NY Post ngày 22/4 dẫn các nguồn thạo tin tại Pakistan nhận định vòng đàm phán hòa bình tiếp theo giữa Mỹ và Iran “có khả năng diễn ra tại Islamabad trong vòng 36-72 giờ tới”.
Phóng viên báo này sau đó gửi câu hỏi qua tin nhắn cho Tổng thống Mỹ Donald Trump, đề nghị bình luận về thông tin này và nhận được phản hồi: “Rất có khả năng!”. Ông Trump không bình luận thêm về điều này.
Các nguồn tin tại Islamabad cho biết nỗ lực trung gian với Tehran đang có tín hiệu tích cực, mở ra khả năng nối lại đối thoại trong khung thời gian nói trên. Một nguồn nhận định rằng lệnh ngừng bắn vẫn được duy trì bất chấp những phát biểu cứng rắn từ hai phía và chưa xuất hiện động thái leo thang quân sự.
Dẫn lời một nhà phân tích am hiểu về giới ngoại giao và quốc phòng Pakistan, NY Post cho biết triển vọng ngoại giao giải quyết xung đột với Iran hiện phụ thuộc vào việc Tehran đưa ra được một đề xuất thống nhất hay không. Nguồn tin này nhận định lập trường của Washington là sẽ chưa quay lại thương lượng cho đến khi Tehran đạt đồng thuận nội bộ.
Trong khi đó, CNN dẫn nguồn thạo tin tiết lộ Tổng thống Trump muốn giới hạn thời gian cho Iran nghiên cứu đề xuất thống nhất và nối lại tiến trình ngoại giao.
Washington không muốn kéo dài lệnh ngừng bắn vô thời hạn và cũng không muốn đàm phán kéo dài. Các cố vấn của ông Trump nhận định nội bộ lãnh đạo Iran còn rạn nứt, khiến nước này chưa đạt đồng thuận để trao quyền cho phái đoàn đàm phán chốt thỏa thuận.
Quyết định gia hạn lệnh ngừng bắn cho thấy mong muốn của ông Trump trong giải quyết xung đột bằng con đường ngoại giao, đồng thời thể hiện sự thận trọng trong nối lại các hành động quân sự. Trong thời gian này, Washington tin rằng việc phong tỏa các cảng Iran sẽ gây sức ép hiệu quả, nhưng cũng nhận ra rằng càng kéo dài phong tỏa, tác động tiêu cực lên nền kinh tế toàn cầu sẽ càng lớn.
Giới lãnh đạo Iran chưa tuyên bố sẽ cùng gia hạn lệnh ngừng bắn hay chọn cách phản ứng khác. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei ngày 22/4 nói nước này luôn sẵn sàng tự vệ trước mọi mối đe dọa, nhưng vẫn sẽ cố gắng theo đuổi các biện pháp ngoại giao và pháp lý để bảo vệ lợi ích quốc gia.
“Ngoại giao là công cụ bảo vệ lợi ích và an ninh quốc gia. Iran sẽ tham gia các nỗ lực ngoại giao khi nhận thấy tình hình cần thiết và hợp lý để thúc đẩy lợi ích quốc gia, cũng như để giữ gìn những thành quả mà Iran đã đạt được”, ông trả lời hãng thông tấn Tasnim.
Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (JMA) thông báo trận động đất với cường độ được ước tính ban đầu là 7,4 độ Richter đã làm rung chuyển bờ biển phía đông bắc Nhật Bản vào chiều 20.4, theo đài NHK.
Tâm chấn được ghi nhận ở Thái Bình Dương và có độ sâu 10 km, theo JMA. Trận động đất được đánh giá ở mức trên 5 trong thang đo địa chấn từ 1-7 của Nhật Bản, đủ mạnh để khiến con người khó di chuyển trên mặt đất. Trong nhiều trường hợp, các bức tường gạch không có bê tông cốt thép kiên cố bị đổ sập.
JMA cảnh báo sóng thần cao đến 3 m có thể ập vào tỉnh Iwate và các vùng trên đảo Hokkaido. Nhiều vùng khác có thể có sóng thần cao 1 m.
Trong khi đó, Trung tâm Địa chấn Địa Trung Hải châu Âu (EMSC) cho biết trận động đất mạnh 7,3 độ Richter xảy ra ngoài bờ biển phía đông đảo Honshu của Nhật Bản, độ sâu 13 km.
Theo cảnh báo được phát trên NHK, người dân được khuyến cáo sơ tán ngay lập tức khi các đợt sóng đang đến gần bờ và có thể ập vào liên tục. "Tiếp tục sơ tán cho đến khi toàn bộ cảnh báo được dỡ bỏ", NHK khuyến cáo.
Người dân trong khu vực bị ảnh hưởng được khuyên tránh xa bờ biển, cửa sông vì nguy cơ nước dâng tràn bờ, chạy lên điểm cao và nơi an toàn.
Clash Report, tài khoản X chuyên theo dõi thông tin chiến sự Trung Đông, hôm 15/4 công bố video cho thấy một tiêm kích F-4 Phantom II bay thấp trên bầu trời thủ đô Tehran, cùng ảnh một chiến đấu cơ hạng nhẹ MiG-29 ở khoảng cách khá xa.
