Mục Lục
ToggleTrong video do kênh truyền hình Al Jazeera công bố hôm 10/4, các mặt ăng-ten cùng tòa nhà bên dưới radar cảnh giới AN/FPS-132 đã bị thủng và cháy xém tại nhiều vị trí, mảnh vỡ nằm rải rác xung quanh. Cơ sở này cũng chìm trong bóng tối, dường như do bị cắt điện.
Đây là lần đầu tiên xuất hiện hình ảnh cận cảnh về thiệt hại của tổ hợp radar này kể từ khi nó hứng đòn tập kích của Iran trong giai đoạn đầu xung đột. “Mức độ tổn thất dường như nghiêm trọng hơn so với những gì quan sát được qua ảnh vệ tinh”, Egypt’s Intel Observer, tài khoản mạng xã hội X chuyên phân tích thông tin nguồn mở về chiến sự Trung Đông, nhận định.
AN/FPS-132 là radar mảng pha quét điện tử chủ động (AESA), thường được bố trí 2-3 mặt ăng-ten thu phát. Thiết kế này cho phép loại bỏ cơ cấu quay của radar thông thường. Mỗi mặt radar sẽ quản lý một khu vực không phận riêng với góc phương vị 120 độ, cung cấp tổng góc nhìn 240-360 độ.
Radar AN/FPS-132 có tầm theo dõi tối đa 4.800 km, được ví như “mắt thần” chuyên cảnh báo sớm về những đòn tấn công bằng tên lửa đạn đạo. Mỹ đang vận hành tổng cộng 5 hệ thống, chủ yếu để phát hiện tên lửa đạn đạo xuyên lục địa phóng từ Nga, hoặc tên lửa đạn đạo khai hỏa từ tàu ngầm ở Bắc Đại Tây Dương và Bắc Băng Dương, có quỹ đạo hướng về lãnh thổ Mỹ.
Bộ Ngoại giao Mỹ hồi năm 2013 duyệt thương vụ trị giá 1,1 tỷ USD, tương đương hơn 2,1 tỷ USD hiện nay, để bán một tổ hợp AN/FPS-132 cho Qatar, kèm theo phụ tùng và hỗ trợ kỹ thuật. Hệ thống này được đặt ở miền bắc Qatar, cách thủ đô Doha khoảng 55 km, có khả năng phát hiện tên lửa phóng từ lãnh thổ Iran và Yemen.
Một số chuyên gia quân sự nhận định tổ hợp thuộc biên chế quân đội Qatar, nhưng do lực lượng Mỹ đồn trú chịu trách nhiệm vận hành. Trang phân tích chiến sự Clash Report cho rằng đây là một phần trong mạng lưới phòng thủ tên lửa của Mỹ nhằm bảo vệ các căn cứ đồn trú ở Trung Đông trước mối đe dọa từ Iran và những nhóm vũ trang ủy nhiệm như Houthi.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm 28/2 thông báo đã phá hủy “tổ hợp radar AN/FPS-132 đặt tại một căn cứ của Mỹ ở Qatar”. Ảnh vệ tinh thương mại do công ty Planet Labs chụp sau đó vài ngày cho thấy dấu vết hư hại trên mặt radar, kèm theo vệt nước tràn trong nỗ lực chữa cháy.
Phạm Giang (Theo Al Jazeera, Anadolu)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/can-canh-radar-ty-usd-sau-khi-hung-don-tap-kich-cua-iran-5061164.html
Thế Giới
Công ty Ukraine tiết lộ kế hoạch triển khai lá chắn 'thay đổi cuộc chơi'

Trong cuộc phỏng vấn được hãng thông tấn Reuters công bố hôm 6/4, Denys Shtilierman, đồng sáng lập kiêm nhà thiết kế chính của công ty Fire Point tại Ukraine, tiết lộ hãng đang thảo luận với các doanh nghiệp châu Âu về khả năng ra mắt hệ thống phòng không mới vào năm 2027.
