Chiều 9-4, tại buổi thảo luận về tình hình kinh tế xã hội và ngân sách nhà nước, đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Mai Thoa – Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội – đã nêu ra những thực tế liên quan đến bạo lực học đường, thực phẩm bẩn.
Theo đại biểu, vừa qua xảy ra một số vụ bạo lực của học sinh phổ thông, đặc biệt ở ngoài nhà trường. Các vụ việc có tính chất và mức độ phức tạp, nghiêm trọng, ảnh hưởng đến môi trường giáo dục, thể chất và tinh thần của học sinh, gây lo lắng và bức xúc trong dư luận xã hội.
Cùng đó tình trạng bạo hành trẻ em vẫn còn xảy ra ở các cơ sở trợ giúp xã hội, cơ sở chăm sóc nuôi dưỡng trẻ em. Điển hình như vụ xảy ra ở Trung tâm Công tác xã hội Hải Hà, tỉnh Quảng Ninh.
Theo đại biểu, những vụ việc này đã ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe, thể chất, tinh thần, thậm chí là đe dọa cả tính mạng của trẻ em.
Vì vậy đại biểu Thoa đề nghị Thủ tướng, Chính phủ quan tâm chỉ đạo các bộ ngành liên quan có giải pháp hữu hiệu.
Về những vụ việc thực phẩm bẩn gần đây, nữ đại biểu cho rằng cần tăng cường quản lý vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm trong các nhà trường.
Cụ thể cần kiểm soát tốt hơn nguồn gốc thực phẩm, quy định các điều kiện tiêu chuẩn cao hơn đối với thực phẩm cung cấp cho các nhà trường để bảo vệ, chăm sóc tốt cho trẻ em.
Đại biểu cho rằng những vụ việc đưa thực phẩm không bảo đảm an toàn vào các trường học ở Hà Nội khiến dư luận bức xúc.
Trong khi đó trẻ em là đối tượng hết sức đặc biệt, nhạy cảm. Nếu chúng ta không có giải pháp quản lý chặt chẽ, lâu dài sẽ ảnh hưởng lớn đến sức khỏe, thể chất, tinh thần và tầm vóc, thể lực của thế hệ tương lai của đất nước.
Nữ đại biểu mong muốn cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, phòng chống xâm hại trên không gian mạng với trẻ em. Bởi thực tế tình trạng trẻ em bị xâm hại trên mạng dưới rất nhiều hình thức tinh vi, phức tạp, trong đó có cả bắt cóc online, bạo lực mạng, bắt nạt qua mạng.
“Chúng tôi đề nghị nghiên cứu giải pháp cấm hoặc hạn chế trẻ em sử dụng mạng xã hội đối với một số nền tảng phổ biến, kèm theo những điều kiện, giải pháp cụ thể liên quan khác” – bà Thoa nhấn mạnh.
Qua thu thập thông tin, bà Thoa cho hay một số nước như Úc, Indonesia, Pháp, Anh… đang nghiên cứu hoặc xây dựng quy định về việc cấm người dưới 16 tuổi tiếp cận mạng xã hội để bảo vệ trẻ trước những nội dung độc hại và chứng nghiện điện thoại.
Nữ đại biểu đoàn Hải Phòng cho rằng không có người lớn nào có đủ thời gian để theo dõi con em mình trong dùng mạng xã hội. Và không phải trẻ em nào khi dùng mạng xã hội cũng được hướng dẫn sử dụng đúng đắn, hiệu quả.
Theo bà, trẻ em thường nhận thức chưa đầy đủ, dễ bị lôi kéo vào xem, nghe, đọc những nội dung nhạy cảm, hấp dẫn và không phù hợp lứa tuổi. Do đó việc chăm sóc, bảo vệ, giáo dục để trẻ được rèn luyện, bồi dưỡng cả về đức, trí, thể, mỹ cũng là thể hiện trách nhiệm với tương lai của đất nước.
Theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH), chanh là nguồn cung cấp vitamin C dồi dào - một chất chống oxy hóa quan trọng giúp bảo vệ tế bào khỏi tổn thương do gốc tự do. Đây là yếu tố liên quan đến nhiều bệnh mạn tính, bao gồm cả các vấn đề về gan.
Tiến sĩ Mark Hyman, bác sĩ y học chức năng tại Cleveland Clinic (Mỹ), cho biết bắt đầu ngày mới với nước chanh có thể giúp cơ thể “kích hoạt” hệ tiêu hóa, đồng thời bổ sung nước sau một đêm dài. Điều này đặc biệt quan trọng vì tình trạng mất nước nhẹ vào buổi sáng có thể làm giảm hiệu quả hoạt động của gan.
Gan cần đủ nước để thực hiện các chức năng như lọc độc tố, chuyển hóa chất dinh dưỡng và sản xuất mật. Khi cơ thể thiếu nước, quá trình này có thể bị chậm lại, khiến cảm giác mệt mỏi, uể oải kéo dài.
