Testosterone là một hormone steroid, được sản xuất chủ yếu ở tinh hoàn và buồng trứng. Tuyến thượng thận cũng tạo ra một lượng nhỏ hormone này. Trong giai đoạn dậy thì, testosterone là một trong những yếu tố chính thúc đẩy các thay đổi về thể chất ở nam giới như phát triển cơ bắp, thay đổi giọng nói và mọc tóc.
Duy trì testosterone ở mức khỏe mạnh rất quan trọng đối với sức khỏe tổng thể, chức năng tình dục và sức mạnh cơ bắp. Dưới đây là 7 cách giúp tăng testosterone tự nhiên.
Tập thể dục và nâng tạ
Tập thể dục là một trong những cách hiệu quả để phòng ngừa nhiều bệnh liên quan đến lối sống. Không chỉ vậy, nó còn có thể tăng cường mức testosterone.
Vận động tác động đến mức testosterone khác nhau tùy thuộc vào một số yếu tố, bao gồm loại bài tập và cường độ tập luyện. Tập luyện sức mạnh như nâng tạ làm tăng mức testosterone trong ngắn hạn. Tập luyện cường độ cao ngắt quãng (HIIT) cũng có thể mang đến hiệu quả ở mức độ nhất định.
Ăn thực phẩm giàu protein, chất béo và carbohydrate
Thực phẩm bạn ăn có thể ảnh hưởng đến mức testosterone cũng như các hormone khác. Ăn đủ protein có thể giúp duy trì mức testosterone khỏe mạnh đồng thời hỗ trợ giảm mỡ. Mặc khác, ăn kiêng liên tục hoặc ăn quá nhiều có thể làm rối loạn mức testosterone.
Nam giới nên duy trì chế độ ăn uống cân bằng, đầy đủ chất dinh dưỡng, chủ yếu dựa trên thực phẩm nguyên chất. Sự cân bằng lành mạnh giữa protein, chất béo và carbohydrate có thể giúp tối ưu hóa mức độ hormone, hỗ trợ sức khỏe tổng thể.
Một số nhóm thực phẩm có thể hỗ trợ duy trì mức testosterone tự nhiên, bao gồm trái cây và rau củ nhiều màu sắc, các loại hạt, hàu, cá béo, quả bơ… Hạn chế tiêu thụ thịt đỏ, đường tinh luyện, thực phẩm chế biến sẵn vì chúng có thể làm tăng tích tụ mỡ và thúc đẩy sản xuất enzyme aromatase – loại enzyme chuyển testosterone thành estrogen.
Giảm căng thẳng và mức độ cortisol
Căng thẳng kéo dài có thể làm gia tăng hormone cortisol, từ đó giảm nồng độ testosterone trong cơ thể. Hai loại hormone này thường có mối quan hệ đối nghịch, nghĩa là khi cortisol tăng cao, testosterone có xu hướng giảm xuống.
Ngoài ra, mức cortisol cao còn có thể khiến bạn ăn nhiều hơn, dễ tăng cân và tích tụ mỡ, đặc biệt là mỡ nội tạng. Những thay đổi này không chỉ ảnh hưởng đến chuyển hóa mà còn tác động tiêu cực đến nồng độ testosterone. Để duy trì sức khỏe tổng thể, cân bằng hormone cần kiểm soát căng thẳng hiệu quả bằng cách vận động thường xuyên, ngủ đủ giấc và áp dụng các phương pháp thư giãn…
Ngủ đủ giấc, chất lượng
Chất lượng giấc ngủ cũng có thể ảnh hưởng lớn đến nồng độ testosterone. Ngủ không đủ giấc có thể liên quan đến nồng độ testosterone thấp hơn. Người trưởng thành đặt mục tiêu ngủ 7-9 giờ mỗi đêm, ưu tiên thiền, hít thở sâu và tránh uống đồ uống chứa caffeine gần giờ đi ngủ.
Tránh các hóa chất giống estrogen
Một số yếu tố khác cũng có thể ảnh hưởng đến nồng độ hormone trong cơ thể. Tiếp xúc nhiều với các hóa chất giống estrogen cũng có thể ảnh hưởng đến nồng độ testosterone như bisphenol-A (BPA), paraben và các hóa chất khác có trong một số loại nhựa.
