Giải trình trước Quốc hội chiều 20/4 về hạ tầng giao thông, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết Hội nghị Trung ương 2 xác định phát triển đồng bộ kết cấu hạ tầng, đặc biệt là giao thông, là một trong những động lực quan trọng để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Theo quy hoạch đến năm 2050, cả nước có 43 tuyến cao tốc với tổng chiều dài khoảng 8.993 km, trong đó 6.539 km được đầu tư trước năm 2030. Đến nay, cả nước đã khai thác và thông xe kỹ thuật 3.345 km, cùng 458 km nút giao. Trong số này, 548 km là cao tốc hai làn, 1.559 km bốn làn hạn chế và 1.238 km cao tốc hoàn chỉnh.
Bộ Xây dựng đang thực hiện 2.561 km, địa phương làm chủ đầu tư 784 km. Phần lớn các dự án triển khai theo hình thức đầu tư công với 2.485 km, chiếm 74%, còn lại 860 km theo phương thức đối tác công tư PPP. Hiện có 1.252 km đang triển khai chuyển tiếp, dự kiến hoàn thành vào năm 2027.
Đến hết năm 2025, tỷ lệ đường cao tốc cả nước đạt khoảng 2,23 km trên 100 km2. Trong đó, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long đạt 4,43 km trên 100 km2. Giai đoạn 2026-2030, Bộ trưởng cho biết sẽ tập trung nâng cấp các tuyến hai làn, bốn làn hạn chế lên quy mô bốn làn hoặc sáu làn theo quy hoạch, với tổng chiều dài 1.721 km.
Về hệ thống quốc lộ, cả nước đã đưa vào khai thác 24.376 km. Trong đó, 17.520 km đã phân cấp cho các địa phương quản lý, Bộ Xây dựng quản lý 4.875 km, chủ yếu là các tuyến liên quan đến quốc phòng, an ninh và dự án BOT.
Đối với đường bộ ven biển, 1.701 km hiện đã hoàn thành; đang thi công thêm 340 km trên 10 tỉnh, thành phố. Bộ trưởng đề nghị các địa phương đẩy nhanh tiến độ, hoàn thành các đoạn tuyến trong năm 2026.
Ở lĩnh vực đường sắt, quy hoạch mạng lưới gồm 25 tuyến với tổng chiều dài 6.658 km, trong đó 7 tuyến hiện hữu dài 2.510 km và 18 tuyến xây dựng mới dài 4.148 km. Chính phủ sẽ ưu tiên đầu tư các tuyến trọng điểm như Hà Nội – TP HCM, Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, Hà Nội – Lạng Sơn, Hải Phòng – Hạ Long – Móng Cái, TP HCM – Cần Thơ – Cà Mau.
Với đường sắt đô thị, cả nước đã hoàn thành 3 tuyến, gồm một tuyến tại TP HCM và hai tuyến tại Hà Nội. Theo quy hoạch, Hà Nội dự kiến có 18 tuyến, TP HCM 12 tuyến, tổng cộng 30 tuyến với chiều dài khoảng 2.224 km, tổng nhu cầu vốn giai đoạn tới khoảng 743.907 tỷ đồng.
Trong lĩnh vực hàng không, quy hoạch quốc gia hiện có 31 cảng hàng không, gồm 15 cảng quốc tế và 16 cảng nội địa, với tổng công suất 294 triệu hành khách mỗi năm. Đến năm 2050, cả nước dự kiến nâng lên 34 cảng, công suất 533 triệu hành khách mỗi năm.
Hiện cả nước có 22 cảng hàng không đang khai thác, với công suất khoảng 155 triệu hành khách mỗi năm, tăng khoảng 1,6 lần so với nhiệm kỳ trước. Bộ trưởng cho biết giai đoạn tới sẽ đẩy mạnh đầu tư theo hình thức PPP và huy động nguồn lực tư nhân cho lĩnh vực hàng không, trong khi vốn đầu tư công chủ yếu dành cho nâng cấp, sửa chữa.
