Bác sĩ Hà Hải Nam, Phó trưởng Khoa Ngoại bụng 1, cho biết ung thư đại trực tràng thường bắt đầu âm thầm, không có dấu hiệu rõ ràng ở giai đoạn đầu. Đến khi bệnh tiến triển, triệu chứng có thể xuất hiện như đầy bụng, rối loạn tiêu hóa, đi ngoài ra máu, phân chuyển màu hoặc bị táo bón xen kẽ tiêu chảy. Nếu để muộn, người bệnh có thể gặp biến chứng nguy hiểm như tắc ruột, thủng đại tràng hay xuất huyết tiêu hóa.
Theo thống kê của Tổ chức Ung thư Thế giới (Globocan) năm 2020, Việt Nam có hơn 14.000 ca mắc mới và hơn 7.500 ca tử vong do ung thư đại trực tràng. Đáng lo ngại, bệnh đang có xu hướng gia tăng ở nhóm tuổi 30-40, thậm chí dưới 20 tuổi.
“Trong đó, chế độ ăn không khoa học trở thành yếu tố nguy cơ cao dẫn đến ung thư, thậm chí khiến bệnh tiến triển nhanh hơn”, bác sĩ Nam nói.
Đầu tiên, chế độ ăn nhiều thịt đỏ, thịt chế biến sẵn, ít rau quả là thói quen gây hại sức khỏe, tiếp tay cho ung thư tiêu hóa. Tổ chức Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) đã đưa thịt đỏ, đặc biệt là thịt chế biến ở nhiệt độ cao như chiên hay nướng vào nhóm 2A, tức là “có thể gây ung thư cho con người”.
Các nghiên cứu khoa học chỉ ra rằng việc tiêu thụ thịt đỏ hay thịt chế biến sẵn nhiều lần mỗi tuần làm tăng đáng kể nguy cơ ung thư tiêu hóa. Ví dụ, chỉ cần ăn 100g thịt đỏ mỗi ngày đã có thể tăng nguy cơ ung thư lên 17%. Nếu thêm 50g thịt chế biến sẵn hàng ngày (như xúc xích, thịt xông khói), nguy cơ này sẽ thêm 18%. Các chất bảo quản thường dùng trong thịt chế biến sẵn như nitrat, nitrit khi vào cơ thể có thể chuyển hóa thành hợp chất gây ung thư. Một nghiên cứu từ Singapore cũng cho thấy những thực phẩm chế biến giàu đường và chất béo còn sản sinh ra hợp chất methylglyoxal, tác động đến gene chống khối u và tăng nguy cơ mắc ung thư.
Lạm dụng thức ăn chiên, nướng nhiều lần, sử dụng thực phẩm ôi thiu, quá hạn, hay lạm dụng gia vị không đảm bảo an toàn cũng là những yếu tố nguy hiểm. Nướng đồ ăn trên than hoa, than củi cũng gây độc.
Chế độ ăn mặn cũng là yếu tố nguy cơ. Thực tế, người Việt Nam đang tiêu thụ trung bình 8,1g muối/ngày và 46,5g đường tự do/ngày, cao gần gấp hai lần so với khuyến cáo của WHO về mức tiêu thụ có lợi cho sức khỏe.
Theo Quỹ dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) cho biết, Việt Nam là một trong 10 nước có người dân lười vận động nhất thế giới. Nghiên cứu của Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế, 30% người Việt trưởng thành thiếu vận động thể lực. Tố chất về thể lực, sức bền và sức mạnh của thanh thanh niên Việt Nam xếp vào mức kém so với tiêu chuẩn.
Tình trạng trẻ hóa người nghiện thuốc lá, nhất là loại thế hệ mới như thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng là nguyên nhân gây bệnh. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hút thuốc lá gây nhiều bệnh mạn tính và nan y. Trong khói thuốc lá có khoảng 7.000 chất hóa học, bao gồm 69 chất gây ung thư và là nguyên nhân gây ra 25 nhóm bệnh khác nhau, như 11 loại ung thư, các bệnh về tim mạch, hô hấp, ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản của cả nam và nữ. Ước tính, cứ hai người hút thuốc lá thì một người sẽ chết sớm, trong đó 1/2 số ca tử vong xảy ra ở tuổi trung niên.
