Theo Hãng tin AFP, cuối buổi họp báo ngày 6-4 (giờ địa phương) tại Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã một lần nữa công kích gay gắt các đồng minh trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) vì đã không hỗ trợ Mỹ trong cuộc chiến tại Iran.
Phát biểu trước chuyến thăm Washington dự kiến trong tuần này của Tổng thư ký NATO Mark Rutte, ông Trump kể lại rằng ông từng ngỏ lời với NATO: “Nếu các bạn muốn giúp thì tốt thôi”.
Tuy nhiên, theo ông Trump, các nước NATO đã đáp lại bằng những cái lắc đầu. Ông còn cáo buộc các thành viên NATO “cố tình né tránh” việc hỗ trợ Mỹ.
“NATO chỉ là con hổ giấy. (Tổng thống Nga Vladimir) Putin chẳng sợ gì NATO cả. Nhưng ông ấy sợ chúng tôi, rất sợ chúng tôi. Ông ấy đã giải thích điều đó cho tôi nhiều lần. Tôi biết ông ấy rất rõ”, ông Trump khẳng định.
Tổng thống Mỹ cũng khẳng định gốc rễ mâu thuẫn với NATO nằm ở Greenland – vùng lãnh thổ thuộc Đan Mạch, một đồng minh NATO.
“Chúng tôi muốn Greenland. Họ không chịu nhường, và tôi nói: tạm biệt”, ông Trump tuyên bố.
Không chỉ NATO, ông Trump còn chỉ đích danh một số đồng minh ngoài khối như Nhật Bản, Hàn Quốc và Úc vì “không giúp gì cả”.
Ông nhấn mạnh Mỹ đang duy trì 50.000 quân tại Nhật và 45.000 quân tại Hàn Quốc để “bảo vệ hai nước này trước Triều Tiên”, dù ông có quan hệ cá nhân tốt đẹp với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un.
Ngược lại, ông dành lời khen cho các nước vùng Vịnh. Ông đánh giá Saudi Arabia, Qatar, Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) và Bahrain được đánh giá “xuất sắc”.
Riêng Kuwait, dù được khen ngợi, ông Trump vẫn nhắc lại sự cố bắn nhầm khi lực lượng Kuwait dùng tên lửa Patriot của Mỹ bắn hạ khoảng 3 máy bay Mỹ.
Ngày 7-4, Hãng tin Kyodo dẫn nguồn Chính phủ Nhật Bản cho biết một công dân nước này bị Iran giam giữ từ tháng 1 đã được trả tự do. Người này được cho là trưởng văn phòng đại diện của Đài truyền hình quốc gia Nhật Bản (NHK) tại Tehran.
Đây là công dân Nhật Bản thứ hai được Iran trả tự do, sau trường hợp đầu tiên được Chính phủ Nhật Bản công bố hồi tháng 3.
Theo các nguồn tin trước đó, trưởng văn phòng NHK bị bắt ngày 20-1 và bị đưa đến một nhà tù chuyên giam giữ tù nhân chính trị.
Chính phủ Nhật Bản khi đó xác nhận có công dân bị giam nhưng từ chối cung cấp thêm chi tiết. NHK cũng không bình luận.
Trước đó, đêm 6-4, Hãng tin Tasnim đưa tin Ngoại trưởng Iran và Ngoại trưởng Nhật Bản Motegi Toshimitsu vừa hoàn tất cuộc điện đàm về tình hình khu vực và cuộc xung đột đang diễn ra.
Tại điện đàm, phía Iran lên án các tuyên bố của quan chức Mỹ đe dọa tấn công hạ tầng năng lượng Iran, đồng thời cảnh báo về nguy cơ “bình thường hóa tội ác chiến tranh”.
Ngược lại, phía Nhật Bản nhấn mạnh sự cần thiết của giải pháp ngoại giao, bày tỏ ủng hộ các nỗ lực chấm dứt chiến tranh ở cấp khu vực và quốc tế. Hai bên cũng trao đổi về vấn đề lãnh sự, trong đó phía Nhật Bản cảm ơn Iran đã hỗ trợ công dân Nhật sinh sống tại nước này.
Tokyo hiện chưa phản hồi về tuyên bố điện đàm trên của Iran.
"Ukraine đã hoàn thành hoạt động sửa chữa đoạn đường ống dẫn dầu Druzhba bị Nga tập kích gây hư hại. Đường ống này đã có thể tiếp tục hoạt động. ", Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky thông báo hôm 21/4. Nguồn tin của hãng thông tấn Reuters cho biết Ukraine dự kiến nối lại hoạt động vận chuyển dầu qua đường ống trong hôm nay.
