Bộ Tư pháp đang đề xuất thí điểm chế định luật sư công tại 8 bộ (gồm Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Bộ Công thương, Bộ Ngoại giao, Bộ Nông nghiệp – Môi trường) và UBND 10 tỉnh, thành phố (Quảng Ninh, Lâm Đồng, Khánh Hòa, Đồng Nai, Bắc Ninh, Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ).
Việc thí điểm luật sư công là cần thiết nhằm tăng khả năng kiểm soát tính hợp pháp của các quyết định hành chính trước khi ban hành, đẩy mạnh việc tham gia tố tụng hành chính để bảo vệ quyền lợi của Nhà nước, đồng thời tăng khả năng giải quyết các tranh chấp quốc tế và giải quyết khiếu nại, tố cáo.
Bên cạnh đó, nhiều ý kiến cho rằng nên mở rộng phạm vi thí điểm đối với Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, thay vì chỉ với 18 đơn vị như đề xuất của cơ quan soạn thảo.
Luật sư Nguyễn Văn Hậu, Chủ nhiệm Cơ quan truyền thông Liên đoàn Luật sư Việt Nam , Ủy viên Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, dẫn điều 9 Hiến pháp quy định MTTQ Việt Nam là tổ chức liên minh chính trị, liên hiệp tự nguyện của tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức xã hội và các cá nhân tiêu biểu trong các giai cấp, tầng lớp xã hội, dân tộc, tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài.
MTTQ Việt Nam là bộ phận của hệ thống chính trị của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo; là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân; tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; thể hiện ý chí, nguyện vọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân; đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân; thực hiện dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội; giám sát, phản biện xã hội; phản ánh ý kiến, kiến nghị của nhân dân đến các cơ quan nhà nước; tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước, hoạt động đối ngoại nhân dân, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Theo ông Hậu, các chức năng trên của MTTQ Việt Nam đều đòi hỏi mỗi cá nhân, tổ chức được giao nhiệm vụ phải thực sự am hiểu về pháp luật. Việc thí điểm luật sư công, một đội ngũ pháp lý chuyên nghiệp, sẽ giúp hoạt động của khối mặt trận chuyên nghiệp, chất lượng hơn.
Chẳng hạn hoạt động giám sát, phản biện xã hội, liên quan trực tiếp đến lợi ích công cộng, tác động đến chính sách pháp luật và các quyết định quản lý nhà nước. Do đó, thận trọng, chính xác, hiệu quả là những yếu tố bắt buộc cần có.
Dự thảo quy định luật sư công phải đảm bảo rất nhiều tiêu chí như: trình độ cử nhân luật trở lên, có ít nhất 5 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp luật hoặc kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn pháp luật hoặc giải quyết vụ việc pháp lý phức tạp, đã được đào tạo luật sư công… Những phẩm chất này của luật sư công chắc chắn sẽ giúp hoạt động giám sát, phản biện trở nên hiệu quả hơn.
Một khía cạnh khác là bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người dân, nhất là người yếu thế. Ông Hậu cho rằng nên mở rộng vai trò của luật sư công trong việc tăng cường tiếp cận công lý cho các đối tượng chính sách, thay vì giới hạn ở bảo vệ quyền, lợi ích của cơ quan nhà nước. Nếu nhìn nhận ở góc độ này, việc thí điểm luật sư công với khối mặt trận là hoàn toàn phù hợp cả về chức năng và bối cảnh, khi Liên đoàn Luật sư Việt Nam cùng các tổ chức luật sư đã quy tụ về MTTQ Việt Nam.
Theo ông Lưu Anh Cường, Giám đốc Công ty luật Thái Dương FDI Hà Nội, Nghị quyết 66 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật nhấn mạnh yêu cầu “phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội của MTTQ Việt Nam, sự tham gia rộng rãi, thực chất của người dân, tổ chức, doanh nghiệp trong xây dựng và thi hành pháp luật”. Nội dung trên cho thấy khi bàn về nâng cao chất lượng thi hành pháp luật, Đảng không chỉ đặt trọng tâm ở cơ quan quản lý nhà nước, mà còn đặt trọng tâm ở các chủ thể giám sát và phản biện việc thực thi pháp luật.
