Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam ngày 16/4 cho biết đây là giải thưởng uy tín từ Quỹ Alexander von Humboldt, nhằm tôn vinh những nhà khoa học ngoài nước Đức, có thành tựu nghiên cứu xuất sắc.
Giải được trao tối đa cho 100 người mỗi năm ở nhiều lĩnh vực, mỗi giải trị giá 80.000 euro (gần 2,5 tỷ đồng). Người giành giải sẽ được mời sang Đức hợp tác nghiên cứu với các đối tác khoa học hàng đầu.
Theo thông báo của Quỹ Alexander von Humboldt, GS Phùng Hồ Hải, được trao giải trên cơ sở đề cử của GS Christopher Deninger, nhà toán học ở Đại học Münster, Đức.
GS Phùng Hồ Hải, 56 tuổi, là chuyên gia trong lĩnh vực đại số và hình học đại số. Ông tốt nghiệp Đại học Tổng hợp Lomonosov (Nga), bảo vệ tiến sĩ tại Đại học Munich (Đức) và tiến sĩ khoa học tại Đại học Duisburg-Essen (Đức).
Trong quá trình nghiên cứu, ông Hải tập trung vào các lĩnh vực như nhóm lượng tử, đại số Hopf và lý thuyết phạm trù, với nhiều công trình được công bố trên các tạp chí toán học quốc tế. Năm 2006, ông từng được trao Giải thưởng Von Kaven của Quỹ Nghiên cứu khoa học Đức (DFG).
Ngoài ra, ông tích cực tham gia đào tạo, phát triển đội ngũ toán học trẻ và thúc đẩy hợp tác khoa học quốc tế. Ông từng làm việc, giảng dạy tại nhiều cơ sở nghiên cứu uy tín ở Đức và các nước, trước khi trở về Việt Nam.
Năm 2012, ông được đặc cách công nhận chức danh giáo sư, là người Việt Nam đầu tiên được bầu làm Thành viên trẻ của Viện Hàn lâm khoa học thế giới (TWAS).
Ông giữ chức Viện trưởng Viện Toán học, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam giai đoạn 2017-2022, kiêm Tổng Thư ký Hội Toán học Việt Nam.
Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam nhìn nhận việc GS Phùng Hồ Hải được trao Giải thưởng Nghiên cứu Humboldt khẳng định vị thế ngày càng được nâng cao của khoa học cơ bản Việt Nam trên trường quốc tế, mở ra những cơ hội hợp tác nghiên cứu sâu rộng hơn giữa Việt Nam và Đức.
Quỹ Alexander von Humboldt được thành lập năm 1860, mang tên nhà thám hiểm và nhà khoa học lỗi lạc người Đức. Đây là tổ chức phi lợi nhuận nổi tiếng của Đức, chuyên thúc đẩy hợp tác khoa học quốc tế và trao đổi kiến thức.
Ngày 15-4, Viện Đào tạo số và Khảo thí - Đại học Quốc gia Hà Nội chính thức công bố phổ điểm kỳ thi đánh giá năng lực học sinh trung học phổ thông (kỳ thi HSA) của 3 đợt thi đầu tiên năm 2026.
Theo thống kê, 3 đợt thi đầu tiên vừa qua có hơn 57.000 thí sinh dự thi, trong đó có 10 thí sinh vi phạm quy chế thi.
Phân tích kết quả thi của 57.230 thí sinh trong 3 đợt thi, cho thấy phổ điểm thi HSA có dạng phân phối chuẩn, với điểm trung bình 78,2/150, gần như trùng khớp với điểm trung vị (78,0/150), độ lệch chuẩn 14,8. Dải điểm trải rộng từ 22 - 129/150 điểm.
Tỉ lệ thí sinh đạt từ 110 điểm trở lên chiếm 1,88%, từ 105 điểm chiếm 4,23%, từ 100 điểm chiếm 8,50%, từ 90 điểm trở lên chiếm 23,1%, từ 80 điểm trở lên chiếm 45,2%, từ 75 điểm chiếm 58%.