Không chỉ dừng lại ở việc bổ sung nước, nước chanh còn có thể kích thích sản xuất dịch tiêu hóa, giúp quá trình phân giải thức ăn diễn ra hiệu quả hơn.
Bác sĩ Roshini Raj, chuyên gia tiêu hóa tại NYU Langone Health (Mỹ), cho biết việc duy trì đủ nước và bổ sung thực phẩm giàu chất chống oxy hóa là yếu tố quan trọng giúp bảo vệ hệ tiêu hóa, từ đó gián tiếp hỗ trợ chức năng gan.
Ngoài ra, vitamin C trong chanh còn tham gia vào quá trình tổng hợp collagen và tăng cường miễn dịch. Một số nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy chế độ ăn giàu vitamin C có liên quan đến việc giảm viêm và cải thiện sức khỏe chuyển hóa.
Các chuyên gia khuyến nghị nên uống nước chanh ấm vào buổi sáng với lượng vừa phải, tránh pha quá đậm. Có thể thêm một ít mật ong để dễ uống hơn, nhưng không nên lạm dụng đường.
Người có bệnh lý dạ dày cần thận trọng, vì axit trong chanh có thể gây kích ứng nếu uống khi bụng quá đói.
Ngoài ra, nước chanh không phải là “thần dược” giải độc gan. Các chuyên gia nhấn mạnh rằng chức năng gan phụ thuộc vào tổng thể lối sống, bao gồm chế độ ăn, vận động và hạn chế rượu bia.
Dù mang lại một số lợi ích, nước chanh chỉ nên được xem là một phần của chế độ sống lành mạnh.
Theo các chuyên gia y tế, cách tốt nhất để bảo vệ gan vẫn là ăn uống cân bằng, duy trì cân nặng hợp lý và hạn chế các yếu tố gây hại như rượu, thuốc lá, theo NIH.
Nước chanh là lựa chọn đơn giản, giúp bổ sung nước, hỗ trợ tiêu hóa và góp phần bảo vệ chức năng gan khi sử dụng đúng cách.
"Ung thư tuyến giáp đang trở thành một vấn đề nổi lên trong hệ thống y tế, không phải vì tỷ lệ tử vong cao, mà vì sự gia tăng nhanh chóng về số ca mắc và những thách thức trong quản lý hợp lý", TS Nguyễn Trọng Khoa, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), cho biết tại hội thảo Cập nhật phương pháp điều trị, đánh giá tổn thương do ung thư tuyến giáp và liệu pháp hormone, hôm 4/4 tại Bệnh viện Đa khoa Hồng Ngọc.
Việt Nam ghi nhận khoảng 6.100–6.200 ca mắc mới ung thư tuyến giáp, 850–900 trường hợp tử vong mỗi năm. Căn bệnh đứng trong top 10 ung thư phổ biến, đặc biệt ở nữ giới. Tỷ lệ nữ mắc bệnh cao gấp khoảng 3-4 lần nam giới.
Đặc biệt tỷ lệ mắc tăng nhanh trong 20 năm qua. Ví dụ tại TP.HCM, tăng từ 2,4 lên 7,5/100.000 dân (1996–2015), với tốc độ tăng trung bình khoảng 8,7%/năm. Mới nhất, tại Bệnh viện Ung Bướu TP HCM năm 2025, ung thư tuyến giáp chiếm 23% trong hơn 42.000 ca mới, tiếp theo là ung thư vú (18,1%).
"Đây là một trong những mức tăng nhanh nhất trong các loại ung thư", ông Khoa nói, thêm rằng khác với các ung thư như gan, phổi hay dạ dày, ung thư tuyến giáp có những đặc điểm rất đặc biệt. Tỷ lệ mắc tăng nhanh nhưng tử vong thấp, là ung thư có tiên lượng tốt nhất trong nhiều loại ung thư với tỷ lệ sống 5 năm trên 90% nếu phát hiện sớm.
Theo các nghiên cứu quốc tế, sự gia tăng tỷ lệ mắc chủ yếu do tăng phát hiện, không phải tăng thực sự bệnh lý. Ví dụ, tại Hàn Quốc, chỉ trong vòng 10 năm, tỷ lệ chẩn đoán ung thư tuyến giáp đã tăng 15 lần với hơn 40.000 người được phát hiện, tuy nhiên, không có khác biệt về số tử vong.
TS Dương Đức Bình, Bệnh viện K Tân Triều, cũng nhìn nhận thực trạng gia tăng nhanh chóng số ca phát hiện bướu giáp nhân, chủ yếu nhờ sự phổ biến của siêu âm độ phân giải cao. Tuy nhiên, thách thức hiện nay không còn nằm ở việc phát hiện, mà là làm sao phân biệt chính xác tổn thương lành tính và ác tính, từ đó tránh tình trạng chẩn đoán và điều trị quá mức.