Tại dự thảo của Bộ Tư pháp, danh sách thí điểm luật sư công gồm 18 đơn vị, tập trung phần lớn vào khối hành pháp. Điều này dẫn tới hệ quả là kết quả thí điểm dù có giá trị nhưng sẽ chủ yếu cho thấy cách luật sư công vận hành trong bộ, ngành và chính quyền địa phương, chưa chắc phản ánh đầy đủ tác dụng của chế định này trong các thiết chế có chức năng quan trọng khác, nhất là giám sát, phản biện xã hội.
Thực tế cho thấy các thiết chế thuộc khối mặt trận và tổ chức chính trị – xã hội ở Trung ương có tính chất hoạt động khác đáng kể so với bộ, ngành và chính quyền địa phương. Bộ, ngành và UBND chủ yếu thực hiện chức năng quản lý nhà nước trong khi Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và cơ quan Trung ương của các tổ chức chính trị – xã hội vừa là chủ thể trong hệ thống chính trị, vừa có vai trò giám sát, phản biện xã hội, tiếp công dân, tham gia công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo, phản ánh kiến nghị của nhân dân và trong nhiều trường hợp là đại diện bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức mình hoặc của các nhóm xã hội mà mình đại diện.
So sánh về nhu cầu pháp lý, ở cơ quan hành chính thường gắn với quản lý, điều hành, xử lý tranh chấp, tham gia tố tụng hoặc giải quyết rủi ro pháp lý trong hoạt động công vụ. Còn ở khối mặt trận và tổ chức chính trị – xã hội thường gắn nhiều hơn với giám sát, phản biện và các chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn như đã nêu.
Như vậy, nếu chỉ thí điểm trong một loại môi trường, kết quả thu được chủ yếu phản ánh môi trường đó. Trong khi đó, để quyết định có nên luật hóa mô hình luật sư công hay không thì không nên dừng lại ở việc xem xét mô hình này có vận hành được hay không mà cần biết nó phù hợp với loại thiết chế nào, phát huy tác dụng mạnh nhất ở đâu và bộc lộ vướng mắc gì trong từng bối cảnh khác nhau.
Điều quan trọng nữa, ông Lưu Anh Cường cho rằng, dự thảo nghị quyết quy định phạm vi hoạt động của luật sư công gồm tham gia tố tụng với tư cách là luật sư hoặc người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho cơ quan nhà nước, cơ quan, tổ chức trong hệ thống chính trị; tư vấn pháp luật; đại diện trong giải quyết tranh chấp trong nước và quốc tế; tư vấn xử lý các vấn đề pháp lý của dự án kinh tế – xã hội; tham gia giải quyết khiếu nại, tố cáo phức tạp, kéo dài…
Đối chiếu nội dung trên với thực tế hoạt động của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và cơ quan Trung ương của một số tổ chức chính trị – xã hội, có thể thấy nhiều điểm giao nhau khá rõ. Đơn cử giám sát và phản biện xã hội, hoạt động này đòi hỏi không chỉ trách nhiệm chính trị mà còn cần cả khả năng đọc hồ sơ, hiểu quy trình pháp luật, nhận diện rủi ro hoặc dấu hiệu bất cập, từ đó chuyển ý kiến giám sát thành lập luận pháp lý có sức nặng hơn. Luật sư công rõ ràng đáp ứng tốt yêu cầu.
Đặc biệt, dự thảo quy định luật sư công được quyền yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền cho sao chép hoặc cung cấp tài liệu, chứng cứ liên quan đến vụ việc mà họ đang giải quyết. Nếu thí điểm luật sư công với khối mặt trận, việc đọc, xác định tài liệu then chốt, nhận diện mâu thuẫn pháp lý, đối chiếu hồ sơ, làm rõ điểm cần kiến nghị hoặc phản biện có thể được thực hiện bài bản hơn, từ đó nâng cao chiều sâu pháp lý cho những quyền năng giám sát, phản biện vốn đã được Hiến pháp và luật trao.
