Không chỉ chờ đến khi có lộ trình từ cơ quan chức năng, nhiều người dân cũng dần chuyển đổi để phù hợp với xu hướng và tiết kiệm trước thực tế giá nhiên liệu hóa thạch tăng cao.
UBND TP.HCM vừa phê duyệt kế hoạch hành động về kiểm soát ô nhiễm và quản lý chất lượng môi trường không khí giai đoạn 2026 – 2030, tầm nhìn đến năm 2045 trên địa bàn. Kế hoạch tập trung vào hàng loạt giải pháp siết nguồn phát thải và thúc đẩy chuyển đổi sang năng lượng sạch.
Trước đó, trao đổi với Tuổi Trẻ về vấn đề kiểm soát khí thải, ông Bùi Hòa An – Phó giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM – cho biết Sở Xây dựng TP cùng các đơn vị liên quan đã có quá trình chuẩn bị tương đối đầy đủ các bước thẩm định đề án kiểm soát khí thải giao thông tại TP.HCM.
Cũng theo ông An, TP.HCM làm từng bước, có lộ trình bài bản dựa trên sự đồng thuận của bà con nhân dân.
Cụ thể kế hoạch hành động, TP.HCM đặt mục tiêu 100% phương tiện tham gia giao thông gồm ô tô, mô tô, xe máy sẽ được kiểm soát khí thải theo lộ trình áp dụng các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. TP phấn đấu đến năm 2030, toàn bộ phương tiện giao thông công cộng sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh, thân thiện môi trường.
Cùng với đó là việc ban hành và triển khai các chính sách khuyến khích, hỗ trợ phương tiện vận tải hàng hóa và hành khách, bao gồm xe công nghệ, chuyển đổi sang sử dụng năng lượng sạch.
Sở Xây dựng TP.HCM được giao chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và đơn vị liên quan để thiết lập, triển khai “vùng phát thải thấp” (LEZ), tiến tới hạn chế các phương tiện không đáp ứng tiêu chuẩn khí thải lưu thông trong khu vực.
Đồng thời sở sẽ nghiên cứu quy hoạch các tuyến đường chuyên dụng dành cho xe tải trọng lớn, xe chở vật liệu xây dựng và tổ chức điều tiết giao thông tại các phường vào giờ cao điểm.
Bên cạnh đó, TP.HCM xây dựng các chính sách khuyến khích chuyển đổi phương tiện sang sử dụng năng lượng sạch đối với các tuyến vận tải hành khách liên tỉnh bằng xe buýt và các tuyến vận tải cố định. Hỗ trợ người dân và doanh nghiệp chuyển đổi mô tô, xe máy cũ.
Áp dụng chính sách miễn, giảm phí cho học sinh, sinh viên sử dụng giao thông công cộng và phát triển hệ thống xe đạp công cộng theo hướng xã hội hóa. TP cũng nghiên cứu, thí điểm việc lắp đặt thiết bị định vị và theo dõi phát thải đối với các phương tiện vận chuyển vật liệu phục vụ xây dựng.
Trong giai đoạn 2026 – 2030, TP.HCM đặt mục tiêu nồng độ bụi PM2.5 trung bình năm giảm dần qua từng năm. Tỉ lệ số ngày có chỉ số chất lượng không khí ở mức trung bình trở lên được duy trì trong khoảng 75 – 80%.
Đồng thời, 95% người dân được tiếp cận thông tin về chất lượng không khí thông qua các nền tảng công nghệ số của TP. Tầm nhìn đến năm 2045, TP.HCM hướng đến duy trì chất lượng không khí ở mức trung bình đến tốt, với chỉ số AQI dưới 100.
Trao đổi với Tuổi Trẻ, anh Lê Đình Long (tài xế công nghệ, ngụ xã Bà Điểm, TP.HCM) cho hay sau khoảng 2 năm chạy xe xăng, anh đã chuyển hẳn sang dùng xe điện từ khoảng nửa năm nay.
Anh bắt đầu công việc từ 8h sáng và sẽ trở về nhà vào khoảng 18h – 19h tối. Di chuyển với quãng đường trung bình hơn 100km mỗi ngày, anh chi khoảng 20.000 – 30.000 đồng tiền sạc pin cho xe điện. Trong khi với tài xế xe xăng, nhiều người phải chi từ 70.000 – 100.000 đồng tiền nhiên liệu. Nhờ đó, anh có thể tiết kiệm thêm chút đỉnh chi phí mỗi ngày.