Ông chỉ ra rằng để đánh chặn một tên lửa đạn đạo, hệ thống phòng không Patriot do Mỹ sản xuất thường phải khai hỏa 2-3 đạn, mỗi quả có giá nhiều triệu USD.
"Nếu chúng tôi có thể giảm số tiền này xuống dưới một triệu USD, đó sẽ là diễn biến mang tính 'thay đổi cuộc chơi' với giải pháp phòng không", Shtilierman nói, thêm rằng hệ thống mới dự kiến bắt đầu triển khai chiến đấu từ cuối năm sau.
Ông từ chối nêu tên các doanh nghiệp châu Âu đang tham gia thảo luận, song lưu ý rằng Fire Point "đặc biệt quan tâm" tới hợp tác về radar cũng như hệ thống liên lạc và tìm kiếm mục tiêu cho tên lửa, vốn là những lĩnh vực mà hãng còn thiếu chuyên môn.
"Các công ty châu Âu như Weibel, Hensoldt, SAAB và Thales đều có công nghệ chất lượng về radar", Shtilierman nói.
Ukraine và nhiều quốc gia phương Tây hiện phụ thuộc vào hệ thống Patriot cho nhiệm vụ đánh chặn tên lửa đạn đạo. Tuy nhiên, nguồn cung tên lửa cho tổ hợp này đang ngày càng khan hiếm, do các nước vùng Vịnh sử dụng chúng với số lượng lớn để đối phó đòn tập kích từ Iran.
Trong khi đó, hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo duy nhất của châu Âu là SAMP/T chỉ được sản xuất với số lượng rất nhỏ.
Fabian Hoffmann, chuyên gia về tên lửa thuộc Đại học Quốc phòng Na Uy, nhận định ra mắt hệ thống phòng không giá rẻ trong năm 2027 là "mục tiêu tham vọng" đối với Fire Point. Tuy nhiên, ông lưu ý rằng không chỉ quân đội Ukraine mà các nước khác cũng rất cần khí tài như vậy, ngay cả khi hệ thống mới có tỷ lệ chặn mục tiêu thấp hơn Patriot.
Cũng trong cuộc phỏng vấn, Shtilierman tiết lộ rằng Fire Point đang trong giai đoạn cuối của quá trình phát triển hai mẫu tên lửa đạn đạo. Loại nhỏ hơn có tên gọi FP-7 và đạt tầm bắn khoảng 300 km, có nét tương đồng với dòng ATACMS của Mỹ và sẽ được triển khai "trong tương lai gần".
Mẫu còn lại là FP-9 với đầu đạn nặng 900 kg, tầm bay tối đa 850 km, đủ sức vươn tới thủ đô Moskva của Nga và sắp được đưa vào thử nghiệm. Shtilierman nhận định các cuộc tập kích nhằm vào Moskva sẽ "gây ra thay đổi lớn trong suy nghĩ của giới lãnh đạo và người dân Nga".
Được thành lập sau khi xung đột bùng phát hồi đầu năm 2022, Fire Point là nhà sản xuất máy bay không người lái (UAV) lớn nhất tại Ukraine. Trong những tháng gần đây, tên lửa hành trình Flamingo của hãng cũng đã được dùng để tập kích các cơ sở quân sự và công nghiệp quốc phòng Nga.
Tên lửa Flamingo được quảng bá là có tầm bắn 3.000 km và mang đầu đạn nặng 1.150 kg. Nhà sản xuất tuyên bố tốc độ xuất xưởng tên lửa Flamingo là 3 quả mỗi ngày với chi phí gần 700.000 USD một quả.
