Nam sinh ‘ấp’ bé 1,1 kg bị mất mẹ lay động khắp mạng xã hội

Ngay từ mờ sáng ngày đầu tiên của Tết Chôl Chnăm Thmây, không khí tại các ngôi chùa của đồng bào Khmer đã trở nên rộn ràng hơn bao giờ hết. Tại chùa Hang (tọa lạc xã Châu Thành, Vĩnh Long), nhiều tín đồ từ khắp nơi đã tề tựu về từ rất sớm.

Người mang lúa gạo, hoa quả; người tất bật dọn dẹp khuôn viên; trong khi các sư sãi đang gấp rút trang trí hoa và bày biện mâm cúng. Tất cả tạo nên một khung cảnh sinh hoạt văn hóa cộng đồng tín ngưỡng và rực rỡ sắc màu của đồng bào Khmer.

Bạn Võ Thị Minh Thơ (23 tuổi, ngụ xã Song Lộc, Vĩnh Long) chia sẻ: "Năm nào cũng vậy, được về chùa Hang những ngày này tết, em phụ giúp dọn dẹp, chuẩn bị hoa cúng dường là niềm vui, niềm hạnh phúc của mình. Giới trẻ trong phum sóc ai cũng háo hức, không chỉ để cầu bình an cho gia đình mà còn để giữ gìn truyền thống tốt đẹp của tết cổ truyền của đồng bào".

Tại khoảng sân rộng ở chùa Hang, các sư sãi trẻ đang tất bật chuẩn bị những màn vải vàng thắm để trang trí khu vực thờ phụng thổ địa, thổ công. Chín bậc thang hướng từ dưới lên cao được sắp xếp trang trọng, hoa quả cũng được bày biện một cách ngay ngắn.

Còn tại khu vực núi thờ (núi đất) trưng bày biểu tượng 12 con giáp tượng trưng cho năm tuổi, người dân tìm đến linh vật mang tuổi của mình để thành tâm cầu mong hạnh phúc và bình an. Bạn Sơn Thị Thu Thảo (23 tuổi, ngụ xã Châu Thành) phấn khởi nói: "Năm nào em cũng về chùa dịp tết cổ truyền này để cầu mong cho gia đình có thật nhiều sức khỏe, công việc trong năm mới được hanh thông".

Phía trước khu vực 12 con giáp là tượng Chư thiên và linh vật năm mới, đại diện cho 7 vị Chư thiên luân phiên nhau xuống trần gian cai quản, mỗi năm một lần.

Nếu như những người trẻ mang đến sức sống, sự nhiệt huyết thì các bậc cao niên lại là những "bóng mát" gìn giữ hồn cốt của phum sóc. Ông Thạch Đường Phi (70 tuổi) đã thức dậy từ lúc gà chưa gáy để nổi lửa nấu nướng. Đôi bàn tay dạn dày sương gió của ông thoăn thoắt đảo nồi cà ri thơm lừng, tất bật chuẩn bị những mâm cơm tươm tất nhất để dâng lên chư tăng.

Sư cả Thạch Suông, Trụ trì chùa Hang, không giấu được niềm hoan hỉ chia sẻ, Tết Chôl Chnăm Thmây là lễ hội lớn nhất và có ý nghĩa thiêng liêng nhất trong năm của đồng bào Khmer. Bà con tề tựu về chùa dâng cơm, cúng quả không chỉ thể hiện lòng thành kính với phật pháp, báo hiếu ông bà tổ tiên mà còn là dịp để cộng đồng thắt chặt tình đoàn kết. Nhìn bà con hoan hỉ, từ người già đến người trẻ đều thành tâm vui vẻ, với ước nguyện cầu mong một năm mới mùa màng bội thu, phum sóc bình yên, nhà chùa rất trân trọng nét đẹp văn hóa truyền thống này.

