Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 14/4 dự Diễn đàn hợp tác giáo dục đại học, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam – Trung Quốc tại Đại học Thanh Hoa ở Bắc Kinh, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp nhà nước Trung Quốc kéo dài đến ngày 17/4, theo TTXVN.
Trong bài phát biểu chính sách trước giảng viên và sinh viên của trường, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh Việt Nam và Trung Quốc là hai nước láng giềng có nhiều nét tương đồng về văn hóa và truyền thống đạo nghĩa. Việt Nam và Trung Quốc núi liền núi, sông liền sông, gắn bó qua mấy nghìn năm bang giao trong lịch sử.
Việt Nam luôn coi phát triển quan hệ với Trung Quốc là yêu cầu khách quan, lựa chọn chiến lược và ưu tiên hàng đầu trong đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa của Việt Nam.
Đây là nhận thức nhất quán, lựa chọn xuất phát từ lợi ích căn bản, lâu dài của hai nước, phù hợp với nguyện vọng của nhân dân hai nước và có ý nghĩa quan trọng đối với hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển của khu vực cũng như trên phạm vi toàn thế giới.
25.000 học sinh, sinh viên Việt Nam đang học tập tại Trung Quốc, cho thấy chiều sâu ngày càng lớn của giao lưu giáo dục giữa hai nước. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tin tưởng mỗi sinh viên Việt Nam đang học tập tại Trung Quốc là những đại diện cho tinh thần hiếu học, cầu thị và khát vọng vươn lên của tuổi trẻ Việt Nam. Mỗi sinh viên Trung Quốc đến Việt Nam học tập, nghiên cứu, trải nghiệm thực tiễn cũng sẽ góp phần làm sâu sắc hơn sự hiểu biết giữa nhân dân hai nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước mong muốn tiếp tục củng cố nền tảng chính trị và xã hội của quan hệ Việt Nam – Trung Quốc vững chắc hơn. Quan hệ giữa hai nước muốn phát triển ổn định, lành mạnh, bền vững lâu dài thì trước hết phải được đặt trên nền tảng tin cậy chính trị, tôn trọng lẫn nhau, thấu hiểu giữa nhân dân hai nước và quyết tâm chung của các thế hệ lãnh đạo hai Đảng, hai nước. Hữu nghị muốn bền lâu thì phải truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, nuôi dưỡng trong lòng nhân dân, nhất là trong thế hệ trẻ.
Do đó, cùng với trao đổi đoàn cấp cao, cùng với hợp tác giữa các bộ, ngành, địa phương, cần dành sự quan tâm nhiều hơn nữa cho giao lưu nhân dân, thanh niên, học giả, văn hóa, giáo dục và du lịch để mỗi người dân, mỗi người trẻ hai nước thấy mình có trách nhiệm gìn giữ và làm giàu thêm tình hữu nghị.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị tạo bước chuyển mạnh hơn trong hợp tác thực chất, đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo cùng chuyển đổi số trở thành điểm sáng và trụ cột mới của quan hệ Việt Nam – Trung Quốc trong giai đoạn mới. Việt Nam đang bước vào một thời kỳ phát triển mới, trong đó khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chính để thực hiện các mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và 2045.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định đặc biệt coi trọng hợp tác với Trung Quốc trong các lĩnh vực mà hai bên có thể bổ sung cho nhau và cùng phát triển, nhất là trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, bán dẫn, tự động hóa, robot, công nghệ xanh, công nghệ sinh học, vật liệu mới, năng lượng sạch và các ngành công nghệ chiến lược khác. Lãnh đạo Việt Nam mong muốn thời gian tới, hợp tác song phương sẽ không chỉ mạnh hơn về thương mại và đầu tư, mà còn về tri thức, công nghệ, sáng tạo và năng lực kiến tạo tương lai.
Trong định hướng đó, giáo dục – đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phải là lĩnh vực ưu tiên của ưu tiên. Để đi nhanh trong thế kỷ 21, Việt Nam cần một thế hệ mới có nền tảng khoa học vững chắc, có khả năng làm chủ công nghệ hiện đại, có tư duy đổi mới sáng tạo và có bản lĩnh hội nhập quốc tế.
Việt Nam mong muốn ngày càng có nhiều sinh viên, nghiên cứu sinh, nhà khoa học trẻ của mình học tập, nghiên cứu tại các trung tâm đào tạo, nghiên cứu hàng đầu của Trung Quốc, trong đó có Đại học Thanh Hoa.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước mong muốn Đại học Thanh Hoa sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu của Việt Nam, tăng cường trao đổi sinh viên, trao đổi học giả, liên kết đào tạo, hợp tác nghiên cứu, xây dựng các chương trình đồng hướng dẫn, các nhóm nghiên cứu chung, các phòng thí nghiệm chung trong những lĩnh vực then chốt.
