh thể chất và ý chí của cụ, đặt cho cụ biệt danh "bà ngoại siêu nhân" và "phiên bản bà ngoại của Alex Honnold". Honnold là nhà leo núi tự do nổi tiếng, người gần đây đã chinh phục tòa nhà chọc trời Đài Bắc 101 cao 508 m mà không cần buộc dây hay thiết bị an toàn.
"Người sinh năm 89 không dám leo xuống từ tầng 27, nhưng một cụ bà 89 tuổi đã dám làm điều đó", một người bình luận.