Gia đình bà Nguyễn Thị Hoa (58 tuổi, trú xã Hòa Tiến, thành phố Đà Nẵng) thuộc diện giải tỏa trắng tại dự án tuyến đường Vành đai phía tây đoạn từ vị trí giao với quốc lộ 14B (trước đây thuộc địa bàn xã Hòa Khương, huyện Hòa Vang cũ). Trao đổi với PV Thanh Niên, bà Nguyễn Thị Hoa cho biết tháng 5.2025 gia đình bà đã chấp hành chủ trương, bàn giao mặt bằng sớm để phục vụ thi công và đã được bố trí đất tái định cư.
Theo Quyết định số 1674/QĐ-UBND ngày 8.5.2025 của UBND huyện Hòa Vang (cũ), gia đình bà Hoa được bố trí 2 lô đất đường 10,5 m tái định cư tại Khu tái định cư phục vụ giải tỏa tuyến đường Vành đai phía tây. Khu tái định cư này được bố trí ở địa bàn xã Hòa Phong, cùng huyện Hòa Vang cũ (nay là xã Hòa Vang mới, thành phố Đà Nẵng).
Sau khi nhận phiếu bố trí, gia đình bà Hoa tiến hành các thủ tục nhận đất thực tế và thực hiện nghĩa vụ tài chính để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, sau gần 1 năm, các thủ tục này vẫn chưa thể hoàn tất.
Giữa khu tái định cư, 2 lô đất của gia đình ông Hoàng, gia đình bà Hoa cỏ mọc um tùm, bỏ hoang suốt nhiều tháng. Đây lẽ ra phải là nơi an cư mới của các gia đình sau khi chấp hành chủ trương bàn giao mặt bằng phục vụ thi công dự án.
Không có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đồng nghĩa với việc gia đình bà Hoa không thể xin giấy phép xây dựng. “Chúng tôi được UBND xã Hòa Vang trả lời là khu tái định cư chưa có giá đất nên chưa có cơ sở tính thuế. Lỗi ở khâu này (chưa có giá đất nên chưa có cơ sở tính thuế – PV) nhưng người chịu thiệt lại là người dân. Chúng tôi đã chờ đợi xây nhà hơn 11 tháng rồi”, bà Hoa bức xúc.
Không chỉ riêng gia đình bà Hoa, hàng trăm hộ dân khác thuộc diện di dời, giải tỏa trong dự án này cũng rơi vào tình cảnh tương tự.
Ông Nguyễn Đức Toàn (trú xã Hòa Vang), chủ một lô đất tại khu tái định cư xã Hòa Phong (phục vụ dự án tuyến đường Vành đai phía tây) cho biết từ năm 2025 đến nay vẫn chưa nhận được thông báo nghĩa vụ tài chính để hoàn tất thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
“Tôi có nhu cầu xây nhà nhưng không thể làm thủ tục vì chưa có giấy tờ. Chúng tôi chỉ mong được đóng thuế để hoàn thiện hồ sơ, xây dựng nhà trên đất đã được bố trí”, ông Toàn nói.
Trong khi đó, hoàn cảnh của bà Nguyễn Thị Cúc (thôn Hương Lam, xã Hòa Tiến) càng khó khăn hơn. Là mẹ đơn thân, con bị khuyết tật, từ tháng 2.2025 sau khi bàn giao nhà cho dự án, mẹ con bà Cúc phải sống nhờ trong căn nhà tạm bằng tôn của người thân.
“Mùa nắng thì nóng, mùa mưa thì ngập, rất khổ. Tôi chỉ mong sớm được giải quyết để có thể xây dựng một căn nhà ổn định”, bà Cúc chia sẻ.
Thực tế, trong thời gian chờ đợi, nhiều hộ dân phải đi thuê trọ, ở nhờ hoặc sống trong những căn nhà tạm không đảm bảo an toàn, phát sinh chi phí và ảnh hưởng lớn đến đời sống.
“Gia đình tôi chỉ được hỗ trợ 6 tháng tiền thuê nhà với tổng số 30 triệu đồng, nhưng đến nay đã phải tự bỏ thêm chi phí để tiếp tục thuê chỗ ở. Việc chờ đợi hoàn tất thủ tục xây nhà kéo dài khiến chúng tôi rất bức xúc, trong khi câu trả lời từ chính quyền cấp xã vẫn chưa thỏa đáng”, bà Hoa nói.
Trả lời PV Thanh Niên, ông Lê Phú Nguyện, Chủ tịch UBND xã Hòa Vang, cho biết địa phương đã nắm được tình trạng này và đã có báo cáo UBND thành phố Đà Nẵng để xem xét, giải quyết.