Vitamin D là một vi chất dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong nhiều khía cạnh của sức khỏe. Mức vitamin D thấp có thể liên quan đến mức testosterone thấp hơn. Ở người thiếu hụt, bổ sung vitamin D làm tăng mức testosterone đồng thời hỗ trợ cải thiện tình trạng rối loạn cương dương.
Để duy trì mức vitamin D khỏe mạnh, nam giới nên tiếp xúc với ánh nắng mặt trời buổi sáng thường xuyên hoặc cân nhắc bổ sung vitamin D3 theo chỉ dẫn của chuyên gia chăm sóc sức khỏe.
Hạn chế rượu
Uống quá nhiều rượu có thể làm giảm nồng độ testosterone. Nồng độ testosterone có thể giảm nhanh chóng chỉ sau 30 phút khi rượu vào cơ thể. Uống nhiều rượu còn có nguy cơ dẫn đến giảm chức năng tinh hoàn và teo tinh hoàn.
Ngày 16-4, Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng cho biết vừa điều trị một trường hợp bệnh nhi ngộ độc hóa chất nặng.
Bệnh nhi P.T.N. (2 tuổi) nhập viện trong tình trạng nôn ói nhiều, đi cầu phân lỏng màu xanh nhạt lẫn máu đỏ tươi. Qua khai thác bệnh sử, các bác sĩ ghi nhận trước đó bé nuốt phải tinh thể màu xanh do anh trai mang từ trường về sau buổi học thực hành.
Các bác sĩ xác định đây là tinh thể đồng sunfat (CuSO₄), hóa chất thường sử dụng trong các thí nghiệm khoa học.
Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng cho biết khi nhập viện, trẻ li bì, môi tím tái, mạch quay bắt nhẹ, thở gắng sức, SpO₂ thấp. Bệnh nhi được truyền dịch, thở oxy và chuyển đến khoa hồi sức nhi để tiếp tục điều trị.
Trong quá trình điều trị, tình trạng bệnh nhi diễn tiến nặng với suy chức năng đa cơ quan do độc tính của hóa chất.
Trẻ được điều trị hồi sức tích cực, gồm đặt nội khí quản thở máy, dùng thuốc vận mạch, truyền dịch, sử dụng thuốc tăng thải đồng qua nước tiểu, điều chỉnh rối loạn điện giải, toan kiềm và theo dõi sát các dấu hiệu sinh tồn.
Do diễn tiến nặng, bệnh nhi được chỉ định lọc máu liên tục nhằm hỗ trợ chức năng các cơ quan và kiểm soát các rối loạn nghiêm trọng.
Sau hơn 2 tuần điều trị hồi sức tích cực, tình trạng bệnh nhi dần cải thiện, qua giai đoạn nguy hiểm.
BS Võ Tấn Ngà, khoa cấp cứu - hồi sức tích cực và chống độc, cho biết đồng sunfat là hợp chất có màu xanh lam, dễ khiến trẻ nhỏ tò mò.
Khi nuốt phải, chất này có thể gây ngộ độc qua nhiều cơ chế, trong đó có tình trạng methemoglobinemia, làm giảm khả năng vận chuyển oxy của máu đến các mô.
Ngoài ra, ngộ độc đồng sunfat còn có thể gây tổn thương niêm mạc đường tiêu hóa, nôn ói dữ dội, tan máu cấp, tổn thương gan, suy thận cấp và rối loạn chuyển hóa nặng. Trường hợp nặng có thể dẫn đến suy chức năng đa cơ quan, cần điều trị hồi sức tích cực.
Các bác sĩ lưu ý những hóa chất phục vụ học tập khi được mang về nhà nếu không được bảo quản an toàn có thể trở thành nguy cơ đối với trẻ nhỏ.
Trẻ nhỏ có thói quen cầm nắm và đưa đồ vật vào miệng, vì vậy phụ huynh cần kiểm tra các vật dụng trẻ mang từ trường về, không để hóa chất trong tầm với, bảo quản ở nơi an toàn và có nhãn cảnh báo rõ ràng.