Trước đó, đại biểu Nguyễn Văn Mạnh, Phó đoàn Phú Thọ, cho rằng hệ thống hạ tầng giao thông kết nối chiến lược có vai trò đặc biệt trong mở rộng không gian phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy liên kết vùng. Dự án tuyến Việt Trì – Hòa Bình là trục phát triển không gian kinh tế mới, kết nối hành lang cao tốc Nội Bài – Lào Cai và Hòa Bình – Sơn La, góp phần giảm chi phí logistics, thu hút đầu tư và hình thành các hành lang kinh tế dọc tuyến.
Tuy nhiên, thực tế triển khai theo phương thức đối tác công tư cho thấy nhiều hạn chế. Nhà đầu tư thường quyết định dự án dựa trên hiệu quả tài chính, trong khi hiệu quả xã hội không được phản ánh đầy đủ. Việc phải tính lãi vay và lợi nhuận khiến tổng mức đầu tư dự án PPP thường cao hơn dự án đầu tư công khoảng 30-50%.
Đại biểu Nguyễn Văn Mạnh đề nghị cho phép triển khai một số dự án theo hình thức đầu tư công, có hỗ trợ từ ngân sách Trung ương khoảng 50% tổng mức đầu tư để bảo đảm tính khả thi. Đồng thời, cần có cơ chế linh hoạt trong lựa chọn phương thức đầu tư đối với các dự án hạ tầng chiến lược, thay vì áp dụng cứng mô hình PPP.
Đại biểu Tô Ái Vang, Phó đoàn Cần Thơ, kiến nghị Bộ Xây dựng sớm rà soát quy hoạch, trình Chính phủ phê duyệt để triển khai cơ chế đặc thù đầu tư đồng bộ cảng Trần Đề vì đây là trục xương sống, hình thành các tuyến vận tải ven biển. Bà cũng đề nghị đẩy nhanh đầu tư tuyến đường sắt cao tốc TP HCM – Cần Thơ – Cà Mau trong giai đoạn 2026-2030, hoàn thiện cao tốc Châu Đốc – Cần Thơ – Sóc Trăng cùng các trục ngang, dọc và tuyến nhánh để tạo động lực phát triển cho đồng bằng sông Cửu Long.
Ngày 6-4, UBND tỉnh Khánh Hòa tổ chức cuộc họp nghe báo cáo tình hình triển khai các dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2.
Theo đó, đến nay đã có 138 trường hợp bị ảnh hưởng bởi dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2 nhận tiền hỗ trợ, bồi thường với tổng số tiền hơn 190 tỉ đồng.
Trong đó, dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1 (xã Phước Dinh) có 18 hộ, với tổng diện tích bị ảnh hưởng gần 12ha, đã chi bồi thường 82 tỉ đồng.
Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 2 (xã Vĩnh Hải) đã thực hiện chi trả tạm ứng tiền bồi thường cho 120 hộ, với số tiền gần 110 tỉ đồng.
Cuộc họp cũng nêu ra nhiều khó khăn, vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng.
Cụ thể, trong quá trình triển khai, nhiều nội dung mới, đặc thù phát sinh, nhất là với các trường hợp có nguồn gốc sử dụng đất phức tạp, tồn tại kéo dài qua nhiều giai đoạn chính sách, vượt ra ngoài phạm vi điều chỉnh trực tiếp của nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đặc biệt đầu tư xây dựng dự án điện hạt nhân Ninh Thuận được Quốc hội thông qua.
Ngoài ra, dự án có phạm vi thu hồi đất lớn, ảnh hưởng đến nhiều trường hợp với điều kiện pháp lý khác nhau. Trong đó có các trường hợp sử dụng đất ổn định, lâu dài nhưng chưa đủ điều kiện được cấp giấy chứng nhận do ảnh hưởng của quy hoạch kéo dài và các quyết định thu hồi đất trước đây.
Để đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, ông Nguyễn Thành Phú - Giám đốc Sở Xây dựng Khánh Hòa - cho biết Sở này đã phân công 1 phó giám đốc Sở và nhiều trưởng phòng để nắm trực tiếp các đầu việc liên quan đến dự án điện hạt nhân.
Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rằng vai trò "nhạc trưởng" của chính quyền cấp xã trong công tác giải phóng mặt bằng rất quan trọng.