Tại một phum sóc gần khu vực chùa Hang, đông đảo Phật tử cũng đã tụ họp trên một khoảng sân rộng, cùng nhau dựng cổng chào, lập gian thờ và bàn thờ trước sân. Người dân đem cơm, nước uống, người mang nhang đèn... đến để làm lễ cúng bái trong ngày đầu năm mới. Mỗi người một việc, tạo nên không khí vừa vui tươi, vừa trang trọng.

Bà Kim Sa Ra (72 tuổi, xã Châu Thành) mỉm cười nói: "Đầu năm mới, bà con trong phum sóc rủ nhau làm lễ cúng tươm tất để tạ ơn chư thiên, đất trời đã che chở trong năm qua, đồng thời cầu mong một năm mới mưa thuận gió hòa, con cháu làm ăn phát đạt, gia đạo bình an".

Hòa chung không khí rộn ràng của ngày mùng 1 tết, tại chùa Chông Pray (xã Tập Sơn, Vĩnh Long), nghi thức đọc kinh đầu năm mới cũng diễn ra hết sức trang trọng.

Sư sãi Kim Thành Công cho biết, tiếng kinh cầu an đầu năm là nghi thức thiêng liêng không thể thiếu, nhằm cầu chúc cho bá tánh vạn sự kiết tường, xua tan những điều không may mắn của năm cũ và rước tài lộc, phước lành vào phum sóc trong năm mới.

Tết Chôl Chnăm Thmây của đồng bào Khmer thật đầm ấm, trọn vẹn của niềm tin tín ngưỡng và tình đoàn kết cộng đồng. Những nụ cười rạng rỡ đọng lại nơi phum sóc như một lời thầm nguyện xua đi mọi nhọc nhằn của năm cũ, cùng nhau vững tin bước vào một năm mới bình an, mưa thuận gió hòa và đón những mùa vàng bội thu.

Tin Gốc: Thanh Niên

TP.HCM đang từng bước chuẩn hóa hệ thống số nhà, hướng đến xây dựng nền tảng quản lý đô thị hiện đại dựa trên dữ liệu. Trong quá trình rà soát, làm sạch và chuẩn hóa khối lượng thông tin khổng lồ này, những người trẻ tại Phòng Nền tảng và dữ liệu số (Trung tâm Chuyển đổi số TP.HCM) trực tiếp tham gia vào các khâu quan trọng như: thu thập, kiểm tra, chuẩn hóa, gắn tọa độ cho từng lớp dữ liệu trên nền bản đồ số…

Ngô Trần Đa Bảo Quốc (25 tuổi) cho biết nhóm triển khai gom các danh sách địa chỉ hiện nay được lưu ở nhiều nơi khác nhau. Có nơi lưu trong phần mềm, có nơi là file excel liệt kê số nhà, tên đường, thậm chí có nơi còn ghi chép rời rạc. Bên cạnh đó, dữ liệu số nhà, thông tin hộ kinh doanh, trụ sở cơ quan… ở mỗi nơi ghi mỗi kiểu. Có nơi ghi đầy đủ, có nơi viết tắt, có nơi thiếu thông tin…

Cũng theo Quốc, công việc rà soát, làm sạch và chuẩn hóa lại từng số nhà, tên đường đòi hỏi sự tỉ mỉ, bởi chỉ một khác biệt nhỏ trong cách viết cũng có thể khiến hệ thống không nhận diện được.

Trần Võ Bảo Thiên (26 tuổi) chia sẻ: "Có những nơi dữ liệu không có hoặc không dùng được, chúng tôi phải trực tiếp xuống địa bàn, đi từng khu dân cư, thậm chí đến từng nhà để xác định lại thông tin. Ngoài ra, nhóm còn phải làm việc với chính quyền địa phương, đối chiếu nhiều nguồn dữ liệu khác nhau để đảm bảo độ chính xác".

Cùng làm việc tại Trung tâm Chuyển đổi số TP.HCM, Hoàng Phan Tuấn Dũng (26 tuổi) cho biết từ những thao tác mà anh và cộng sự lặp lại mỗi ngày, hệ thống dữ liệu dần được hình thành.