Khi nghi ngờ trẻ nuốt phải hóa chất cần đưa đến cơ sở y tế sớm, không tự ý gây nôn, không cho uống các dung dịch trung hòa khi chưa có hướng dẫn của nhân viên y tế, đồng thời mang theo mẫu hoặc bao bì hóa chất để hỗ trợ chẩn đoán.
Theo các bác sĩ, sự giám sát của gia đình đóng vai trò quan trọng trong việc phòng tránh những tai nạn đáng tiếc cho trẻ nhỏ.
Sáng 7-4, Sở Y tế tỉnh Quảng Ngãi cho biết đã tiếp nhận kết quả kiểm nghiệm từ Viện Pasteur Nha Trang và báo cáo phân tích của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh liên quan vụ ngộ độc bánh mì xảy ra tại xã Tịnh Khê. Nhiều mẫu thực phẩm dương tính với vi khuẩn Salmonella.
Theo kết quả kiểm nghiệm, cơ quan chức năng đã lấy tổng cộng 11 mẫu, gồm 4 mẫu thực phẩm và 7 mẫu bệnh phẩm của các bệnh nhân đang điều trị.
Trong đó, Viện Pasteur Nha Trang thực hiện xét nghiệm các mẫu thực phẩm, còn Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh phân tích các mẫu bệnh phẩm.
Kết quả cho thấy có 2/4 mẫu thực phẩm dương tính với vi khuẩn. Cụ thể, một mẫu chả lụa phát hiện vi khuẩn Bacillus cereus, trong khi mẫu chà bông dương tính với cả Salmonella spp và Bacillus cereus.
Đối với bệnh phẩm, có 4/7 mẫu dương tính với Salmonella.
Kết luận ban đầu xác định thực phẩm bị nhiễm vi sinh vật gây bệnh là nguyên nhân dẫn đến vụ ngộ độc.
Trên cơ sở này, Sở Y tế tỉnh Quảng Ngãi đề nghị UBND xã Tịnh Khê xử lý vi phạm hành chính đối với cơ sở liên quan theo quy định về an toàn thực phẩm.
Trước đó, trong các ngày 22 và 23-3, 19 người dân trên địa bàn xã Tịnh Khê xuất hiện các triệu chứng như đau bụng, tiêu chảy, nôn ói sau khi ăn bánh mì và phải nhập viện điều trị.
Qua xác minh, các trường hợp này đều liên quan đến việc sử dụng bánh mì có nhân tại một điểm bán tại xã.
Qua kiểm tra ban đầu, cơ sở bán bánh mì hoạt động vào buổi sáng, cung cấp nhiều loại nhân như chả, chà bông, bơ chế biến từ trứng và dầu đậu nành, tương ớt, rau ngò, xíu mại.
Nguyên liệu được lấy một phần từ địa phương, phần còn lại do cơ sở tự chế biến và bảo quản trong khoảng 2-3 ngày.
Tại thời điểm kiểm tra, chủ cơ sở chưa xuất trình được đầy đủ các thủ tục pháp lý liên quan đến hoạt động kinh doanh, cũng như giấy tờ chứng minh nguồn gốc nguyên liệu. Khu vực chế biến được bố trí riêng nhưng vẫn liên quan đến không gian sinh hoạt gia đình, sau đó thực phẩm được vận chuyển đến điểm bán cách đó khoảng 80m.
Đoàn kiểm tra liên ngành về an toàn thực phẩm đã niêm phong toàn bộ thực phẩm còn lại, đồng thời yêu cầu cơ sở tạm dừng hoạt động để phục vụ điều tra.
Bộ Y tế đang lấy ý kiến góp ý dự thảo Nghị quyết Chính phủ về việc ban hành cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 2 và Bệnh viện hữu nghị Việt Đức cơ sở 2 sớm đi vào hoạt động.
Dự thảo đề xuất 3 nhóm cơ chế chính sách đặc thù về xếp cấp chuyên môn kỹ thuật, triển khai hoạt động chuyên môn và ngân sách nhà nước hỗ trợ một số khoản chi.