Shtilierman thừa nhận Flamingo đang gặp một số vấn đề, trong đó có khâu sản xuất động cơ. Ông cho biết Fire Point dự kiến tăng sản lượng sau khi mẫu động cơ mới do công ty tự chế tạo được đưa vào sản xuất hàng loạt từ tháng 10, cũng như sau khi nhà máy nhiên liệu tên lửa ở Đan Mạch hoạt động vào cuối năm nay.
Phạm Giang (Theo Reuters)
Thế Giới
Chiến sự Ukraine 10/4: Sumy nguy cấp, Kiev dùng lính tên lửa thay bộ binh?

Tổng thống Putin tuyên bố ngừng bắn dịp lễ Phục sinh
Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 9/4 đã tuyên bố ngừng bắn trong dịp cuối tuần lễ Phục sinh Chính thống giáo sắp tới.
"Do kỳ nghỉ lễ Phục sinh của Chính thống giáo đang đến gần, lệnh ngừng bắn được ban bố từ 16h ngày 11/4 cho đến hết ngày 12/4", Điện Kremlin cho biết.
Theo tuyên bố, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ra lệnh cho Bộ trưởng Quốc phòng Nga Andrey Belousov và Tổng Tham mưu trưởng Valery Gerasimov "ngừng các hoạt động thù địch trên mọi hướng" trong giai đoạn này.
Điện Kremlin cũng nói thêm rằng Moscow "kỳ vọng Ukraine sẽ hành động tương tự”.
Tuyên bố cũng nêu rõ: "Quân đội Nga vẫn phải duy trì trạng thái sẵn sàng để đẩy lùi bất kỳ hành động khiêu khích tiềm tàng nào từ đối phương”.
Thông báo này được đưa ra sau đề xuất trước đó của Ukraine về một lệnh ngừng bắn tạm thời nhân dịp lễ Phục sinh. Ngày 30/3, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố Kiev sẵn sàng thực hiện một thỏa thuận ngừng bắn trong kỳ nghỉ lễ Phục sinh và để ngỏ nhiều hình thức khác nhau, bao gồm cả việc ngừng hoàn toàn các hành động thù địch.
Ông Zelensky đã đáp lại tuyên bố của Điện Kremlin, nói rằng "Ukraine đã nhiều lần khẳng định chúng tôi sẵn sàng cho những bước đi tương tự. Chúng tôi đã đề xuất một thỏa thuận ngừng bắn trong kỳ nghỉ lễ Phục sinh năm nay và sẽ hành động theo đó".
Anh tuyên bố đã ngăn chặn tàu ngầm và tàu chiến Nga
Chính phủ Anh ngày 9/4 thông báo đã chặn đứng thành công một hoạt động quân sự của Nga gần cơ sở hạ tầng dưới nước quan trọng trong vùng biển Anh, Kyiv Independent đưa tin.
Một tàu ngầm tấn công của Nga đã tiến vào vùng biển Anh với mục đích đánh lạc hướng lực lượng vũ trang nước này, chính phủ Anh cho biết.
Các tàu khác thuộc Cục Nghiên cứu Biển Sâu (GUGI) của quân đội Nga được phát hiện "đang tiến hành các hoạt động bất thường trên cơ sở hạ tầng dưới nước quan trọng ở những nơi khác", theo thông cáo báo chí của chính phủ Anh.
Cùng với các đồng minh, cụ thể là Na Uy, chính phủ Anh cho biết đã thông báo cho tất cả các tàu Nga rằng chúng đang bị giám sát, và Thủ tướng Anh Keir Starmer cho biết chính sách của chính phủ là công khai tất cả các hoạt động như vậy.
"Tôi muốn nói với (Tổng thống Nga Vladimir) Putin rằng: chúng tôi nhìn thấy ông, chúng tôi thấy hoạt động của ông trên cơ sở hạ tầng dưới nước của chúng tôi. Ông nên biết rằng bất kỳ nỗ lực nào nhằm phá hoại nó sẽ không được dung thứ và sẽ có hậu quả nghiêm trọng", Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey nói.