"Thời gian tới, khi hệ thống dữ liệu hoàn thiện, người dân có thể tra cứu địa chỉ trực tuyến, xác định vị trí chính xác thay vì phụ thuộc vào cách chỉ đường thủ công như trước", Dũng cho hay.

Không dừng lại ở việc tra cứu, điểm quan trọng của hệ thống là khả năng kết nối dữ liệu. Ngô Trần Đa Bảo Quốc nói thêm: "Khi được chuẩn hóa và gắn định danh rõ ràng, mỗi địa chỉ sẽ trở thành một điểm dữ liệu có thể kết nối với nhiều dịch vụ khác. Ví dụ, một địa chỉ có thể liên thông với thông tin dân cư để phục vụ các thủ tục hành chính, hay kết nối với dữ liệu đất đai để hỗ trợ cấp phép xây dựng, hoặc liên kết với hệ thống PCCC để xác định vị trí nhanh hơn khi có sự cố. Về lâu dài, dữ liệu này còn có thể dùng cho giao thông thông minh, logistics, thương mại điện tử…".

Theo chia sẻ của các thành viên thuộc Phòng Nền tảng và dữ liệu số, công việc chuẩn hóa số nhà, tạo nền tảng quản lý đô thị số ở TP.HCM đang được triển khai theo từng giai đoạn, thí điểm tại P.An Khánh

(TP.Thủ Đức cũ), sau đó mở rộng ra toàn thành phố. Song song đó, hệ thống phần mềm quản lý số nhà cũng đang được xây dựng để cấp số nhà trực tuyến, lưu vết thay đổi và kết nối dữ liệu liên ngành. Xa hơn, đây còn là nền tảng để TP.HCM tiến tới mô hình "bản sao số" (Digital Twin) cho đô thị.

Ông Nguyễn Trần Phú Thịnh, Phó giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số TP.HCM, cho biết thành phố đang xây dựng hệ thống quản lý số nhà trên nền tảng bản đồ số GIS, nhằm tạo cơ sở dữ liệu địa chỉ thống nhất trên toàn địa bàn. Theo đó, trung tâm đang phối hợp với các đơn vị liên quan xây dựng giải pháp tổng thể để hình thành cơ sở dữ liệu số nhà toàn thành phố và phát triển phần mềm cấp, quản lý hồ sơ cấp số nhà dùng chung.

"Trong quý 1/2026, TP.HCM sẽ đánh giá mô hình thí điểm ứng dụng công nghệ GIS trong công tác đánh số và gắn biển số nhà tại P.An Khánh. Song song đó, thành phố cũng mở rộng khảo sát ở một số phường có đặc điểm đô thị khác nhau như: khu dân cư ổn định, khu vực dự án đang triển khai hoặc khu vực đất rộng, dân cư thưa… để kiểm chứng tính phù hợp của mô hình trong nhiều điều kiện thực tế; đồng thời trong quá trình thí điểm, các sở, ngành sẽ phối hợp thu thập, đối chiếu và chuẩn hóa dữ liệu nền. Các lớp dữ liệu như ranh phường, tuyến đường, hẻm, thửa đất, công trình xây dựng và số nhà hiện hữu sẽ được tích hợp trên bản đồ số, sau đó chuyển về từng phường, xã để rà soát thực địa trước khi đưa vào vận hành chính thức", ông Thịnh cho biết.

Cũng theo ông Thịnh: "Việc ứng dụng công nghệ vào quản lý đô thị không dẫn đến việc phải thay đổi số nhà hiện tại. Khi hệ thống đi vào vận hành, dữ liệu số nhà sẽ được chia sẻ trên ứng dụng Công dân số TP.HCM. Thời gian hệ thống đi vào vận hành còn lệ thuộc vào lộ trình triển khai và tiến độ làm sạch dữ liệu của phường, xã trước khi chuyển thông tin lên ứng dụng Công dân số TP.HCM.

