Mục Lục
ToggleKhông chỉ là nơi lưu trữ tri thức, các thư viện mở ra không gian mang đến nhiều trải nghiệm đọc sách, học tập sáng tạo, hiện đại và đầy cảm hứng. Nếu bạn đang tìm một “góc chill” ngay trung tâm TP.HCM mà không tốn hoặc tốn rất ít chi phí thì 3 gợi ý dưới đây chắc chắn sẽ khiến bạn bất ngờ.
Giới Trẻ
Bao bì sinh học từ lục bình: Giải pháp khởi nghiệp của nhóm sinh viên Cần Thơ

Dự án bao bì sinh học từ lục bình của nhóm tác giả gồm 5 sinh viên Lê Hoàng Khanh, Trần Minh Khánh, Khưu Thúy Quỳnh, Nguyễn Thanh Hào và Mã Tấn Lộc (Trường ĐH FPT Cần Thơ). Hiện nhóm đang phát triển dự án GreenShield Mekong để tạo ra các giải pháp bao bì sinh học thay thế nhựa dùng một lần.
Hoàng Khanh cho biết không dừng lại ở ý tưởng, nhóm đã bước vào giai đoạn thương mại hóa với hệ sinh thái sản phẩm tương đối hoàn chỉnh. Các dòng sản phẩm chủ lực bao gồm: khay, hộp đựng trái cây ép khuôn từ lục bình, lót ly sinh học, chén lá lục bình và đĩa từ lá sen. Tất cả đều có khả năng phân hủy sinh học hoàn toàn, đảm bảo an toàn thực phẩm và thân thiện với môi trường.
Quy trình sản xuất sử dụng phương pháp xử lý sinh khối đơn giản nhưng hiệu quả như: nghiền, trộn, ép khuôn và phơi khô (đối với lục bình); ép, định hình và xử lý bề mặt (đối với lá sen).
Bên cạnh đó, dự án tích hợp chuyển đổi số với hệ thống truy xuất nguồn gốc bằng mã QR, bản đồ số vùng nguyên liệu và công nghệ AI phân loại nguyên liệu. Điểm nổi bật của dự án nằm ở khả năng giải quyết đồng thời nhiều bài toán thực tiễn. Bao bì được thiết kế ôm sát, có độ chịu lực tốt, giúp giảm tỷ lệ dập nát nông sản trong quá trình vận chuyển, đặc biệt là trái cây xuất khẩu. Việc sử dụng vật liệu sinh học giúp doanh nghiệp đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe về môi trường, truy xuất nguồn gốc và trách nhiệm xã hội trong chuỗi cung ứng.
Dự án tạo ra sinh kế ổn định cho nông dân thông qua các hoạt động thu gom, sơ chế và gia công lục bình, lá sen. Mô hình này đặc biệt phù hợp với lao động nông thôn, phụ nữ và lao động nhàn rỗi, góp phần hình thành chuỗi cung ứng gắn với hợp tác xã, nâng cao thu nhập và ý thức bảo vệ môi trường.
Về mặt môi trường, dự án góp phần giảm đáng kể lượng rác thải nhựa khó phân hủy và cải thiện hệ sinh thái sông ngòi tại ĐBSCL.
Theo Hoàng Khanh, dự án GreenShield Mekong tập trung vào khách hàng là doanh nghiệp xuất khẩu trái cây, hợp tác xã nông nghiệp, hệ thống siêu thị và chuỗi nhà hàng, khách sạn. Đây là khách hàng có nhu cầu lớn và ổn định, đồng thời chịu áp lực ngày càng cao về tiêu chuẩn bao bì xanh.
Thầy Nguyễn Trọng Luân, Chủ nhiệm bộ môn khởi nghiệp, Trường ĐH FPT Cần Thơ, đánh giá GreenShield Mekong là dự án tiêu biểu của sinh viên khi đồng thời giải quyết ô nhiễm rác thải nhựa và tình trạng lục bình phát triển quá mức tại ĐBSCL. Dự án thể hiện rõ tư duy đổi mới, khả năng giải quyết vấn đề thực tiễn và định hướng thị trường theo mô hình kinh tế tuần hoàn. Tuy nhiên, để thương mại hóa bền vững, cần tiếp tục hoàn thiện chất lượng sản phẩm, mô hình tài chính và chiến lược thị trường.

Trao đổi qua điện thoại, chị Nguyễn Thị Oanh (53 tuổi, P.Vĩnh Phú, tỉnh Nghệ An) nói trong tiếng nấc nghẹn ngào: "Con tôi cao 1m8, nặng khoảng 93, 94kg. Cháu chậm phát triển về trí tuệ hơn các bạn bình thường khác, khi giao tiếp cháu hơi ngại ngùng nên nói chuyện cũng không được nhanh nhẹn. Tôi không biết gần một tháng qua con ở đâu, làm gì. Cô ơi, cô tìm con dùm tôi với",
Cuộc trò chuyện qua điện thoại của chúng tôi liên tục ngắt quãng bởi những khoảng lặng. Chồng mất hơn 1 năm trước, hai con là điểm tựa tinh thần của chị Oanh.
