Đáng chú ý, tại dự thảo, Bộ Công an đề xuất tăng mức phạt tù với một số tội diễn biến phức tạp, xâm hại trực tiếp đến danh dự, nhân phẩm, tự do của con người. Bên cạnh đó, các hành vi gian dối gây bức xúc thời gian qua và những tội có mức thu lợi bất chính lớn cũng được đề xuất tăng án.
Tại báo cáo đánh giá tác động, Bộ Công an chỉ rõ mức phạt tù ở một số loại tội danh có nhiều diễn biến phức tạp, xâm hại trực tiếp đến danh dự, nhân phẩm, tự do của con người, các tội phạm có tính chất gian dối, gây nhiều bức xúc trong thời gian qua, các tội có mức thu lợi bất chính lớn, các tội danh mà bản chất là trộm cắp tài sản… còn thấp, chưa tương xứng.
Đồng thời, chưa bảo đảm tính răn đe, phòng ngừa tội phạm và bảo đảm tính công bằng trong chính sách hình sự. Cụ thể như tội làm nhục người khác (điều 155); tội vu khống (điều 156); tội bắt, giữ hoặc giam người trái pháp luật (điều 157); tội vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới (điều 189); tội quảng cáo gian dối (điều 197); tội lừa dối khách hàng (điều 198); tội trốn thuế (điều 200); tội vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên (điều 227); tội vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản (điều 232).
Báo cáo tổng kết thi hành bộ luật của Bộ Công an nêu rõ nhóm tội phạm xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm diễn biến ngày càng phức tạp về số lượng, phương thức, thủ đoạn cũng như tính chất dã man, tàn bạo của hành vi phạm tội. Nổi bật là các tội giết người, cố ý gây thương tích và hiếp dâm.
Các vi phạm về y tế, an toàn thực phẩm chủ yếu đến từ hành vi kinh doanh, lưu giữ, tiêu thụ các mặt hàng thực phẩm là sản phẩm động vật đông lạnh không rõ nguồn gốc, không đảm bảo an toàn thực phẩm, sử dụng các loại phụ gia, hóa chất không bảo đảm chất lượng hoặc không đúng quy trình…
Cũng trong lĩnh vực y tế phát hiện thủ đoạn phạm tội mới như các đối tượng sử dụng công nghệ mạng xã hội để kinh doanh các sản phẩm thực phẩm chức năng, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, sử dụng hình ảnh của các cơ sở y tế, bác sĩ, diễn viên, ca sĩ… để quảng cáo, giới thiệu sản phẩm không đúng bản chất thực tế của sản phẩm, gây hiểu nhầm hoặc đánh lừa người tiêu dùng…
Vì vậy, việc tăng hình phạt được cho là cần thiết nhằm tăng răn đe với tội xâm hại trực tiếp đến danh dự, nhân phẩm, tự do hoặc tội trục lợi lớn.
Tạo lập môi trường xã hội an toàn, ổn định, bảo vệ tốt hơn quyền con người, đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay, các quyền về bảo vệ danh dự, uy tín, nhân phẩm con người rất dễ bị xâm hại trên không gian mạng.
Một nội dung khác, Bộ Công an cũng đề xuất đưa lao động công ích thành một hình phạt bổ sung chính thức trong hệ thống hình phạt.
Theo Bộ Công an, Bộ luật Hình sự hiện hành chưa có quy định về hình phạt lao động công ích. Theo nghiên cứu, đây là một hình phạt tương đối phổ biến trong pháp luật hình sự của các nước trên thế giới như: Mỹ, Nga, các nước EU…
Việc áp dụng hình phạt này giúp đa dạng hình phạt trong hệ thống hình phạt của Bộ luật Hình sự. Đồng thời, có ý nghĩa giáo dục, phục hồi và phòng ngừa tái phạm; khắc phục hạn chế của hình phạt tiền, giúp giảm áp lực cho hệ thống giam giữ và chi phí xã hội của việc chấp hành án tù…
Định hướng nữa được đưa ra tại dự thảo là tiếp tục giảm các tội danh có thể bị áp dụng án tử hình. Hiện nay còn 10 tội danh có mức hình phạt cao nhất là tử hình.
Dự thảo chưa nêu rõ các tội danh sẽ bỏ hình phạt tử hình, nhưng nhấn mạnh quan điểm chỉ giữ lại hình phạt tử hình đối với các tội danh có tính chất tội ác nghiêm trọng, xâm phạm đến khách thể đặc biệt quan trọng, gây những hậu quả nặng nề về mặt kinh tế, xã hội và an ninh con người.