Theo ông Nguyện, nguyên nhân chính là do chưa xác định được giá đất cụ thể tại các khu tái định cư, dẫn đến chưa có cơ sở để tính nghĩa vụ tài chính và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân.
“Đây là vấn đề ảnh hưởng lớn đến đời sống người dân nên xã đang tích cực làm việc với các sở, ngành liên quan để tháo gỡ”, ông Nguyện nói.
Theo Chủ tịch UBND xã Hòa Vang, đầu tháng 4.2026, UBND thành phố Đà Nẵng đã họp và có kết luận về việc xác định giá đất tại các khu tái định cư trên địa bàn xã Hòa Vang. Đối với các tuyến đường 5,5 m và 7,5 m, hiện địa phương đang khẩn trương thực hiện các thủ tục để xác định nghĩa vụ tài chính và giải quyết hồ sơ cấp giấy chứng nhận cho người dân ở các khu vực này.
Riêng các trường hợp trên tuyến đường 10,5 m, xã đã có báo cáo đề xuất phương án và đang chờ ý kiến chỉ đạo tiếp theo của thành phố.
Theo Chủ tịch UBND xã Hòa Vang, khi có giá đất cụ thể, địa phương sẽ tập trung xử lý hồ sơ trong khoảng 1 – 2 tháng để người dân sớm hoàn tất thủ tục.
“Nếu trong tháng 4 có kết luận của thành phố, xã sẽ cố gắng hoàn thiện trong tháng 5 để người dân có thể xây dựng nhà trước mùa mưa bão”, ông Nguyện thông tin.
Cô Ba chủ trọ hay càu nhàu về cái đồng hồ điện quay tít mù. Đám sinh viên, công nhân mướn phòng thì xót xa từng ngàn bạc lẻ.
Tháng 4 năm 2009, Sài Gòn - TP.HCM đón chuyến công tác xa nhà đầu tiên của tôi bằng cái nóng hầm hập.
Giữa chảo lửa ban trưa ấy, tiếng lách cách của móng trèo sắt va vào trụ bê tông vang lên. Anh thợ điện áo cam đu mình trên cột. Nắng 39 độ C táp thẳng vào gáy, dội xuống lớp mũ bảo hộ. Mồ hôi vạch thành dòng trên mặt, ướt sũng mảng lưng áo. Anh bám lấy bó dây, cặm cụi gỡ từng mối nối. Mùi mồ hôi chua nồng quyện mùi nhựa đường. Ngoài đầu hẻm, nhịp đô thị vẫn cuồn cuộn trôi. Mặc kệ người thợ điện vắt vẻo trên cao cùng mớ dây nhợ chằng chịt.
5 năm sau, tôi trở lại. Mùi cà phê sữa đá lanh canh góc vỉa hè. Ngước lên, khung trời bỗng nhẹ bẫng. Những búi tơ vò đen kịt bốc hơi đâu mất. Chú Tư xe ôm cười khà khà: "Mấy chả điện lực dạo này mần ăn ngọt xớt. Đứt chì, chớp tắt gì, a lô tiếng là xe trờ tới. Rẹt rẹt năm mười phút lại sáng trưng".
Cuối năm 2022, tôi tham gia sự kiện trao giải cuộc thi của một tờ báo. Sài Gòn gượng dậy sau bạo bệnh. Mùi thuốc sát trùng vẫn lẩn khuất đâu đó dưới lớp khẩu trang. Đêm lạnh. Tô hủ tiếu gõ bốc khói. Chị bán hàng khơi bếp than. Ánh lửa hắt lên khuôn mặt chằng chịt nếp nhăn. Chị kể về những đêm thành phố nín thở. Tiếng còi cấp cứu xé tai. Màu áo cam bị nuốt chửng dưới lớp đồ bảo hộ trắng toát, kín bưng. Thợ điện ướt sũng. Mồ hôi ứ đầy trong ủng cao su. Họ kéo lê cuộn cáp nặng trịch, rạp người trên nền đất, cắn răng làm xuyên đêm để kéo điện vào bệnh viện dã chiến.
Cuối năm 2024. Phố xá rực rỡ. Đô thị thông minh cựa mình. Đi ngang xóm trọ năm xưa, tôi khựng lại. Cô Ba giờ lụ khụ. Tay run run rà ngón tay trên màn hình điện thoại, chìa ra cái biên lai điện tử. Tiền điện nay tính đúng giá nhà nước, rót thẳng vào app sinh viên mướn phòng.