Con trai chị Oanh là Lê Anh Quân, 18 tuổi. Theo chia sẻ từ gia đình, Quân có khuôn mặt dài, lời nói và hành động chậm hơn các bạn cùng trang lứa, ít nói và nhỏ nhẹ. Tuy nhiên, gia đình đã dạy cháu thuộc lòng số điện thoại của mẹ cùng nhiều thành viên khác trong gia đình. Ngoài ra, Quân có cậu bạn thân thường xuyên gọi điện, liên lạc.
"Quân sử dụng điện thoại rất tốt. Nhưng từ đó tới nay, con không liên lạc với bất kỳ ai. Không ai biết con ở đâu. Nếu bình an cháu hoàn toàn có thể tự liên lạc được với gia đình. Đằng này, tôi sợ con bị lừa…", chị Oanh lặng người.
Theo lời kể của gia đình, đã mất liên lạc với Lê Anh Quân từ ngày 8.3 khi em về Tân Kỳ chơi. Hôm đó, chàng trai Nghệ An mặc áo phông đen và quần lửng. Gia đình cũng đã báo công an, đi tìm cháu khắp nơi, thậm chí đăng lên mạng xã hội xem mọi người có ai thấy chỉ giúp. Nghe ai có thông tin về Quân hay giống Quân, gia đình vội đi ngay, đêm hôm cũng chạy, vậy mà đến nay vẫn chưa tìm thấy.
Mạng xã hội mới đây có chia sẻ việc nghi chàng trai Nghệ An đang đi lạc tại khu vực Q.Cầu Giấy (cũ), Hà Nội. Về việc này, phía gia đình cho biết gia đã đến xem và khẳng định không phải là Quân.
Đến nay, tung tích Lê Anh Quân vẫn chưa được xác định. Thời gian kéo dài khiến người mẹ héo mòn và nỗi lo thêm chồng chất.
Thông tin từ đại diện Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Nghệ An cho biết đã tiếp nhận thụ lý đơn trình báo từ gia đình. Đơn vị này đã gửi công văn đi khắp các đơn vị công an xã, phường để tìm người mất tích.

Tuy nhiên, chuyên gia cảnh báo nguy cơ lộ dữ liệu cá nhân chỉ với thao tác đơn giản này khi chụp photobooth.
Tại các trung tâm thương mại, trên đường phố hay khu vui chơi… ở các đô thị lớn không khó để bắt gặp những trạm photobooth và trạm nào cũng thu hút đông người trẻ.
Theo cơ chế hoạt động phổ biến hiện nay của các trạm chụp ảnh tự động, sau khi chụp ảnh, hệ thống sẽ lưu trữ dữ liệu trên máy chủ và cung cấp cho người dùng một link truy cập thông qua mã QR. Khi quét mã, người dùng được dẫn tới trang web chứa ảnh đã tải xuống hoặc chia sẻ.
Chỉ cần quét mã QR, người dùng có thể tải ảnh photobooth trong vài giây. Thế nhưng, đằng sau sự tiện lợi này là nguy cơ lộ dữ liệu cá nhân mà không phải ai cũng nhận ra, đặc biệt khi nhiều hệ thống chưa có cơ chế bảo mật đầy đủ.
Trao đổi về vấn đề này, chuyên gia an ninh mạng Ngô Minh Hiếu (hay còn gọi là Hiếu PC), Giám đốc dự án Chống lừa đảo, thành viên Hiệp hội An ninh mạng quốc gia, cho biết: "Nếu hệ thống không có cơ chế xác thực hoặc kiểm soát truy cập phù hợp, dữ liệu này có thể bị khai thác trái phép. Một số hệ thống sử dụng đường dẫn chứa mã định danh đơn giản hoặc có tính tuần tự, từ đó tiềm ẩn nguy cơ bị suy đoán và truy cập trái phép".
Ghi nhận thực tế cho thấy, không phải người dùng nào cũng nhận thức rõ về rủi ro này. Quảng Gia Hân, học sinh lớp 11 Trường THPT Nguyễn Thị Diệu (TP.HCM), cho biết thường sử dụng photobooth cùng bạn bè để lưu giữ kỷ niệm.
"Em và bạn bè thích chụp photobooth vì ảnh đẹp, tiện và dễ lưu giữ kỷ niệm. Thường thì sau khi chụp, tụi em quét mã QR để xem ảnh, hệ thống sẽ lưu trên web khoảng 24 giờ rồi tự mất", Gia Hân chia sẻ.
Khi được hỏi về nguy cơ lộ dữ liệu cá nhân, Gia Hân cho biết chưa từng nghĩ tới vấn đề này và vẫn giữ thói quen sử dụng như trước.