Bên cạnh chế độ ăn uống, các yếu tố khác như tuổi tác, tiền sử viêm ruột mạn tính, xạ trị vùng bụng, hoặc gia đình có người mắc ung thư đại trực tràng, đa polyp tuyến, cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Khoảng 5% trường hợp liên quan đến đột biến gene như hội chứng Lynch.
Ung thư đại trực tràng có thể liên quan đến một số yếu tố như bệnh viêm ruột (bệnh Crohn, viêm loét đại tràng), yếu tố di truyền từ gia đình.
Bác sĩ khuyến cáo mọi người có thể giảm nguy cơ ung thư bằng những thay đổi nhỏ trong cuộc sống hằng ngày. Ăn nhiều rau củ, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, hạn chế thịt đỏ và đặc biệt nói không với thịt chế biến sẵn. Tăng cường vận động và duy trì tập thể dục ít nhất 30 phút/ngày sẽ không chỉ giúp cơ thể khỏe hơn mà còn đẩy lùi nguy cơ ung thư hiệu quả.
Nên sàng lọc định kỳ để phát hiện sớm polyp tiền ung thư. Nếu cắt bỏ polyp kịp thời, nguy cơ ung thư giảm tới 90%. Theo khuyến cáo Hiệp hội Ung thư Mỹ, người từ 45 tuổi nên sàng lọc dù không có triệu chứng. Với người có yếu tố nguy cơ cao (tiền sử cá nhân ung thư đại trực tràng hoặc polyp đại trực tràng, gia đình ung thư đại trực tràng, bệnh ruột viêm, tiền sử xạ trị vùng bụng hoặc chậu), cần sàng lọc sớm hơn, thậm chí từ 20-30 tuổi.
Thùy An
Tin Gốc: https://vnexpress.net/nhung-thoi-quen-tiep-tay-cho-ung-thu-dai-trang-5060258.html
Tây Ninh ghi nhận người thứ 7 chết nghi do bệnh dại, còn 85% chó mèo chưa tiêm phòng
Ngày 10-4, thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Tây Ninh cho biết tỉnh này vừa ghi nhận thêm một trường hợp tử vong nghi do bệnh dại trên người ở xã Lộc Ninh.
Quá trình điều tra dịch tễ cho thấy ông D. (66 tuổi, ngụ ấp Lộc Trung, xã Lộc Ninh) đã bị chó nhà nuôi cắn gây chảy máu ở bàn tay trái khoảng 1 năm trước.
Con chó này chưa được tiêm phòng dại, sau đó cũng cắn vào cẳng chân của em trai ông D. rồi sau đó bỏ đi trong đêm và không quay về, không rõ tình trạng như thế nào. Người em của ông D. hiện sức khỏe vẫn bình thường.
Bị chó cắn ở tai, ông D. chỉ rửa vết thương bằng nước lạnh. Cách xử lý này được cho là có thể làm tăng nguy cơ vi rút dại xâm nhập và phát triển bệnh.
Tiếp đó vào khoảng 6 tháng trước, ông D. còn bị con chó nhỏ nuôi trong nhà cào vào vùng vai gây trầy xước nhẹ (không chảy máu). Gia đình có nuôi 3 con chó nhỏ và sau khi một con cào vào vai ông D. thì cả 3 con chó đều chết.
Tuy nhiên người nhà cho rằng 3 con chó chết do bệnh đường ruột, nên đã cho người khác làm thịt.
Đến ngày 5-4, ông D. bắt đầu có hàng loạt biểu hiện như mệt mỏi, chán ăn, nhức đầu, sốt, đau cơ, lo lắng, mất ngủ, sợ nước, sợ gió, sợ ánh sáng, tăng tiết đờm dãi, co giật, gào hét.
Sang hôm sau, ông D. được đưa vào bệnh viện và chuyển lên tuyến trên, tuy nhiên lúc này bệnh nhân đã trong tình trạng nặng, lơ mơ, sùi bọt mép, suy hô hấp nặng, tiên lượng xấu nên gia đình đưa về và sau đó đã tử vong tại nhà.