Ngoài ra, không ít vụ việc kéo dài thường đi qua kênh mặt trận hoặc tổ chức chính trị – xã hội trước, hoặc ít nhất các tổ chức này cũng tham gia kiến nghị, giám sát và đối thoại. Nếu có lực lượng luật sư công, chất lượng tham gia sẽ được nâng lên theo hướng có căn cứ pháp lý rõ hơn, kiến nghị chính xác hơn, đồng thời nhận diện đúng trọng tâm tranh chấp sớm hơn.
Hay như việc khối mặt trận và tổ chức chính trị – xã hội cũng có tài sản công, trụ sở, hợp đồng, quan hệ lao động và có thể phát sinh tranh chấp hoặc vấn đề pháp lý. Một lực lượng pháp lý chuyên trách có thể tạo ra khác biệt về chiều sâu chuyên môn, bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của chính tổ chức mình.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đánh giá cao những kết quả Sở An toàn thực phẩm TP.HCM đạt được trong thời gian qua. Bà đồng thời ghi nhận vai trò "phá đá, mở đường" của Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM trong quá trình triển khai mô hình quản lý an toàn thực phẩm trên địa bàn TP.HCM.
Bộ trưởng nhấn mạnh đây là lĩnh vực "rất khó, rất nóng", phạm vi quản lý rộng, tác động trực tiếp đến sức khỏe và quyền lợi của người dân. Bà biểu dương tinh thần tiên phong của TP.HCM khi mạnh dạn triển khai mô hình mới, khối lượng quản lý rất lớn với khoảng 30.000 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm nhưng nhân lực chỉ hơn 400 người.
Theo bộ trưởng, từ mô hình Ban Quản lý An toàn thực phẩm đến Sở An toàn thực phẩm, TP.HCM đã tích lũy nhiều kinh nghiệm thực tiễn quan trọng trong tổ chức bộ máy, phân công nhiệm vụ và triển khai quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm. Đây là nguồn thực tiễn có giá trị, góp phần hỗ trợ Bộ Y tế trong quá trình xây dựng đề án quản lý an toàn thực phẩm, dự kiến trình Chính phủ vào tháng 5.2026.
Bà Đào Hồng Lan cũng cho biết trong quá trình xây dựng đề án, Bộ Y tế sẽ nghiên cứu, cân nhắc các mô hình quản lý an toàn thực phẩm phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Trong đó, lực lượng ở cấp xã, phường, đặc khu giữ vai trò quan trọng trong phát hiện, ngăn chặn, xử lý thực phẩm bẩn, góp phần bảo vệ sức khỏe người dân.
Báo cáo với đoàn công tác, bà Phạm Khánh Phong Lan, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM cho biết, TP.HCM hiện có hơn 30.000 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm, phục vụ nhu cầu của hơn 15 triệu người dân.
Sở An toàn thực phẩm TP.HCM là mô hình quản lý an toàn thực phẩm một đầu mối đầu tiên và duy nhất trong cả nước, được thành lập trên cơ sở thực hiện Nghị quyết 98/2023/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP.HCM.
Theo bà Lan, từ giai đoạn còn là Ban Quản lý An toàn thực phẩm đến khi trở thành Sở An toàn thực phẩm, mô hình này đã góp phần chuẩn hóa, thống nhất quy trình cấp phép, thẩm định hồ sơ, tạo thuận lợi hơn cho doanh nghiệp và người dân.
Đồng thời, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước theo hướng thống nhất, chuyên nghiệp, bền vững, đáp ứng yêu cầu thực tiễn của một đô thị lớn và góp phần bảo vệ sức khỏe người dân.
