Vợ chồng tôi kết hôn vào những năm cuối thập niên 90 của thế kỷ XX, đến nay có hai con đủ nếp tẻ đang học đại học, nhà cửa ổn định ở ven thành phố thuộc tỉnh nhỏ. Mọi việc cơ bản tốt đẹp cho đến khi vợ tôi không làm được nghề may nữa. Sau khi cưới, chúng tôi đều làm công nhân may, thu nhập mỗi tháng đủ trang trải cuộc sống. Việc nhà và đưa đón con, có bà dì bên vợ không chồng con ở cùng gia đình tôi chăm lo, nên sau giờ làm việc, vợ chồng tôi tương đối thoải mái.
Nhờ vậy, tôi có thời gian học đại học từ xa, học online, học sử dụng vi tính văn phòng, lúc rảnh tranh thủ gặp các anh làm bên kỹ thuật máy, kỹ năng quản lý may mặc, quản lý công nhân. Vậy nên sau 35 tuổi, tôi không còn làm công nhân may nữa mà chuyển sang làm văn phòng, quản lý. Do là người cũ có nhiều năm gắn bó với công ty, lại có chí tiến thủ nên được ông bà chủ cho làm quản lý công nhân và kỹ thuật may mặc ở một số công đoạn. Vì vậy thu nhập ngày càng ổn định, khoảng 20 triệu đồng một tháng.
Riêng bà xã, tôi khuyên nên tranh thủ học thêm gì đó để có cơ hội phát triển hoặc chuyển việc khi đã lớn tuổi nhưng cô ấy không nghe. Đăng ký học được mấy tháng rồi nghỉ; công việc thì cứ thích làm một công đoạn, không chịu khó quan sát học hỏi thêm, bảo phụ nữ như vậy là ổn rồi. Khuyên không được nên tôi không đề cập nữa. Những lúc rảnh rỗi, bà xã chủ yếu nằm nghỉ, xem tivi, máy tính, điện thoại hoặc sang hàng xóm nói chuyện.
Thấm thoát 30 năm trôi qua, đến U50, công việc của tôi vẫn ổn định nhưng bà xã phải nghỉ việc do bị bệnh cổ vai gáy, tê bì tay chân, thị lực giảm không ngồi chuyền may mặc được nữa. Làm nghề khác thì không có bằng cấp, kỹ năng cũng không có, nghề nặng nhọc thì làm không được, nhận hàng gia công về nhà làm lại chê thù lao quá thấp; còn phụ quán, bán hàng thì sĩ diện sợ xấu hổ. Trong khi đó lương hưu chưa được nhận do chưa đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định. Bà xã chỉ ở nhà quanh quẩn cùng dì nấu ăn, dọn nhà… Chỉ mình tôi đi làm, thu nhập không như trước nên cuộc sống chật vật, khó khăn hơn. Tuy vậy chúng tôi vẫn cố gắng tiết kiệm nuôi hai con ăn học đại học, nếu mạnh khỏe bình an chắc cũng ổn thôi. Tôi không trách gì vợ vì đã khuyên, đã nói nhiều từ lúc còn trẻ, bây giờ lớn tuổi rồi không nói nữa.
Tôi kể câu chuyện để mong những người trẻ, cặp vợ chồng mới cưới dù đã có việc làm cũng cần phải nỗ lực phấn đấu, làm việc tích lũy nhưng cũng nên tranh thủ thời gian học tập, rèn luyện. Đừng chủ quan là chúng ta sẽ làm một việc ổn định cho đến lúc nghỉ hưu, vì cuộc sống có nhiều thay đổi, sức khỏe sẽ giảm dần theo tháng năm. Nếu lúc còn trẻ mà thiếu cố gắng, khi rảnh rỗi chỉ nghỉ ngơi, tám chuyện… đến tuổi U50 muốn học hoặc làm việc gì mới đều khó hơn nhiều lần. Đây chỉ là kinh nghiệm cá nhân sau gần 30 năm đi làm, mong được mọi người chia sẻ.