Trong điều trị, xu hướng nổi bật hiện nay là chuyển từ "cắt toàn bộ tuyến giáp" sang tiếp cận cá thể hóa. Nhiều trường hợp ung thư tuyến giáp biệt hóa giai đoạn sớm có thể chỉ cần cắt thùy thay vì cắt toàn bộ, giúp giảm biến chứng, bảo tồn chức năng tuyến giáp và cải thiện chất lượng sống cho người bệnh. Đồng thời, chiến lược theo dõi chủ động cũng đang được áp dụng cho một số trường hợp ung thư nguy cơ thấp.
Trong lĩnh vực y học hạt nhân, TS Bình cho biết, việc sử dụng I ốt 131 (I-131) hiện nay không còn mang tính đại trà mà được chỉ định dựa trên phân tầng nguy cơ. Bệnh nhân nguy cơ thấp thường không cần điều trị I-131, trong khi nhóm nguy cơ trung bình và cao sẽ được cân nhắc liều lượng phù hợp nhằm tối ưu hiệu quả và giảm tác dụng phụ.
Đáng chú ý, khoảng 5 - 15% bệnh nhân có thể tiến triển thành ung thư tuyến giáp kháng I-131 – một thách thức lớn trong điều trị. Với nhóm này, các liệu pháp nhắm trúng đích, đặc biệt là các thuốc ức chế tyrosine kinase, đang mở ra hướng điều trị mới, dựa trên phân tích đột biến gen như BRAF hay RET để cá thể hóa phác đồ. Bên cạnh đó, Việc phối hợp giữa chẩn đoán hình ảnh, giải phẫu bệnh, phẫu thuật và y học hạt nhân trong các Hội đồng Ung thư được xem là chìa khóa để đưa ra quyết định điều trị tối ưu cho từng bệnh nhân.
TS Khoa cho biết thêm Bộ Y tế xác định rõ ung thư tuyến giáp không phải là ưu tiên giảm tử vong, mà là ưu tiên quản lý hợp lý, tránh lạm dụng y tế. Cần chuyển từ "phát hiện càng nhiều càng tốt" sang "phát hiện đúng – điều trị đúng – quản lý phù hợp". Thời gian tới, Bộ Y tế định hướng giảm tỷ lệ phẫu thuật không cần thiết, giảm chỉ định siêu âm tràn lan, chuẩn hóa 100% cơ sở ung bướu áp dụng phân tầng nguy cơ, xây dựng hướng dẫn quốc gia cập nhật theo quốc tế và tăng tỷ lệ quản lý ngoại trú, theo dõi dài hạn.
Ngủ trưa có thể mang lại nhiều lợi ích, nhưng nếu không đúng cách lại dễ ảnh hưởng đến giấc ngủ ban đêm, theo báo Hindustan Times.
Bác sĩ Chakkera Priyanka, chuyên khoa thần kinh tại Bệnh viện Kauvery (Ấn Độ), cho biết ngủ trưa là “con dao hai lưỡi”. Nếu ngủ hợp lý, cơ thể được phục hồi năng lượng; ngược lại, ngủ sai cách có thể làm rối loạn nhịp sinh học và gây mất ngủ về đêm.
Theo đó, một giấc ngủ trưa lý tưởng chỉ nên kéo dài khoảng 20 - 30 phút. Khoảng thời gian này giúp cải thiện sự tập trung, tăng tỉnh táo, nâng cao khả năng nhận thức và cải thiện tâm trạng mà không gây ảnh hưởng tiêu cực.
Ngược lại, ngủ trưa quá dài hoặc ngủ vào cuối buổi chiều có thể khiến cơ thể khó đi vào giấc ngủ ban đêm. Tình trạng này kéo dài sẽ làm xáo trộn nhịp sinh học, khiến ban đêm trằn trọc, buổi sáng mệt mỏi và ban ngày lại phụ thuộc nhiều hơn vào giấc ngủ trưa - tạo thành một vòng lặp khó kiểm soát.
Một số dấu hiệu cho thấy ngủ trưa đang gây hại gồm khó ngủ vào ban đêm, ban ngày uể oải, thiếu tỉnh táo và phải ngủ trưa mới có thể hoạt động bình thường.
Theo bác sĩ Priyanka, buồn ngủ quá mức ban ngày cũng có thể liên quan đến các vấn đề nghiêm trọng hơn như ngưng thở khi ngủ hoặc thiếu ngủ kéo dài, cần được thăm khám.
Bà Priyanka khuyến nghị nên ngủ trưa trước 15 giờ và giữ thời gian ngủ ngắn. Thói quen đi ngủ và thức dậy cần duy trì đều đặn mỗi ngày để ổn định nhịp sinh học.
Buổi tối cần hạn chế tiếp xúc với thiết bị điện tử và đảm bảo ngủ đủ 7 - 9 giờ.
Ngủ trưa đúng cách giúp cơ thể phục hồi năng lượng. Thói quen này vẫn có lợi khi kiểm soát tốt thời gian và thời điểm ngủ.