Sau 7 tuần xung đột, Tổng thống Mỹ Donald Trump chưa thể buộc Iran đáp ứng tất cả yêu cầu của mình. Chiến sự còn làm lộ rõ điểm yếu lớn nhất của ông trước đồng minh và đối thủ: sức ép kinh tế.
Dù Iran ngày 17/4 tuyên bố tạm thời mở lại eo biển Hormuz cho tàu thuyền, khủng hoảng Trung Đông vẫn cho thấy giới hạn trong mức độ ông Trump sẵn sàng chấp nhận thiệt hại với kinh tế Mỹ. Giá xăng tại nền kinh tế lớn nhất thế giới tăng cao, lạm phát đi lên và tỷ lệ ủng hộ giảm xuống, Tổng thống Mỹ đang chạy đua để đạt được một thỏa thuận ngoại giao nhằm hạn chế tác động trong nước.
Đến nay, Iran chịu nhiều thiệt hại về quân sự. Tuy nhiên, theo giới phân tích, xung đột cho thấy Iran đủ sức gây ra những tổn thất kinh tế mà ông Trump và các trợ lý đã đánh giá thấp, điển hình là cú sốc năng lượng nghiêm trọng nhất lịch sử.
Ông Trump thường tỏ ra không lo ngại trước những tác động kinh tế do chiến sự gây ra. Dù Mỹ không phụ thuộc vào lượng dầu bị gián đoạn do Iran kiểm soát eo biển Hormuz, giá năng lượng tăng mạnh vẫn tác động tới người tiêu dùng nước này.
Khảo sát công bố tuần trước của Đại học Michigan cho thấy chỉ số niềm tin tiêu dùng của người Mỹ chỉ là 47,6 điểm trong tháng 4. Đây là mức thấp kỷ lục, giảm hơn 10% so với tháng 3.
“Nhiều người tiêu dùng đổ lỗi cho xung đột tại Iran gây ra các thay đổi bất lợi cho nền kinh tế”, như lạm phát tăng tốc, bà Joanne Hsu – người phụ trách báo cáo cho biết. “Tất cả nhóm tuổi, thu nhập, quan điểm chính trị đều ghi nhận niềm tin đi xuống, phản ánh quy mô của lần giảm này”, báo cáo viết.
Cảnh báo tuần này của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) về nguy cơ suy thoái toàn cầu càng khiến triển vọng thêm ảm đạm. Tăng trưởng của Mỹ năm nay cũng được IMF ước tính còn 2,3%, giảm 0,1 điểm phần trăm so với báo cáo tháng 1.
Áp lực chấm dứt chiến sự đang ngày càng gia tăng, trong bối cảnh các nghị sĩ đảng Cộng hòa phải bảo vệ thế đa số mong manh tại Quốc hội trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11. Giới lãnh đạo Iran được cho là đã tận dụng việc kiểm soát eo biển để gây sức ép buộc Mỹ quay lại bàn đàm phán.
“Ông Trump đang cảm nhận được áp lực kinh tế, đây là ‘gót chân Asin’ trong cuộc chiến do chính ông lựa chọn”, Brett Bruen – cựu cố vấn chính sách đối ngoại thời cựu Tổng thống Obama nhận định.
Người phát ngôn Nhà Trắng Kush Desai thì khẳng định dù họ thúc đẩy việc đạt thỏa thuận với Iran để tìm giải pháp “tạm thời” cho thị trường năng lượng, Mỹ “chưa bao giờ rời khỏi mục tiêu đảm bảo chi phí hợp lý và tăng trưởng kinh tế”.
Ngày 7/4, Tổng thống Mỹ thông báo lệnh ngừng bắn hai tuần với Iran. Việc ông Trump đột ngột chuyển từ không kích sang ngoại giao diễn ra sau sức ép từ thị trường tài chính và một bộ phận cử tri. Một phần thiệt hại kinh tế đang đổ lên nông dân Mỹ – nhóm cử tri quan trọng của tổng thống, khi nguồn cung phân bón bị gián đoạn do eo biển Hormuz bị phong tỏa. Giá vé máy bay cũng đắt đỏ vì chi phí nhiên liệu tăng vọt.