Tin Gốc: https://thanhnien.vn/du-lieu-so-nha-o-tphcm-se-duoc-chia-se-tren-ung-dung-cong-dan-so-tphcm-18526040820260217.htm

Chu Thúy Quỳnh, sinh viên Trường ĐH Quốc tế Hồng Bàng, cho biết có một giai đoạn cô gần như ám ảnh với ánh nắng. "Mình từng ra đường là phải che kín hết mức có thể. Sau này, khi tìm hiểu kỹ hơn, mình mới bớt hoang mang", Linh nói. Cô bắt đầu giữ một chu trình chăm sóc da đơn giản: làm sạch, dưỡng ẩm và chống nắng mỗi ngày. "Quan trọng nhất là bôi lại kem chống nắng, trước đây mình hay quên. Khi mình làm đều đặn, da ổn định hơn thì mình cũng đỡ lo hơn".

Câu chuyện của Linh không phải là cá biệt. Với Trần Minh Hoàng (26 tuổi), ngụ tại đường Bùi Đình Túy, Q.Bình Thạnh (cũ), TP.HCM, hiện đang làm trong lĩnh vực marketing, việc chống nắng lại gắn liền với nhịp sống công việc. Những buổi quay ngoài trời, những lần di chuyển liên tục khiến anh buộc phải tìm cách thích nghi. "Mình chọn loại kem chống nắng 'nhẹ mặt' để dùng hằng ngày, còn khi đi làm ngoài trời thì mang thêm xịt chống nắng để dặm lại cho nhanh", Hoàng chia sẻ.

Nhưng sau một thời gian thử nhiều sản phẩm, anh nhận ra vấn đề không chỉ nằm ở mỹ phẩm. "Có lúc mình dùng treatment (điều trị da) mạnh quá, da nhạy cảm hơn dưới ánh nắng. Sau đó mình phải điều chỉnh lại, ngủ đủ giấc, uống nước nhiều hơn. Da khỏe thì chống nắng mới hiệu quả", Hoàng kể.

Lê Thảo Vy (24 tuổi, sống tại khu dân cư Vinhome Central Park, đường Nguyễn Hữu Cảnh, Q.Bình Thạnh cũ, TP.HCM) hiện đang làm freelancer (làm việc tự do) cho biết từng từ chối nhiều chuyến đi chỉ vì sợ nắng làm da sạm. Nhưng rồi, những trải nghiệm bị bỏ lỡ khiến cô phải suy nghĩ lại.

"Bây giờ mình vẫn chống nắng, nhưng không còn quá căng thẳng. Mình chọn đi ra đường vào giờ nắng chưa gắt, hoặc tìm chỗ nghỉ khi cần", Vy nói. Thay vì chạy theo nhiều bước chăm sóc da phức tạp, cô tập trung vào dưỡng ẩm và phục hồi da sau khi ra nắng. "Mình nghĩ da không cần phải hoàn hảo mọi lúc. Khi mình thoải mái hơn, mình thấy việc chăm da cũng nhẹ nhàng hơn rất nhiều."

Ba câu chuyện, ba cách ứng xử khác nhau, nhưng đều cho thấy một điểm chung: chống nắng không còn là một thao tác mang tính đối phó. Nó dần trở thành một thói quen có ý thức và người trẻ học cách hiểu làn da của mình để chăm da đúng cách trong mùa nắng nóng.

Theo bác sĩ da liễu Lê Thị Ngọc Duyên (Bệnh viện Phương Nam), tia UVB thường tăng mạnh từ khoảng 10 giờ đến 14 giờ, đặc biệt trong mùa hè. Đây là thời điểm da dễ bị tổn thương nhất, với biểu hiện quen thuộc như rám nắng, bỏng rát, thậm chí phồng rộp nếu tiếp xúc quá lâu. UVB chủ yếu tác động lên lớp thượng bì, lớp ngoài cùng của da, nên những tổn thương xuất hiện gần như ngay lập tức.

