Từ khi thuê căn nhà hai tầng trong khu phố tại Ocala (Florida), Susan Lorincz khét tiếng vì thường xuyên quấy rối, chửi bới và buông lời xúc phạm chủng tộc với đám trẻ hàng xóm.
Người phụ nữ này được cho là khó chịu với việc bọn trẻ da màu chơi đùa trên sân cỏ giữa các ngôi nhà. Hàng xóm cho biết bà ta thường quay video trẻ em chơi đùa, gọi chúng bằng những lời lẽ phân biệt chủng tộc và những từ ngữ xúc phạm khác, chĩa súng vào chúng, báo cảnh sát vì tiếng ồn và hành vi xâm nhập trái phép.
Cảnh sát phản hồi các cuộc gọi của Susan với thái độ hoài nghi vì bà là cư dân duy nhất có những khiếu nại này. Trên thực tế, bọn trẻ không chơi trên đất của Susan mà đang chơi trong sân nhà hàng xóm kế bên. Người hàng xóm đó gọi bọn trẻ sang chơi và dạy đá bóng. Susan đã nhờ chủ nhà đặt biển “cấm xâm nhập” trên bãi cỏ nhà mình để phân chia khu vực giữa đất của bà và sân nhà hàng xóm.
“Mọi người trong khu phố đều từng mâu thuẫn với người phụ nữ này vì những đứa trẻ”, một cư dân nói với NBC News.
Tuy nhiên, Susan được cho là có mối quan hệ đặc biệt căng thẳng với Ajike “AJ” Owens và 4 đứa con của cô. Cảnh sát cho biết từ tháng 1/2021 đến tháng 6/2023 đã nhận được ít nhất 6 cuộc gọi liên quan đến Susan và AJ.
Phát súng oan nghiệt
Tối 2/6/2023, các con của AJ chơi ở bãi cỏ gần nhà Susan. Theo New York Times, người phụ nữ 59 tuổi bắt đầu cãi nhau với bọn trẻ và ném một chiếc giày trượt patin vào con trai 10 tuổi của AJ, trúng ngón chân cậu bé. Susan cũng la lối và vung ô về phía bọn trẻ.
Sau đó, Susan gọi cảnh sát báo cáo rằng bọn trẻ đang xâm phạm đất đai của bà và một trong số chúng dọa đánh bà.
“Chúng la hét, gào thét, cư xử vô cùng khó chịu. Tôi đi ra và ném chiếc giày trượt patin sang phía bên kia, đứa trẻ nói sẽ đánh tôi vì làm vậy. Nó còn ăn nói hỗn xược với tôi. Tôi cảm thấy bị đe dọa ngay trong chính nhà mình”, Susan nói về những đứa trẻ hàng xóm, theo đoạn băng ghi âm cuộc gọi 911.
Khi được hỏi cậu bé 10 tuổi có còn ở ngoài đó không, Susan trả lời: “Có vài đứa trẻ đang ở ngoài đó. Tôi lo sợ cho tính mạng của mình. Tôi rất sợ hãi”. Điều phối viên cho biết cảnh sát sẽ đến ngay.
Trong khi đó, các con của AJ kể lại cho mẹ chuyện đã xảy ra. AJ cùng con trai 10 tuổi đến nhà Susan để làm rõ vụ việc. Bà mẹ da màu 35 tuổi gõ cửa nhiều lần và yêu cầu Susan ra ngoài nói chuyện. Bất ngờ, Susan bắn một phát súng xuyên qua cánh cửa đang khóa, trúng vào ngực AJ khiến cô tử vong. Con trai AJ đứng ngay cạnh mẹ.
Tranh cãi về quyền tự vệ của chủ nhà
Cộng đồng địa phương vô cùng đau buồn và phẫn nộ trước vụ sát hại AJ, sự phẫn nộ càng gia tăng khi Susan vẫn được tự do trong vài ngày sau án mạng.
Theo luật của bang Florida, cá nhân có quyền tự vệ bằng vũ lực nếu cảm thấy tính mạng của mình bị đe dọa. Do đó, nhà chức trách cần phải xác định “liệu việc sử dụng vũ lực gây chết người có chính đáng hay không trước khi tiến hành bắt giữ”, theo lời cảnh sát trưởng hạt Marion Billy Woods.