Dù vậy, giá dầu thế giới giảm mạnh và thị trường tài chính Mỹ tiếp tục khởi sắc phiên 17/4 sau khi Iran tuyên bố eo biển sẽ mở trong thời gian còn lại của thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Lebanon.
Ông Trump sau đó nhanh chóng tuyên bố tuyến hàng hải này an toàn, đồng thời cho biết một thỏa thuận với Iran đang được hoàn tất, chủ yếu theo điều kiện của Mỹ.
Theo các nguồn tin của Reuters, hai bên vẫn còn những khác biệt cần giải quyết. Một quan chức cấp cao trong chính quyền ông Trump cho biết Mỹ duy trì “một số lằn ranh đỏ” trong đàm phán với Iran. Trong khi đó, ngày 18/4 – một ngày sau tuyên bố mở cửa eo biển Hormuz, Iran tái áp đặt hạn chế với tuyến hàng hải này.
Các chuyên gia cảnh báo ngay cả khi chiến sự sớm kết thúc, thiệt hại kinh tế có thể mất nhiều tháng, thậm chí nhiều năm mới khắc phục được. Đây là lý do sau khi xung đột Nga – Ukraine nổ ra năm 2022, cựu Tổng thống Mỹ Joe Biden rất thận trọng với việc áp trừng phạt ngành năng lượng Nga, do lo ngại làm giảm nguồn cung dầu và khiến giá xăng tại Mỹ tăng.
Tổng thống Trump cũng tỏ ra nhạy cảm trước những chỉ trích rằng chính sách của ông khiến giá cả tăng. Một ví dụ là việc ông giảm thuế nhập khẩu với Trung Quốc năm ngoái, sau khi Bắc Kinh trả đũa. Ông chiến thắng cuộc bầu cử năm 2024 nhờ cam kết hạ giá xăng và lạm phát.
Giới phân tích cho rằng lần này, Tổng thống Mỹ dường như đánh giá sai cách Iran có thể đáp trả về kinh tế trong chiến sự. Tehran đã tấn công hạ tầng năng lượng tại các quốc gia vùng Vịnh và phong tỏa tuyến hàng hải chiến lược.
Các quan chức Mỹ cũng cho biết ông Trump từng tin xung đột là chiến dịch giới hạn, tương tự đợt tập kích Venezuela ngày 3/1 và các cuộc không kích vào cơ sở hạt nhân Iran tháng 6/2025. Nhưng lần này, tác động lan rộng hơn nhiều.
Các quốc gia châu Âu đang phàn nàn vì phải gánh tác động kinh tế lớn từ chiến sự mà họ không mong muốn. Giới phân tích cho rằng EU có thể lo ngại hơn về cam kết tiếp tục hỗ trợ Ukraine của ông Trump trong xung đột với Nga.
Các nước Arab ở vùng Vịnh cũng muốn xung đột sớm kết thúc, nhưng sẽ không hài lòng nếu ông Trump đạt thỏa thuận mà không có điều khoản đảm bảo an ninh cho họ. “Sự kết thúc của xung đột này không nên tạo ra bất ổn kéo dài trong khu vực”, Anwar Gargash – cố vấn ngoại giao của Tổng thống UAE cảnh báo.
Nhiều cử tri vẫn đứng về phía ông Trump. Tuy nhiên, ngày càng có nhiều nghi ngờ về khả năng ông giúp đảng Cộng hòa giành lại vị thế, đặc biệt với nhóm cử tri độc lập, trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
“Ông ấy hiểu rằng một bộ phận lớn người dân phản đối mạnh mẽ những gì mình đã làm. Tôi nghĩ việc này sẽ kèm theo cái giá nào đó”, Chuck Coughlin – chiến lược gia chính trị tại bang Arizona kết luận.