"Các phi cơ được điều động để hộ tống máy bay chở tư lệnh quân đội Pakistan Asim Munir đến Tehran thảo luận về vòng đàm phán thứ hai giữa Iran và Mỹ", tài khoản này cho hay.
Howard Altman, biên tập viên chuyên trang quân sự Mỹ War Zone, cũng nhận định Iran đã triển khai tiêm kích F-4E và MiG-29 để hộ tống phái đoàn Pakistan đến Tehran. "Dường như không quân Iran vẫn còn một số tiêm kích có thể hoạt động", ông cho hay.
Các hình ảnh xuất hiện vài ngày sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ đã "hủy diệt quân đội Iran, trong đó có toàn bộ lực lượng hải quân và không quân". Lãnh đạo Mỹ trước đó cũng nhiều lần tuyên bố chiến dịch Cơn thịnh nộ Kinh hoàng đã "xóa sổ" không quân Iran.
Giới chức Iran và Mỹ chưa bình luận về thông tin.
Trước khi xung đột bùng phát, không quân Iran sở hữu 63 chiếc F-4D/E, 24 chiến đấu cơ MiG-29, khoảng 35-40 tiêm kích hạng nặng F-14A, 23 phi cơ Mirage F1 cùng hơn 100 tiêm kích F-5E, tiêm kích bom Su-22 và cường kích Su-24. Ít nhất 5 tiêm kích F-14A cùng một số chiếc F-5E đã bị phá hủy trong những cuộc không kích của Mỹ và Israel.
Trong cuộc họp báo ngày 8/4 tại Nhà Trắng, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine cho biết các lực lượng nước này đã tấn công hơn 13.000 mục tiêu tại Iran, song không nhắc đến không quân đối phương.
Pakistan đang làm trung gian cho đàm phán giữa Iran và Mỹ trong nỗ lực thúc đẩy vòng đàm phán tiếp theo giữa hai nước. Quân đội Pakistan cho biết tướng Munir mang tới Iran "một thông điệp từ Mỹ".
Tướng Munir đã gặp Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi sau khi đến Tehran ngày 15/4. Ngoại trưởng Araghchi bày tỏ vui mừng chào đón tư lệnh quân đội Pakistan, đồng thời khẳng định cam kết của Iran trong thúc đẩy hòa bình và ổn định tại khu vực.
Các quan chức Iran và tướng Munir cũng hội đàm tại Tehran trong hôm nay để thảo luận về thông điệp trao đổi giữa Tehran và Washington, sau khi các cuộc đàm phán tại Islamabad kết thúc mà không đạt được thỏa thuận nào.
5 nguồn thạo tin ngày 17/4 tiết lộ với Reuters rằng Mỹ tới nay chưa giao một số lô hàng được châu Âu mua theo Chương trình Bán vũ khí cho nước ngoài (FMS). Trong các lô hàng này có nhiều loại khí tài khác nhau, một số được dùng cho cả mục đích tấn công lẫn phòng thủ.
Các quan chức Mỹ đã thông báo cho phía châu Âu về việc nhiều lô hàng vũ khí có thể bị hoãn bàn giao. Theo các nguồn tin, những nước ở khu vực Baltic và Scandinavia nằm trong danh sách đối tác châu Âu bị ảnh hưởng bởi tình trạng trên.
Bộ Quốc phòng Estonia và Litva ngày 17/4 cho biết Mỹ đã thông báo cho hai nước này về khả năng chậm trễ trong việc giao thiết bị quân sự vì xung đột với Iran. Một số quan chức châu Âu phàn nàn rằng tình trạng trên đang đặt họ vào tình thế khó khăn.
Một phát ngôn viên Lầu Năm Góc từ chối bình luận về thông tin, viện dẫn lý do "bảo mật tác chiến", nhưng tuyên bố "quân đội Mỹ mạnh nhất thế giới, chúng tôi đảm bảo rằng lực lượng Mỹ cùng các đồng minh và đối tác có những thứ họ cần để chiến thắng".
Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump đã thúc đẩy các đồng minh NATO tại châu Âu mua thêm nhiều vũ khí do nước này sản xuất, trong đó có qua chương trình FMS. Đây là một phần trong nỗ lực chuyển trách nhiệm phòng thủ chung châu Âu từ Mỹ sang các đối tác ở đây.
Tuy nhiên, việc giao hàng nhiều lần bị trì hoãn khiến các nước châu Âu thất vọng. Một số quốc gia đang xem xét chuyển sang những hệ thống vũ khí được chế tạo tại châu Âu.
Các quan chức Mỹ cho rằng số vũ khí bị hoãn giao cần cho chiến dịch tại Trung Đông, đồng thời chỉ trích châu Âu vì không giúp Mỹ và Israel mở lại eo biển Hormuz.
Trước xung đột hiện tại với Iran, Mỹ đã chuyển lượng vũ khí trị giá hàng tỷ USD, trong đó có pháo, đạn và tên lửa chống tăng cho Ukraine từ năm 2022 và Israel khi nước này bắt đầu chiến dịch tấn công Dải Gaza vào năm 2023.
Sau khi chiến sự bùng phát ngày 28/2, Iran phóng hàng trăm tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái (UAV) vào các nước vùng Vịnh. Phần lớn trong số này bị đánh chặn, chủ yếu bằng đạn PAC-3 của tổ hợp Patriot mà Ukraine cần để đối phó đòn tập kích từ Nga.