Lãnh đạo Việt Nam mong thế hệ trẻ hai nước không chỉ học hỏi lẫn nhau, mà còn cùng nhau sáng tạo, cùng nhau khởi nghiệp, cùng nhau giải những bài toán lớn của phát triển, từ giáo dục, y tế, môi trường, năng lượng, đô thị thông minh đến nông nghiệp xanh và kinh tế số.
Cùng với mở rộng hợp tác, hai bên cần tiếp tục giữ gìn môi trường hòa bình, ổn định, tăng cường phối hợp chiến lược và xử lý tốt những vấn đề còn khác biệt.
“Sáng nay, Lực lượng hải quân của IRGC đã phát hiện và chặn hai tàu vi phạm tại eo biển Hormuz. Hai tàu này đã bị bắt giữ và được điều hướng vào bờ biển Iran”, IRGC nêu trong một tuyên bố, đồng thời cho hay hành động nhằm bảo vệ quyền lợi quốc gia của Iran.
Phía Tehran xác định một tàu chở container treo cờ Panama mang tên MSC Francesca và tàu còn lại là Epaminondas treo cờ Liberia, theo Hãng tin AFP.
IRGC tuyên bố các tàu này bị cáo buộc hoạt động mà không có giấy phép phù hợp, nhiều lần vi phạm các quy định và can thiệp vào hệ thống định vị, gây nguy hiểm cho an toàn hàng hải khi tìm cách bí mật rời khỏi eo biển Hormuz.
Theo trang thông tin theo dõi hàng hải MarineTraffic, vị trí được ghi nhận gần nhất của cả hai tàu đều nằm gần phía bờ biển Iran tại eo biển Hormuz.
Trước đó ngày 22-4, Cơ quan Điều hành thương mại hàng hải của Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết IRGC đã nổ súng vào một tàu chở container khi đang ở cách phía đông bắc Oman khoảng 15 hải lý (khoảng 28km), khiến buồng lái bị hư hại nhưng không có thương vong.
Một tàu thứ hai cũng bị tấn công ngay sau đó.
UKMTO cho hay sự việc diễn ra lúc 7h55 giờ địa phương. Tàu pháo của IRGC bị cáo buộc khai hỏa mà không phát cảnh báo trước.
Các hãng thông tấn bán chính thức của Iran như Nour News, Fars và Mehr sau đó đưa tin IRGC đã tấn công tàu thứ ba, mà họ cho đã bị “mắc kẹt” trên bờ biển Iran, nhưng không nêu chi tiết.
Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải chiến lược, vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu khí toàn cầu. Tuần trước Iran thông báo mở lại eo biển Hormuz, tuy nhiên nhanh chóng tuyên bố phong tỏa lại eo biển này cho đến khi lệnh phong tỏa của Hải quân Mỹ được dỡ bỏ.
Hôm nay 12.4, các cử tri Hungary sẽ đi bỏ phiếu trong cuộc bầu cử quốc hội mang tính bước ngoặt, theo Reuters. Kết quả dự kiến sẽ được công bố vào tối cùng ngày (giờ Hungary).
Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy Thủ tướng Hungary Viktor Orban (63 tuổi) và đảng Fidesz theo chủ nghĩa dân tộc của ông khó giành chiến thắng trước đảng trung hữu Tisza do ông Peter Magyar (45 tuổi) lãnh đạo. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 2010 có một khả năng thực sự rằng đảng đối lập có thể giành chiến thắng, theo Đài DW.
Trước ngày bầu cử, hai đối thủ đã tăng cường hoạt động vận động tranh cử, thu hút nhiều người ủng hộ tham dự các cuộc mít tinh.
Hôm 10.4, khoảng 2.000 người ủng hộ ông Orban đã tập trung tại TP.Debrecen, một thành trì lâu năm của Fidesz được dự đoán sẽ chuyển sang ủng hộ Tisza. "Tôi không tin tưởng ông Magyar - chỉ sau một đêm, ông ta đã quay lưng và đâm sau lưng Fidesz", một người tham gia cuộc mít tinh tên Attila Szoke (55 tuổi) nói. Ông Magyar đã rời khỏi Fidesz cách đây 2 năm, cáo buộc đảng này tham nhũng và tuyên truyền sai sự thật, theo tờ The Guardian.
