Theo kênh CNBC, trong phiên giao dịch ngày 10-4 (giờ Việt Nam), giá dầu WTI của Mỹ giao tháng 5 đã tăng 0,55% lên 98,33 USD/thùng, trong khi giá dầu Brent chuẩn quốc tế giao tháng 6 tăng hơn 1% lên 96,91 USD/thùng.
Diễn biến này phản ánh thị trường dầu mỏ tiếp tục chịu áp lực khi lưu lượng tàu qua eo biển Hormuz – nơi từng trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu – vẫn bị hạn chế nghiêm trọng bất chấp Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận ngừng bắn.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Iran phải “dừng lại ngay” nếu có hành vi thu phí tàu chở dầu đi qua eo biển, cho rằng điều này có thể làm suy yếu thỏa thuận ngừng bắn vốn gắn với điều kiện mở lại tuyến hàng hải.
“Iran đang làm rất tệ, thậm chí có thể nói là đáng hổ thẹn, trong việc cho phép dầu đi qua eo biển Hormuz”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 9-4 giờ Mỹ.
Cố vấn kinh tế Nhà Trắng Kevin Hassett nhận định chỉ cần một tàu chở dầu đi qua cũng có thể bù đắp đáng kể phần nguồn cung đang thiếu hụt.
Ngoài ra, các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở năng lượng của Saudi Arabia cũng tiếp tục làm gián đoạn năng lực sản xuất dầu của nước này.
Theo Hãng thông tấn Saudi Arabia (SPA), công suất khai thác của nước này đã giảm khoảng 600.000 thùng/ngày, trong khi lưu lượng qua đường ống Đông – Tây giảm thêm khoảng 700.000 thùng/ngày.
Truyền thông nhà nước Saudi Arabia cho biết các đòn tấn công của Iran đã đánh trúng một trạm bơm trên tuyến đường ống Đông – Tây, hệ thống vận chuyển dầu từ khu vực Vịnh Ba Tư tới cảng Yanbu bên Biển Đỏ. Trong bối cảnh vận chuyển qua eo Hormuz gặp rủi ro, Riyadh đang phụ thuộc lớn vào tuyến ống này để duy trì xuất khẩu.
Bên cạnh đó, các mỏ dầu lớn như Manifa và Khurais cùng một số nhà máy lọc dầu của Saudi Arabia cũng bị tấn công, khiến sản lượng giảm thêm khoảng 600.000 thùng/ngày và làm trầm trọng hơn tình trạng thiếu hụt nguồn cung.
Trước đó, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận ngừng bắn trong 2 tuần hôm 7-4 với điều kiện Tehran cho phép tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên theo lãnh đạo một tập đoàn dầu khí quốc gia UAE, tuyến hàng hải này vẫn chưa được khôi phục hoạt động bình thường.
Các nhà phân tích của Goldman Sachs cảnh báo trong bối cảnh nhập khẩu dầu từ vùng Vịnh giảm xuống dưới 2 triệu thùng/ngày và thời gian vận chuyển kéo dài, thị trường có thể phải phụ thuộc vào nguồn dự trữ và nguồn cung thay thế ít nhất trong một tháng tới, ngay cả khi giá nhiên liệu tăng cao bắt đầu kìm hãm nhu cầu.
Phát biểu với CNBC ngày 21.4, Tổng thống Trump nói con tàu chở "một số thứ không mấy tốt đẹp", đồng thời bày tỏ bất ngờ về vụ việc.
"Có lẽ, tôi không biết, nhưng tôi hơi ngạc nhiên, nhưng mối quan hệ rất tốt, tôi nghĩ tôi đã có sự hiểu biết ngầm với Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình, nhưng không sao cả. Xung đột là như vậy đấy", theo ông.
Tuần trước, ông chủ Nhà Trắng đã tuyên bố Trung Quốc đã cam kết không chuyển giao vũ khí cho Iran, theo AFP.
Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Trung Quốc ngày 21.4 bác bỏ cáo buộc này. "Theo chúng tôi biết, đây là một tàu container mang cờ nước ngoài. Trung Quốc phản đối bất kỳ sự liên kết và thổi phồng ác ý nào", theo South China Morning Post dẫn lời phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Guo Jiakun.
Ngày 20.4, ông Guo Jiakun cũng bày tỏ "quan ngại" về việc lực lượng Mỹ lên tàu chở hàng của Iran, kêu gọi không leo thang căng thẳng và yêu cầu cả 2 bên cung cấp "các điều kiện cần thiết" để bình thường hóa tình hình ở eo biển Hormuz.
Cũng trong cuộc phỏng vấn của CNBC, Tổng thống Mỹ cho biết không muốn gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran, dự kiến hết hạn ngày 22.4, đồng thời cảnh báo Iran "không còn lựa chọn nào khác" ngoài đàm phán.
Ông cũng nhấn mạnh quân đội Mỹ đã tận dụng thời gian ngừng bắn để bổ sung vũ khí và sẵn sàng nối lại các cuộc tấn công nếu cần. "Chúng tôi đã chuẩn bị đầy đủ. Chúng tôi có rất nhiều đạn dược, rất nhiều mọi thứ… chúng tôi đã dùng tiền để bổ sung và có lẽ họ (Iran) cũng đã bổ sung một ít", ông nói.
Trong khi đó, khủng hoảng tại eo biển Hormuz tiếp tục gây lo ngại toàn cầu. Ủy viên Giao thông vận tải của Liên minh châu Âu (EU) Apostolos Tzitzikostas ngày 21.4 cảnh báo hậu quả sẽ "rất thảm khốc" nếu tuyến hàng hải chiến lược này không được khôi phục.