Cuộc điều tra bao gồm phỏng vấn Susan, các con của AJ và những nhân chứng khác. Susan nói với nhà chức trách rằng hành động để tự vệ, cáo buộc AJ trước đó đã tấn công bà và đang cố phá cửa nhà bà trước khi xảy ra vụ nổ súng. “Tôi nghĩ cô ấy sẽ giết tôi”, Susan nói với cảnh sát, liên tục khẳng định rằng đó không phải là hành động cố ý, có chủ đích.
Dù tự nhận là “người hàng xóm hoàn hảo”, Susan cũng thừa nhận trong các cuộc thẩm vấn với cảnh sát rằng “đã dùng từ ngữ phân biệt chủng tộc đối với trẻ em trong lúc tức giận và gọi trẻ em bằng những từ ngữ xúc phạm khác”.
Qua điều tra, nhà chức trách xác định được rằng “hành động của Susan là không chính đáng theo luật pháp Florida”.
Susan bị bắt vào ngày 7/6/2023 và bị buộc tội ngộ sát bằng súng, sơ suất gây hậu quả nghiêm trọng, hành hung và hai tội danh tấn công. Tuy nhiên, bất chấp sự phản đối từ gia đình AJ, Susan không bị buộc tội giết người.
Công tố viên cho biết trong một tuyên bố rằng “không đủ bằng chứng” để chứng minh các yếu tố cần thiết cho cáo buộc giết người.
Nổ súng vì tức giận hơn là sợ hãi
Phiên tòa xét xử Susan bắt đầu vào tháng 8/2024, chỉ kéo dài vài ngày. Trong suốt phiên tòa, các luật sư bào chữa lập luận rằng Susan hành động để tự vệ, cáo buộc AJ đã đập cửa và chửi bới, dọa giết, khiến bà hoảng sợ.
Tuy nhiên, bên công tố nhấn mạnh rằng AJ không mang vũ khí và cửa nhà Susan đã khóa. Sau hai giờ nghị án, bồi thẩm đoàn tuyên Susan phạm tội ngộ sát.
“Vụ án này chính là lời nhắc nhở bi thảm về những hậu quả tàn khốc của bạo lực súng đạn. Những lựa chọn của bị cáo đã khiến bốn đứa trẻ mất mẹ – nỗi mất mát lớn mà chúng phải chịu suốt đời”, công tố viên cho biết trong thông cáo báo chí.
Tháng 11/2024, Susan bị kết án 25 năm tù.
Tại phiên tòa tuyên án, bên bào chữa triệu tập người thân và bác sĩ ra làm chứng rằng Susan từng bị bạo hành khi còn nhỏ, lớn lên trong gia đình có tiền sử bệnh tâm thần và nghiện ngập, bản thân Susan cũng mắc chứng rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD) do bị lạm dụng tình dục và các hình thức lạm dụng khác.
Tuy nhiên, thẩm phán Robert Hodges cho rằng quá khứ bị bạo hành của Susan không phải là yếu tố giảm nhẹ trong vụ án mà ông mô tả là “ngộ sát nghiêm trọng”.
“Tôi thấy việc nổ súng là hoàn toàn không cần thiết. Trong trường hợp này, bà Susan Lorincz đang ở phía sau cánh cửa. Cánh cửa đã được khóa. Bà ấy đã gọi cho lực lượng cảnh sát. Họ đang trên đường đến. Bà ấy biết họ đang trên đường đến”, thẩm phán nói.
Chỉ hai phút sau khi điều phối viên 911 thông báo cảnh sát đang đến hiện trường, Susan rút súng bắn chết AJ.
Thẩm phán khẳng định Susan đang ở vị trí tương đối an toàn, nhưng bằng lý do nào đó, bà ta đã vào phòng ngủ và tìm thấy một khẩu súng. Thay vì ở lại trong phòng và khóa thêm cửa, bà ta cầm súng quay trở lại, đứng trước cửa. “Vào thời điểm bắn xuyên qua cửa, bà ấy đang an toàn”, thẩm phán nói.
“Những quyết định bà đưa ra không hợp lý”, thẩm phán chủ tọa lập luận rằng Susan hành động vì tức giận hơn là sợ hãi.