Câu chuyện cái biên lai kéo tôi lách mình sâu hơn vào một xóm trọ ở Bình Tân. Gặp chị quét rác thâm quầng mắt. Gặp anh thợ hồ quê miền Tây, tay nứt nẻ cáu bẩn nhào vữa. Chút tiền còm cõi chắt bóp hằng tháng từng bị bóp nghẹt bởi một thứ ám ảnh vô hình: Đồng hồ điện. Bốn ngàn, năm ngàn một ký điện. Dân ngụ cư chỉ biết cắn răng chịu đựng.
Rồi màu áo cam xuất hiện. Không chỉ bám trụ trên cột cao, họ luồn lách vào từng con hẻm. Gõ cửa từng nhà trọ. Kiên nhẫn hướng dẫn chủ nhà làm thủ tục, yêu cầu thu đúng giá điện nhà nước cho người nghèo. Bằng cái lý, cái tình, họ dần gỡ bỏ đi thứ định mức bóc lột tồn tại bao năm ròng rã.
Sự tận tâm của những chiến sĩ áo cam không chỉ duy trì nguồn điện thắp sáng cho phố phường, mà còn nâng đỡ và chia sẻ với bao phận người nghèo khó. Từ những chuyến xe rong bán đồ ăn đêm, đến những công tơ điện được tính đúng giá của nhà nước trong những căn phòng trọ lợp mái tôn chật hẹp.
Rời Bình Tân, tôi tấp vô quán cà phê lề đường. Góc bàn xộc xệch, ba người thợ áo cam ùa vào. Tôi chủ động bắt chuyện. Sau dăm câu làm quen, biết tôi là người làm báo, một anh thợ trạc tứ tuần tâm sự: "Làm cái nghề này, tai phải điếc một nửa chú em à. Vừa xong, cúp điện đột xuất để cắt con diều xẹt lửa trên đường dây. Dưới xóm trọ, thiên hạ ùa ra. Đù má đù cha chửi văng miểng. Nóng mà. Trẻ con khóc óe óe. Mình lơ lửng trên cao, nghe réo tên ba đời nhà mình ra chửi, ruột gan xót xa!".
Anh ngừng lại. Cầm ly đen đá tu cái ực. Yết hầu chạy lên chạy xuống.
"Rồi sao anh?" - tôi chồm người hỏi.
"Rồi điện sáng chớ sao!" - cậu trẻ tuổi ngồi cạnh cười phá lên. "Bụp một phát. Nguyên xóm sáng trưng. Tiếng quạt máy vù vù, tiếng tivi réo lên. Tiếng chửi tắt ngấm. Lúc đang thu đồ nghề, mồ hôi mẹ, mồ hôi con nhỏ ròng ròng ướt nhẹp cái lai quần. Cái bà hồi nãy chửi hăng nhất xóm bưng ra ba ly nước cam đá lạnh. Một sự bù trừ ngang phè, sòng phẳng, ngọt lịm của đất phương Nam".
Tôi ngước nhìn về phía trạm biến áp chéo góc ngã tư. Rè rè... Tiếng cánh quạt xé gió. Hình ảnh người thợ điện lấm lem đu cột năm nào không còn. Thay vào đó là màu áo cam đứng dưới đất, dán mắt vào màn hình điều khiển. Chiếc flycam gắn camera ảnh nhiệt bay vút lên, dò từng điểm nóng trên lưới điện. Chính xác. Lạnh lùng. Ánh sáng xanh hắt lên khuôn mặt người kỹ sư. Nhưng ánh mắt thì vẫn rặt một vẻ chân chất. Bắt gặp cái nhìn của tôi, anh nhoẻn miệng cười. Cái cười sảng khoái, không lẫn đi đâu được của dân lục tỉnh.
"Lớp vỏ" thành phố thay màu. Công nghệ trùm lên những trụ điện vô tri. Mạng lưới ngầm chạy tít tắp dưới lớp bê tông rải nhựa. Nói về ngành điện TP.HCM, không phải nhắc đến những thuật toán với băng tần. Ánh sáng của TP.HCM không đo bằng kilowatt giờ. Cũng chẳng có máy móc tân tiến nào đọc được vệt mồ hôi rớt xuống hẻm sâu...
Bởi ánh sáng ấy vẫn thoảng mùi mồ hôi của những người thợ mặc áo cam. Mạch máu thắp sáng thành phố này vẫn chảy bằng một nhịp đập duy nhất: sự tận hiến vô hình.