Trong khi đó, những người ủng hộ ông Magyar tập trung ở TP.Hatvan, cách thủ đô Budapest khoảng 60 km về phía đông, nói rằng họ hy vọng vào sự thay đổi. "Tôi hy vọng sẽ có một số thay đổi ở Hungary, vì chúng tôi thực sự cần điều đó. Sau 16 năm, cuối cùng cũng có chút hy vọng, ít nhất là bây giờ", một người ủng hộ tên Xenia chia sẻ. Ông Orban đã lãnh đạo Hungary, quốc gia có 9,5 triệu dân, từ năm 2010.
Cũng trong ngày 10.4, ông Orban và ông Magyar đã đấu khẩu về cáo buộc có sự can thiệp của nước ngoài trong cuộc bầu cử sắp tới. Ông Orban tuyên bố trên mạng xã hội rằng đối thủ của ông sẽ "không từ thủ đoạn nào để giành lấy quyền lực", cáo buộc ông Magyar và đảng Tisza "cấu kết" với tình báo nước ngoài và đe dọa những người ủng hộ đảng cầm quyền bằng bạo lực.
Đáp lại, ông Magyar đưa ra cáo buộc tương tự, sau khi Phó tổng thống Mỹ J.D Vance đến thăm Hungary trước đó vài ngày để thể hiện sự ủng hộ của Washington dành cho ông Orban. Ông Magyar còn tuyên bố trên mạng xã hội: "Gian lận bầu cử kéo dài nhiều tháng do Fidesz thực hiện, cùng với các hành vi phạm tội, hoạt động tình báo, thông tin sai lệch và tin giả, không thể thay đổi sự thật rằng Tisza sẽ thắng cử".
Cuộc bầu cử ngày 12.4 được xem là một cột mốc đáng chú ý trong lịch sử hiện đại của Hungary, theo DW. Kết quả không chỉ ảnh hưởng đến tình hình trong nước mà còn có thể định hình tương lai của EU và tầm ảnh hưởng của Nga tại khu vực.
Đài DW phân tích rằng mục tiêu đã được tuyên bố của Thủ tướng Orban là "chinh phục Brussels", và biến EU thành một liên minh các quốc gia độc lập về chính trị, cùng chia sẻ lợi ích kinh tế chung. Chẳng những đưa ra không ít chỉ trích trong nhiều năm, ông còn sử dụng quyền phủ quyết để từ chối một số quyết định quan trọng của EU khiến khối này gần như không thể hành động, điển hình là các kế hoạch liên quan việc hỗ trợ Ukraine. Theo đó, một chiến thắng nữa của ông Orban sẽ làm suy yếu EU hơn nữa, trong khi sự thay đổi quyền lực ở Budapest sẽ góp phần củng cố lại khối này.
Cũng theo Đài DW, không có quốc gia thành viên EU nào có mối quan hệ mật thiết với Nga như Hungary dưới sự lãnh đạo của Thủ tướng Orban. Ông đã nhiều lần kêu gọi dỡ bỏ các lệnh cấm vận lên Nga, và ngăn chặn những nỗ lực hỗ trợ của EU dành cho Ukraine.
Dưới thời Thủ tướng Orban, Budapest cũng đã trở thành đồng minh chủ chốt của Tổng thống Mỹ Donald Trump trong EU. Chủ nhân Nhà Trắng ngày 10.4 cam kết sẽ mang "sức mạnh kinh tế" của Mỹ đến Hungary nếu đảng của ông Orban giành chiến thắng trong cuộc bầu cử ngày 12.4, theo AFP. "Chúng tôi rất vui được đầu tư vào sự thịnh vượng trong tương lai do sự lãnh đạo tiếp theo của ông Orban tạo ra", ông Trump viết trên mạng xã hội.
Diana Acosta Verde, 27 tuổi, từ Honduras vượt biên vào Mỹ 4 năm trước và xin tị nạn dưới thời chính quyền tổng thống Joe Biden. Sau đó cô gặp bạn trai Jaime Murillo Padilla, người được bố mẹ đưa vào Mỹ từ lúc 10 tuổi.
Padilla được bảo vệ theo diện DACA, chính sách dưới thời tổng thống Obama chống trục xuất người nhập cư không giấy tờ được đưa vào Mỹ từ khi còn nhỏ. Trước khi gặp Verde, anh từng điều hành một nhà hàng ở Chicago, kết hôn với một phụ nữ Mỹ và có ba người con, tất cả đều là công dân Mỹ.
Hai người bị Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) bắt hồi đầu năm 2025, sau khi cảnh sát phát hiện cocaine trên xe của họ. Padilla bị cáo buộc tàng trữ ma túy và bị trục xuất khỏi Mỹ hồi tháng 3/2025. Verde bị trục xuất sau đó vài tháng.