Lần đầu tiên phát biểu trước tòa, Susan bày tỏ: “Tôi rất hối hận vì đã cướp đi sinh mạng của AJ. Tôi chưa bao giờ có ý định giết cô ấy”.
Tuy nhiên, mẹ AJ cảm thấy lời xin lỗi của Susan tại phiên tuyên án không chân thành. “Bà ta chưa bao giờ thể hiện sự hối hận”, mẹ nạn nhân nói với truyền thông.
Susan đang thụ án 25 năm tại Trại cải tạo Homestead ở Nam Florida, ngày ra tù dự kiến là 18/2/2048.
Trong cuộc phỏng vấn với đài WCJB vào tháng 9/2025, Susan cáo buộc rằng cả AJ và các con của cô đã dọa giết bà vào hôm đó. “Tôi đã rất sợ hãi. Tôi chưa bao giờ nghĩ rằng điều này lại có thể xảy ra. Tôi không thể quay ngược thời gian, không thể thế chỗ cô ấy”, Susan nói khi khẳng định không có ý định giết người.
Vụ án này được kể lại trong bộ phim tài liệu The Perfect Neighbor (2025), The Neighbor from Hell (2026).
Dự thảo hồ sơ chính sách sửa đổi Bộ luật Hình sự đang được Bộ Công an xây dựng, lấy ý kiến công khai đến hết ngày 7/5, trước khi trình Quốc hội cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 3 Quốc hội khóa XVI. Trong số các đề xuất đang được xem xét, có nội dung mở rộng phạm vi áp dụng hình phạt tiền với một số tội danh.
Cụ thể, hình phạt tiền sẽ được mở rộng thêm với một số trường hợp người phạm tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng, và cả một số trường hợp rất nghiêm trọng trong các nhóm tội nhất định do Bộ luật quy định.
Hiện, dự thảo chưa liệt kê cụ thể các tội danh thuộc diện mở rộng này.
Ngoài ra, khi áp dụng phạt tiền thay vì phạt tù, người phạm tội phải thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tích cực hợp tác trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử, đồng thời đã khắc phục toàn bộ hậu quả, bồi thường toàn bộ thiệt hại.
Lý do nên phạt tiền thay phạt tù
Theo cơ quan soạn thảo, Bộ luật Hình sự hiện xác định phạt tiền là một trong các hình phạt chính. Chiến lược cải cách tư pháp và các quan điểm về phòng, chống tham nhũng cũng ưu tiên thu hồi tài sản bị thất thoát. Tuy nhiên, Bộ luật hiện chưa đặt ra chuẩn cứng, khi nào được phạt tiền, khi nào phải phạt tù, mà vẫn dừng ở quy định mang tính "có thể", khiến chính sách hình sự vẫn nghiêng về trừng phạt hơn là phục hồi.
Theo đề xuất, khi sửa đổi, Bộ luật Hình sự sẽ tiến thêm một bước từ "cho phép", "có thể" sang quy định chặt chẽ hơn, giúp tòa án có căn cứ pháp lý minh bạch khi áp dụng hình phạt tiền thay vì phạt tù.
Theo Bộ Công an, chính sách mở rộng các tội danh được áp dụng phạt tiền thay vì phạt tù sẽ giúp giảm chi phí giam giữ, quản lý trại giam, đồng thời tăng nguồn thu ngân sách từ các vụ án có động cơ vụ lợi.
Với xã hội và doanh nghiệp, chính sách này giúp người phạm tội, đặc biệt là người phạm tội lần đầu, ít nguy hiểm, có điều kiện duy trì việc làm, chăm sóc gia đình và tái hòa nhập tốt hơn. Đối với doanh nghiệp, việc áp dụng phạt tiền thay tù cũng giảm rủi ro đứt gãy lao động và quản trị khi người quản lý vi phạm các lỗi có thể xử lý bằng tiền mà không cần cách ly khỏi xã hội.
Tuy nhiên, để chính sách thực sự hiệu quả, Nhà nước cần đầu tư thêm cơ chế xác minh tài sản, thu nhập, tránh tình trạng bản án đã tuyên nhưng khó thi hành do người phạm tội tẩu tán tài sản.
