Những ngày cuối tháng 3, PV Thanh Niên có mặt tại khu vực ven sông Thu Bồn đoạn qua thôn Trung An (xã Nông Sơn, TP.Đà Nẵng), dễ dàng nhận thấy dấu vết của hoạt động khai thác cát trái phép.
Người dân cho hay ban ngày bãi sông yên ắng, nhưng khi màn đêm buông xuống, nơi đây lại trở nên nhộn nhịp với tiếng máy nổ, ghe thuyền hoạt động liên tục.
Khu vực khai thác cát trái phép chỉ nằm cách tuyến đường bê tông vài trăm mét. Hiện trường cho thấy lòng sông bị đào xới để lấy cát với diện tích rộng lớn. Những hố cát sâu, rộng kéo dài hàng chục mét. Trên các lối dẫn từ bãi sông lên khu dân cư thấy dày đặc vết bánh xe tải hằn sâu…
Theo phản ánh của Người dân địa phương, hoạt động khai thác cát thường bắt đầu từ khoảng 22 giờ hôm trước đến rạng sáng hôm sau. Các đối tượng trộm cát sử dụng nhiều phương thức khai thác khác nhau, từ ghe máy hút cát giữa lòng sông kết hợp với việc xúc cát thủ công sát bờ.
“Gần như đêm nào tôi cũng nghe tiếng máy nổ từ các ghe hút cát. Tầm tối là ghe bắt đầu chạy ra giữa sông. Đến khuya thì có thêm nhóm khác xuống bãi xúc cát thủ công nhưng với quy mô lớn. Họ làm liên tục đến gần sáng mới nghỉ”, ông H., một người dân sống gần bờ sông, nói.
Theo một người dân khác, hoạt động khai thác cát diễn ra khá bài bản. Ghe hút cát thường neo ở khu vực giáp ranh địa bàn để tránh kiểm tra, trong khi nhóm khai thác thủ công dùng xe lôi xuống tận lòng sông, xúc cát rồi vận chuyển lên xe tải. Mỗi nhóm từ 6 – 7 người, có thể thu gom nhiều khối cát chỉ trong vài giờ; nếu hoạt động xuyên đêm mà không bị ngăn cản, lượng cát đưa đi tiêu thụ sẽ rất lớn.
Không chỉ gây mất trật tự, tình trạng khai thác cát trái phép còn khiến người dân thôn Trung An luôn sống trong tâm trạng lo lắng. Nhiều người cho rằng việc khai thác cát kéo dài đang tiềm ẩn nguy cơ sạt lở bờ sông, ảnh hưởng trực tiếp đến nhà cửa, tài sản và an toàn của người dân sống ven sông.
“Mỗi đêm, nghe tiếng máy nổ ầm ầm, tôi không ngủ được. Lo nhất là họ hút, trộm cát nhiều quá sẽ làm thay đổi dòng chảy, khoét sâu chân bờ, từ đó dẫn đến nguy cơ sạt lở bất cứ lúc nào”, bà T. (một người dân địa phương) bức xúc.
Thực trạng này đã được người dân nhiều lần phản ánh, từ các cuộc họp dân đến tiếp xúc cử tri, nhưng đến nay vẫn chưa có chuyển biến rõ rệt. Giải pháp từng được người dân đề xuất, như lắp đặt camera giám sát, vẫn chưa được triển khai. “Phản ánh nhiều rồi mà vẫn vậy, nên nhiều người dân tỏ ra nghi ngờ. Nếu làm quyết liệt thì khó có chuyện kéo dài nhiều năm như thế”, một người dân địa phương nói.
Tại khu vực phía sau dinh Bà Thu Bồn xuất hiện các bãi tập kết cát tạm thời. Cát được đổ thành từng đống lớn, chờ vận chuyển đi tiêu thụ. Người dân địa phương nghi ngờ bãi cát này được khai thác từ sông Thu Bồn, mang lên đây tập kết, chỉ tồn tại trong thời gian ngắn…
PV Thanh Niên nhiều lần thâm nhập vào ban đêm để điều tra về tình trạng khai thác trộm cát trên sông Thu Bồn đoạn qua thôn Trung An, nhưng vấp phải sự “cảnh giới” nên gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận.
