Ngày 8/4, TAND TP HCM xét hỏi bà Nguyễn Thị Như Loan (Tổng giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai) cùng các bị cáo, về các sai phạm trong chuyển nhượng hơn 6.000 m2 đất “vàng” tại 39-39B Bến Vân Đồn, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng cho Nhà nước.
Bị gọi lên thẩm vấn, bà Loan cầm theo nhiều hồ sơ, cho biết tham gia giao dịch khu đất do Tập đoàn Cao su Việt Nam quản lý từ cuối năm 2013, thông qua hợp đồng hứa mua – hứa bán có công chứng với nhóm Lê Y Linh (Giám đốc Công ty Việt Tín) và Đặng Phước Dừa (Chủ tịch HĐQT Công ty Việt Tín).
Bà Loan bị cáo buộc thâu tóm khu đất khi nhận chuyển nhượng vốn tại Công ty TNHH Phú Việt Tín (do nhóm Linh, Dừa và hai công ty thuộc Tập đoàn Cao su Việt Nam thành lập) với tổng giá trị giao dịch khoảng 460,9 tỷ đồng, gồm cả tiền sử dụng đất. Dù dự án chưa hoàn tất thủ tục pháp lý, tháng 9/2014 bà tiếp tục ký thỏa thuận chuyển nhượng; đến tháng 11 cùng năm, toàn bộ vốn tại Phú Việt Tín được bán cho hai công ty thuộc Novaland với giá hơn 846 tỷ đồng.
Cơ quan tố tụng xác định bà biết bên chuyển nhượng chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính nhưng vẫn nhận mua rồi nhanh chóng sang tay, hưởng lợi hơn 297,8 tỷ đồng. Hành vi này là phạm tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Phủ nhận biết trước vướng mắc pháp lý, đối chất gay gắt
Trả lời tòa, bà Loan cho biết trước khi ký hợp đồng đã gặp Linh tại khách sạn Rex (quận 1), yêu cầu cung cấp hồ sơ pháp lý. Sau đó Linh cho số điện thoại ông Dừa để liên hệ. Sau khi nhận hồ sơ và nghiên cứu, bà quyết định mua vì thấy Công ty Reto (do Linh đại diện) đã sở hữu 80% cổ phần. Bà khẳng định khi đó hoàn toàn không biết khu đất có nguồn gốc là tài sản Nhà nước.
Tuy nhiên, bị thẩm vấn trước đó, bị cáo Phạm Văn Thành (nguyên Trưởng ban Kế hoạch và Đầu tư, Tập đoàn Cao su Việt Nam) khai bà Loan từng liên hệ hỏi về dự án, đồng thời gặp Trần Ngọc Thuận (nguyên thành viên HĐTV, Tổng giám đốc Tập đoàn).
HĐXX vì vậy hỏi bà Loan “có cùng ông Dừa hoặc người nào của Tập đoàn Cao su Việt Nam đi tìm hiểu pháp lý dự án hay không”. Bà trả lời “không”, thêm rằng: “Bị cáo nói có cơ sở chứ không nói bằng mồm. Cho đến thời điểm làm việc với cơ quan điều tra, tức 12 năm sau, bị cáo mới biết công ty của Linh chưa thanh toán tiền sử dụng đất”.
Cựu CEO Quốc Cường Gia Lai cho biết thời điểm gặp ông Thành là sau khi đã chuyển cho nhóm Linh và Dừa 50 tỷ đồng, theo hợp đồng chuyển nhượng. Khi đó, do liên hệ ông Dừa để thúc đẩy giao dịch nhưng không được nên bà lo ngại rủi ro, mới tìm gặp ông Thành để hỏi thông tin.
Được gọi lên đối chất, bị cáo Thành khai bà Loan từng đến công ty gặp mình và được cho biết về việc hợp tác với Linh, Dừa triển khai dự án trên khu đất này.
Nghe vậy, bà Loan lập tức phản bác “không đúng”, nói chỉ khi làm việc với cơ quan điều tra mới biết mình đã “lầm”. Bà cho rằng, ngay cả thông tin tìm hiểu từ phía các sở, ngành cũng bị nhóm Linh làm giả hồ sơ nên không phát hiện dự án chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính.
Tiếp tục được triệu tập đối chất, bị cáo Dừa khai khi nhận 50 tỷ đồng đặt cọc từ bà Loan đã thông báo rõ tình trạng pháp lý dự án, đồng thời nói “khoản tiền này dùng để hoàn tất thủ tục khu đất”.