Bộ Công an nêu rõ việc tiếp tục thu hẹp hình phạt tử hình giúp Bộ luật Hình sự nhất quán hơn với định hướng cải cách tư pháp, tiếp tục nối dài xu hướng lập pháp đã được xác lập rất rõ trong lần sửa đổi 2025 là thu hẹp dần tử hình.
Điều này phù hợp với xu hướng của pháp luật quốc tế về quy định hình phạt tử hình, nâng cao khả năng bảo vệ quyền con người, đặc biệt quyền được sống của pháp luật hình sự.
Bộ Công an cũng đề xuất mở rộng phạm vi áp dụng hình phạt tiền với một số tội danh. Việc nâng mức phạt tiền để bảo đảm tính nghiêm khắc, răn đe của hình phạt, phù hợp với tình hình phát triển kinh tế, xã hội, có tính đến sự thay đổi của mức lương cơ sở và thu nhập bình quân đầu người ở thời điểm hiện tại so với thời điểm 2009, 2015.
Bổ sung quy định về quyết định hình phạt là hình phạt tiền thay vì hình phạt tù đối với một số tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng, nếu người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tích cực hợp tác trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử và đã khắc phục toàn bộ hậu quả, bồi thường toàn bộ thiệt hại.
Ngày 21/4, TAND TPHCM xét xử bị cáo Bùi Văn Tân (43 tuổi, chủ hệ thống cửa hàng xe máy Tân Tiến) cùng 13 đồng phạm về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản và Mua bán tài liệu của cơ quan, tổ chức.
Phiên tòa dự kiến kéo dài đến ngày 24/4, do thẩm phán Vũ Hoài Nam làm chủ tọa.
TAND TPHCM triệu tập 394 bị hại đã mua xe của bị cáo Tân cùng 10 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan. Theo ghi nhận, có khoảng 30 bị hại có mặt tại tòa theo giấy triệu tập.
Theo hồ sơ vụ án, từ năm 2018 đến tháng 12/2023, Bùi Văn Tân đã thành lập 4 cơ sở kinh doanh xe máy, gồm: Cửa hàng xe máy Tân Tiến (ở xã Vĩnh Lộc B, huyện Bình Chánh cũ), cửa hàng xe máy Tân Tiến 2 (xã Bà Điểm, huyện Hóc Môn cũ), Công ty TNHH Xe máy Thảo Vân (phường Tân Thới Nhất, quận 12 cũ) và Công ty TNHH Mua bán xe máy Lâm Tới (TP Thuận An, tỉnh Bình Dương cũ).
Khoảng cuối năm 2021, Tân nhận thấy trên thị trường có nhiều xe máy đã qua sử dụng, không có giấy tờ, không rõ nguồn gốc, trong khi các công ty xuất nhập khẩu xe máy, cửa hàng xe máy có nguồn phiếu kiểm tra chất lượng xuất xưởng còn dư.
Vì vậy, bị cáo nảy sinh ý định thu mua xe không rõ nguồn gốc rồi thuê người mài đục số khung, số máy xe cho phù hợp với thông tin trên phiếu xuất xưởng rồi bán cho khách, đăng ký như xe mới.
Để thực hiện ý định trên, Tân thỏa thuận, thuê Nguyễn Hữu Oai (41 tuổi) và Nguyễn Hữu Như (35 tuổi) mài đục số khung, số máy xe máy cho Tân với tiền công 1 triệu đồng/xe.
Đồng thời, Tân thu mua phiếu kiểm tra chất lượng xuất xưởng xe máy với giá từ 500.000 đến 1 triệu đồng/phiếu của Nguyễn Đình Sùng (chủ hệ thống cửa hàng ô tô, xe máy Hà Thành ở quận Bình Tân cũ); Nguyễn Thị Kiều Oanh (quản lý của các đại lý Honda Hồng Hạnh 4, 5, 6 tại Bình Dương và TPHCM cũ) và Nguyễn Sỹ Toàn (chủ Công ty TNHH TM Xuất nhập khẩu Sông Ngân).
Cùng với đó, Tân thỏa thuận, thu mua những xe máy không rõ nguồn gốc từ Lê Văn Tới (44 tuổi) với giá 18-22 triệu đồng/xe, tùy loại xe, đời xe và chất lượng xe. Sau khi xe gian được đưa về cửa hàng, các nhân viên của Tân sẽ tiếp nhận, chụp hình xe, số khung, số máy gửi lên nhóm chat để theo dõi, quản lý.