Cùng ngày, giới chức Qatar bày tỏ mong muốn giảm leo thang căng thẳng và thiết lập hòa bình lâu dài khu vực, đồng thời ủng hộ mạnh mẽ sáng kiến của Pakistan nhằm đưa Iran và Mỹ đến bàn đàm phán.
Trong một diễn biến khác, Tổ chức Hàng hải quốc tế (IMO) cho biết khoảng 20.000 thủy thủ và 2.000 tàu đang mắc kẹt tại vịnh Ba Tư do giao thông qua Hormuz gần như tê liệt. Tổng thư ký IMO Arsenio Dominguez kêu gọi tăng cường hỗ trợ, đặc biệt về sức khỏe tâm lý, cho các thủy thủ đang chịu áp lực kéo dài, theo Al Jazeera.
Theo Reuters ngày 9.4 dẫn lời ông Healey, lực lượng Anh phối hợp với các đồng minh, trong đó có Na Uy, đã giám sát chặt chẽ và kịp thời ngăn chặn các hoạt động bị coi là thù địch trong bối cảnh lo ngại về nguy cơ phá hoại đối với các tuyến cáp ngầm và đường ống dưới biển.
Ông Healey cáo buộc hành động của Nga diễn ra "trong khi nhiều nước đang hướng sự chú ý về Trung Đông". Ông cho biết việc công khai chiến dịch nhằm gửi thông điệp răn đe tới Nga rằng các hoạt động này đã bị phát hiện.
"Tôi muốn nói với Tổng thống Nga Vladimir Putin rằng chúng tôi đang theo dõi mọi hoạt động liên quan các tuyến cáp và đường ống của mình. Bất kỳ nỗ lực phá hoại nào cũng sẽ phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng", ông Healey nhấn mạnh.
Bộ trưởng Anh cho biết chiến dịch của Nga có sự tham gia của một tàu ngầm tấn công lớp Akula cùng 2 tàu chuyên dụng thuộc Tổng cục Nghiên cứu biển sâu Nga (GUGI). Ông cho biết sẽ không tiết lộ chi tiết về địa điểm diễn ra chiến dịch. Các tàu ngầm hiện đã rời khỏi vùng biển của Anh, di chuyển về phía bắc và chưa ghi nhận thiệt hại đối với hạ tầng dưới biển.
Theo The Telegraph, một tàu khu trục của hải quân Nga Admiral Grigorovich đã hộ tống 2 tàu chở dầu bị Anh trừng phạt gồm tàu Universal mang cờ Nga và tàu Enigma mang cờ Cameroon đi qua eo biển Anh.
Sau các thông tin trên, Điện Kremlin ngày 9.4 khẳng định Nga có quyền bảo vệ hoạt động hàng hải của mình. Phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết: "Trong vài tháng qua, chúng ta đã chứng kiến nhiều vụ cướp biển xảy ra liên tiếp trên vùng biển quốc tế. Những vụ cướp biển này, trong số những hậu quả khác, đã gây thiệt hại đến lợi ích kinh tế của Nga".
Quan chức Nga tuyên bố nước này sẽ thực hiện các biện pháp cần thiết để bảo vệ lợi ích của mình.
Hồi tháng 3, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã cho phép quân đội kiểm tra và bắt giữ các tàu Nga trong vùng biển Anh nhằm siết chặt mạng lưới vận chuyển dầu mà London cho là giúp Moscow né tránh các lệnh trừng phạt của phương Tây.
Vụ xả súng xảy ra lúc 6h ngày 19/4 (18h giờ Hà Nội) tại thành phố Shreveport thuộc bang Louisiana, miền nam nước Mỹ. Danh tính và động cơ của nghi phạm chưa được công bố, nhưng các quan chức địa phương cho biết người này đã bị cảnh sát bắn hạ.
Trong cuộc họp báo sau sự việc, sĩ quan cảnh sát Chris Bordelon nói rằng hiện trường khá rộng, bao trùm 3 ngôi nhà và các điều tra viên đang thu thập bằng chứng. 8 trẻ em thiệt mạng ở độ tuổi 1-14 và một số là con của nghi phạm.
Kênh KTBS đưa tin hai phụ nữ trúng đạn vào đầu và chưa rõ tình trạng. Một bé trai cũng bị thương khi nhảy từ mái nhà xuống đất.
Hạ sĩ Bordelon cho biết nghi phạm đã cướp một chiếc xe để chạy trốn trước khi bị các sĩ quan cảnh sát bắn hạ. "Chúng tôi tin rằng người đàn ông này là thủ phạm duy nhất của vụ xả súng. Đó là một vụ bạo lực gia đình", ông cho hay.
"Đây là buổi sáng kinh hoàng ở Shreveport, tất cả chúng tôi xin chia buồn với các nạn nhân", thị trưởng Tom Arceneaux phát biểu tại cuộc họp báo. Thượng nghị sĩ Bill Cassidy gọi đây là "vụ bạo lực kinh hoàng", trong khi Thống đốc bang Louisiana Jeff Landry bày tỏ đau lòng trước vụ xả súng.
Gun Violence Archive, tổ chức thống kê về bạo lực súng đạn tại Mỹ, nhận định sự việc tại Louisiana là vụ xả súng gây chết nhiều người nhất trong hơn hai năm qua. Theo định nghĩa của tổ chức này, một vụ nổ súng được coi là xả súng khi có ít nhất 4 người thương vong, không tính kẻ tấn công.