Bà Loan lớn giọng đáp lại: “Anh Dừa nói bằng mồm, tôi nói bằng cơ sở pháp lý”.
Khi bị HĐXX yêu cầu dừng, bà này bật khóc, cho rằng mình bị “vu khống” và khẳng định mọi lời khai đều có chứng cứ.
Thừa nhận thiếu tìm hiểu pháp lý, nhận sai khi sang nhượng cho Novaland
Sau giờ giải lao, bà Loan bình tĩnh trở lại, thừa nhận khi ký hợp đồng với ông Dừa chỉ tập trung thúc đẩy giao dịch, thanh toán mà không tìm hiểu kỹ pháp lý dự án, dẫn đến việc phải ra tòa.
Chủ tọa phân tích, bản chất giao dịch là nhận chuyển nhượng phần vốn góp hình thành từ quyền sử dụng đất, trong khi vốn đầu tư thực tế không đáng kể. “Không chỉ bị cáo, nhiều người ngồi đây, kể cả cựu lãnh đạo thành phố, cũng có sai phạm nên mới phải ra tòa hôm nay”, chủ tọa nói.
Đối với việc chuyển nhượng tiếp dự án cho phía Novaland, bà Loan thừa nhận hành vi như cáo trạng
Liên quan đến vấn đề khắc phục hậu quả vụ án, bà Loan cho biết, quá trình điều tra cho đến trước khi diễn ra phiên tòa, đã nộp khắc phục được hơn 230 tỷ đồng. Ngoài ra, bà còn bị kê biên một số bất động sản. Như vậy, theo bị cáo, bà đã khắc phục được toàn bộ hậu quả.
Bà giải thích thêm, trong số tiền bị cáo buộc hưởng lợi, thực tế đã có những khoản tiền được tính vào doanh thu của công ty, đã được chia lợi tức cho hơn 1.600 cổ đông.
Trước đó, các bị cáo là lãnh đạo, cán bộ Tập đoàn Cao su Việt Nam thừa nhận sai phạm. Trong đó, ông Lê Quang Thung (nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT) khai đã đồng ý chủ trương chuyển nhượng khu đất cho nhóm Linh và Dừa thông qua góp vốn lập Công ty Phú Việt Tín, kèm theo các thỏa thuận lợi ích vật chất.
Ông Thung thừa nhận đã nhận 200.000 SGD (thanh toán viện phí cho con) và 300.000 USD tiền mặt từ Linh.
Do không đủ năng lực tài chính, nhóm Linh và Dừa sau đó chuyển nhượng dự án cho bà Loan.
Ngày 20/4, Phòng CSGT Công an tỉnh Tây Ninh cho biết đã xử phạt người đàn ông ngụ phường Long Hoa về các hành vi: không đội mũ bảo hiểm, không gương chiếu hậu, giấy phép lái xe, không có chứng nhận đăng ký xe đồng thời tạm giữ phương tiện.
Tại cơ quan công an, ông này thừa nhận sai, cho biết do "nóng tính" nên cự cãi với nam thanh niên trong vụ va chạm. "Tôi sẽ bồi thường nếu anh shipper có yêu cầu và cam kết không tái phạm", ông nói.
Tối hai hôm trước, một nam shipper chạy trên đường Lý Thường Kiệt, phường Long Hoa thì va chạm với người đàn ông đi xe máy không đội mũ bảo hiểm.
Sau va chạm, cả người và xe chỉ trầy xước nhẹ. Tuy nhiên, người đàn ông liên tục chửi bới, đạp ngã xe của shipper rồi cố lao xe tông anh này. Khi shipper né được, ông ta tiếp tục tông vào chiếc xe đang nằm dưới đường, đồng thời thách thức "kêu cảnh sát giao thông đi", rồi rời khỏi hiện trường.
Toàn bộ vụ việc được người dân quay lại, đăng lên mạng xã hội, gây bức xúc và nhiều ý kiến yêu cầu xử lý.
Phòng CSGT Công an tỉnh Tây Ninh đã chỉ đạo Trạm CSGT Trảng Bàng phối hợp Công an phường Long Hoa xác minh. Qua kiểm tra, người đàn ông sử dụng biển số giả và đã được mời lên làm việc vào sáng nay.