Bà cho biết, từ ngày đầu thành lập đến nay, sở luôn kiên trì phương châm “xây thực phẩm sạch, chống thực phẩm bẩn”, đồng thời cải cách hành chính, đẩy mạnh truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng, phòng ngừa ngộ độc thực phẩm.
Đáng chú ý, mô hình đội quản lý an toàn thực phẩm tại địa bàn và chợ đầu mối, phối hợp với chính quyền địa phương đã góp phần nâng cao rõ rệt hiệu quả quản lý các cơ sở.
Tuy nhiên, theo bà Phong Lan, công tác quản lý an toàn thực phẩm tại TP.HCM vẫn đối mặt nhiều khó khăn do khung pháp lý, nguồn nhân lực và cơ sở vật chất chưa đồng bộ.
Hiện sở đang thiếu hụt nhân sự, trong khi ở cấp cơ sở, lực lượng công chức phụ trách an toàn thực phẩm còn mỏng, thiếu kỹ năng và kinh nghiệm.
Bên cạnh đó, hoạt động kiểm tra đột xuất để phát hiện vi phạm vẫn còn vướng cơ chế, chưa phát huy hết hiệu quả. Đây cũng là lý do TP.HCM tiếp tục kiến nghị Trung ương ủng hộ mô hình Sở An toàn thực phẩm và tháo gỡ các rào cản để công tác thanh tra, kiểm tra đi vào thực chất hơn.
Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó chủ tịch UBND TP.HCM đánh giá Sở An toàn thực phẩm TP.HCM là mô hình rất cần thiết đối với một đô thị lớn như TP.HCM, góp phần thực hiện tốt hơn mục tiêu chăm sóc, bảo vệ sức khỏe người dân.
Từ thực tiễn hoạt động của Sở An toàn thực phẩm, TP.HCM kiến nghị hoàn thiện mô hình quản lý an toàn thực phẩm theo hướng thống nhất, xuyên suốt và hiệu quả hơn.
TP.HCM đề xuất thành lập cơ quan quản lý an toàn thực phẩm ở Trung ương và tổ chức Sở An toàn thực phẩm tại địa phương; quản lý theo chuỗi giá trị sản phẩm để tránh chồng chéo nhưng vẫn kiểm soát toàn bộ quá trình từ đầu vào đến tiêu dùng. Đồng thời, tăng cường phòng ngừa từ sớm, kết hợp tiền kiểm và hậu kiểm đối với nguyên liệu, phụ gia, chất hỗ trợ chế biến.
Bên cạnh đó, TP.HCM kiến nghị Bộ Y tế quy định cụ thể nhóm, hàm lượng và giới hạn của phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến để có cơ sở phát hiện, truy xuất và xử lý hành vi lạm dụng hoặc sử dụng sai mục đích các chất có nguy cơ gây hại.
Báo cáo xu hướng tìm kiếm quý 1-2026 vừa chính thức phát hành của Cốc Cốc ghi nhận lượng tìm kiếm trải rộng trên nhiều nhóm chủ đề khác nhau, từ các sự kiện chính trị - xã hội trọng điểm, những thay đổi về chính sách, các biến động kinh tế - tài chính, cùng làn sóng công nghệ AI và nhu cầu giải trí ngày càng đa dạng.
Quý 1-2026 ghi nhận mức tăng mạnh của các tìm kiếm liên quan đến giá cả, đặc biệt ở nhóm từ khóa cập nhật theo ngày.
Cụ thể, từ khóa “giá đô la Mỹ hôm nay” tăng 232% và “giá won hôm nay” tăng 56%, phản ánh mức độ quan tâm cao của người dùng trong bối cảnh biến động thị trường.
Các từ khóa “mức giảm trừ gia cảnh 2026” và “thuế thu nhập cá nhân 2026” ghi nhận lượng tìm kiếm tăng mạnh lần lượt 439% và 569% trong bối cảnh Nghị quyết 110 về điều chỉnh chính sách thuế thu nhập cá nhân chính thức có hiệu lực từ ngày 1-1-2026.