“Nghe tin sắp tới TP có chủ trương kiểm soát lượng khí thải, khuyến khích giao thông xanh, cộng với gần đây giá xăng lên cao quá, nên tôi thấy việc mình chuyển sang xe điện là hợp lý”, anh Long nói.
Ngoài ra, anh cũng lên kế hoạch làm hồ sơ chuyển sang chạy loại xe điện có thể đổi pin, nhằm tối ưu hơn nữa quỹ thời gian. Theo anh Long, trước đây thời gian sạc lâu hoặc thiếu trạm sạc là những rào cản lớn khiến cánh tài xế như anh và nhiều người dân e ngại khi sử dụng xe điện.
Tuy nhiên, hạ tầng cho giao thông xanh ngày càng phát triển. Bằng chứng dễ thấy là hiện nay TP đã lắp đặt nhiều trụ đổi pin dọc vỉa hè, công viên, bãi đậu xe… giúp tài xế càng thêm dễ dàng tiếp cận.
Không chỉ mới sử dụng xe điện gần đây, chị Ngọc Tú (ngụ TP Thủ Đức cũ) cho biết cơ duyên khiến chị bắt đầu sử dụng xe điện là do năm 2019 thì được tặng 1 voucher giảm giá mua xe. Bản thân chị cũng khá quan tâm đến vấn đề bảo vệ môi trường nên đã mua và đi thử thì thấy rất ưng bụng, phù hợp với nhu cầu cá nhân.
“Đến nay đã gần 7 năm mình sử dụng xe điện, chi phí mỗi tháng cho xe điện của mình cũng khá ít nên rất tiết kiệm”, chị Tú kể.
Là một người sử dụng xe điện lâu năm, chị Tú kỳ vọng cơ sở hạ tầng dành cho xe điện sẽ được phát triển mạnh, các trạm sạc phủ cả ở ngoại thành. “Mình nghĩ trạm sạc pin mà phủ sóng như trạm xăng thì người dân sẽ dần chuyển đổi qua sử dụng xe điện nhiều”, chị Tú nói.
Về sự chuẩn bị cho kiểm soát khí thải mô tô, xe máy, Sở Xây dựng TP cho biết đã có văn bản triển khai thực hiện thông tư số 92 của bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường về ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải xe máy.
Theo đó sở đề nghị các cơ sở đăng kiểm chủ động tổ chức rà soát, sắp xếp lại toàn bộ mặt bằng cơ sở đăng kiểm hiện có, xem xét bố trí khu vực có diện tích phù hợp để tổ chức kiểm định và cấp giấy chứng nhận kiểm định khí thải cho mô tô, xe máy.
Đối với thiết bị đo khí thải phục vụ kiểm định mô tô, xe máy phải có phần mềm quản lý kiểm định. Đồng thời bố trí khu vực riêng biệt để phục vụ hoạt động này. Khuyến khích các cơ sở đăng kiểm xây dựng kế hoạch đầu tư, mua sắm phương tiện, trang bị đầy đủ các dụng cụ, thiết bị đo cần thiết phục vụ cho công tác kiểm định khí thải mô tô, xe máy ngoài cơ sở đăng kiểm theo quy định.
Thông tin quan trọng này đã được công bố ngay tại hội thảo với chủ đề "Hộ kinh doanh: Minh bạch dòng tiền, mở rộng cơ hội kinh doanh" do báo Tuổi Trẻ, Cục Thuế (Bộ Tài chính) cùng Thuế TP.HCM tổ chức ngày 17-4, với sự đồng hành của Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank).
Thông báo này được đưa ra ngay lúc hộ kinh doanh mong chờ nhất. Những ngày qua một số cơ quan thuế địa phương đã thông tin hoặc hướng dẫn hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm dừng sử dụng hóa đơn điện tử.
Trường hợp tiếp tục sử dụng hóa đơn sẽ bị xác định là hành vi sử dụng hóa đơn không hợp pháp và bị xử phạt.
Theo Cục Thuế, thực tế nhiều hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu đồng có nhu cầu sử dụng hóa đơn điện tử nhằm minh bạch và chuyên nghiệp trong giao dịch với khách hàng. Các hộ này đã đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử và được cơ quan thuế chấp thuận.
Và theo chỉ đạo mới, những hộ kinh doanh này được tiếp tục sử dụng hóa đơn, không phải thực hiện thủ tục thông báo bổ sung với cơ quan thuế.
Tại hội thảo, ông Mai Sơn, Phó cục trưởng Cục Thuế, nhấn mạnh Cục Thuế không hạn chế các nhu cầu hợp pháp của hộ kinh doanh.