Sáng 22-4, Tập đoàn Vingroup (VIC) tổ chức Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026. Đây là một trong số ít dịp Chủ tịch Phạm Nhật Vượng, người giàu nhất Đông Nam Á, xuất hiện trước công chúng.
Giữ phong cách quen thuộc, ông Vượng trả lời thẳng thắn, trực diện hầu hết các câu hỏi từ cổ đông, không né tránh những vấn đề được quan tâm.
Dù theo kế hoạch, phần thảo luận chỉ kéo dài 15 phút, nhưng thực tế đã kéo dài gần 1 giờ khi lượng câu hỏi liên tục được đưa ra, khiến không khí hội trường trở nên sôi động.
Ngoài những câu hỏi liên quan tình hình kinh doanh, có cổ đông còn bất ngờ hỏi về "một ngày làm việc bình thường" của ông Phạm Nhật Vượng diễn ra như thế nào khiến cả hội trường bật cười.
Ông Vượng không né tránh, chia sẻ rằng lịch sinh hoạt của mình không có nhiều khác biệt so với mọi người.
"Thực ra cũng giống như mọi người thôi, sáng dậy tập thể dục, ăn sáng rồi đi làm. Chiều làm xong thì về nhà, ăn cơm và nghỉ ngơi. Ngoài giờ làm việc, tôi gần như không làm việc, trừ những trường hợp khẩn cấp", ông chia sẻ.
Tuy vậy với vai trò lãnh đạo, ông cho biết vẫn luôn phải suy nghĩ, quan tâm đến các vấn đề của doanh nghiệp. "Có khi nửa đêm nghĩ ra điều gì thì ghi lại để hôm sau xử lý, tránh quên. Còn lại thì không có gì khác thường", ông nói.
Một cổ đông khác đứng lên đặt câu hỏi về định hướng "doanh nghiệp kiến tạo" của Vingroup trong nền kinh tế, cũng như các lĩnh vực cụ thể mà tập đoàn sẽ tập trung trong những năm tới.
Trả lời, Chủ tịch Vượng cho biết định hướng kiến tạo sẽ được triển khai trên nguyên tắc linh hoạt, dựa vào năng lực cốt lõi của doanh nghiệp.
"Về nguyên tắc, lĩnh vực nào cần kiến tạo thì chúng tôi sẽ tham gia. Những gì chúng tôi có thế mạnh, có khả năng làm tốt thì sẽ nỗ lực thực hiện", ông nói.
Ông cũng nhấn mạnh, với quy mô của một doanh nghiệp, Vingroup không thể làm tất cả mọi thứ mà sẽ tập trung vào những lĩnh vực có thể tạo ra khác biệt.
"Chúng tôi hướng tới việc thay đổi cách làm, thúc đẩy những mô hình mới, tạo ra hiệu quả cao hơn so với trước đây để mang lại kết quả tốt hơn cho thị trường và các bên liên quan", ông chia sẻ.
Tuy nhiên chủ tịch Vingroup không nêu chi tiết các lĩnh vực cụ thể, cho biết tập đoàn sẽ tiếp tục phát triển trong phạm vi hệ sinh thái hiện có và mở rộng theo hướng phù hợp trong thời gian tới.
Một cổ đông đặt câu hỏi về mục tiêu tăng trưởng hai con số của Việt Nam trong năm nay. Theo cổ đông này, nhiều tổ chức quốc tế tỏ ra hoài nghi và dự báo mức tăng trưởng chỉ khoảng 5-6%.
Do đó, cổ đông muốn biết quan điểm của chủ tịch Vingroup, một trong những doanh nhân có ảnh hưởng lớn đến nền kinh tế, về triển vọng này.
Trả lời, Chủ tịch Vượng cho rằng mục tiêu tăng trưởng cao hoàn toàn có thể đạt được nếu có sự quyết liệt và đồng lòng từ toàn bộ hệ thống.