Trao đổi với PV Thanh Niên, ông Lý Xuân Phong, Chủ tịch UBND xã Nông Sơn, cho biết tình trạng các đối tượng lợi dụng ban đêm để khai thác cát tại sông Thu Bồn đã tồn tại từ nhiều năm trước, kéo dài từ thời điểm địa phương còn thuộc đơn vị hành chính huyện cũ.
Các đối tượng trộm cát thường cho ghe neo ở khu vực giáp ranh với xã Thu Bồn hoặc cho xe chuyên dụng xuống sông xúc rồi chở lên. Khi lực lượng địa phương phát hiện và tiếp cận, ghe đã nhanh chóng rời khỏi địa phận quản lý, gây khó khăn trong công tác xử lý.
Chủ tịch UBND xã Nông Sơn cho hay một trong những trở ngại lớn là thẩm quyền của lực lượng công an cấp xã còn hạn chế. Trên đường thủy nội địa, công an xã không có quyền kiểm tra, xử lý mà phải phối hợp với lực lượng CSGT đường thủy. Trên đường bộ, việc dừng xe cũng thuộc thẩm quyền của lực lượng CSGT. “Việc quản lý gặp khó khăn do địa bàn giáp ranh, các đối tượng dễ dàng di chuyển qua lại giữa các khu vực để né tránh lực lượng chức năng”, ông Phong nói.
Ông Phong cũng cho biết chính quyền địa phương thường xuyên tiếp nhận phản ánh của người dân về tình trạng này, cả qua điện thoại lẫn tại các buổi tiếp xúc cử tri. Trước những ý kiến nghi vấn về việc “bật đèn xanh” cho các đối tượng khai thác cát lậu, ông khẳng định không có chuyện bao che hay tiếp tay.
“Hiện nay, do thẩm quyền của cấp xã còn hạn chế nên chủ yếu chỉ có thể tổ chức xua đuổi, ngăn chặn ban đầu. Tôi thường xuyên nhận được phản ánh của người dân và cũng rất trăn trở. Nhưng để xử lý triệt để cần sự phối hợp của nhiều lực lượng, đặc biệt là lực lượng CSGT đường thủy”, ông nói.
Liên quan đến thông tin về bãi tập kết cát phía sau khu vực dinh Bà Thu Bồn, ông Phong cho biết hiện chưa có đủ cơ sở xác định nguồn gốc cát. Có khả năng đây là vật liệu phục vụ một công trình giao thông kết nối giữa xã Nông Sơn và xã Thu Bồn, song UBND xã sẽ kiểm tra làm rõ. Đối với việc lắp đặt hệ thống camera giám sát, địa phương cũng đang nghiên cứu phương án lắp đặt tại các tuyến đường từ bãi sông lên khu dân cư nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn hoạt động vận chuyển cát trái phép.
Về giải pháp lâu dài, UBND xã đã đề xuất quy hoạch 3 khu vực có thể khai thác cát hợp pháp, gồm khu vực cầu Nông Sơn, bãi Bình và khu vực gần cầu Khe Le (gần dinh Bà Thu Bồn). Nếu được cấp phép và tổ chức đấu giá khai thác theo quy định, hoạt động khai thác cát sẽ đi vào nề nếp, vừa đảm bảo nguồn cung cho xây dựng, vừa giúp quản lý tài nguyên hiệu quả hơn.
Tuy nhiên, theo lãnh đạo địa phương, việc triển khai cũng gặp nhiều khó khăn do đặc thù khu vực thượng nguồn, nơi dòng chảy biến động mạnh theo mùa. Đặc biệt sau các đợt mưa lũ, địa hình đáy sông có thể thay đổi hoàn toàn, khiến trữ lượng cát có thể biến động lớn dẫn đến việc đánh giá trữ lượng cát không chính xác, gây khó khăn cho công việc đấu giá quyền khai thác. “Quan điểm của địa phương là nếu được cấp phép khai thác hợp pháp thì vừa quản lý được tài nguyên, vừa tạo nguồn thu ngân sách”, ông Phong nói.