Ông Zelensky cảnh báo khả năng Nga "một lần nữa tấn công đường ống dẫn dầu này", nhưng khẳng định các chuyên gia Ukraine đã đặt nền móng để khôi phục hoạt động đầy đủ của hệ thống và thiết bị.
Tổng thống Ukraine cũng bày tỏ hy vọng Liên minh châu Âu (EU) sẽ giải ngân khoản vay trị giá 106 tỷ USD cho nước này trong những ngày tới, đồng thời lưu ý rằng mọi trở ngại đã được dỡ bỏ. Khoản vay bị Hungary chặn lại do dầu Nga không còn được vận chuyển qua đường ống Druzhba.
"Ukraine đã thực hiện đề xuất của EU", ông Zelensky nói, thêm rằng đã thảo luận với Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa về thông qua gói hỗ trợ tài chính.
Giới chức Nga chưa bình luận về thông tin.
Đường ống Druzhba đi qua lãnh thổ Ukraine, được sử dụng để phân phối dầu của Nga sang các quốc gia châu Âu như Hungary và Slovakia. Hệ thống này ngừng hoạt động từ ngày 27/1, Ukraine nói rằng nguyên nhân là máy bay không người lái (UAV) Nga làm hư hại hạ tầng đường ống.
Hungary và Slovakia cáo buộc Ukraine trì hoãn nối lại vận chuyển dầu qua đường ống Druzhba nhằm mục đích chính trị, điều mà Kiev nhiều lần bác bỏ. Căng thẳng leo thang từ giữa tháng 2, khi Hungary và Slovakia thông báo đình chỉ xuất khẩu dầu diesel cho Ukraine.
Trong bức thư gửi ông Costa hôm 20/4, Thủ tướng Viktor Orban cho biết Hungary đã nhận được tín hiệu rằng Ukraine sẵn sàng nối lại hoạt động vận chuyển dầu qua đường ống Druzhba. Ông thêm rằng Budapest sẽ "ngay lập tức" bỏ chặn khoản vay dành cho Kiev sau khi điều đó diễn ra.
Viết trên mạng xã hội X ngày 12.4, vào thời điểm phái đoàn Mỹ và Iran kết thúc đàm phán thỏa thuận hòa bình tại thủ đô Islamabad (Pakistan), người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cho biết trong 2 ngày đàm phán, các bên đã thảo luận nhiều vấn đề chính. Trong đó bao gồm vấn đề eo biển Hormuz, hạt nhân, bồi thường chiến tranh, dỡ bỏ lệnh cấm vận và chấm dứt hoàn toàn cuộc chiến chống lại Iran cũng như xung đột khu vực.
Truyền thông quốc tế sáng nay (12.4) đồng loạt đưa tin cuộc đàm phán Mỹ - Iran kết thúc mà không đạt được thỏa thuận, khiến triển vọng chấm dứt cuộc xung đột Trung Đông đến nay đã hơn 6 tuần vẫn còn bỏ ngỏ.
Về phía chính phủ Iran, ông Baghaei nhấn mạnh Iran quyết tâm sử dụng mọi công cụ, bao gồm cả ngoại giao, để bảo vệ lợi ích quốc gia và sự thịnh vượng của đất nước. “Với chúng tôi, ngoại giao là sự tiếp nối cuộc thánh chiến của những người bảo vệ đất nước Iran”, ông viết.
“Hôm nay (12.4) là một ngày bận rộn và dài đối với phái đoàn Iran tại Islamabad. Các cuộc đàm phán căng thẳng bắt đầu từ sáng 11.4 với nỗ lực trung gian hòa giải thiện chí của Pakistan đã giúp hai bên (Mỹ và Iran) trao đổi nhiều văn bản cũng như thông điệp. Sự mất mát to lớn của những bậc lãnh đạo vĩ đại, người thân yêu và đồng bào của chúng tôi khiến quyết tâm theo đuổi lợi ích và quyền lợi cho dân tộc Iran vững chắc hơn bao giờ hết”, theo ông Baghaei.
Quan chức ngoại giao Iran cho rằng thành công của tiến trình ngoại giao phụ thuộc vào sự nghiêm túc và thiện chí của phía đối lập, gồm việc ngừng đưa ra những yêu sách quá đáng và bất hợp pháp, cũng như chấp nhận các quyền và lợi ích hợp pháp của Iran.
Sau cuộc đàm phán, truyền thông Iran ngày đưa tin các yêu sách của Mỹ đã ngăn việc đạt được khuôn khổ chung. Theo Đài Press TV ngày 12.4, nhiều vấn đề khác nhau, trong đó có eo biển Hormuz, quyền hạt nhân là những điểm gây tranh cãi.
