Dù đã kết thúc được vài ngày nhưng dư âm lễ trao giải Cống hiến vào tối 15-4 vẫn chưa hết. Tâm điểm tranh cãi nằm ở chiến thắng của Hương Tràm với hạng mục Album của năm.
Đây là lần đầu có một chiến thắng tại Giải thưởng Cống hiến (trước đây là Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến) gây bão dư luận như vậy.
Có tổng cộng hơn 25.000 lượt thả phẫn nộ với hai bài đăng mới nhất trên trang cá nhân của Hương Tràm sau khi cô giành chiến thắng hạng mục Album của năm với Phao cứu sinh. Ngoài ra, trên các nền tảng mạng xã hội, tranh cãi vẫn chưa dừng lại.
Điều này bắt nguồn từ việc có không ít người cho rằng so với các đề cử còn lại, đặc biệt là Giữa một vạn người (Phùng Khánh Linh) và Made In Vietnam (DTAP), thì chiến thắng của Phao cứu sinh có phần chưa thật sự thuyết phục.
Thậm chí album của Hương Tràm còn bị đưa ra so sánh với một album khác vắng mặt tại danh sách đề cử là album Giai nhân của Văn Mai Hương.
Đi cùng hàng vạn lượt thả phẫn nộ là nhiều bài viết mang tính châm biếm cũng như công kích đời tư xuất hiện, tạo nên một bức tranh tổng thể không lành mạnh dù ở phía nào đi chăng nữa.
Nếu xét riêng về âm nhạc, Phao cứu sinh đánh dấu bước chuyển trong sự nghiệp của Hương Tràm từ một ca sĩ chỉ hát sang một nghệ sĩ đa năng hơn, tham gia sâu hơn vào quá trình sản xuất; trong đó gần một nửa bài trong album này là do cô sáng tác.
Thay vì thế mạnh pop ballad, trong album này, Hương Tràm thử sức với những chất liệu mới như R&B, cho thấy cô muốn bước ra khỏi… vùng an toàn. Đây là điều đáng ghi nhận. Và thực ra chưa ai nghi ngờ về thái độ làm việc nghiêm túc của cô cả.
Tuy nhiên khi đặt lên “bàn cân” với những đề cử khác, đặc biệt hai “con tướng” Giữa một vạn người (Phùng Khánh Linh) và Made In Vietnam (DTAP), album của Hương Tràm lại có phần “lép vế” về độ lan tỏa.
Nếu album Made in Vietnam ca ngợi Việt Nam rực rỡ, có bài Nhà tôi có treo một lá cờ viral thì “album hiếm” (theo lời của nhạc sĩ Huy Tuấn) Giữa một vạn người lại cho thấy phong cách tác giả của Phùng Khánh Linh ngày một định hình và phát triển, trở thành một trong những nữ nghệ sĩ trẻ đáng chú nhất của nhạc Việt đương đại.
Song sòng phẳng mà nói, câu chuyện ồn ào này lại bị nhiều yếu tố chi phối. Ngoài chuyên môn còn có cơ chế giải thưởng đã có sự thay đổi, mở rộng thêm “quyền lực” của công chúng (thông qua cổng bình chọn mà thực ra là bỏ tiền mua lượt bình chọn) và cả một “background” dễ gây tranh cãi phía sau sự nghiệp dù Hương Tràm thuộc phái thực lực về giọng hát.
Không dễ để nói một cách rốt ráo, nhưng chắc chắn đây là một chiến thắng không dễ chịu với Hương Tràm. Và có vui cũng mất vui!
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, PGS.TS Nguyễn Văn Thăng Long – Phó chủ nhiệm bộ môn truyền thông chuyên nghiệp, Đại học RMIT Việt Nam – cho rằng ở góc độ truyền thông, đây không chỉ là câu chuyện của một cá nhân nghệ sĩ, mà có thể là khủng hoảng niềm tin vào các giải thưởng nói chung, không riêng gì Cống hiến.