Sau đó, Tân chỉ đạo Trần Văn Sậu (41 tuổi), Hà Xuân Phúc (22 tuổi) tháo biển số cũ, tháo phần đuôi xe và đưa xe đến cửa hàng xe máy của Như, Oai để 2 người này mài đục số khung, số máy. Sau khi thay đổi số khung, số máy, Như và Oai gọi cho Sậu hoặc Phúc đưa xe về lại cửa hàng của Tân.
Tại đây, nhân viên của Tân sẽ tân trang lại xe như mới để chụp hình, quay video đăng tải lên mạng xã hội hoặc trưng bày tại các cửa hàng của Tân.
Khi có khách mua xe, nhân viên của Tân lấy bản cà số khung, số máy do Như, Oai để sẵn trong cốp rồi chuẩn bị thủ tục đăng ký, liên hệ với "cò dịch vụ" tại địa phương khách hàng thường trú để thực hiện các thủ tục đăng ký xe, cấp biển số mới cho khách.
Với phương thức, thủ đoạn trên, từ năm 2021 đến khi bị phát hiện, Tân đã mua tổng cộng 1.500 phiếu kiểm tra chất lượng xuất xưởng và lừa đảo chiếm đoạt hơn 15 tỷ đồng của 392 bị hại.
Về trách nhiệm dân sự, chủ hệ thống cửa hàng Tân Tiến đã bồi thường cho một bị hại số tiền 39 triệu đồng.
Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh Quảng Ninh đã ra Lệnh bắt người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp, khởi tố vụ án sản xuất hàng giả là lương thực, thực phẩm, khởi tố bị can đối với Phạm Thanh Tuấn (39 tuổi) và Vũ Thị Dung (63 tuổi, mẹ Tuấn), ngày 22/4.
Trước đó 3 ngày, khi Phòng Cảnh sát kinh tế kiểm tra cơ sở sản xuất của Công ty TNHH MTV Tuấn Hằng tại phường Quang Hanh, TP Cẩm Phả đã bắt quả tang Phạm Thanh Tuấn đang pha trộn hóa chất Axit Acetic với nước máy để tạo ra thành phẩm dấm.
Theo cơ quan điều tra, thay vì lên men tự nhiên từ gạo theo quy trình truyền thống, Tuấn áp dụng công thức 6 lít axit pha với 200 lít nước lã. Hỗn hợp này sau đó được đóng chai, dán nhãn bắt mắt với dòng chữ "Dấm nếp ủ men từ gạo" để đánh lừa người tiêu dùng.
Tại hiện trường, lực lượng chức năng thu giữ 1.794 chai nhựa thành phẩm (loại 450ml), tương đương hơn 800 lít dấm giả, 2 can nhựa hóa chất Axit Acetic (loại 30 lít) và Hàng loạt thiết bị, tem mác và máy đóng chai phục vụ việc làm giả.
Bà Vũ Thị Dung (63 tuổi, mẹ của Tuấn) chính là người khởi xướng, thành lập công ty và trực tiếp mua sắm trang thiết bị, hóa chất để sản xuất dấm giả từ năm 2018.
Đến tháng 9/2025, bà Dung tạm dừng nhưng sau đó tiếp tục hỗ trợ con trai duy trì hoạt động và tìm mối tiêu thụ ra thị trường nhằm thu lời bất chính.
Theo nhà chức trách, việc sử dụng Axit Acetic công nghiệp để pha chế dấm ăn cực kỳ nguy hiểm. Nếu nồng độ axit vượt ngưỡng cho phép, người dùng có thể bị bỏng niêm mạc dạ dày, ngộ độc thần kinh, thậm chí dẫn đến ung thư hoặc tử vong nếu tích tụ lâu dài trong cơ thể.
Ngày 9-4, lãnh đạo Sở Y tế Đắk Lắk cho biết cơ quan này đã liên tiếp ban hành quyết định xử phạt, đình chỉ hoạt động đối với hàng loạt phòng khám, cơ sở nha khoa hoạt động "chui".
Đáng chú ý, nhiều cơ sở vẫn ngang nhiên cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho người dân dù không có giấy phép hoạt động, thậm chí không có bác sĩ đủ chuyên môn.
Trong số này, ông V.D.L., chủ cơ sở tại thôn 7, xã Ea Rốk, tỉnh Đắk Lắk, bị phạt 45 triệu đồng về hành vi cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh không có giấy phép hoạt động.