Hãng thông tấn Fars dẫn nguồn thạo tin với phái đoàn Iran tiết lộ Mỹ muốn lấy cớ để rời bàn đàm phán và Tehran chưa có kế hoạch cho vòng đàm phán kế tiếp. Trong khi đó, Hãng Tasnim đăng bản tin đề cập: “Đàm phán giữa các phái đoàn Iran và Mỹ vừa kết thúc cách đây ít lâu và theo những gì mô tả là tham vọng thái quá của Mỹ, hai bên cho đến nay vẫn chưa đạt được thỏa thuận”.
Sau 2 ngày làm việc tại Pakistan, Phó tổng thống Mỹ J.D Vance đã có buổi họp báo thông tin hai bên không đạt được thỏa thuận. Ông nói rằng Mỹ đã “tương đối linh hoạt” trong đàm phán, thế nhưng Tehran không cam kết từ bỏ vũ khí hạt nhân và không chấp nhận các điều khoản của Washington.
“Một lần nữa, về các chương trình hạt nhân của họ, chẳng hạn như các cơ sở làm giàu uranium mà họ đã có trước khi bị phá hủy, thế nhưng câu hỏi đơn giản là liệu chúng ta có thấy một cam kết cơ bản về ý chí của Iran trong việc không phát triển vũ khí hạt nhân hay không, không chỉ bây giờ, không chỉ hai năm nữa mà còn về lâu dài. Chúng tôi vẫn chưa thấy điều đó, nhưng chúng tôi hy vọng sẽ thấy", ông Vance nói. Phó tổng thống Mỹ cũng đã lên chuyên cơ rời Pakistan để trở về Mỹ.
Giới chức Ukraine cho biết Nga đã phóng ít nhất 160 drone vào nước này từ đêm 10/4 sang rạng sáng hôm nay, khiến 4 người thiệt mạng tại các khu vực miền đông và miền nam.
Tỉnh Odessa là một trong những nơi thiệt hại nặng, với hai người thiệt mạng, hạ tầng dân sự bị hư hại do trúng drone Nga.
Trong khi đó, giới chức Nga thông báo lực lượng Ukraine đã tập kích drone vào vùng Krasnodar, gây cháy một kho dầu, làm hư hại nhiều khu chung cư.
Tại phần lãnh thổ thuộc tỉnh Donetsk do Nga kiểm soát, giới chức cho biết 2 người thiệt mạng do drone Ukraine tập kích.
Đợt tập kích drone giữa hai bên nhằm vào nhau diễn ra chỉ vài giờ trước khi lệnh ngừng bắn dịp lễ Phục sinh có hiệu lực.
Điện Kremlin trước đó thông báo Tổng thống Putin phê duyệt lệnh ngừng bắn từ 16h ngày 11/4 (20h giờ Hà Nội) đến hết ngày 12/4, kéo dài tổng cộng 32 giờ, nhân dịp lễ Phục sinh của Chính thống giáo. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Kiev nhiều lần khẳng định sẵn sàng ngừng bắn dịp này.
Tuy nhiên, nhiều người hoài nghi về khả năng hai bên duy trì lệnh ngừng bắn. Nga và Ukraine từng đạt được các lệnh ngừng bắn có thời hạn ngắn và mang tính hạn chế, song đều nhanh chóng cáo buộc đối phương vi phạm thỏa thuận.
Lệnh ngừng bắn được công bố khi quân đội Ukraine gần đây đẩy lùi lực lượng Nga ở mặt trận đông nam, trong khi tốc độ tiến quân của Moskva chậm lại kể từ cuối năm 2025, theo thống kê Viện nghiên cứu Chiến tranh (ISW), trụ sở tại Mỹ.
Ngoài các cuộc phản công của Ukraine, một nguyên nhân khác khiến đà tiến của Nga chậm lại là do bị chặn truy cập vào hệ thống Internet vệ tinh Starlink, cũng như Moskva cấm mạng xã hội Telegram, theo giới quan sát. Đây là những công cụ thường xuyên được binh sĩ Nga sử dụng cho mục đích liên lạc, đặc biệt là phối hợp tấn công bằng drone.
Dù vậy, ISW nhận định Ukraine đang gặp bất lợi tại mặt trận Donetsk, cụ thể là khu vực gần hai thành phố chiến lược Kramatorsk và Sloviansk. Việc Ukraine rút quân khỏi hai đô thị này là một trong những điều kiện mà Nga đưa ra để đạt thỏa thuận hòa bình, trong khi Tổng thống Zelensky đã bác bỏ khả năng nhượng đất và nỗ lực đàm phán đang rơi vào thế bế tắc.
Theo AFP, Nga hiện kiểm soát khu vực tương đương hơn 19% diện tích Ukraine trước năm 2014.