Trong đó, về xếp cấp chuyên môn kỹ thuật, bệnh viện cơ sở 2 được xếp hạng, cấp chuyên môn kỹ thuật tương ứng với hạng, cấp chuyên môn kỹ thuật của Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 1; Bệnh viện hữu nghị Việt Đức cơ sở 1 (bệnh viện cơ sở 1).
Trong triển khai hoạt động chuyên môn, giám đốc Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện hữu nghị Việt Đức có trách nhiệm bảo đảm hoạt động của bệnh viện cơ sở 2 đạt hiệu quả, chất lượng; và được áp dụng một số cơ chế.
Cụ thể, bệnh viện cơ sở 1 ký hợp đồng khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế với Bảo hiểm xã hội Hà Nội cho cả 2 cơ sở để thực hiện khám bệnh, chữa bệnh cho người tham gia bảo hiểm y tế.
Được chuyển người bệnh trực tiếp giữa bệnh viện cơ sở 1 và bệnh viện cơ sở 2; được xác định là đúng trình tự chuyển người bệnh giữa các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế; không phải ký hợp đồng giữa bệnh viện cơ sở 1 và bệnh viện cơ sở 2 khi thực hiện chuyển người bệnh hoặc chuyển mẫu bệnh phẩm của người bệnh để thực hiện dịch vụ cận lâm sàng hoặc chuyển giao kỹ thuật.
Bệnh viện cơ sở 2 được áp dụng giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh đã được cấp thẩm quyền phê duyệt cho bệnh viện cơ sở 1; được áp dụng kết quả mua sắm, đấu thầu thuốc, thiết bị y tế, hóa chất, hàng hóa, dịch vụ của bệnh viện cơ sở 1 để thực hiện thanh toán chi phí khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế và phục vụ hoạt động chuyên môn.
Về nhân lực cho hai bệnh viện cơ sở 2, dự thảo đề xuất: viên chức, người lao động, người thực hành khám bệnh, chữa bệnh, học sinh, sinh viên, học viên học thực hành của bệnh viện cơ sở 1 được thay đổi nơi đăng ký khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế ban đầu tại bệnh viện cơ sở 2 trong thời gian làm việc, thực hành, học tập tại bệnh viện cơ sở 2.
Dự thảo cũng quy định, ngân sách nhà nước hỗ trợ một số khoản chi đặc thù cho bệnh viện cơ sở 2, bao gồm:
Hỗ trợ kinh phí thực hiện công tác đào tạo theo yêu cầu chuyên môn phù hợp với từng nhóm đối tượng và vị trí việc làm nhằm bảo đảm nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn đáp ứng yêu cầu tại bệnh viện cơ sở 2.
Chi hỗ trợ cho nhân viên, người lao động tại bệnh viện cơ sở 2, gồm:
Chi phí thuê nhà lưu trú cho viên chức, người lao động luân phiên từ Hà Nội đến Ninh Bình để làm việc: mức hỗ trợ tối đa 2,5 triệu đồng/tháng/người.
Chi phí vận chuyển, đi lại hàng ngày giữa 2 cơ sở (cơ sở 1 và cơ sở 2): mức hỗ trợ tối đa 3,6 triệu đồng/1xe/1 ngày.
Chi phí thu hút nhân lực tại bệnh viện cơ sở 2: mức chi bình quân cho mỗi viên chức, người lao động khoảng từ 11,6 triệu đồng - 15,6 triệu đồng/người/tháng.
Trong đó, y, bác sĩ 15,6 triệu đồng/tháng; điều dưỡng 12,2 triệu đồng/ tháng; các vị trí phục vụ khác (hành chính, hộ lý…) 11,6 triệu đồng/tháng.
Theo Bộ Y tế, tổng đề xuất ngân sách nhà nước hỗ trợ khoảng 1.150 tỉ đồng, kể từ khi đi vào hoạt động đến khi tự đảm bảo được chi phí và tối đa đến hết ngày 31.12.2028.