Phát biểu kết luận, ông Nguyễn Việt Hùng - Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa - đề nghị Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh phải cập nhật số liệu thường xuyên về tiến độ giải phóng mặt bằng dự án vào hệ thống Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh tỉnh Khánh Hòa (IOC).
Ông Hùng đề nghị các địa phương huy động cả hệ thống chính trị để tuyên truyền về các hiệu quả, giá trị của các nhà máy điện hạt nhân; phải chú trọng công tác chuyển đổi, định hướng nghề nghiệp đối với các hộ dân trong diện giải phóng mặt bằng dự án điện hạt nhân. Các sở, ngành liên quan phải làm việc chặt chẽ với các chủ mỏ để không xảy ra tình trạng thiếu hụt vật liệu xây dựng.
Về công tác đảm bảo an ninh trật tự tại các địa phương có dự án điện hạt nhân, Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa đề nghị Công an tỉnh nắm chắc các "điểm nóng" để có những phương án xử lý từ sớm, từ xa.
Đại tá Nguyễn Đình Thuận Hải - Phó giám đốc Công an tỉnh Khánh Hòa - cho hay Công an tỉnh đã chỉ đạo các phòng nghiệp vụ và công an 2 xã Vĩnh Hải, Phước Dinh phối hợp, tham mưu Tỉnh ủy, UBND về công tác đảm bảo an ninh trật tự.
Ngày 5.4, lực lượng Cảnh sát PCCC và cứu nạn cứu hộ Công an TP.HCM đã kịp thời khống chế một vụ cháy xảy ra tại nhà dân trên đường Nguyễn Trãi (phường Chợ Quán), đồng thời giải cứu an toàn 2 người bị mắc kẹt bên trong.
Theo thông tin ban đầu, khoảng 1 giờ 45 cùng ngày, lực lượng chức năng nhận tin báo cháy tại căn nhà trên đường Nguyễn Trãi, kèm thông tin có người mắc kẹt. Ngay sau đó, Đội PCCC và cứu nạn cứu hộ khu vực 5 đã nhanh chóng điều động lực lượng, phương tiện đến hiện trường, đồng thời huy động Đội khu vực 1 đến chi viện.
Tại hiện trường, lực lượng chức năng triển khai nhiều mũi tiếp cận, cắt cửa cuốn để vào bên trong, đồng thời tổ chức chữa cháy và khống chế ngọn lửa. Các chiến sĩ cũng sử dụng thang bộ kết hợp xe thang để tiếp cận khu vực tầng 6, nơi có người mắc kẹt.
Chỉ sau khoảng 9 phút kể từ khi tiếp nhận tin báo, đám cháy đã được dập tắt hoàn toàn. Lực lượng chức năng kịp thời tiếp cận, hướng dẫn và đưa 2 người mắc kẹt thoát ra ngoài an toàn.
Vụ cháy được khống chế nhanh, giúp bảo vệ hơn 90% diện tích căn nhà. Nguyên nhân vụ cháy đang được cơ quan chức năng điều tra, làm rõ.
Viện Các khoa học trái đất cho biết trận động đất xảy ra lúc 16h31 tại xã Thác Bà, tỉnh Lào Cai với độ sâu khoảng 16,8 km, rủi ro thiên tai cấp độ 0.
Anh Đặng Ngọc Thắng ở Bằng Luân, Phú Thọ (huyện Đoan Hùng cũ) cách tâm trấn khoảng 10 km, đang ngồi uống nước cùng bạn bè ở sân nhà thì nghe tiếng uỳnh uỳnh trên mái nhà rồi cảm nhận mặt đất rung lắc khoảng 4-5 giây.
Người dân tại các xã Thanh Ba, Hạ Hòa tỉnh Phú Thọ, Thác Bà tỉnh Lào Cai cũng chia sẻ cảm nhận rung lắc do động đất trong khoảng thời gian trên.
Trận động đất xảy ra trên đới đứt gãy sông Chảy, là cấu trúc kiến tạo quan trọng kéo dài qua Lào Cai, đi qua khu vực hồ Thác Bà. Đây là đứt gãy cổ, còn hoạt động ở mức yếu đến trung bình, có thể gây động đất với độ lớn cực đại khoảng 5-5,5 độ.