Một điểm nhấn thú vị trong giai đoạn đầu năm 2026 là sự hiện diện yếu tố phong thủy trong hành vi tài chính.
Từ khóa “xem phong thủy số tài khoản ngân hàng” tăng 33%, cho thấy đặc trưng tâm lý “khởi đầu thuận lợi” của người dùng, nơi các quyết định tài chính đan xen với niềm tin cá nhân.
Concert cá nhân của nghệ sĩ Việt như Hòa Minzy và Phùng Khánh Linh được đông đảo khán giả đón nhận.
Song song, sự trở lại của BTS giúp lượng tìm kiếm liên quan tăng tới 700%, cho thấy các sự kiện âm nhạc trực tiếp, đặc biệt concert cá nhân đang dần trở thành xu hướng nổi bật trên thị trường.
Trong khi đó, nhu cầu tiêu thụ nội dung có sự dịch chuyển rõ rệt khi người dùng ngày càng ưu tiên các sản phẩm giải trí giàu cảm xúc và kịch tính thay vì những nội dung nhẹ nhàng, dễ đoán.
Xu hướng này thể hiện qua lượng tìm kiếm tích cực của loạt phim và chương trình như "Can this love be translated?", "Tiểu yêu quái núi Lãng Lãng", "Single inferno 5" và "Battle of fates".
Các sự cố tiêu dùng đầu năm đã kích hoạt làn sóng tra cứu liên quan đến an toàn sản phẩm. Những từ khóa như “Nestlé thu hồi sữa bột” hay “pate Hạ Long” ghi nhận lượng tìm kiếm tăng mạnh, phản ánh mối quan tâm ngày càng rõ rệt của người dùng đối với chất lượng hàng hóa và rủi ro trong tiêu dùng hằng ngày.
Các điểm nóng địa chính trị quốc tế tiếp tục “tăng nhiệt” khi các từ khóa “xung đột Trung Đông”, “tên lửa Iran” hay “eo biển Hormuz” đồng loạt tăng mạnh cho thấy nhịp theo dõi sát các biến động về an ninh và năng lượng toàn cầu.
Trong khi đó, câu chuyện về khỉ Punch tại Nhật Bản bị mẹ bỏ rơi ngay sau khi chào đời luôn ôm chặt chú gấu bông hình đười ươi nhanh chóng trở thành hiện tượng trên không gian số.
Khoảng 8 giờ 15 ngày 15.4 xảy ra vụ cháy tàu cá trên biển Phan Thiết. Tàu cá mang số hiệu BTh 95768 TS, dài 19 m, công suất 750 CV, đang neo đậu cách cảng cá Phú Hải (phường Phú Thủy, tỉnh Lâm Đồng - trước đây thuộc thành phố Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận) khoảng 2 km thì bất ngờ bốc cháy.
Tàu cá bị cháy do ông N.V.T (ở phường Phú Thủy) làm chủ kiêm thuyền trưởng.
Theo ghi nhận của PV Thanh Niên, từ đất liền, người dân ở nhiều khu vực có thể quan sát rõ cột khói đen bốc cao trên biển do tàu cá bị cháy. Khi phát hiện vụ cháy, một số tàu cá đang hoạt động gần khu vực đã nhanh chóng tiếp cận, hỗ trợ chữa cháy.
Tuy nhiên, do thời tiết có gió mạnh, ngọn lửa bùng phát dữ dội và lan nhanh ra toàn bộ tàu. Vụ cháy xảy ra ở vị trí cách xa bờ nên lực lượng chức năng gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận hiện trường.
Lực lượng biên phòng đã sử dụng xuồng, ca nô và tàu chuyên dụng ra khu vực xảy ra vụ việc, phối hợp cùng ngư dân triển khai các biện pháp chữa cháy. Sau khoảng 1 giờ nỗ lực, đám cháy được khống chế và dập tắt.
Vụ cháy tàu cá trên biển Phan Thiết không gây thiệt hại về người. Hiện tàu cá bị cháy đã được lai dắt vào cảng để khắc phục.