Nhiều người đã được chuyển từ án tù sang phạt tiền
Trước đó, trong một số vụ án, các bị cáo đã được chuyển từ án tù sang phạt tiền, khi xét hậu quả đã được khắc phục xong.
Như vụ án xảy ra tại Tập đoàn FLC, tại giai đoạn sơ thẩm, 14 bị cáo gồm Chủ tịch HĐQT Trịnh Văn Quyết, 2 em gái, cùng 11 lãnh đạo, nhân viên của doanh nghiệp này, đều bị tuyên 2-3 năm tù về tội Thao túng thị trường chứng khoán với số tiền chiếm đoạt 700 tỷ đồng.
Nhưng tại giai đoạn phúc thẩm, HĐXX ghi nhận toàn bộ hậu quả đã được khắc phục, có người khắc phục thừa, cộng thêm các yếu tố sức khỏe, nhân thân... Do đó, cả 14 bị cáo đều được tòa chuyển án phạt tù sang phạt tiền. Người thấp nhất bị phạt 2 tỷ đồng, cao nhất là ông Quyết, bị phạt 4 tỷ đồng.
Theo tòa, hình phạt tiền với tội danh này "cũng đã đủ tác dụng răn đe, giáo dục" đối với bị cáo, đồng thời thể thể hiện chính sách khoan hồng, nhân đạo của pháp luật đối với những người phạm tội.
Trong vụ án khác được TAND khu vực 10, tỉnh Đăk Lăk xét xử tháng 12/2025, liên quan hành vi Trốn thuế, 5 bị cáo thuộc các doanh nghiệp khác nhau đã móc nối, mua bán 47 hóa đơn giá trị gia tăng để hợp thức hóa số hàng hóa không rõ nguồn gốc. Các bị cáo sau đó dùng hóa đơn đã mua để kê khai, báo cáo thuế đầu vào để được khấu trừ và giảm thuế cho doanh nghiệp, với số tiền mỗi người bị cáo buộc từ 160-580 triệu đồng.
Với khung hình phạt được quy định tại Điều 200, Bộ Luật Hình sự, các bị cáo bị truy tố ở 2 khung phạt: phạt tiền từ 100 đến 500 triệu đồng hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 1 năm; hoặc phạt tiền từ 500 triệu đến 1,5 tỷ đồng hoặc phạt tù 1-3 năm.
Nhưng tương tự vụ tập đoàn FLC, HĐXX xét thấy toàn bộ hậu quả đã được khắc phục, bị cáo là người dân tộc thiểu số, bị bệnh hiểm nghèo... để tuyên cả 5 bị cáo hình phạt tiền, mỗi người 175-325 triệu đồng, thay vì án tù.
Ngoài ra, tại dự thảo, Bộ Công an cũng đề xuất bổ sung một số tội danh, hành vi mới chưa được quy định trong Bộ luật Hình sự; mở rộng phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại; điều chỉnh tăng, giảm ngưỡng tài sản để truy cứu trách nhiệm hình sự với một số tội.
Bên cạnh đó, Bộ Công an cũng đề xuất giảm các tội áp dụng án tử hình, đồng thời tăng gấp đôi tiền phạt với các tội liên quan kinh doanh, tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm nhằm tăng tính công bằng, nhân đạo và khuyến khích người phạm tội khắc phục hậu quả.
Sở cảnh sát thành phố Saginaw (bang Michigan) cho biết Tasha Beamon, 48 tuổi, đã bị buộc tội ngược đãi người trưởng thành dễ bị tổn thương và giam cầm trái phép sau khi nạn nhân trốn thoát khỏi "nơi cầm tù" và đập vỡ cửa sổ nhà hàng xóm trong nỗ lực giành lấy tự do vào ngày 15/3.
Sau khi hàng xóm gọi 911, nạn nhân 58 tuổi kể với cảnh sát rằng Tasha, vợ của em trai quá cố, đã nhốt bà trong tầng hầm ngôi nhà gần đó suốt 2 năm. Bà cho biết chỉ được cung cấp lượng thức ăn và nước uống tối thiểu để sống sót. Ngoài chiếc nệm cũ kỹ, vật dụng duy nhất trong tầng hầm là chiếc radio liên tục phát nhạc ở âm lượng tối đa.