Chiều 21.4, Quốc hội thảo luận tại tổ về 4 dự thảo sửa đổi luật Thuế thu nhập cá nhân, thuế Tiêu thụ đặc biệt, thuế Thu nhập doanh nghiệp và thuế Giá trị gia tăng.
Bày tỏ băn khoăn với ngưỡng doanh thu chịu thuế của hộ kinh doanh, đại biểu Nguyễn Văn Thân (đoàn TP.HCM) dẫn số liệu trong 5,2 triệu hộ kinh doanh, có khoảng 3,6 triệu hộ kinh doanh đang được quản lý thuế, nhưng thực tế chỉ có khoảng 37.000 hộ có doanh thu trên 1 tỉ đồng, số còn lại phần lớn đều nằm dưới mức này. Ngoài ra, mốc doanh thu 500 triệu đồng cũng là ngưỡng mà rất nhiều hộ kinh doanh đang đạt tới.
Theo ông Thân, nếu định hướng mức dưới 1 tỉ đồng không phải tính thuế thì “rất hợp lý”, còn đối với mức trên 1 tỉ đồng như kỳ vọng thì cần có sự nhịp nhàng trong triển khai. “Để hài hòa lợi ích giữa người dân, hộ kinh doanh và cơ quan quản lý, tôi ủng hộ phương án nâng mức doanh thu chịu thuế lên, điều này sẽ giúp chính sách bao phủ được đại đa số các đối tượng yếu thế”, ông Thân nói.
Cũng theo đại biểu đoàn TP.HCM, hiện nay, một người lao động được giảm trừ gia cảnh là 15,5 triệu đồng mỗi tháng. Nếu tính cả người phụ thuộc thì con số này có thể lên đến 18 triệu đồng hoặc cao hơn. Khi quy đổi sang hộ kinh doanh, cần có mức định mức cố định và phân loại theo đặc thù từng ngành nghề.
“Ví dụ, lĩnh vực dịch vụ ăn uống có thể có tỷ lệ lợi nhuận lên tới 20%, nhưng các ngành gia công thì mức lãi chỉ khoảng 10%. Việc cào bằng một mức doanh thu chung cho tất cả các ngành nghề là chưa thực sự sát với thực tế thu nhập của người dân”, ông Thân nêu.
Từ thực tiễn đó, đại biểu đề xuất khung doanh thu chịu thuế dao động trong khoảng từ 1 tỉ đến 3 tỉ đồng và giao quyền điều chỉnh cụ thể cho Chính phủ. Quốc hội không nên quy định quá cứng nhắc vấn đề này trong luật để tạo sự linh hoạt trong điều hành. Đồng thời, có thể áp dụng cơ chế "phiếu gợi ý" để các hộ kinh doanh tự kê khai doanh thu và lợi nhuận, từ đó cơ quan thuế thực hiện tính toán mức trung bình để xác định nghĩa vụ thuế.
Cùng quan điểm này, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP.HCM) nêu thực tế nhiều hộ kinh doanh hiện nay đã phải đóng cửa. Đơn cử như khu vực Gò Dốc, ông cho biết đã trực tiếp chứng kiến hàng trăm cửa hàng treo biển cho thuê. Vì vậy, việc sớm sửa đổi các quy định pháp luật để hỗ trợ hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh là một yêu cầu hết sức cấp thiết.
Theo ông Ngân, với hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa, nên đặt mục tiêu an sinh xã hội và giải quyết công ăn việc làm lên hàng đầu thay vì quá chú trọng vào mục tiêu thu thuế. Song song đó, cần khuyến khích sự minh bạch trong việc kê khai, hạch toán sổ sách và tăng cường các hoạt động tư vấn, hỗ trợ cho đối tượng này.