"Giấc mơ" NATO của Ukraine có nguy cơ tan vỡ
Kênh Military Summary đưa tin, việc Ukraine gia nhập NATO dường như không còn được xem xét nữa. Thay vào đó, Liên minh sẽ cung cấp cho Kiev các đảm bảo an ninh, Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho biết.
Một số quốc gia phản đối việc Ukraine gia nhập Liên minh, bao gồm Đức, Slovakia, Hungary và Mỹ.
Trong ngày qua, quân đội Nga (RFAF) đã sử dụng UAV để tấn công các trạm biến áp ở các vùng Kharkov và Chernihiv, cũng như ở khu vực Zaporizhia do Kiev kiểm soát. Việc sử dụng một loại UAV mới, Geran-4, đã được ghi nhận.
Quân đội Ukraine (AFU) đã tấn công các mục tiêu ở vùng Krasnodar và Lugansk. Tại các khu vực do Moscow kiểm soát ở Kherson và Zaporizhia, tình trạng mất điện trên diện rộng được ghi nhận do các cuộc tấn công vào hạ tầng điện lực.
Tại Sloviansk, giao tranh ác liệt tiếp tục diễn ra trên các tuyến đường dẫn đến Rai-Aleksandrivka, nơi các đơn vị Moscow đang cố gắng tiến vào làng từ 2 hướng.
Giao tranh dữ dội tiếp tục diễn ra ở cánh đông Zaporizhia. Lực lượng Kiev tiếp tục cố gắng xâm nhập vào vùng Dnipropetrovsk. Trong khi tình hình ở cánh tây Zaporizhia vẫn vô cùng căng thẳng, quân đội Ukraine tiếp tục tấn công vùng lân cận Primorskoye và Stepnogorsk, nhằm tiến đến tuyến Kamenskoye - Stepovoye - Malyye Shcherbaky.
Ukraine dùng cả lính tên lửa phòng không thay bộ binh ở Sumy
Theo kênh Readovka, tại khu vực Sumy, quân đội Nga đang phát triển với tốc độ 150-400m mỗi ngày ở một số khu vực. Căng thẳng đang gia tăng trong phòng tuyến Ukraine ở vùng Sumy, và lực lượng dự bị của họ đang dần cạn kiệt.
Cụm tác chiến phía Bắc RFAF dồn dập tấn công tại các huyện Sumy, Krasnopolsky và Shostka, tiến vào 18 khu vực ở huyện Sumy và 4 khu vực ở huyện Glukhovsky. Các đơn vị xung kích đang dọn sạch rừng biên giới, thiết lập đường kiểm soát ổn định dọc biên giới và làm suy yếu khả năng của các nhóm trinh sát và phá hoại thuộc quân đội Ukraine.
Giao tranh ác liệt giành Novodmitrovka vẫn tiếp diễn tại huyện Krasnopolsky. Các Lữ đoàn đổ bộ đường không liên hợp 71, Lữ đoàn cơ giới độc lập 160, Lữ đoàn phòng thủ Lãnh thổ độc lập 119 và Tiểu đoàn trinh sát độc lập 53 của Ukraine đã được triển khai. Do tổn thất đáng kể mà Lữ đoàn 119 phải gánh chịu, Bộ chỉ huy Quân đoàn 14 AFU buộc phải triển khai các đơn vị trinh sát để giữ vững tuyến phòng thủ, cho thấy sự thiếu hụt bộ binh chính quy.
Phân tích các ấn phẩm và cáo phó của Ukraine cho thấy sự hình thành các nhóm xung kích hỗn hợp từ Lữ đoàn 71 và Lữ đoàn 160 AFU.
Ngoài ra, việc sử dụng nhân sự từ các Trung đoàn tên lửa phòng không 38 và 225, được điều chuyển từ các tỉnh Odessa và Poltava, làm bộ binh cũng được ghi nhận.