“Trong kỷ nguyên số, khi các chỉ số streaming (Spotify, Apple Music, YouTube…) và mức độ lan tỏa đa nền tảng (TikTok, Facebook, Instagram…) trở nên minh bạch, khán giả mặc định đó là thước đo chuẩn xác cho sự thành công”, ông cho biết.
Khi kết quả từ hội đồng lệch pha với các chỉ số thị trường, công chúng lập tức có quyền nghi ngờ, biểu hiện rõ nét cho nghịch lý của sự minh bạch (The Transparency Paradox) – vốn là một điểm nghẽn sâu sắc trong truyền thông số khi sự minh bạch không tỉ lệ thuận với niềm tin.
Có một bộ phận khác nhìn sự vụ như một cuộc thi fanbase giữa Hương Tràm và Phùng Khánh Linh. Về điều này, ông Long cho nếu nhìn sự vụ chỉ là cuộc chiến giữa hai cộng đồng người hâm mộ (fandom) là một cách hiểu chưa đầy đủ.
“Thực tế sự phản ứng dữ dội lần này không chỉ gói gọn trong sự tranh chấp của những người hâm mộ trung thành (loyal fans) mà còn đến từ những người yêu nhạc vãng lai (casual fans) – nhóm đối tượng không thuộc bất kỳ “bộ lạc” nào nhưng lại có sự nhạy cảm sắc bén với thị trường”, ông nêu.
Với họ, thành công của Phùng Khánh Linh hay DTAP trong năm qua là một thực tế hiện diện trong trải nghiệm nhạc số hằng ngày, trong khi album của Hương Tràm lại thiếu đi những “điểm chạm” thực tế với đời sống âm nhạc năm qua.
Khi kết quả cuối cùng lệch pha hoàn toàn với thực tế đời sống đó, nhóm khán giả này cảm thấy tính hợp lý về mặt chuyên môn của giải thưởng đã bị xâm phạm. Đó không còn là câu chuyện “cày vote” hay “dìm hàng”, mà là thông điệp về sự bất tương xứng giữa kết quả giải thưởng và giá trị thực tế.
Ông đặt vấn đề: “Liệu đến lúc cần tích hợp các chỉ số dữ liệu số vào cơ cấu chấm giải? Nếu cứ tiếp tục duy trì một cơ chế tách biệt với dòng chảy thị trường, các giải thưởng sẽ dần trở nên vô hình trong mắt thế hệ khán giả trẻ – những người vốn coi sự công bằng của dữ liệu là tiêu chí quan trọng để đánh giá sự “cống hiến”?”.
Tập 182 của Mái ấm gia đình Việt lên sóng với sự dẫn dắt của MC Đại Nghĩa cùng 2 khách mời là ca sĩ bolero Phương Anh và ca sĩ Nguyễn Đình Vũ. Trong chương trình, dàn nghệ sĩ cùng hợp sức vượt qua các thử thách, mang tiền thưởng về hỗ trợ những em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn.
Câu chuyện của Nguyễn Thảo Vân khiến nhiều người xót xa. Từ nhỏ, em đã thiếu vắng tình yêu thương của cha mẹ, lớn lên trong sự đùm bọc của bà ngoại là Nguyễn Thị Hồng (68 tuổi). Để nuôi cháu, bà Hồng làm thuê các công việc như nhổ sắn, cắt cỏ, thu hoạch hoa màu.
Tuy nhiên, sức khỏe của bà ngày càng suy yếu sau các ca phẫu thuật mắt và khớp gối. Gia đình thuộc diện cận nghèo, không có nguồn hỗ trợ thường xuyên ngoài bảo hiểm y tế, khiến cuộc sống luôn trong tình trạng thiếu trước hụt sau.
Nhà cách trường hơn 10 km và không có phương tiện đi lại, để Thảo Vân tiếp tục học, bà ngoại phải gửi em ở trọ tại nhà một người quen gần trường. Từ đó, cô bé sống xa bà, sớm học cách tự lập khi tuổi còn rất nhỏ. Mỗi tháng, bà gửi cho Thảo Vân khoảng 1 triệu đồng để chi trả tiền trọ và sinh hoạt. Công việc làm thuê bấp bênh khiến nhiều tháng không có thu nhập, bà phải ghi nợ rồi chắt chiu trả dần, khiến cuộc sống hai bà cháu càng thêm chật vật. Để san sẻ phần nào, Thảo Vân tranh thủ làm thêm sau giờ học để kiếm tiền trang trải.