Theo Viện Đào tạo số và Khảo thí, phổ điểm thi và tỉ lệ đạt các mức điểm tương ứng tương đối ổn định so với điểm bài thi năm 2025.
Năm ngoái, điểm trung bình của kỳ thi HSA là 78,8, trung vị là 78,0, độ lệch chuẩn 14,3.
Kỳ thi đánh giá năng lực HSA năm 2026 gồm 6 đợt thi, diễn ra từ ngày 7-3 đến 24-5 tại Hà Nội, Hải Phòng, Ninh Bình, Hưng Yên, Thái Nguyên, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh.
Bài thi HSA 2026 có cấu trúc 3 phần, tổng điểm tối đa 150 trong 195 phút. Trong đó phần 1 toán học và xử lý số liệu (50 câu, 75 phút), phần 2 ngôn ngữ - văn học (50 câu, 60 phút).
Với phần 3 lựa chọn - khoa học/tiếng Anh (50 câu, 60 phút), thí sinh chọn 3 trong 5 chủ đề, gồm: vật lý, hóa học, lịch sử, địa lý hoặc tiếng Anh.
Năm 2026, tổng số có hơn 120.000 thí sinh đăng ký dự thi HSA. Kết quả bài thi được sử dụng tuyển sinh bởi hơn 100 trường đại học trên cả nước.
Bà Lý Hỷ Yến - nguyên tổng ban điều phối học bổng INTENSE - cho biết chương trình được ngành giáo dục Đài Loan triển khai từ năm 2024 nhằm giải quyết tình trạng thiếu hụt nhân lực chất lượng cao.
INTENSE hướng đến tuyển chọn sinh viên đã tốt nghiệp cao đẳng, đại học có nền tảng tốt, đào tạo chuyên sâu và kết nối trực tiếp với doanh nghiệp. Đây là chương trình đào tạo theo hướng kỹ sư thực hành, nghiên cứu ứng dụng, thuộc nhóm nhân lực trình độ cao.
Chương trình được thiết kế theo mô hình "2+2": hai năm đầu học tại trường, hai năm tiếp theo làm việc tại doanh nghiệp đã tuyển chọn từ đầu. Ngay từ khi còn ở Việt Nam, sinh viên được học tiếng Trung miễn phí trong một năm và tham gia phỏng vấn trực tiếp với doanh nghiệp.
Theo bà Yến, sau khi sang Đài Loan, sinh viên được tài trợ toàn bộ học phí cho 4 học kỳ, tương đương khoảng 160 triệu đồng. Doanh nghiệp hỗ trợ 10.000 Đài tệ mỗi tháng chi phí sinh hoạt. Sinh viên không cần đi làm thêm, tập trung học và thực tập.
Từ năm thứ hai, sinh viên vào doanh nghiệp làm luận văn và thực tập trực tiếp. Sau khi tốt nghiệp, sinh viên làm việc tối thiểu hai năm cho doanh nghiệp với mức lương khởi điểm khoảng 40.000 - 50.000 Đài tệ mỗi tháng đối với bậc thạc sĩ.
Theo bà Lý Hỷ Yến, năm 2024 có hơn 100 sinh viên Việt Nam tham gia chương trình, đến năm 2025 con số này đã tăng lên hơn 200. Ngoài Việt Nam, chương trình còn thu hút sinh viên từ Indonesia, Thái Lan, Philippines, trong đó Việt Nam là một trong những quốc gia tham gia tích cực.
Chương trình phù hợp với sinh viên tốt nghiệp cao đẳng hoặc đại học, đặc biệt là các ngành kỹ thuật, công nghệ. Sinh viên cao đẳng sẽ học nâng cao hai năm, còn sinh viên đại học có thể học văn bằng 2 hoặc thạc sĩ, trong đó bậc thạc sĩ là phổ biến nhất.
Sinh viên quan tâm có thể tìm kiếm thông tin về "INTENSE Taiwan" và liên hệ các trường đại học tại Việt Nam đang tham gia chương trình như Trường đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia TP.HCM), Đại học Cần Thơ, Đại học Thái Nguyên.