Trong khi đó, Vũ Thị Như Quỳnh, sinh viên Trường ĐH Hải Phòng, cho biết nhận thức của bản thân đã thay đổi sau khi tìm hiểu về rủi ro bảo mật. "Trước đây mình chưa nghĩ đến rủi ro. Nhưng sau khi tìm hiểu thì thấy việc quét mã QR từ photobooth cũng có thể tiềm ẩn nguy cơ lộ dữ liệu", Như Quỳnh nói.
Theo Như Quỳnh, thay vì chia sẻ trực tiếp link, cô thường tải ảnh về thiết bị cá nhân rồi mới gửi cho bạn bè hoặc đăng lên mạng xã hội. "Sau khi biết thông tin, mình sẽ cẩn thận hơn, như kiểm tra nguồn mã QR và hạn chế chia sẻ link công khai", Như Quỳnh cho hay.
Chuyên gia an ninh mạng Hiếu PC đánh giá mức độ rủi ro là đáng lưu ý và không nên xem nhẹ. "Nếu mã QR chỉ dẫn tới một link hoặc mã định danh ảnh mà không có xác thực và kiểm soát quyền truy cập ở phía máy chủ, thì về bản chất đây là lỗi broken access control (lỗi kiểm soát truy cập bị phá vỡ). Khi đó, người khác có thể thay đổi tham số trong đường dẫn để truy cập vào dữ liệu không thuộc quyền của mình", ông Hiếu phân tích.
Theo chuyên gia Ngô Minh Hiếu, rủi ro không chỉ dừng lại ở việc lộ hình ảnh thông thường mà còn liên quan đến dữ liệu khuôn mặt. "Những hình ảnh này có thể bị lợi dụng cho các mục đích như: mạo danh, tạo hồ sơ giả hoặc phục vụ hành vi lừa đảo. Trong bối cảnh công nghệ AI và deepfake (công nghệ dùng AI để tạo hình hoặc chỉnh sửa video, ảnh, âm thanh giả mạo) phát triển, nguy cơ bị khai thác càng lớn hơn", ông Hiếu cho biết.
Để hạn chế rủi ro, ông Hiếu cho rằng các đơn vị vận hành cần áp dụng các nguyên tắc bảo mật ngay từ khâu thiết kế hệ thống, như sử dụng link có thời hạn truy cập ngắn, kiểm tra quyền truy cập ở phía máy chủ, mã hóa dữ liệu và xóa ảnh sau một khoảng thời gian phù hợp.
Kỹ sư công nghệ thông tin Lê Khánh Dũng, Công ty công nghệ An Tín Tech (P.An Phú Đông, TP.HCM; trước là P.Thạnh Lộc, Q.12, TP.HCM), nhận định rằng không chỉ riêng photobooth, bất kỳ mã QR nào dẫn tới một link bên ngoài cũng đều tiềm ẩn nguy cơ nếu người dùng không kiểm tra kỹ nguồn gốc.
"Về bản chất, mã QR chỉ là một phương tiện trung gian để dẫn người dùng đến một đường dẫn. Nếu hệ thống phía sau không được bảo vệ tốt, hoặc nếu mã QR bị thay thế, người dùng có thể bị dẫn tới các trang web giả mạo nhằm thu thập thông tin cá nhân hoặc phát tán mã độc", ông Dũng cảnh báo.
Theo ông Dũng, một kịch bản đáng lo ngại là kẻ xấu có thể dán đè mã QR giả lên các trạm photobooth công cộng. Khi người dùng quét, thay vì truy cập vào hệ thống chính thống, họ có thể bị chuyển hướng tới trang web giả mạo có giao diện tương tự để đánh cắp dữ liệu hoặc yêu cầu cấp quyền truy cập thiết bị.
"Người dùng thường có tâm lý chủ quan khi thấy mã QR đặt tại nơi công cộng, đặc biệt là trong các trung tâm thương mại hoặc khu vui chơi. Tuy nhiên, chính sự tin tưởng này lại trở thành điểm yếu để kẻ xấu lợi dụng", ông Dũng nói.
Từ góc độ người dùng, ông Dũng khuyến nghị cần hình thành thói quen kiểm tra link sau khi quét mã QR, tránh truy cập các trang web có dấu hiệu bất thường, không đăng nhập tài khoản cá nhân hoặc cung cấp thông tin nhạy cảm trên các trang không rõ nguồn gốc. Đồng thời, nên sử dụng các ứng dụng quét mã QR có tính năng cảnh báo liên kết độc hại để tăng thêm lớp bảo vệ.
Ông Dũng nhấn mạnh: "Trong bối cảnh các hình thức tấn công mạng ngày càng tinh vi, việc nâng cao nhận thức của người dùng là yếu tố quan trọng không kém so với các giải pháp kỹ thuật từ phía nhà cung cấp dịch vụ".
Tin Gốc: Thanh Niên