"Nếu quyết liệt thì hoàn toàn có thể làm được. Nhưng phải có sự chung tay của Nhà nước, doanh nghiệp và người dân", ông Vượng nói.
Ông cũng nhấn mạnh vai trò của việc huy động nguồn lực trong xã hội. Theo ông, nếu dòng tiền không được đưa vào sản xuất - kinh doanh mà chỉ tích trữ, chẳng hạn như mua vàng để cất giữ, thì sẽ hạn chế nguồn vốn cho phát triển.
"Chỉ khi tất cả cùng quyết tâm, cùng hành động thì mới có thể đạt được mục tiêu. Sự thịnh vượng của một quốc gia không thể do một nhóm người tạo ra, mà cần sự đồng lòng của toàn xã hội", ông Vượng chia sẻ.
Bên cạnh đó, ông cho rằng xuất phát điểm của Việt Nam còn thấp, nên dư địa để tăng trưởng cao vẫn rất lớn. Tuy nhiên để đạt được điều này đòi hỏi nỗ lực mạnh mẽ, không thể kỳ vọng kết quả vượt trội nếu chỉ làm theo cách bình thường.
"Không có gì phi thường mà làm một cách bình thường được", ông Vượng nói.
Ngày 22-4, Triển lãm Nguồn cung ứng quốc tế 2026 (Global Sourcing Fair Việt Nam) diễn ra tại Trung tâm Hội chợ và Triển lãm Sài Gòn (SECC), phường Tân Mỹ, TP.HCM đã đón hàng trăm lượt khách quốc tế đến giao thương.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Vnod Suneja - Công ty Gadget League đến từ Ấn Độ - cho biết từ Hong Kong ông bay đến TP.HCM và dành trọn một ngày ở đây, sau đó quay về Ấn Độ. "Ngay khi biết triển lãm ở TP.HCM, tôi đã thay đổi lịch bay để có mặt ở đây. Nhu cầu tìm kiếm nguồn hàng giá tốt thôi thúc tôi đến đây. Việt Nam đang được biết đến là nơi cung ứng các thiết bị điện tử chất lượng, giá tốt", ông Vnod Suneja nói.
Trong khi đó là một nhà khởi nghiệp với mặt hàng ba lô, túi xách, anh Guilherme Osorio, đến từ Brazil, cho biết sau nghiên cứu kỹ anh nhận thấy Việt Nam là nơi đang có thể có nguồn cung chất lượng, giá cạnh tranh, vì thế anh đã bay quãng đường dài đến đây. "Trong buổi sáng tôi đã gặp gỡ một số đối tác, dù chưa chốt được hợp đồng nào nhưng ở đây tôi đang có những gì mình thực sự cần", anh Guilherme Osorio nói.
Ghi nhận tại triển lãm, rất đông các nhà mua hàng quốc tế đến trong ngày đầu tiên, thực hiện hàng trăm cuộc gặp gỡ, kết nối. Trong đó các gian hàng đông khách đều đang là lợi thế sản xuất của Việt Nam như ngành hàng may mặc, giày dép, đồ nhựa gia dụng....
Theo ban tổ chức, triển lãm năm nay có quy mô hơn 500 nhà cung cấp với 700 gian hàng tham gia, giới thiệu hơn 40.000 sản phẩm xuất khẩu thuộc bốn ngành hàng chủ lực gồm: Thời trang & phụ kiện, nhà cửa & quà tặng, điện tử & thiết bị gia dụng, và bao bì & in ấn.
Quy mô này được đánh giá là nỗ lực lớn của nhà tổ chức trong bối cảnh thị trường toàn cầu đầy biến động. Theo đó, triển lãm dự kiến chào đón hơn 12.000 nhà mua hàng đến từ hơn 120 quốc gia và vùng lãnh thổ, trải rộng khắp Đông Nam Á, Mỹ, châu Âu, Úc, và khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Trong đó có các nhà bán lẻ và nhà nhập khẩu toàn cầu, các doanh nghiệp thương mại điện tử và chuyên gia tìm nguồn cung ứng. Thực tế đang có xu hướng ngày càng nhiều nhà mua hàng lựa chọn Việt Nam không chỉ vì sản phẩm có tính cạnh tranh, mà còn nhờ các giải pháp chuỗi cung ứng toàn diện, phù hợp với nhu cầu phát triển lâu dài.