Đồng thời, các đơn vị Moscow đang tấn công các khu vực tập trung quân và trang thiết bị của đối phương ở Konotop, Kiyanitsa, Svarovka, Malaya Rybitsa, Shostka, Khoten, Fotovizh và Novaya Sich, hạn chế khả năng điều động lực lượng dự bị của Ukraine và làm phức tạp việc hỗ trợ hậu cần cho các đơn vị tiền tuyến.
Diễn biến giao tranh cho thấy sự hình thành dần dần một vùng đệm sâu của Nga trong khu vực Sumy và Kiev buộc phải tái bố trí lực lượng từ các hướng khác, bao gồm cả việc triển khai các đơn vị phòng không.
Nếu RFAF duy trì tốc độ tiến công hiện tại, họ sẽ có điều kiện mở rộng hơn nữa vùng kiểm soát ở khu vực biên giới và gia tăng áp lực lên các trung tâm hậu cần của đối phương ở phía bắc khu vực này.
Trận chiến Gaichur ác liệt
Giao tranh ác liệt vẫn tiếp diễn ở cánh đông Zaporizhia. Lực lượng Kiev tiếp tục cố gắng xâm nhập vùng Dnipropetrovsk. Các đoạn phim tư liệu về việc đẩy lùi các cuộc tấn công và phá hủy xe cộ của AFU thỉnh thoảng xuất hiện trên mạng, thường được hiểu là những đoạn phim mới nhất. Mặc dù vẫn còn một số nhóm binh sĩ Ukraine xâm nhập riêng lẻ, nhưng hoạt động của họ đang dần giảm bớt.
Trong khi đó, quân đội Nga đang xây dựng lại vị trí của mình ở sườn phía bắc. Các chiến binh đang dần mở rộng vùng kiểm soát và tạo điều kiện cho việc đột phá xa hơn. Đồng thời, các nhóm trinh sát và những tay súng Ukraine sống sót sau những cuộc không kích trước đó tiếp tục bị quét sạch khỏi các khu dân cư. Lực lượng tăng viện của AFU cũng nhanh chóng bị đánh bại khi tiếp cận.
Bên ngoài Gaichur, ở sườn phía tây của mặt trận, lực lượng Moscow vẫn tiếp tục hoạt động mạnh. Sau khi đẩy lùi các cuộc phản công, họ đang phát triển dọc theo một mặt trận khá rộng, giành những thắng lợi cục bộ ở vùng lân cận Boykovo và Rozhdestvenskoye.
Tại khu vực này, hệ thống hậu cần của Ukraine đang bị phá hủy tích cực. Giao tranh tiếp diễn trên những tuyến đường dẫn đến Vozdvizhevka và Verkhnyaya Tersa, một số khu dân cư bị bao vây từ phía bắc và phía tây để chặn đứng lực lượng Kiev trong các làng mạc. Ở phía nam, cuộc đụng độ đang chuyển sang Volshebnoye và Gulyaipolskoye.
Như trước đây, cuộc tấn công của Nga được tiến hành bởi các nhóm nhỏ nhưng hiếm khi bị ghi hình bởi các camera giám sát khách quan cho đến khi mỗi khu dân cư được giải tỏa. Sự hiện diện dày đặc của UAV Ukraine làm chậm đáng kể tốc độ tiến công, và các cuộc đột kích bằng lực lượng lớn, như kinh nghiệm cho thấy, không còn hiệu quả, ngoại trừ trong những một vài trường hợp cực kỳ hiếm hoi.
Một cuộc tấn công ổn định ở phía đông Zaporizhia, khu vực đang nằm dưới sự kiểm soát của AFU, sẽ cho phép quân đội Nga vượt qua Orekhov từ phía bắc và cuối cùng giải tỏa nó. Thị trấn này là một cái gai trong mắt lực lượng Moscow đang tiến công, và việc kiểm soát sẽ giúp giảm bớt căng thẳng ở cánh tây Zaporizhia lân cận, nơi Ukraine đang tiến công, tận dụng ưu thế về quân số.