Đồng thời, đang tổng hợp vướng mắc từ thực tiễn để báo cáo cấp có thẩm quyền hoàn thiện quy định, bảo đảm thuận lợi cho hộ kinh doanh và thống nhất trong tổ chức thực hiện.
Liên tiếp hai văn bản hỏa tốc về nội dung này đã được Cục Thuế phát đi ngay trong chiều 17-4.
Trong đó Cục Thuế nhấn mạnh đối với các văn bản, thông báo, quyết định xử phạt hoặc nội dung hướng dẫn đã ban hành tại một số thuế cơ sở có liên quan đến việc sử dụng hóa đơn điện tử của hộ kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống, Cục Thuế yêu cầu cơ quan thuế địa phương khẩn trương rà soát, đối chiếu với quy định hiện hành và hướng dẫn của Cục Thuế để xử lý theo đúng thẩm quyền.
"Trường hợp phát hiện nội dung chưa phù hợp thì kịp thời thu hồi, hủy bỏ, thay thế theo quy định, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người nộp thuế", ông Mai Sơn khẳng định.
Một câu hỏi nóng mà hộ kinh doanh cũng đặt ra tại hội thảo đó là: Có bắt buộc hộ kinh doanh phải mở tài khoản hộ kinh doanh tại các ngân hàng TMCP có vốn Nhà nước (nhóm Big4) hay không?
Trả lời câu hỏi này, bà Lê Thị Chinh, Phó trưởng Ban Nghiệp vụ thuế (Cục Thuế), khẳng định không có chuyện này và hộ kinh doanh có thể mở tài khoản ở bất kỳ ngân hàng nào thuận lợi nhất cho mình. Cơ quan thuế không có quy định cấm nào cả.
Tuy nhiên hộ kinh doanh lưu ý những thông tin trên tài khoản phải trùng với CCCD và định danh, tránh sai sót và tên trên tài khoản phải trùng với tên trên giấy phép kinh doanh của hộ kinh doanh.
Lãnh đạo Cục Thuế cũng nhấn mạnh minh bạch dòng tiền không chỉ là yêu cầu phục vụ quản lý, mà trước hết mang lại lợi ích thiết thực cho chính hộ kinh doanh.
"Chủ đề hội thảo hôm nay tập trung vào một nội dung rất quan trọng, đó là minh bạch dòng tiền trong hoạt động kinh doanh.
Đây không chỉ là yêu cầu phục vụ quản lý, mà trước hết mang lại lợi ích thiết thực cho chính hộ kinh doanh giúp quản lý doanh thu, chi phí rõ ràng hơn.
Từ đó nâng cao uy tín với đối tác, tổ chức tín dụng; thuận lợi hơn khi tiếp cận vốn, đồng thời từng bước chuyên nghiệp hóa hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Khi hộ kinh doanh minh bạch dòng tiền, cơ quan thuế cũng có thêm cơ sở dữ liệu để phối hợp với các ngân hàng thương mại, các tổ chức cung cấp giải pháp thanh toán và các đơn vị công nghệ xây dựng một hệ sinh thái hỗ trợ đồng bộ cho hộ kinh doanh", ông Mai Sơn nhấn mạnh.
Nhấn mạnh tinh thần xuyên suốt của ngành thuế là hỗ trợ sát thực tế, dễ hiểu, dễ thực hiện, để hộ kinh doanh có thể làm đúng ngay từ đầu, yên tâm chuyển đổi từ phương thức khoán sang phương thức kê khai, ông Sơn nhấn mạnh ngành thuế không đặt nặng việc thu thật nhiều thuế, mà là thu đúng, thu đủ và hỗ trợ bà con hạn chế tối đa vi phạm để khỏi bị xử phạt.
Ngành thuế xác định rất rõ rằng, trong một giai đoạn chuyển đổi lớn như hiện nay, chắc chắn sẽ phát sinh những băn khoăn, những tình huống thực tế chưa được hiểu thống nhất; thậm chí có những vấn đề mà trong quá trình tổ chức thực hiện cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện thêm.
"Vì vậy, ngành thuế không né tránh các ý kiến từ thực tiễn. Ngược lại, chúng tôi rất mong được lắng nghe đầy đủ, trực tiếp và thẳng thắn từ hộ kinh doanh để cơ quan thuế có thể giải quyết ngay những nội dung thuộc thẩm quyền, đồng thời tiếp thu các đề xuất, kiến nghị xác đáng để tiếp tục nghiên cứu, báo cáo cấp có thẩm quyền hoàn thiện, sửa đổi cơ chế, chính sách và công tác quản lý thuế theo hướng ngày càng minh bạch hơn, cụ thể hơn, sát thực tiễn hơn", lãnh đạo Cục Thuế cam kết.