Mỗi buổi chiều, từ cửa sổ trụ sở UBND Phường nơi mình đang công tác, tôi lặng nhìn những dòng người hối hả trở về nhà. Và rồi, khi phố phường dần chìm vào đêm, những ngọn đèn đường đồng loạt bừng sáng, thắp lên một thành phố rực rỡ và đầy sức sống. Ánh sáng ấy không chỉ đơn thuần là điện năng, mà còn là biểu tượng của sự ổn định, phát triển và niềm tin.
Tôi thấu hiểu rằng đằng sau sự bình yên của mỗi nếp nhà là dòng chảy bền bỉ của ngành điện - "mạch máu" nuôi dưỡng sự phát triển của thành phố mang tên Bác. Bởi lẽ, điện không chỉ phục vụ sinh hoạt mà còn là điều kiện tiên quyết để phát triển kinh tế, đảm bảo quốc phòng - an ninh. Ánh sáng điện đã len lỏi đến từng con hẻm nhỏ, mang lại sự thay đổi rõ rệt trong đời sống người dân.
Đặc biệt, trong các sự kiện chính trị quan trọng như dịp kỷ niệm 50 năm ngày thống nhất đất nước (30.4.1975 - 30.4.2025) và bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, ngành điện TP.HCM luôn đóng vai trò thầm lặng nhưng vô cùng quan trọng.
Đằng sau sự trọn vẹn của những ngày hội lớn là sự chuẩn bị kỹ lưỡng, trách nhiệm của toàn ngành điện, trong đó có EVNHCMC. Hình ảnh những người thợ điện, những kỹ sư, công nhân trực chiến 24/7, âm thầm "canh giữ" dòng điện tại các trạm biến áp, các địa điểm trọng yếu để sẵn sàng xử lý sự cố trong mọi điều kiện đã trở thành biểu tượng đẹp về tinh thần trách nhiệm và sự tận tụy.
EVNHCMC còn là một trong những đơn vị tiên phong trong chuyển đổi số. Từ việc ghi chỉ số điện thủ công, đến nay đã triển khai đồng bộ các hệ thống hiện đại như đo xa, điều khiển từ xa, trạm biến áp không người trực và đặc biệt là ứng dụng EVNHCMC CSKH thực sự là một bước chuyển mình quan trọng đóng góp vào công cuộc chuyển đổi số quốc gia theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW.
Đối với người dân, sự thay đổi này thể hiện rõ nét qua chất lượng dịch vụ. Các giao dịch điện lực hiện nay đều có thể thực hiện trực tuyến, giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và nâng cao tính minh bạch. Đây cũng là một trong những yếu tố góp phần thúc đẩy cải cách hành chính, xây dựng chính quyền số.
Không chỉ dừng lại ở đó, ngành điện TP.HCM còn hướng đến mục tiêu phát triển bền vững thông qua việc khuyến khích sử dụng năng lượng sạch, điện mặt trời mái nhà và tiết kiệm điện. Đây là những bước đi thiết thực nhằm bảo vệ môi trường và xây dựng một đô thị xanh.
Là một công chức cấp cơ sở, tôi cảm nhận sâu sắc vai trò và sứ mệnh của ngành điện trong việc bảo đảm an ninh năng lượng, đóng góp vào sự ổn định và phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng đời sống nhân dân và góp phần xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch. Nửa thế kỷ qua là hành trình của sự nỗ lực không ngừng nghỉ. Từ những khó khăn ban đầu đến những thành tựu hôm nay, EVNHCMC đã khẳng định vị thế là một trong những trụ cột quan trọng của đô thị.
Tôi tin rằng, với bản lĩnh và tinh thần đổi mới, ngành điện TP.HCM sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, góp phần xây dựng một thành phố thông minh, hiện đại và nghĩa tình. Ánh sáng điện lực EVNHCMC sẽ mãi là biểu tượng của niềm tin - niềm tin vào sự phát triển, vào tương lai và vào những giá trị tốt đẹp mà ngành điện đã và đang mang lại cho cộng đồng.
Sáng 21.4, trao đổi với Thanh Niên, ông Lưu Xuân Năm, Phó chủ tịch UBND xã Đạo Trù, cho biết, sau hơn 37 giờ mất liên lạc khi leo núi Tam Đảo, nam sinh Nguyễn Tuấn Anh (19 tuổi, sinh viên Trường đại học Đại Nam) đã được lực lượng chức năng tìm thấy ở độ cao khoảng 600 m.
Nam sinh đã được đưa ra khỏi khu vực nguy hiểm, sức khỏe hiện đã ổn định và được bàn giao cho gia đình.