Chiều 9/4, luật sư Nguyễn Thanh Thanh bào chữa cho ông Lê Quang Thung - nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam - cho biết không tranh luận về các tội danh mà thân chủ bị truy tố, song cho rằng mức án VKS đề nghị là quá nặng và đề nghị tòa xem xét giảm nhẹ.
Ông Thung bị VKS xác định là người khởi xướng chuỗi sai phạm trong vụ chuyển nhượng trái phép hơn 6.000 m2 đất "vàng" tại 39-39B Bến Vân Đồn, khu đất do Tập đoàn Cao su Việt Nam quản lý, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng cho Nhà nước. Từ đó, VKS đề nghị phạt ông 8-9 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và 6-7 năm tù về tội Nhận hối lộ.
'Chỉ khởi đầu chủ trương, không quyết định thương vụ cuối cùng'
Theo luật sư, ông Thung là người đưa ra chủ trương tạo điều kiện cho Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa sở hữu khu đất thông qua việc góp vốn vào Công ty TNHH Phú Việt Tín từ năm 2009. Tuy nhiên, đến tháng 12/2011, ông đã nghỉ hưu, không còn tham gia quyết định hay triển khai việc chuyển nhượng phần vốn góp của Tập đoàn Cao su - thực chất là chuyển giao khu đất này.
Luật sư cho rằng trong toàn bộ chuỗi sai phạm, ông Thung chỉ tham gia ở mức độ nhất định trong các thủ tục hành chính, không giữ vai trò quyết định trực tiếp dẫn đến việc khu đất bị chuyển toàn bộ sang doanh nghiệp tư nhân. Ông cũng không quyết định hay chỉ đạo bên nhận chuyển nhượng hoặc giá chuyển nhượng vào năm 2014.
"Việc giữ nguyên giá đất từ năm 2010, không xác định lại theo giá thị trường năm 2014 là ý chí của những người quản lý, điều hành Công ty Phú Việt Tín giai đoạn sau", luật sư trình bày.
Về cáo buộc nhận hối lộ 200.000 SGD thông qua việc thanh toán viện phí cho con và 300.000 USD tiền mặt tại nhà hàng Palace, luật sư cho biết ông Thung không phủ nhận hành vi nhận hối lộ nhưng đề nghị tòa không tính khoản 200.000 SGD là tiền hối lộ.
Theo luật sư, thời điểm ban đầu ông Thung chưa nhận thức đây là tiền hối lộ. Năm 2008, khi đưa con sang Singapore chữa bệnh, ông được bà Linh nhiều lần hỗ trợ viện phí và sau đó đã hoàn trả. Đầu năm 2009, ông tiếp tục chủ động đề nghị trả lại nhưng bà Linh không nhận.
Luật sư cho rằng điều này cho thấy ông Thung không có ý định chiếm giữ hay hưởng lợi từ khoản tiền, cũng chưa nhận thức được tính chất sai phạm tại thời điểm đó. Chỉ đến khi làm việc với cơ quan điều tra, ông mới nhận thức rõ hành vi vi phạm, sau đó thành khẩn khai báo, hợp tác và vận động gia đình nộp lại toàn bộ số tiền.
Ngoài ra, luật sư cho biết ông Thung còn có nhiều tình tiết giảm nhẹ như thành khẩn khai báo, tích cực phối hợp điều tra, có nhiều thành tích công tác và đã ngoài 70 tuổi. Từ đó, đề nghị HĐXX xem xét miễn trách nhiệm hình sự cho bị cáo.
'Tiếp tục giao dịch để tránh Tập đoàn Cao su mất trắng vốn'
Bào chữa cho bị cáo Trần Ngọc Thuận (người kế nhiệm của ông Thung), luật sư Nguyễn Thị Huyền Trang cho rằng hành vi của thân chủ xuất phát từ việc xử lý "sự đã rồi" do người tiền nhiệm để lại, không lường trước hết hậu quả.
Ông Thuận bị cáo buộc cùng cấp dưới tiếp tục thực hiện chủ trương chuyển nhượng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn không qua thẩm định giá và đấu giá, gây thất thoát tài sản Nhà nước. Đồng thời, ông còn nhận của bị cáo Dừa 45 tỷ đồng cảm ơn; bị đề nghị mức án 5-6 năm tù về tội Nhận hối lộ.
Theo luật sư, chủ trương chuyển nhượng phần vốn góp của Công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa tại Công ty Phú Việt Tín - thực chất là chuyển nhượng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn - đã được ông Thung quyết định từ năm 2009.