Đây đã là trường hợp tử vong thứ 7 liên quan đến bệnh dại trên địa bàn tỉnh Tây Ninh từ đầu năm 2026.
6 trường hợp trước đó được ghi nhận ở các xã Lương Hòa, xã Hưng Điền, xã Mỹ Hạnh, phường Thanh Điền, xã Đức Lập, xã Mỹ An.
Trong đó có một trường hợp bị chó chạy rông ngoài đường cắn trúng, 5 trường hợp bị chó nhà người quen cắn.
Hai trường hợp mới đây diễn ra trong tháng 4-2026 là trường hợp ở ấp 7, xã Mỹ An bị chó cắn khoảng đầu tháng 6-2025 và tử vong vào ngày 3-4. Trường hợp ở ấp Đức Hạnh 2, xã Đức Lập bị chó cắn ngày 11-1 và tử vong vào ngày 1-4.
Hiện tại Tây Ninh đang có đợt nắng nóng trải rộng ở nhiều địa phương, làm tăng nguy cơ phát sinh bệnh dại trên chó, mèo. Tỉnh cũng đang triển khai đợt tiêm phòng bệnh dại chính của năm 2026, tuy nhiên đến nay tỉ lệ tiêm phòng dại trên chó mèo còn thấp, mới đạt 27.615 liều, chiếm 14,33% tổng đàn chó mèo (192.730 con).
UBND tỉnh Tây Ninh đã có văn bản yêu cầu các địa phương và sở, ngành liên quan tiếp tục quán triệt thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp phòng, chống bệnh dại trên người và động vật, coi đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng gắn với đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị, địa phương và người đứng đầu.
FV và Viettel Campuchia (Metfone) mở 'hành lang y tế' xuyên biên giới Việt Nam - Campuchia
Sự hợp tác giữa Bệnh viện FV và Metfone được kỳ vọng sẽ thay đổi thực tế đó, với mục tiêu xây dựng một "hành lang y tế" xuyên biên giới - nơi người bệnh có thể tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao một cách thuận tiện, minh bạch và liền mạch.
Theo thỏa thuận ký kết ngày 3.4.2026, FV và Metfone sẽ phối hợp triển khai mô hình chăm sóc sức khỏe khép kín trên nền tảng số. Đây là giải pháp tích hợp toàn diện, bao gồm tư vấn từ xa, đặt lịch khám, hỗ trợ di chuyển, lưu trú, phiên dịch và thanh toán.
Một trong những lợi ích rõ rệt nhất của chương trình hợp tác này là giúp người bệnh Campuchia tiếp cận thông tin y tế chính xác và đáng tin cậy ngay từ đầu. Thông qua nền tảng của Metfone, bệnh nhân có thể được tư vấn trực tuyến với đội ngũ bác sĩ FV, từ đó đưa ra quyết định điều trị phù hợp trước khi sang Việt Nam.
Đại diện Metfone cho biết việc lựa chọn FV làm đối tác không phải ngẫu nhiên, mà xuất phát từ uy tín và năng lực điều trị quốc tế của bệnh viện, đặc biệt là kinh nghiệm tiếp nhận và chăm sóc bệnh nhân Campuchia trong nhiều năm qua.
Sự kết hợp giữa hạ tầng công nghệ viễn thông của Metfone và hệ thống y tế đạt chuẩn quốc tế của FV được kỳ vọng sẽ tạo nên một hệ sinh thái chăm sóc sức khỏe hiện đại, nơi người bệnh không chỉ được điều trị mà còn được đồng hành xuyên suốt hành trình.
Trên thực tế, đối với nhiều người dân Campuchia, Bệnh viện FV đã là địa chỉ quen thuộc trong suốt gần 20 năm qua. Mỗi tháng, bệnh viện tiếp nhận khoảng 1.000 lượt bệnh nhân từ quốc gia láng giềng, minh chứng cho mức độ tin tưởng ngày càng gia tăng.
Không chỉ sở hữu đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm trong và ngoài nước, FV còn là bệnh viện đa chuyên khoa đạt chuẩn quốc tế JCI - một trong những tiêu chuẩn khắt khe hàng đầu thế giới về chất lượng và an toàn người bệnh.