Ngoài mức phạt tiền, cơ sở này còn bị đình chỉ hoạt động 18 tháng kể từ ngày 25-3.
Tương tự, bà B.T.N.D., người đứng đầu Phòng khám y học cổ truyền Việt Nhật thuộc Công ty cổ phần MED-UP, tại 44A Phan Chu Trinh, phường Buôn Ma Thuột, bị phạt 90 triệu đồng với cùng hành vi vi phạm và bị đình chỉ hoạt động 18 tháng kể từ ngày 2-4.
Cùng lỗi khám chữa bệnh không phép, phòng khám của bà N.T.H. tại số 18/2 Lê Duẩn, phường Buôn Ma Thuột, cũng bị xử phạt 45 triệu đồng và đình chỉ hoạt động 18 tháng.
Không chỉ ở lĩnh vực khám chữa bệnh tổng quát, nhiều cơ sở nha khoa cũng bị xử lý. Cụ thể, Phòng khám nha khoa Thanh Long, tại 26 Phan Bội Châu, phường Buôn Ma Thuột, bị phạt 7,5 triệu đồng do người chịu trách nhiệm chuyên môn không có mặt tại cơ sở trong thời gian đăng ký hoạt động; đồng thời bị tước chứng chỉ hành nghề 2 tháng.
Phòng khám chuyên khoa răng hàm mặt - nha khoa quốc tế Á Đông, địa chỉ 387 Phan Chu Trinh, bị xử phạt nhiều lỗi vi phạm. Trong đó một trường hợp bị phạt 35 triệu đồng do khám chữa bệnh khi chưa được cấp chứng chỉ hành nghề.
Ngoài ra cơ sở này còn bị phạt thêm 47,5 triệu đồng; bà Đ.T.D.K. bị tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề trong 2 tháng. Song song đó, giấy phép hoạt động của phòng khám cũng bị tước trong thời hạn 3 tháng.
Ở lĩnh vực chuyên khoa da liễu, Phòng khám HH Medical tại 97 Ngô Quyền, phường Buôn Ma Thuột, bị xử phạt 120 triệu đồng do không lưu trữ chất thải nguy hại theo quy định và cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh vượt quá phạm vi chuyên môn được cấp phép.
Sở Y tế Đắk Lắk cũng tước quyền sử dụng giấy phép hoạt động của phòng khám nêu trên trong 3 tháng. Bà N.T.T., người chịu trách nhiệm chuyên môn, bị tước chứng chỉ hành nghề trong 2 tháng.
Theo Sở Y tế Đắk Lắk, trong đợt kiểm tra gần đây, cơ quan này đã kiểm tra 38 cơ sở y tế tư nhân, phát hiện 6 cơ sở vi phạm; trong đó 4 cơ sở đã bị xử phạt hành chính với tổng số tiền 140 triệu đồng.
Các vi phạm chủ yếu liên quan đến hoạt động khám chữa bệnh không phép, cơ sở thẩm mỹ thực hiện can thiệp xâm lấn trái quy định, cùng một số sai phạm trong lĩnh vực dược, mỹ phẩm và thiết bị y tế.
Lãnh đạo Sở Y tế Đắk Lắk cho biết tình trạng các cơ sở hoạt động không phép, hoạt động sai địa điểm được cấp phép vẫn còn diễn ra. Đặc biệt nhiều cơ sở thẩm mỹ, chăm sóc sắc đẹp sử dụng thuốc và thiết bị để can thiệp vào cơ thể người trái quy định, tiềm ẩn nhiều rủi ro cho sức khỏe.
Bên cạnh đó, công tác nắm bắt, dự báo thị trường có thời điểm chưa kịp thời, khiến hiệu quả kiểm tra, kiểm soát còn hạn chế, nhất là trong phòng chống hàng giả. Ý thức chấp hành pháp luật của một số tổ chức, cá nhân cũng chưa cao.
Để khắc phục, Sở Y tế Đắk Lắk cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn các quy định pháp luật về khám chữa bệnh, dược và quảng cáo. Đồng thời sở tăng cường phối hợp với các sở, ngành, địa phương và công an để thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các vi phạm, siết chặt quản lý nhà nước về y tế, giá thuốc và an toàn thực phẩm.
Trước đó Tuổi Trẻ Online có loạt bài điều tra các cơ sở thẩm mỹ viện, nha khoa không phép vẫn hoạt động "chui". Thậm chí có những cơ sở bị phát hiện, bị xử phạt vẫn lén lút mở cửa hoạt động và tiếp tục bị xử lý.