Đến đầu năm 2014, khi ông Thuận giữ chức Tổng giám đốc Tập đoàn Cao su, 80% vốn tại Phú Việt Tín đã được đăng ký sang tên cho Lê Y Linh và Đặng Phước Dừa. Tuy nhiên, theo luật sư, dù chưa thanh toán tiền, hai người này vẫn được một số bị cáo khác ký khống xác nhận hoàn tất giao dịch.
Trong bối cảnh đó, luật sư cho rằng nếu không xử lý kịp thời, Tập đoàn Cao su có nguy cơ mất trắng phần vốn. Vì vậy, nhằm hạn chế rủi ro, ông Thuận cùng các thành viên Hội đồng thành viên đồng ý tiếp tục thực hiện chủ trương trước đó với điều kiện bên mua phải hoàn tất thanh toán. Trong khi đó, Linh và Dừa đã ký hợp đồng bán vốn tại Phú Việt Tín cho bà Nguyễn Thị Như Loan, Tổng giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Quốc Cường Gia Lai.
Luật sư cũng đề nghị tòa ghi nhận việc thân chủ chủ động khai báo, tự thú trước khi hành vi bị phát hiện. Theo lời bào chữa, khoản tiền ông Thuận nhận từ bị cáo Dừa là do người này chủ động đưa để "cảm ơn", không có sự thỏa thuận, đòi hỏi hay hứa hẹn từ trước.
Trong quá trình giải quyết vụ án, ông Thuận đã nộp lại toàn bộ số tiền hưởng lợi cá nhân, đồng thời khắc phục vượt một tỷ đồng, nâng tổng số tiền nộp hơn 38 tỷ đồng để khắc phục hậu quả chung.
Luật sư cho biết bị cáo đã nhận thức rõ sai phạm, thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tích cực hợp tác với cơ quan điều tra và có 6 tình tiết giảm nhẹ theo Bộ luật Hình sự. Hiện ông Thuận gần 70 tuổi, sức khỏe yếu, mắc nhiều bệnh, đã nghỉ công tác và đang điều trị theo chỉ định bác sĩ.
Từ đó, luật sư đề nghị HĐXX xem xét miễn hình phạt đối với bị cáo Thuận.
Bào chữa cho một số bị cáo là cựu lãnh đạo, cán bộ tại Tập đoàn Cao su và các công ty thành viên, các luật sư đều thống nhất tội danh, chỉ xin giảm nhẹ hình phạt.
Ngày mai, phiên tòa tiếp tục với phần bào chữa của luật sư cho các bị cáo còn lại.
Ngày 19/4, Công an tỉnh Hưng Yên phối hợp với Công an tỉnh Nghệ An bắt giữ Yu HaiYang, 38 tuổi, để điều tra về hành vi sử dụng trái phép vũ khí quân dụng.
Kết quả điều tra ban đầu xác định, ngày 7/4, Yu HaiYang lái ôtô chở người phụ nữ trên đường Kinh Đô 1, khu đô thị Vinhomes Ocean Park 2 (xã Nghĩa Trụ, tỉnh Hưng Yên) va chạm với xe máy của anh Trần Bảo Vũ (26 tuổi, quê Lào Cai). Tai nạn khiến nam thanh niên bị xây xát nhẹ, hỏng xe.
Nhân chứng cho biết, người đàn ông trong ôtô có biểu hiện kích động, rút súng ngắn và lên đạn, sau đó có tiếng nổ phát ra từ trong xe. Chiếc ôtô rời khỏi hiện trường. Sự việc không gây thương vong.
Tiếp nhận tin báo, Công an xã Nghĩa Trụ phối hợp Công an tỉnh Hưng Yên phong tỏa hiện trường, thu giữ một vỏ đạn.
Theo cơ quan điều tra, để tránh bị phát hiện, Yu HaiYang và vợ liên tục di chuyển qua nhiều địa bàn, thay đổi phương tiện và che giấu hành tung. Đến chiều 8/4, khi đang lẩn trốn tại Nghệ An, họ bị lực lượng chức năng bắt giữ.
Nghi can người Trung Quốc thừa nhận hành vi, khai trong quá trình bỏ trốn đã ném khẩu súng xuống sông Hồng, khu vực gần bến phà Bình Minh (xã Mễ Sở, huyện Văn Giang) để phi tang.