Tại Honduras, khi Verde mang thai, hai người quyết tâm tìm mọi cách vượt biên vào Mỹ một lần nữa để sinh con, giúp đứa bé có cơ hội mang quốc tịch Mỹ. "Con chúng ta sẽ không sinh ở đây", Padilla nói với Verde.
Hai người vượt biên ở phía nam nước Mỹ khi Verde đang mang bầu 6 tháng. Đặc vụ ICE phát hiện họ đang nấp trong bụi cây vài phút sau đó và bắt họ. Trong ba tháng cuối thai kỳ, Verde bị giam tại cơ sở East Hidalgo ở Texas.
Ngày 30/1, Verde sinh con đầu lòng, đặt tên là Gael. Đứa trẻ lập tức được cấp quốc tịch Mỹ, theo quy định "sinh ra tại Mỹ là công dân Mỹ".
Tu chính án thứ 14 của Hiến pháp Mỹ quy định tất cả người sinh ra ở Mỹ hoặc nhập tịch, nằm trong quyền tài phán của Mỹ, đều là công dân Mỹ và bang nơi họ cư trú, trừ một số trường hợp ngoại lệ. Điều này đồng nghĩa con của những người nhập cư bất hợp pháp vào Mỹ sẽ nghiễm nhiên được cấp quốc tịch Mỹ nếu sinh ra trên lãnh thổ nước này.
Sau khi sinh Gael, Verde phải để con lại tại bệnh viện Knapp, bang Texas để trở về trại giam theo lệnh của ICE. Verde cho biết cô bị giam trong một căn phòng lạnh lẽo, bẩn thỉu trong suốt hai ngày, không được hút sữa hay liên lạc với gia đình.
Trại giam ở East Hidalgo chưa bình luận về thông tin này. Tuy nhiên, Brady McCarron, người phát ngôn Cơ quan Cảnh sát Tư pháp Mỹ, cho biết các nữ tù nhân mang thai luôn được cung cấp dịch vụ chăm sóc sản khoa, bao gồm cả quá trình theo dõi tiền sản và hậu sản.
McCarron cho hay các phạm nhân phải tự chịu trách nhiệm thu xếp người nhận quyền giám hộ đứa trẻ ngay sau khi sinh. Trong trường hợp người mẹ không thể tìm được ai để giao phó đứa bé, Cảnh sát Tư pháp Mỹ sẽ thông báo cho cơ quan bảo vệ trẻ em.
Cảnh sát Tư pháp Mỹ sau đó gửi tin nhắn cho Blanca Padilla Tejeda, bà nội của bé Gael, người đang sống ở Honduras. Họ yêu cầu bà đến Texas để nhận cháu trong vòng hai ngày.
Bà Padilla vội vàng thu xếp mọi việc để tới Mỹ chăm sóc cháu. Hai bà cháu trở về căn nhà nhỏ ở Texas mà bố đứa bé đã thuê từ trước, chờ nhận giấy khai sinh của Gael.
Padilla và Verde bị trục xuất khỏi Mỹ vào tháng 2. Bé Gael cũng được bà nội đưa về Honduras ngay sau đó, với cuốn hộ chiếu Mỹ vừa được cấp.
"Ngày nào tôi thức dậy cũng cảm ơn Chúa. Đó là chiến thắng lớn nhất của chúng tôi. Thằng bé đã là công dân Mỹ", Padilla nói.
Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang tìm cách bãi bỏ quy định tự động cấp quốc tịch cho những đứa trẻ sinh ra trên đất Mỹ, cho rằng Hiến pháp Mỹ không bảo đảm quyền công dân theo nơi sinh. Ông Trump cũng cho rằng nhiều người đã lợi dụng quy định này để du lịch hoặc vượt biên vào Mỹ để sinh con, nhằm giúp đứa bé có quốc tịch Mỹ.
Trong ngày đầu tiên của nhiệm kỳ thứ hai, ông Trump đã ký sắc lệnh hành pháp nhằm chấm dứt việc tự động cấp quốc tịch cho trẻ em sinh ra tại Mỹ nếu cha mẹ là người nhập cư trái phép hoặc đang cư trú hợp pháp nhưng chỉ với thị thực tạm thời.
Sắc lệnh này của ông Trump đã Liên minh Tự do Dân sự Mỹ (ACLU) khởi kiện. Tòa án Tối cao Mỹ đã nghe tranh luận về tính hợp pháp của sắc lệnh hành pháp do ông Trump ký và dự kiến ra phán quyết vào tháng 6 hoặc tháng 7.