Hơn 500 nhà mua hàng VIP quốc tế đã xác nhận tham dự, bao gồm nhiều tập đoàn lớn như Walmart, Staples, Nitori, Ichiban, Dollar General, Test Rite, Kohnan, VHC Brands, Woolworths Group, Muji, Conrad, Lenmar, All Brands, Yoka Yo và Walton.
Bên cạnh đó triển lãm cũng chào đón các nhà mua hàng tiêu biểu trong khu vực Đông Nam Á như Itm Alimentaire International (Thái Lan), Mega Market, Birgma Asia Trading Limited, W-King Cambodia và ECO Basis Marketing Sdn Bhd.
"Việt Nam đã và đang trở thành điểm đến tìm nguồn cung ngày càng hấp dẫn với nguồn hàng đa dạng và các nhà sản xuất giàu năng lực. Đây thực sự là đối tác chiến lược giúp chúng tôi tìm ra những ý tưởng mới và các giải pháp cung ứng bền vững", ông Chris Wiggins, CEO & Founder, Body Graffiti LLC, nói.
Còn ông James Liu - CEO Global Sources, đơn vị tổ chức triển lãm - cho biết trong bối cảnh người mua ngày càng ưu tiên tính linh hoạt và đa dạng hóa, Việt Nam đang nổi lên như một trung tâm sản xuất chiến lược trong mạng lưới sản xuất châu Á.
Điều này đang mở ra cơ hội để doanh nghiệp kết nối với các nhà cung cấp mới và xây dựng chuỗi cung ứng linh hoạt, bền vững và hiệu quả hơn.
Trong báo cáo định kỳ gửi Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX), Công ty Dịch vụ du lịch cáp treo Fansipan Sa Pa cho biết lợi nhuận trước thuế năm 2025 tăng 7 lần so với cùng kỳ, từ 15 tỷ lên 103 tỷ đồng. Công ty lãi gần 29 tỷ đồng sau khi trừ thuế, gấp hơn 2 lần cùng kỳ.
Theo ban lãnh đạo, các mảng kinh doanh trọng tâm như cáp treo, khách sạn, hoạt động vui chơi giải trí... đều ghi nhận tăng trưởng trong năm ngoái.
Kinh doanh khởi sắc giúp lỗ lũy kế phát sinh của doanh nghiệp này từ những năm trước giảm từ 222 tỷ đồng xuống 194 tỷ. Các chỉ tiêu về khả năng sinh lời như tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA) và lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) cũng cải thiện, lần lượt đạt 0,22% và 0,88%.
Công ty Dịch vụ du lịch cáp treo Fansipan Sa Pa là đơn vị vận hành quần thể Sun World Fansipan Legend. Trong đó, dự án cáp treo được khởi công xây dựng vào tháng 11/2013 và hoạt động từ tháng 2/2016.
Công ty này có vốn chủ sở hữu hơn 4.800 tỷ đồng, tăng vọt so với mức 1.733 tỷ đồng hồi đầu kỳ. Tính đến cuối năm ngoái, tổng nợ phải trả của doanh nghiệp tăng khoảng 2.200 tỷ đồng, lên trên 10.750 tỷ. Trong số này có khoảng 830 tỷ đồng là trái phiếu chào bán trong nước. Dư nợ tăng nhưng các chỉ tiêu về khả năng thanh toán ngắn hạn, nhanh và lãi vay của họ đều cải thiện. Theo ban lãnh đạo, điều này giúp công ty chủ động nguồn lực để đáp ứng các nghĩa vụ tài chính trong ngắn hạn.
