Lúc con trai tôi học năm hai đại học, cháu chia sẻ với tôi một bài đăng trên Facebook các bảng giá sửa chữa xe máy để “tránh bị chặt chém”.
Không biết khảo sát từ nguồn nào, bao nhiêu tiệm sửa xe nhưng bài đăng đóng khung mức giá vá xe thì bao nhiêu tiền, thay nhớt thì giá ra sao… Tôi đọc qua và nói với con: Nếu có đi sửa xe thì không được đem mức giá này căn vặn các chú thợ nhé, họ mắng cho đấy.
Sửa xe hay thay phụ tùng khó có thể áp một giá sàn, để rồi nói nơi này đắt, chỗ kia rẻ. Thứ nhất là không ai quy định giá chung, thứ hay là tùy loại và thương hiệu phụ tùng thay thế mà có mức giá khác nhau.
Tôi muốn nói một chút về chuyện vá lốp xe máy xăng và điện.
Tôi đi cả xe xăng lẫn xe điện, nên không lạ gì cảnh dắt xe vào tiệm vá. Với xe máy xăng, mọi thứ diễn ra nhanh gọn: Tìm chỗ thủng, vá, bơm hơi, 10-15 phút là xong. Như con xe tay ga của tôi xài lốp không săm, nên mỗi lần vá là các anh thợ phải tháo pô xe, rồi lấy bánh xe cho vào máy chuyên dụng để lấy lốp ra… Giá mấy năm trước là 35 nghìn, năm nay đã lên 50 nghìn.
Nhưng khi chuyển sang xe điện, cùng một cái lốp bị thủng, câu chuyện lại trở nên rắc rối hơn nhiều khi tháo cả bánh xe, xử lý phần động cơ nằm trong đó, gỡ dây điện, rồi lắp lại sao cho không lỗi. Một thao tác sơ suất thì sau khi lắp xong, có thể không truyền tải chuyển động được. Tệ hơn là hư động cơ. Thời gian kéo dài gấp nhiều lần, công sức bỏ ra cũng không còn ở mức đơn giản, rủi ro lại cao.
Vì thế, anh thợ của tiệm mà tôi hay sửa rất ái ngại khi vá lốp xe điện. Anh bảo nếu lấy 50 nghìn thì gần như họ đang tự ép mình làm một công việc phức tạp với thu nhập thấp hơn, lại còn gánh thêm rủi ro. Một giờ đồng hồ loay hoay với chiếc xe điện có thể bằng thời gian họ vá hai, ba chiếc xe máy. Chưa kể nếu có trục trặc, số tiền đền có khi còn lớn hơn cả tiền công của nhiều ngày.
Ngược lại, nếu họ lấy 100 nghìn để bù lại thời gian, chi phí cơ hội thì sẽ bị bảo là chặt chém, “tiền vá vài lần quá tiền thay lốp mới”.
Thế là họ từ chối, không làm. Trong một khoảng thời gian, người thợ có thể kiếm được nhiều hơn, an toàn hơn với những công việc quen thuộc. Khi phải cân nhắc giữa thu nhập, rủi ro và áp lực từ khách hàng đó là lựa chọn dễ hiểu.
Thế nên trong nhiều hội nhóm, người ta chia sẻ nhau cách vá lụi, bộ đồ nghề mua trên sàn thương mại điện tử chỉ tốn vài chục nghìn đồng, nhưng giải quyết nhanh gọn và rẻ hơn là đem ra tiệm cho thợ làm.
Sẵn đây, tôi cũng có thắc mắc là công nghệ đã phát triển rất nhiều về động cơ, về các công nghệ khác đi kèm theo xe. Nhưng vì sao lốp xe dường như vẫn giậm chân tại chỗ? Lốp xe không sợ đinh chẳng lẽ khó áp dụng vào thực tế đến vậy sao?
Tôi rất đồng tình với ý kiến Đề xuất bỏ xác nhận độc thân khi đăng ký hộ tịch. Tôi đã trải nghiệm qua việc xin giấy chứng nhận độc thân và thực sự mệt mỏi.
Bản thân tôi quê ở Thái Bình, vào TP HCM từ năm 2009. Năm 2019 tôi chuyển hộ khẩu nhà chị gái tại một quận của thành phố. Do nhu cầu mua bán nhà cửa, tôi thường xuyên phải xin giấy, mỗi lần đi lại rất mất thời gian.