Sống một mình trong căn phòng trọ chật hẹp, thiếu thốn, Thảo Vân phải tự lo toàn bộ sinh hoạt hằng ngày. Những lúc ốm đau hay buồn tủi, em không có người thân bên cạnh. Nhiều đêm nhớ bà, nhớ mẹ, cô bé lặng lẽ khóc, khao khát được sống trong vòng tay yêu thương của gia đình. Dù vậy, cô bé vẫn nỗ lực học tập, ước mơ có công việc ổn định để chăm sóc bà ngoại.
Đại Nghĩa không giấu được sự xót xa trước hoàn cảnh của Thảo Vân khi còn nhỏ đã phải sống xa gia đình, sớm tự lập. Anh xúc động trước tinh thần học tập của em khi chưa từng nghĩ đến việc bỏ học, thậm chí còn tranh thủ làm thêm để phụ giúp bà. Nam MC cũng bày tỏ sự cảm phục trước bà Hồng - người bà tần tảo, dù tuổi cao, sức yếu, thường xuyên đau nhức vẫn cố gắng lao động nuôi cháu. Đồng thời, anh không giấu được sự lo lắng cho sức khỏe của bà và gửi lời động viên bà giữ gìn sức khỏe để tiếp tục là chỗ dựa tinh thần cho Thảo Vân.
Ca sĩ Phương Anh Bolero cũng bày tỏ sự cảm phục trước nghị lực của hai bà cháu. Sự tự lập và tinh thần vượt khó của cô bé khiến cô xúc động. Nữ ca sĩ chia sẻ bản thân không dám sống một mình, nên càng thêm khâm phục cô bé 14 tuổi. Cô gửi lời động viên, mong Thảo Vân tiếp tục mạnh mẽ theo đuổi ước mơ, thay đổi cuộc sống và chăm lo cho bà ngoại trong tương lai.
Ca sĩ Nguyễn Đình Vũ cũng không giấu được sự xót xa khi lắng nghe câu chuyện. Anh cho rằng tình cảm bà cháu là điều vô cùng đáng quý, đồng thời khẳng định sự hiếu thảo của Thảo Vân chính là niềm tự hào lớn nhất của bà. Nam ca sĩ tin rằng với ý chí và nghị lực hiện tại, em sẽ vượt qua khó khăn để vươn lên trong cuộc sống.
Trên trang cá nhân, Lương Thế Thành gây chú ý khi chia sẻ loạt ảnh tình cảm bên Thúy Diễm, nhân kỷ niệm 10 năm “về chung nhà”. Kèm theo đó, nam diễn viên 8X cũng có những lời ngọt ngào dành cho người bạn đời.
Lương Thế Thành bày tỏ: “Tròn 10 năm kết hôn, thời gian không phải quá dài nhưng là cột mốc đáng trân trọng và đáng nhớ trong hôn nhân. Cảm ơn em đã luôn bên anh suốt 10 năm qua, cùng nhau chia sẻ buồn vui trong cuộc sống. Cảm ơn em đã cho anh tất cả, chúng ta còn nhiều cái 10 năm như thế nữa và đón chờ nhiều điều hạnh phúc trong tương lai. Anh yêu em”.
Bóng ma hạnh phúc không phải là một câu chuyện mới về đề tài hôn nhân, nhưng lại khiến khán giả "đứng ngồi không yên" vì cách nó chạm trúng những vết nứt rất thật của đời sống gia đình hiện đại: ngoại tình, tiểu tam và sự sụp đổ của một mái ấm tưởng chừng hoàn hảo. Trong phim, Lê Phương, Lương Thế Thành và Ngân Hòa tạo thành "bộ ba" gây tranh cãi.