Nhờ năng lực phối hợp đa chuyên khoa, bệnh viện đã xử lý thành công nhiều ca bệnh phức tạp, trong đó có những trường hợp hiếm gặp. Điển hình như bệnh nhân mắc chứng giãn tá tràng khổng lồ vô căn - một bệnh lý cực hiếm khiến người bệnh suy kiệt suốt nhiều năm. Sau ca phẫu thuật tái tạo hệ tiêu hóa tại FV, bệnh nhân đã hồi phục ngoạn mục.
Hay trường hợp sản phụ Campuchia rơi vào tình trạng băng huyết nghiêm trọng sau sinh, tưởng chừng không thể cứu sống. Với sự phối hợp của hơn 40 bác sĩ thuộc nhiều chuyên khoa, FV đã xác định nguyên nhân là rối loạn đông máu hiếm gặp và kịp thời điều trị thành công, giúp bệnh nhân hồi phục sau hơn 30 ngày.
Những câu chuyện này không chỉ thể hiện năng lực chuyên môn mà còn củng cố niềm tin của bệnh nhân Campuchia đối với một bệnh viện quốc tế ngay tại Việt Nam.
Bà Nguyễn Thị Lệ Thu - Giám đốc Tiếp thị & Phát triển kinh doanh Bệnh viện FV cho biết, FV đã hiện diện tại Campuchia từ năm 2006 với văn phòng đại diện tại Phnom Penh, mỗi tháng tiếp nhận khoảng 1.000 bệnh nhân Campuchia đến khám và điều trị.
Ngoài ra, bệnh viện cũng chú trọng trải nghiệm người bệnh thông qua các dịch vụ hỗ trợ chuyên biệt. Tại FV, bệnh nhân Campuchia được phục vụ tại quầy riêng với đội ngũ phiên dịch tiếng Khmer, đảm bảo quá trình giao tiếp và điều trị diễn ra thuận lợi. Đồng thời, văn phòng đại diện của FV tại Phnom Penh đóng vai trò cầu nối, hỗ trợ tư vấn và chuẩn bị trước khi bệnh nhân sang Việt Nam.
Song song với phát triển dịch vụ, FV liên tục đầu tư vào công nghệ y khoa hiện đại nhằm nâng cao hiệu quả điều trị. Các hệ thống tiên tiến như phòng mổ robot da Vinci Xi, hệ thống can thiệp tim mạch Cath-lab hay định vị thần kinh Brain Navigation đã giúp tăng độ chính xác trong phẫu thuật, giảm xâm lấn và rút ngắn thời gian hồi phục.
Đây chính là lợi thế cạnh tranh quan trọng, giúp FV không chỉ đáp ứng nhu cầu điều trị trong nước mà còn trở thành điểm đến của bệnh nhân quốc tế, đặc biệt là từ Campuchia.
Việc hợp tác giữa FV và Metfone không chỉ là một thỏa thuận chiến lược đơn lẻ, mà còn là bước đi mang tính dài hạn trong việc xây dựng hệ sinh thái chăm sóc sức khỏe xuyên biên giới.
Trong bối cảnh nhu cầu điều trị quốc tế ngày càng gia tăng, mô hình "hành lang y tế" được kỳ vọng sẽ giảm khoảng cách địa lý, giúp người bệnh Campuchia tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao một cách dễ dàng hơn, đồng thời giảm tải cho hệ thống y tế nội địa.
Về lâu dài, sự kết hợp giữa công nghệ số và y khoa hiện đại sẽ mở ra hướng đi mới cho lĩnh vực du lịch y tế trong khu vực. Với nền tảng đã được khẳng định, Bệnh viện FV - một bệnh viện đạt chuẩn quốc tế, được đông đảo bệnh nhân Campuchia tin tưởng - nhiều khả năng sẽ tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong xu hướng này.
Sự kiện ký kết lần này vì vậy không chỉ mang ý nghĩa hợp tác giữa hai đơn vị, mà còn là bước tiến quan trọng trong hành trình nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho cộng đồng khu vực Đông Nam Á.