Đỉnh điểm là gần đây, tôi chuyển khẩu về một phường thuộc quận 2 (cũ), khi đi xin giấy tờ độc thân, họ yêu cầu tôi phải xin xác nhận từ Thái Bình và cả ở quận trước kia tôi chuyển khẩu vào.
Tôi thắc mắc tại sao phải xin ở tận Thái Bình, cả nhà tôi đã chuyển vào TP HCM từ năm 2009 (2019 thì chuyển hộ khẩu), và để xin được nhập khẩu và xin xác nhận độc thân, đã phải nộp xác nhận ở Thái Bình là chưa kết hôn rồi. Vậy mà họ vẫn không chịu, yêu cầu tôi làm giấy chứng nhận độc thân cả hai nơi.
Đến nay đã gần hai tuần trôi qua mà tôi vẫn chưa cấp giấy. Tôi muốn bán nhà mà không được vì thiếu giấy chứng nhận độc thân. Nộp giấy tờ để làm sổ đỏ cũng không được luôn. Tôi nghĩ nội dung này hoàn toàn có thể cập nhật trên VnEID, tại sao phải gây khó dễ như vậy?
Quan điểm "con cái đã đi làm nên trả 'tiền thuê nhà' cho cha mẹ nếu vẫn sống chung" từng được một độc giả chia sẻ trên diễn đàn.
Ở một số nước, việc con trưởng thành đóng góp tiền nhà được xem là bình thường, thậm chí là cách rèn luyện tính tự lập và trách nhiệm tài chính. Trong khi đó, tại Việt Nam và nhiều nước châu Á, cha mẹ thường không đặt nặng chuyện này, mà coi việc cho con ở cùng là điều hiển nhiên.
Tại sao môn Toán ở bậc phổ thông lại hay bị chê? Theo tôi là vì chúng ta bắt học sinh học quá nặng ở bậc học quá thấp, với cách giảng dạy có phần qua loa. Lấy ví dụ như kiến thức tích phân, đạo hàm, đối với một học sinh THPT, tính ứng dụng của nó rất thấp. Trong khi đó, việc giảng dạy của thầy cô trên lớp lại chủ yếu là nhớ công thức rồi áp dụng vào bài tính toán. Vì thế, học sinh có cảm giác mình như một con vẹt, chỉ sao làm vậy.
Thực tế, chúng ta rất thiếu các buổi giảng dạy cho học sinh hiểu tại sao phải học tích phân, nguồn gốc tích phân đến từ đâu, lý do gì mà các nhà Toán học phát triển ra tích phân, ứng dụng của nó vào đời sống thế nào...? Vì rõ ràng là tích phân ra đời từ thế kỷ 17, nhưng ứng dụng của nó trong cuộc sống suốt bao năm qua như thế nào thì chẳng bao giờ thấy ai đề cập.
Lý do mà Toán ở cấp ba bị chê vô dụng, vì nó quá hàn lâm và ít tính ứng dụng trong thực tiễn cho đa số. Phần lớn thầy cô dạy cấp ba đều lo chạy cho kịp giáo án, thậm chí sách giáo khoa Toán cũng chỉ giải thích bằng một đoạn văn bản ngắn ngủn là "dùng để tính diện tích, thể tích", rồi phía dưới là một dãy công thức khó hiểu và bắt học sinh ghi nhớ.
>> Trả giá vì chê học Toán vô dụng
Khi tôi lên đại học, vì học ngành Kinh tế, nên các kiến thức tích phân tôi học ở phổ thông xem như "vứt thẳng ra sọt rác" sau khi ra trường. Sau này, khi đã lớn dần và bắt đầu nghiên cứu sâu hơn kiến thức sách vở để mở mang đầu óc, tôi mới biết được tại sao tích phân lại được phát triển, ứng dụng của nó trong thực tiễn như thế nào, lý do tại sao người ta sáng tạo ra tích phân (để giải bài toán diện tích hình thang cong, ứng dụng vào nghiên cứu khí hậu, xây dựng...)? Từ đó tôi mới hiểu tại sao tích phân lại quan trọng, ứng dụng của nó sau này là gì?
Tôi tin, nếu thay đổi cách giảng dạy ở bậc phổ thông thì việc học Toán sẽ không bị chê vô dụng nhiều đến thế.