"Chúng tôi sẵn sàng trở lại chiến đấu bất cứ lúc nào cần thiết. Ngón tay của chúng tôi vẫn đặt trên cò súng. Đây không phải là điểm kết thúc của chiến dịch mà là một bước trên con đường đạt được tất cả mục tiêu", Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu phát biểu trên truyền hình ngày 8/4.
Thủ tướng Netanyahu thêm rằng Israel sẽ đạt được những mục tiêu cần hoàn thành "thông qua thỏa thuận hoặc nối lại hành động quân sự". "Iran bước vào giai đoạn ngừng bắn trong trạng thái suy yếu hơn bao giờ hết", ông nói.
Bình luận được đưa ra sau khi Mỹ và Iran thông báo đạt thỏa thuận ngừng bắn trong vòng hai tuần.
Thủ tướng Netanyahu cũng phản bác cáo buộc của các lãnh đạo đối lập cho rằng ông đồng ý với thỏa thuận ngừng bắn trước khi Israel đạt được những mục tiêu trong cuộc chiến. "Thỏa thuận giữa Mỹ và Iran đã có hiệu lực, có sự phối hợp đầy đủ với Israel, chứ không phải chúng tôi chỉ được thông báo vào phút chót", ông nói.
Yair Lapid, lãnh đạo phe đối lập ở Israel, trước đó mô tả thỏa thuận ngừng bắn là "thảm họa ngoại giao" đối với Israel, nói rằng Thủ tướng Netanyahu "đã thất bại" với các mục tiêu đã đặt ra.
Ông Netanyahu cũng liệt kê những kết quả mà nước này đạt được trong chiến dịch, gồm phá hủy kho tên lửa và nhà máy sản xuất, gây thiệt hại nghiêm trọng cho chương trình hạt nhân của Tehran, cũng như làm tê liệt mạng lưới sản xuất vũ khí và tài chính của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).
Lãnh đạo Israel thêm rằng chiến dịch cũng đã nhắm vào các nhà máy thép, tổ hợp hóa dầu và hạ tầng giao thông Iran, đồng thời ca ngợi sự hợp tác với Mỹ trong cuộc chiến. "Chúng tôi đã cùng nhau phát động chiến dịch lịch sử và lớn nhất mà Trung Đông từng chứng kiến", ông nói.
Ông tuyên bố chiến dịch chống lại nhóm vũ trang Hezbollah ở Lebanon sẽ tiếp tục, nói rằng thỏa thuận ngừng bắn với Iran không bao gồm nhóm vũ trang ở Lebanon này.
"Hôm nay chúng tôi đã giáng cho Hezbollah đòn nặng nề nhất kể từ sau các vụ tấn công máy nhắn tin, hạ 100 mục tiêu trong 10 phút, ở những khu vực mà họ cho là bất khả xâm phạm", ông nói.
Quân đội Israel cùng ngày thông báo đã thực hiện "cuộc tấn công hiệp đồng lớn nhất kể từ đầu xung đột" trên khắp Lebanon. Họ nói đây là một phần của chiến dịch có tên gọi Bóng tối Vĩnh cửu, nhằm vào các trung tâm chỉ huy và kiểm soát của Hezbollah ở miền nam và đông Lebanon, cũng như ở thủ đô Beirut.
Iran chỉ trích Israel vi phạm lệnh ngừng bắn, tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz và đe dọa rút khỏi thỏa thuận với Mỹ. Phó tổng thống Mỹ JD Vance sau đó cảnh báo Tehran sẽ gánh hậu quả nghiêm trọng nếu thỏa thuận đổ vỡ.
Thanh Tâm (Theo AFP, Times of Israel)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/israel-tuyen-bo-san-sang-tai-chien-voi-iran-5060233.html