Phim của đạo diễn Nguyễn Dương xây dựng hình ảnh một gia đình kiểu mẫu: người chồng thành đạt, người vợ hiền lành, biết hy sinh, con cái đủ đầy. Nhưng càng đi sâu, lớp vỏ "hạnh phúc" ấy càng bong tróc, để lộ những khoảng nứt mà người trong cuộc không hề hay biết. Nhân vật Thanh Mai của Lê Phương chính là kiểu phụ nữ quen thuộc trong xã hội Á Đông: từ bỏ sự nghiệp, lui về hậu phương, đặt toàn bộ niềm tin vào chồng. Sự hy sinh ấy đáng lẽ phải là nền tảng của hạnh phúc, nhưng trong phim lại trở thành điểm yếu khiến cô bị phản bội mà không hay biết.
Trong khi đó, Hoàng Dũng của Lương Thế Thành lại là kiểu đàn ông điển hình của bi kịch hôn nhân hiện đại: không thiếu vật chất, nhưng thiếu bản lĩnh trước cám dỗ. Sự trượt dài của nhân vật này không đến từ một cú "twist" bất ngờ, mà từ những lựa chọn bản năng, bất chấp đạo đức tạo nên một vòng xoáy sai lầm. Chính sự "rất đời" này khiến khán giả không chỉ phẫn nộ mà còn thấy thấp thoáng đâu đó những câu chuyện ngoài đời thực.
Nhưng nhân tố khiến bộ phim gây tranh cãi lại là Như Trang - vai diễn của Ngân Hòa. Nhân vật "tiểu tam" được xây dựng với sự toan tính rõ ràng: lợi dụng sự yếu đuối của người đàn ông và lòng tin của người phụ nữ tốt bụng là Mai, cũng là người ơn của mình để chen chân vào gia đình người khác. Trên các diễn đàn phim và mạng xã hội, nhiều ý kiến bày tỏ sự bức xúc với kiểu nhân vật "trơ trẽn", bất chấp đạo đức này. Thậm chí, có người cho rằng đây là một trong những vai phản diện gây ức chế nhất trên sóng truyền hình. Không ít bình luận cho thấy khán giả "tức thay cho vợ", "xem mà chỉ muốn tắt TV vì quá khó chịu", nhưng vẫn không thể bỏ xem vì tò mò diễn biến tiếp theo.
"Ê bà Mai ơi, chiến cho tôi. Có cần hội chị em vào phim không bà Mai. Một phút mốt thôi là con kia tan bành"; "Em mới rủ xóm em với cả trên Facebook của em đi đánh ghen giùm chị đó chị Mai"; "Tui chán bà Mai quá, chờ đến ngày bà vùng lên chứ xem mà tức quá"; "Không ấy cho em vào vai quần chúng, đánh thằng chồng giùm cái chứ tức quá đi"; "Cuối cùng mà Mai vẫn chọn cách tha thứ và bỏ qua cho người đàn ông đó thì Mai tới công chuyện nhé Mai"..., nhiều bình luận của khán giả, bức xúc giùm cho nữ chính Lê Phương.
Chính phản ứng này lý giải sức hút đặc biệt của Bóng ma hạnh phúc. Bởi bộ phim đánh trúng tâm lý người xem khi phản ánh một thực tế: nhiều cuộc hôn nhân tưởng như viên mãn thực chất lại tồn tại những rạn nứt âm ỉ. Sự hy sinh một chiều của người vợ, sự thiếu trách nhiệm của người chồng và tham vọng của "người thứ ba" không phải là câu chuyện xa lạ, mà là lát cắt quen thuộc của xã hội hiện đại.
Tuy nhiên, điểm đáng bàn là cách bộ phim đẩy cao kịch tính. Không ít tình tiết được xây dựng theo hướng "cường điệu hóa" cảm xúc, khiến mâu thuẫn bị dồn nén liên tục, tạo cảm giác ngột ngạt. Chính vì thế, khán giả rơi vào trạng thái "xem vì bức xúc", càng ức chế, càng khó rời mắt.