Tôi 25 tuổi, anh hơn tôi ba tuổi, quen nhau qua một người bạn chung, tính đến giờ được hơn nửa năm. Ngay từ đầu, tôi đã bị thu hút bởi cách anh nói chuyện: chín chắn, có suy nghĩ riêng và không thích đi theo lối mòn. Anh từng có công việc ổn định với mức thu nhập khá, nhưng lại chọn nghỉ để theo đuổi con đường kinh doanh riêng. Điều đó khiến tôi vừa ngưỡng mộ vừa lo lắng.
Còn tôi, là một nhân viên văn phòng bình thường, cuộc sống khá ổn định nhưng không có gì nổi bật. Tôi không xinh, điều đó khiến bản thân luôn có chút tự ti, nhất là khi đứng cạnh những cô gái khác. Có lẽ thế mà khi gặp một người như anh, tôi dễ bị cuốn hút hơn bình thường. Mối quan hệ của chúng tôi không rõ ràng, không phải người yêu, cũng chẳng hẳn là bạn. Anh không bao giờ chủ động thể hiện tình cảm, cũng không quan tâm theo kiểu thông thường. Có khi vài ngày, thậm chí cả tuần chúng tôi không liên lạc. Thế nhưng mỗi lần nói chuyện lại rất tự nhiên, như thể chẳng có khoảng cách nào.
Đôi lúc anh lại nói những câu khiến tôi chạnh lòng, kiểu như tôi nên tìm một người đàn ông ổn định hơn, có thể cho mình cuộc sống vững vàng. Nghe thì có vẻ quan tâm nhưng lại giống như đang đẩy tôi ra xa. Tôi không hiểu anh nghĩ gì, càng không biết mình đang đứng ở vị trí nào trong lòng anh. Tôi từng cố gắng dừng lại. Có một khoảng thời gian tôi chủ động cắt liên lạc, không trả lời tin nhắn, không muốn bản thân lún sâu thêm. Rồi anh lại xuất hiện, rủ tôi đi gặp trước khi rời thành phố một thời gian. Tôi đã từ chối, cuối cùng vẫn đồng ý. Buổi gặp hôm đó không có gì đặc biệt, chỉ là những câu chuyện vu vơ, rồi anh bảo vào khách sạn cùng anh vì muốn ôm tôi thôi. Khoảnh khắc đó khiến tôi bối rối, rồi cũng đồng ý với lời đề nghị của anh, mọi cảm xúc bị dồn nén bỗng trào lên nhưng tôi không để mọi chuyện đi quá giới hạn. Tôi nhận thấy mình không hề dứt ra được như đã nghĩ.
Sau lần đó, tôi càng rơi vào trạng thái mâu thuẫn. Anh vẫn không nói yêu, không hứa hẹn điều gì. Khi tôi hỏi về tương lai, anh chỉ nói mình chưa ổn định, chưa muốn ràng buộc với ai. Anh không muốn tôi chờ đợi, càng không muốn tôi phải đi cùng một người còn nhiều bấp bênh như anh. Lý trí nói với tôi rằng nên dừng lại. Một mối quan hệ không rõ ràng, không có tương lai, chỉ khiến mình tổn thương thêm. Cảm xúc lại không đơn giản như vậy, tôi vẫn nghĩ về anh, bị ảnh hưởng bởi những điều rất nhỏ.
Hiện tại, có vài người khác quan tâm tôi. Họ ổn định hơn, rõ ràng hơn trong tình cảm, vậy mà tôi lại không thể mở lòng. Dù ở bên ai, tôi vẫn vô thức so sánh với anh. Phải chăng tôi quá cố chấp, hay chỉ đơn giản là chưa đủ mạnh mẽ để buông bỏ một người không thuộc về mình?
Nhà tôi có ba anh trai và bốn chị em gái. Tôi là em gái út trong gia đình. Các chị gái của tôi phải nghỉ học sớm để làm việc nhà, đi làm thuê kiếm tiền đỡ đần cho ba mẹ. Ngày các chị lấy chồng, tôi còn nhỏ nhưng vẫn nhớ chị gái không được thuê váy cưới, phải mặc áo dài cũ của mẹ, cũng không có thợ chụp ảnh, không trang điểm. Các chị đưa số tiền mà các chị dành dụm được để nói công khai trong buổi lễ là của ba mẹ cho con gái. Các chị lấy chồng gần nhà, vẫn tới lui chăm lo, có việc cần là về phụ giúp, có món ngon đều nhớ đến ba mẹ.