Về vụ tẩu thoát, cảnh sát giải thích là nạn nhân nghĩ không có ai ở nhà vào thời điểm đó nên đã phá cửa và chạy trốn, đập vỡ cửa sổ để có người gọi giúp đỡ.
Người hàng xóm kể rằng vô cùng kinh ngạc khi đột nhiên thấy nạn nhân bên ngoài nhà mình với một ống kim loại cỡ lớn. "Tôi thậm chí không biết bà ấy lấy đâu ra sức mạnh để đập vỡ cửa sổ", người này nói, vì thấy nạn nhân gầy trơ xương và trông như đã hơn 70 tuổi.
Khi nạn nhân được đưa đến bệnh viện địa phương, các nhân viên y tế đánh giá có thể sẽ chết vì suy dinh dưỡng nghiêm trọng.
Trong khi đó, cảnh sát đến nhà Tasha, được mua vài tháng sau khi chồng qua đời vào tháng 1/2021. Họ thấy cửa nhà mở toang, trên cửa tầng hầm có một ổ khóa ngoài, bên trong có một tấm nệm trên sàn và một chiếc radio đang phát nhạc rất to. Họ cũng tìm thấy một xô đựng nước tiểu trong hầm, không có nhà vệ sinh.
Vài ngày tiếp theo, Tasha gọi điện cho bệnh viện hơn 40 lần để hỏi thăm tin tức và thừa nhận với cảnh sát rằng đã nhốt nạn nhân trong nhà, không cho phép rời đi.
Điều tra viên tin rằng với tư cách là người chăm sóc cho chị dâu, Tasha giam cầm bà để chiếm đoạt tiền trợ cấp khuyết tật.
Tasha bị bắt vào ngày 2/4 và bị tạm giam với mức bảo lãnh 100.000 USD, dự kiến hầu tòa vào 20/4.
Ngày 16-4, Công an TP Huế cho biết đã khởi tố vụ án, khởi tố 2 bị can liên quan hoạt động cho vay lãi nặng trên không gian mạng với mức lãi suất lên đến hơn 530%/năm.
Hai bị can bị khởi tố gồm Nguyễn Ngọc Tuấn (35 tuổi, trú tỉnh Ninh Bình) và Phạm Huỳnh Thanh Trúc (24 tuổi, trú tỉnh Kiên Giang).
Theo cơ quan công an, trước đó qua công tác nắm tình hình trên không gian mạng, lực lượng chức năng phát hiện một nhóm sử dụng nhiều tài khoản Facebook để đăng bài quảng cáo cho vay góp ngày trên các hội, nhóm tại TP Huế.
Nhóm này sử dụng Zalo để liên hệ với người vay, sau đó hẹn gặp trực tiếp tại các quán cà phê nhằm thỏa thuận về số tiền, lãi suất và phương thức trả góp.
Kết quả điều tra ban đầu cho thấy với khách vay lần đầu, nhóm này thu phí hồ sơ 15% trên tổng số tiền vay (trừ trực tiếp vào tiền giải ngân), các lần vay sau mức phí là 10%. Hằng ngày, người vay phải chuyển tiền góp vào tài khoản ngân hàng do nhóm trên chỉ định.
Trường hợp chậm trả, Tuấn và Trúc liên tục nhắn tin, gọi điện với lời lẽ đe dọa, gây áp lực buộc người vay thanh toán. Đáng chú ý, có trường hợp lãi suất lên đến 530,91%/năm, cao gấp hơn 26 lần mức lãi suất tối đa theo quy định của Bộ luật Dân sự.
Dưới sự chỉ đạo của Ban giám đốc Công an TP Huế, Phòng An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã triển khai các biện pháp nghiệp vụ, thu thập tài liệu, chứng cứ, làm rõ vai trò của các đối tượng liên quan.
Căn cứ kết quả điều tra, cơ quan công an đã khởi tố vụ án "cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự", đồng thời khởi tố Trúc và Tuấn theo khoản 2, điều 201 Bộ luật Hình sự. Vụ án đang được tiếp tục điều tra mở rộng.