Góp ý cụ thể về nội dung sửa đổi luật Thuế thu nhập cá nhân, sau nhiều lần thảo luận và nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế từ 100 triệu đồng lên 200 triệu đồng rồi 500 triệu đồng, ông đồng tình với phương án phân cấp, giao quyền cho Chính phủ quy định mức doanh thu cụ thể căn cứ vào tình hình kinh tế - xã hội của từng thời kỳ.
Với luật Thuế giá trị gia tăng, đại biểu cũng thống nhất việc giao Chính phủ quy định ngưỡng doanh thu năm để đảm bảo tính linh hoạt trong điều hành. Tuy nhiên, ông đề nghị Chính phủ cần sớm đưa ra con số dự kiến cụ thể để xem xét mức độ phù hợp với thực tiễn.
Theo tính toán dựa trên thực tế chi phí sinh hoạt, một hộ gia đình gồm hai vợ chồng và hai con cần mức thu nhập khoảng 50 triệu đồng mỗi tháng mới đủ trang trải, bao gồm các khoản giảm trừ gia cảnh cho người lao động và người phụ thuộc.
Ông cũng so sánh, nếu một hộ kinh doanh có doanh thu khoảng 3 tỉ đồng một năm với mức lợi nhuận từ 15% đến 20%, thì thu nhập bình quân hàng tháng đạt khoảng 50 triệu đồng. Do đó, “ngưỡng doanh thu chịu thuế dao động từ 2 đến 3 tỉ đồng là hợp lý”.
Đồng thời, đề xuất ngưỡng miễn thuế thu nhập doanh nghiệp với doanh nghiệp nhỏ và vừa nên ở mức 5 tỉ đồng. Việc xác lập một ngưỡng ưu đãi rõ ràng như vậy sẽ tạo động lực để các hộ kinh doanh phấn đấu chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp nhỏ và vừa, từ đó được hưởng lợi từ các chính sách hỗ trợ và đơn giản hóa thủ tục kê khai thuế.
Ngày 8.4, Công an phường Thanh Khê (thành phố Đà Nẵng) cho biết đã ra quyết định tạm giữ và bắt người trong trường hợp khẩn cấp đối với Phạm Thị Hồng Phúc (37 tuổi, ở phường Thanh Khê) để điều tra về hành vi “gây rối trật tự công cộng”.
Trước đó, khoảng 20 giờ 5 ngày 6.4, tại khu vực gác chắn đường sắt Thanh Khê (đoạn đường sắt giao đường Trần Cao Văn), trong lúc hai nhân viên là chị Trương Thị Diệp Thúy (37 tuổi, ở phường An Khê) và chị Nguyễn Thị Mộng Tuyền (44 tuổi, ở phường Hải Châu) đang thực hiện nhiệm vụ đóng chắn tàu, Phúc điều khiển phương tiện đến, cố tình vượt qua nhưng bị hai nhân viên này ngăn lại.
Sau đó, Phúc cùng con gái là N.P.H.Q (17 tuổi) dùng mũ bảo hiểm tấn công hai nhân viên gác chắn. Dù được người dân can ngăn, hai mẹ con Phúc vẫn tiếp tục hành vi hành hung hai nhân viên này, gây mất an ninh trật tự khu vực.
Hậu quả, hai nạn nhân bị thương, phải đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Đà Nẵng và hiện vẫn đang được điều trị.
Ngay sau khi tiếp nhận tin báo, Công an phường Thanh Khê đã khẩn trương xác minh, làm rõ vụ việc và tạm giữ Phúc. Riêng N.P.H.Q do chưa đủ 18 tuổi và đang mang thai, cơ quan công an tiếp tục củng cố hồ sơ để xử lý theo quy định. Hiện vụ việc đang được công an tiếp tục điều tra, xử lý.