- Cập nhật lúc 8h30 ngày 20-4 (giờ Việt Nam), giá dầu thế giới bật tăng mạnh trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị leo thang tại Trung Đông.
Cụ thể, giá dầu Brent tăng 5,6%, lên 95,5 USD/thùng, trong khi dầu thô Mỹ WTI tăng 6%, đạt 87,53 USD/thùng.
Diễn biến này xảy ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 19-4 cho biết quân đội Mỹ đã nổ súng vào một tàu container của Iran tại Vịnh Oman và sau đó bắt giữ con tàu.
Trước đó một ngày, Iran cũng bị cáo buộc tấn công một tàu chở dầu tại eo biển Hormuz. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran được cho là đã nổ súng vào tàu này, làm gia tăng lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu mỏ toàn cầu.
- Đồng USD tiếp tục mạnh lên theo diễn biến giá dầu. Sáng nay chỉ số USD (DXY) tăng 0,27%, lên 98,36 điểm.
Ngay lập tức, giá các loại kim loại quý thế giới như vàng, bạc giảm. Trong đó, giá vàng giảm hơn 32 USD USD về 4.798 USD một ounce.
Các đồng tiền mã hóa chủ chốt như Bitcoin giảm 1,75% và Ethereum giảm 2,88%, ghi nhận mức điều chỉnh đáng kể.
- Thị trường chứng khoán trong nước chưa mở cửa. Trước đó, kết phiên 17-4, VN-Index đóng cửa tại 1.817,17 điểm, giảm 2,66 điểm, tương đương 0,15%. Tính chung cả tuần, chỉ số này vẫn tăng 67,17 điểm, tương ứng 3,84% so với tuần trước.
Theo Hội Nghiên cứu thị trường liên ngân hàng Việt Nam, diễn biến thị trường tiền tệ liên ngân hàng phiên cuối tuần qua ghi nhận xu hướng hạ nhiệt của lãi suất bình quân VND liên ngân hàng.
Cụ thể, lãi suất bình quân VND liên ngân hàng giữ nguyên ở các kỳ hạn qua đêm (ON) và 2 tuần, đồng thời giảm 0,1 điểm phần trăm tại các kỳ hạn 1 tuần và 1 tháng so với phiên trước. Mức giao dịch lần lượt ở ON 3,9%; 1 tuần 4,7%; 2 tuần 6,5% và 1 tháng.
- Công ty CP Vinpearl (VPL) vừa cập nhật tài liệu chuẩn bị cho ĐHĐCĐ thường niên 2026 dự kiến diễn ra ngày 24-4 tới.
Theo đó, doanh nghiệp đã cập nhật tài liệu bổ sung với sự điều chỉnh đáng chú ý: mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm nay được nâng lên 3.000 tỉ đồng, tức gấp đôi kế hoạch ban đầu và cao hơn khoảng 2,7 lần so với kết quả thực hiện năm 2025.
Trước đó, tại tài liệu công bố đầu tháng 4, VPL đặt kế hoạch doanh thu năm 2026 đạt 16.000 tỉ đồng, còn lợi nhuận sau thuế dự kiến đạt 1.500 tỉ đồng.
- Công ty CP DAP - Vinachem (DDV) vừa công bố thông tin bất thường liên quan đến việc từ nhiệm của lãnh đạo cấp cao.
Theo đó, công ty đã nhận được đơn xin từ nhiệm của ông Lê Ngọc Nhân - thành viên HĐQT, đồng thời là Phó tổng giám đốc và bà Nguyễn Thị Xuân Quyên - Trưởng ban kiểm soát.
Trong nội dung đơn từ nhiệm, cả hai vị này đều cho biết xin từ nhiệm để chờ nhận nhiệm vụ mới do Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem) phân công.
Cục Hàng không Việt Nam giải trình và tiếp tục kiến nghị Bộ Xây dựng cho áp dụng cơ chế phụ thu nhiên liệu với giá vé máy bay nội địa, vì đây là giải pháp linh hoạt hơn so với tăng giá trần.
Theo Cục Hàng không, từ cuối tháng 2-2026 đến nay, giá nhiên liệu hàng không Jet A1 tại khu vực châu Á đã vượt ngưỡng 200 USD/thùng, có thời điểm tăng hơn 100% so với trước khi xảy ra xung đột tại Trung Đông.