Các anh trai của tôi được ba mẹ thương nhất, được ba dành hết tâm huyết cho học hành, nhưng các anh bỏ học, rồi trượt dài trong yêu đương, tụ tập nhậu nhẹt. Ba tôi chia đất hương hỏa thành ba phần cho ba anh trai. Vì anh hai đòi nên ba tôi sang tên, cắt sổ cho anh từ rất sớm và anh đã bán mất phần đất này. Tôi là con út, trước đây bà nội cũng muốn tôi nghỉ học nhưng vì các anh không học nữa nên tôi cố gắng, vừa học vừa làm thêm để ba cảm thấy chi phí không quá nặng nề và cho tôi học tiếp.
Tôi ra trường đi làm, hàng tháng ba đều gọi nhắc gửi tiền để ba có tiền đóng hụi, trả tiền nợ giúp các anh. Tất cả lương, thưởng Tết, tôi đều không còn để tiết kiệm, tiêu xài riêng cho bản thân. Nhưng vấn đề là ba tôi dù có tiền cũng không dám tiêu, có đồ ngon không nỡ ăn, tất cả đều để dành hết cho các anh. Đến mức mỗi khi ba biết tôi sắp về thăm nhà, là để nhà hết mắm muối, đồ đạc thiếu thốn, ăn uống kham khổ,... Ba em bắt mẹ phải chịu như vậy để khi về tôi thấy, xót xa không chịu được và sẽ lo.
Trước đây tôi từng rất giận, rất ấm ức, không muốn về nhà nữa nhưng hiện tại khi có cái nhìn rộng hơn, tôi hiểu ra thế nào là được và mất. Nhờ vào những vất vả khi xưa mà các chị luôn chăm chỉ, ngày lấy chồng các chị có chút tiền trong túi và giờ các chị và anh rể có nhà cửa, đất đai. Nhờ vào bao ấm ức, cô đơn khi xưa mà tôi ngày càng mạnh mẽ, không còn bị ảnh hưởng bởi những thị phi, tác động của người khác. Tôi không cần phụ thuộc vào bất cứ ai, không cần phải thừa hưởng của cải có sẵn nữa vì tôi tin mình sẽ tự kiếm được. Nhờ vào việc các chị em vẫn chăm lo, vẫn yêu thương ba mẹ mà các chị em tôi có sự kết nối, gắn bó với nhau.
Các anh dù đang phải lo toan, vất vả nhưng vẫn phí hoài thời gian cho những thứ vô bổ, vẫn chưa ý thức được chữ hiếu, vẫn khiến cho ba mẹ rầu rĩ, lo lắng mỗi ngày. Các chị em gái nhà tôi không ganh tị, ghét bỏ các anh nhưng khó có thể giúp mãi nếu các anh chưa chịu thay đổi. Thôi thì xem như các anh vì kiếp trước có phước nên sinh ra được thuận lợi hơn các chị em, nhưng có giữ được phước, có tạo được thêm phước hay không là do lối sống và cách đối xử trong quá trình lớn lên.
Tôi 65 tuổi, chồng đã mất hơn 10 năm nay. Tôi có hai con, các con gần 30 tuổi và đều đã lập gia đình. Trong thời gian chung sống, vợ chồng tôi mua được mảnh đất 700 m (chủ yếu là tiền tôi làm ra). Có quãng thời, tôi mang mảnh đất thế chấp vay ngân hàng, hiện tại đã trả xong, các con cũng góp trả một phần. Giờ toàn bộ giấy tờ nhà đất mang tên tôi. Tôi đã cắt cho mỗi con 200 m để làm nhà.
Vấn đề nảy sinh khi tôi có bạn trai. Hiện tại các con đang ép tôi sang tên phần đất tôi đã cắt cho các con. Các con sợ tôi kết hôn với bạn trai mới và các con sẽ bị thiệt. Tôi sợ nếu sang tên rồi, các con không nuôi tôi nữa thì sao. Mong mọi người cho tôi xin phương án tối ưu.