Đại diện Công an phường Thanh Khê cho biết, việc xử lý nghiêm đối tượng có hành vi gây rối, hành hung nhân viên gác chắn nhằm bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông đường sắt và giữ vững kỷ cương đô thị trên địa bàn.
Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội vừa ban hành Chỉ thị số 11-CT/TU về tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy đảng trong xây dựng văn hóa tiết kiệm, phòng chống lãng phí trên địa bàn thành phố.
Nội dung Chỉ thị số 11 cho biết việc xây dựng văn hóa tiết kiệm là xây dựng ý thức, thái độ, hành vi của mỗi tổ chức, mỗi cá nhân trong sử dụng thời gian, tài chính, tài sản và các nguồn lực xã hội; hình thành lối sống tiết kiệm, trách nhiệm; góp phần xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh.
Cạnh đó, việc thực hành tiết kiệm, phòng, chống lãng phí phải được thực hiện thường xuyên, tự giác, trở thành nếp văn hóa trong hoạt động của hệ thống chính trị và đời sống xã hội.
Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy tình trạng lãng phí nguồn lực, thời gian, cơ hội phát triển vẫn còn diễn ra ở nhiều lĩnh vực, như quản lý ngân sách, tài sản công, đất đai, đầu tư công, tổ chức hội họp, sử dụng thời gian công vụ, ban hành văn bản…
Ngoài ra, một bộ phận cán bộ, công chức, viên chức chưa nhận thức đầy đủ ý nghĩa của việc xây dựng văn hóa tiết kiệm; còn coi đây là nhiệm vụ hành chính, chưa trở thành ý thức tự giác. Việc phát hiện, xử lý hành vi lãng phí còn nể nang, né tránh; chế tài chưa đủ mạnh; văn hóa tiết kiệm chưa thực sự thấm sâu vào đời sống xã hội.
Trong Chỉ thị số 11, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội yêu cầu quán triệt quan điểm xây dựng và thực hành văn hóa tiết kiệm là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Đảng; là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội.
Việc thực hiện phải bảo đảm đồng bộ, toàn diện, có trọng tâm, trọng điểm, rõ trách nhiệm, rõ nguồn lực theo phương châm "6 rõ" (rõ mục tiêu - rõ đối tượng - rõ nội dung - rõ trách nhiệm - rõ lộ trình - rõ kết quả).
Kiên quyết khắc phục tư duy hình thức, né tránh trách nhiệm, "không làm cũng không sai"; coi chậm trễ, thiếu quyết đoán, bỏ lỡ cơ hội phát triển là một dạng lãng phí cần xử lý nghiêm.
Chỉ thị số 11 cũng yêu cầu tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp; rà soát, chuẩn hóa quy trình xử lý công việc theo hướng rút ngắn thời gian, giảm chi phí, nâng cao hiệu quả; kiểm soát chặt chẽ việc tổ chức hội họp, sử dụng thời gian công vụ; đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, tăng tỷ lệ xử lý công việc trên môi trường số.
Chỉ thị số 11 nhấn mạnh việc cần tạo chuyển biến rõ nét trong các lĩnh vực có nguy cơ lãng phí lớn, như: quản lý, sử dụng đất đai, nhất là các dự án chậm triển khai; đầu tư công kéo dài, điều chỉnh nhiều lần; quản lý, sử dụng trụ sở, tài sản công; tổ chức hội nghị, lễ hội, sự kiện sử dụng ngân sách; kỷ luật hành chính và sử dụng thời gian công vụ.
Việc thực hành tiết kiệm, phòng, chống lãng phí được xác định là tiêu chí quan trọng trong đánh giá năng lực lãnh đạo, quản lý, mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cấp ủy, chính quyền, cơ quan, đơn vị và người đứng đầu; là căn cứ trong quy hoạch, bổ nhiệm, thi đua, khen thưởng và kỷ luật cán bộ.
Đặc biệt, người đứng đầu chịu trách nhiệm trực tiếp nếu để xảy ra lãng phí nghiêm trọng, kéo dài mà không phát hiện, xử lý kịp thời…