Diễn biến này khiến chi phí nhiên liệu - vốn chiếm khoảng 35-40% tổng chi phí chuyến bay - tăng đột biến, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh của các hãng hàng không.
Trong khi đó, giá vé máy bay nội địa hạng phổ thông cơ bản hiện vẫn được quản lý theo cơ chế giá trần, chưa có quy định về phụ thu nhiên liệu. Do đó để triển khai cơ chế này, cần có sự chấp thuận của Chính phủ theo hình thức nghị quyết nhằm xử lý vấn đề cấp bách phát sinh từ thực tiễn.
Cục Hàng không Việt Nam đánh giá phụ thu nhiên liệu là giải pháp linh hoạt, có thể áp dụng trong thời gian ngắn để bù đắp một phần chi phí tăng thêm. Theo đề xuất, phụ thu sẽ được áp dụng khi giá nhiên liệu Jet A1 từ 100 USD/thùng trở lên, với các mức tăng theo bậc 10 USD/thùng.
Mức phụ thu được xác định trên cơ sở chi phí nhiên liệu phát sinh thêm so với mức giá cơ sở 90 USD/thùng - mức trung bình trong hai năm gần đây và được xem là ngưỡng các hãng có thể tự cân đối. Phần chi phí tăng thêm sẽ được phân bổ giữa hãng hàng không và hành khách theo tỉ lệ 50-50.
Đối tượng áp dụng là hành khách sử dụng vé máy bay nội địa hạng phổ thông cơ bản. Thời gian dự kiến áp dụng khoảng 3 tháng.
Theo tính toán của Cục Hàng không, mức phụ thu áp dụng theo khung giá nhiên liệu cho mỗi chặng bay có cự ly dài, trung bình, ngắn khác nhau. Với chặng bay có thời gian bay 2 tiếng như Hà Nội - TP.HCM, mức phụ thu đề xuất khoảng 311.000 đồng mỗi chặng.
Mức phụ thu được Cục Hàng không Việt Nam đề xuất thấp hơn đáng kể so với các chặng bay có thời gian bay khoảng 2 tiếng tại Nhật Bản, Hàn Quốc đang áp dụng phụ thu nhiên liệu 55 USD/chặng với giá Jet A1 ở mức 180 USD/thùng và 15 USD/chặng khi giá Jet A1 ở mức 90 USD/thùng.
Về tác động vĩ mô, Cục Hàng không cho rằng việc áp dụng phụ thu nhiên liệu sẽ không gây áp lực đáng kể lên chỉ số giá tiêu dùng (CPI). Trong rổ tính CPI, nhóm giao thông chiếm khoảng 9,67%, trong đó vận tải hàng không chỉ chiếm tỉ trọng nhỏ. Thực tế, các đợt điều chỉnh giá vé máy bay trước đây chỉ tác động rất hạn chế đến CPI tổng thể.
Ngoài ra do phụ thu chỉ áp dụng trong ngắn hạn, tác động bình quân năm và ảnh hưởng lan tỏa đến các nhóm hàng hóa, dịch vụ khác được đánh giá là không đáng kể.
So với phương án điều chỉnh tăng giá trần vé máy bay, Cục Hàng không lý giải cơ chế phụ thu nhiên liệu có ưu điểm là triển khai nhanh, linh hoạt theo biến động thị trường và có thể điều chỉnh hoặc bãi bỏ khi điều kiện thay đổi. Đồng thời đây là biện pháp mang tính tạm thời, ít tạo áp lực dư luận hơn so với việc điều chỉnh chính sách giá chính thức.
Tuy nhiên hạn chế của phương án này là chưa có hành lang pháp lý cụ thể, cần thực hiện thủ tục trình Chính phủ ban hành nghị quyết để cho phép áp dụng.
Theo Cục Hàng không Việt Nam, trong bối cảnh giá nhiên liệu tiếp tục duy trì ở mức cao và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, việc triển khai phụ thu nhiên liệu là cần thiết nhằm hỗ trợ các hãng hàng không duy trì hoạt động, đảm bảo cung ứng vận tải và kết nối đi lại.
Vì vậy cơ quan này tiếp tục kiến nghị Bộ Xây dựng báo cáo Chính phủ cho phép áp dụng cơ chế phụ thu nhiên liệu đối với giá vé máy bay nội địa ngoài mức giá tối đa hiện hành, đồng thời giao các đơn vị liên quan hướng dẫn triển khai, bảo đảm công khai, minh bạch và phù hợp với diễn biến chi phí thực tế.