Là người trực tiếp chỉ huy lực lượng quân đội và dân quân tự vệ tìm kiếm nam sinh Nguyễn Tuấn Anh trong rừng, thượng tá Phan Văn Thực, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự xã Đạo Trù, không giấu được sự vui mừng, xúc động khi chứng kiến khoảnh khắc cùng các lực lượng chức năng tìm thấy nam sinh và bàn giao cho gia đình.
Thượng tá Thực kể, sáng 19.4, nam sinh Nguyễn Tuấn Anh trải nghiệm leo núi Tam Đảo cùng một người bạn, xuất phát từ chân núi dốc Rít. Khi lên núi, nam sinh bị lạc bạn rồi đi cùng một nhóm khác (nhóm này có người bản địa dẫn đường).
Tuy nhiên, khi đến khu vực ngã ba suối, do không thông thuộc địa hình và đi sau cùng nên Tuấn Anh mất dấu nhóm bạn có người dẫn đường và bị lạc giữa rừng già. Từ 18 giờ cùng ngày, điện thoại của nam sinh này mất tín hiệu.
Ngay sau khi nhận được thông tin vào chiều 20.4, Ban Chỉ huy quân sự xã Đạo Trù đã báo cáo cấp trên và triển khai lực lượng tìm kiếm cấp tốc. Thượng tá Phan Văn Thực là người trực tiếp chỉ huy lực lượng tìm kiếm và thiết lập ngay một sở chỉ huy dã chiến.
"Chúng tôi huy động tổng lực từ dân quân đến các lực lượng chức năng, sử dụng từ bản đồ GPS, máy tính, flycam và pháo tín hiệu để khoanh vùng vị trí", thượng tá Thực chia sẻ.
Giữa địa hình rừng núi hiểm trở, lực lượng chức năng thổi còi, dùng loa phóng thanh để phát tín hiệu cho nam sinh. Khi đến khu vực rừng già ở độ cao khoảng 600 m, lực lượng chức năng bất ngờ nghe thấy tiếng "cứu cháu với" ở dưới suối. Sau đó, nam sinh đi từ bờ suối ra lối mòn để gặp lực lượng chức năng và được đưa về nơi an toàn.
Theo chia sẻ của Nguyễn Tuấn Anh, suốt 2 đêm bị lạc trong rừng trong tình trạng mất sóng điện thoại, nam sinh đã chọn đã chọn cách nằm nghỉ lại ở một tảng đá bên bờ suối. Cạnh đó, Tuấn Anh cũng mặc áo mưa để chống lại thời tiết khắc nghiệt trong rừng.
"Cảm ơn mọi người, cảm ơn các chú đã cứu hộ cháu", nam sinh chia sẻ với lực lượng chức năng.
Thượng tá Thực đánh giá, nam sinh Nguyễn Tuấn Anh có kinh nghiệm leo núi nên đã thoát khỏi nguy hiểm. Khi gặp lực lượng chức năng, nam sinh chỉ bị xây xát chân tay, sức khỏe ổn định, trong người vẫn còn 4 chiếc bánh.
Theo thượng tá Thực, khi tín hiệu bộ đàm trên đỉnh núi báo về sở chỉ huy đã tìm thấy Nguyễn Tuấn Anh, tất cả đều trong cảm xúc vỡ òa. Đặc biệt là mẹ và cậu của nam sinh, những người đã thức trắng đêm chờ đợi tin tức con cháu, họ ôm nhau khóc vì hạnh phúc.
Trước đó, để tìm kiếm nam sinh, UBND xã Đạo Trù đã huy động hơn 100 người, gồm lực lượng công an, quân sự, y tế và người dân chia thành nhiều mũi tìm xuyên đêm tìm kiếm.
Ngoài lực lượng tại chỗ, gia đình Nguyễn Tuấn Anh cũng mời một đội tìm kiếm chuyên nghiệp từ Hà Nội lên hỗ trợ. Công an tỉnh Phú Thọ cử khoảng 20 cán bộ, chiến sĩ Phòng Cảnh sát PCCC - CNCH tham gia tìm kiếm.
Dãy Tam Đảo có địa hình dốc, nhiều lối mòn đan xen, rừng rậm và thường xuất hiện sương mù, dễ khiến người đi rừng mất phương hướng, đặc biệt khi tách nhóm hoặc không thông thạo địa hình.
Trước đó, Công an xã Đạo Trù đã nhiều lần cảnh báo về rủi ro từ hoạt động du lịch tự phát tại các khu vực rừng núi, thác suối trên dãy núi này.