Ghi nhận ở Trường ĐH Nha Trang, nhiều thí sinh đã có mặt từ 6 giờ 30 để chuẩn bị dự thi. Trần Thị Thùy An, học sinh lớp 12 Trường THPT Nguyễn Văn Trỗi (Nha Trang), thông tin rằng em đặt nhiều hy vọng ở đợt 1 thi V-ACT, bởi đợt 2 tổ chức vào cuối tháng này quá sát với lịch thi học kỳ 2 trên trường. "Em chỉ bắt đầu chú trọng V-ACT từ đầu năm vì trước đó phải tập trung thi lấy chứng chỉ IELTS", An nói.
Theo An, phần thi em thấy khó nhất trong đề V-ACT là toán, nhất là nội dung phân tích số liệu và toán phổ thông bởi đề không chỉ hỏi kiến thức của lớp 12 mà còn hỏi cả lớp 10, 11. "Do đó những bạn nào bị 'mất gốc' kiến thức hai khối trước sẽ đặc biệt khó khăn, trong đó có cả em", An bộc bạch. Ngược lại, nữ sinh không hề thấy thử thách ở phần thi tư duy khoa học, dù nội dung này có môn giáo dục kinh tế và pháp luật mà em chưa từng học qua.
"Em có đăng ký học thêm trực tuyến ở một trung tâm, ngoài ra còn tìm đề thêm trên TikTok và những trang mạng khác. Nếu kết quả thi lần này chưa tốt, em nghĩ mình sẽ dốc toàn lực vào kỳ thi tốt nghiệp THPT", nữ sinh đặt mục tiêu đạt từ 750-900 điểm chia sẻ.
Đứng cạnh bên, Hoàng Ngọc Khánh Trang, học sinh lớp 12 Trường THPT Hoàng Văn Thụ (Nha Trang), thẳng thắn: "Em chỉ mới được ôn được 3 ngày là đi thi luôn nên xác định lần này nhường hết 1.200 điểm cho đối thủ. Thực tế, lần này em chỉ muốn trải nghiệm là chính, sau đó chú trọng nhiều hơn vào đợt 2. Do xét tuyển vào ngành y nên em cũng coi trọng kỳ thi tốt nghiệp THPT hơn, xem đây chỉ là phương án dự phòng".
Nguyễn Anh Quân, học sinh lớp 12 Trường THPT Lý Tự Trọng, đã bắt đầu ôn tập từ hè năm trước, với mục tiêu đạt từ 900-1.000 điểm thi V-ACT. Dù có sự chuẩn bị dài hạn, Quân vẫn cảm thấy khó nhằn ở nội dung toán phổ thông ở phần thi toán, trong khi câu hỏi tư duy logic và phân tích số liệu "chỉ cần suy luận là ra nên rất dễ". Logarit và hàm số mũ là những điểm kiến thức được cho là thử thách nhất.
"Nội dung khó thứ hai là tiếng Việt, vốn bao hàm rất nhiều lý thuyết và khó phân biệt khiến em dễ bị nhầm không biết đâu là câu đúng, câu sai. Đặc biệt khó là câu phân tích biện pháp nghệ thuật và ý nghĩa trong ngữ liệu đã cho", nam sinh bộc bạch.
"Điểm V-ACT rất quan trọng và em dự kiến sẽ thi tiếp đợt 2 vì ĐH Kinh tế TP.HCM sẽ xét cả điểm này cộng với điểm thi tốt nghiệp THPT và những yếu tố khác", Quân nói thêm.
Lê Nguyễn An Thuyên, học sinh lớp 12 Trường THPT Hà Huy Tập (Nha Trang), cùng với Lê Nguyễn Thanh Tuyền, học sinh lớp 12 Trường THPT Lý Tự Trọng cũng đồng tình rằng toán là môn thi khiến các em "cảm thấy ám ảnh nhất". "Đề hỏi kiến thức rộng quá, nhất là những kiến thức cũ ở năm lớp 10, 11. Tiếng Anh cũng là một thử thách vì dù trường có dạy nhưng tụi em đều không quá chú tâm vào môn này", cả hai chia sẻ.