"Rất nhiều người chỉ nhận ra tác hại khi da đã đỏ rát hoặc bong tróc. Nhưng đó mới chỉ là phần nổi. Việc lớp da dày lên sau khi tiếp xúc UVB thực chất là phản ứng tự vệ, nhưng cũng đồng thời khiến da hấp thụ và tán xạ tia UV nhiều hơn, dẫn đến nguy cơ tổn thương sâu hơn", bác sĩ Duyên chia sẻ và cho biết trái ngược với UVB, tia UVA lại âm thầm hơn. Cường độ của UVA gần như ổn định suốt cả ngày, không phụ thuộc vào thời điểm nắng gắt. Đáng chú ý, loại tia này có thể xuyên qua kính cửa sổ, kính xe, điều mà nhiều người thường bỏ qua khi nghĩ rằng chỉ cần tránh nắng trực tiếp là đủ.

"UVA mới là yếu tố khiến da lão hóa sớm", bác sĩ Duyên nhấn mạnh và nói thêm: "Tia này xuyên sâu xuống lớp bì, phá vỡ cấu trúc collagen và elastin, khiến da mất độ đàn hồi theo thời gian. Những nếp nhăn, tình trạng chùng da hay sạm màu không xuất hiện ngay, nhưng tích lũy từng ngày".

Những tác động lâu dài của tia cực tím không dừng lại ở yếu tố thẩm mỹ. Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới, ung thư da hiện chiếm khoảng 1/3 tổng số ca ung thư trên toàn cầu. Việc tiếp xúc kéo dài với ánh nắng, đặc biệt từ khi còn nhỏ, có liên quan mật thiết đến nguy cơ mắc các dạng ung thư da như u hắc tố hay ung thư tế bào đáy.

Giữa vô vàn sản phẩm trên thị trường, việc chọn kem chống nắng đôi khi trở thành một "ma trận" đối với người dùng. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng có thể bắt đầu từ những tiêu chí cơ bản.

SPF từ 30 trở lên là mức tối thiểu để bảo vệ da khỏi tia UVB. Nhưng SPF cao không đồng nghĩa với bảo vệ toàn diện nếu thiếu yếu tố "phổ rộng" (broad spectrum) - khả năng chống cả UVA và UVB.

"Nhiều người chỉ chăm chăm chọn SPF 50 hay 70 mà quên kiểm tra khả năng chống UVA. Trong khi chính UVA mới là nguyên nhân của lão hóa và ung thư da", bác sĩ Duyên nói.

Ngoài ra, việc chọn kết cấu phù hợp với từng loại da theo bác sĩ Duyên cũng ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả sử dụng. Da dầu có thể ưu tiên dạng gel để tránh bít tắc, trong khi da khô phù hợp hơn với dạng kem. Với những vùng nhạy cảm như môi hay vùng quanh mắt, các sản phẩm dạng thỏi hoặc chuyên dụng sẽ giúp kiểm soát tốt hơn.

Bên cạnh đó, cách bôi kem chống nắng cũng được bác sĩ đánh giá rất quan trọng. Không ít người vẫn giữ thói quen chỉ bôi kem chống nắng khi trời nắng gắt. Thực tế, tia UVA vẫn hiện diện ngay cả khi trời nhiều mây hoặc khi bạn ở trong nhà gần cửa sổ.

"Chúng tôi luôn khuyến nghị sử dụng kem chống nắng mỗi ngày, ngay cả khi không ra ngoài nhiều. Đó là cách bảo vệ da bền vững nhất", bác sĩ Duyên chia sẻ và khuyên: "Kem chống nắng cần được bôi trước khi ra ngoài khoảng 15-20 phút để phát huy hiệu quả. Đồng thời, việc bôi lại sau mỗi 2 giờ, hoặc ngay sau khi bơi, đổ mồ hôi, là điều không thể bỏ qua".

Ngoài kem chống nắng, bác sĩ Duyên cho biết các biện pháp hỗ trợ như đội mũ rộng vành, mặc áo chống nắng hay sử dụng viên uống chống nắng cũng có thể được cân nhắc để tăng hiệu quả bảo vệ.

Tin Gốc: Thanh Niên