Cứ 17h, khi nắng bớt gay gắt, ông Francois cùng ông thông gia Võ Trần Tiến lại rủ nhau ra sông Hậu tắm. Hai người đàn ông, một cao lớn da trắng, một gầy nhỏ da sạm nắng, cùng ngâm mình dòng nước đục phù sa.
Hai tháng qua, việc người đàn ông ngoại quốc sinh hoạt như nông dân miền Tây đã thành hình ảnh quen thuộc tại xã Hòa Long, Đồng Tháp.
Những video do chị Võ Vy, 32 tuổi, ghi lại cảnh bố mẹ chồng Pháp tắm sông, làm vườn, tráng bánh xèo hút hàng triệu lượt xem trên mạng xã hội.
Ông Francois, 64 tuổi, và bà Martine, 63 tuổi, sang thăm gia đình con dâu Võ Vy từ đầu tháng 2. Đây là lần thứ hai họ sang Việt Nam sau đám cưới của con trai Jason Cavaillé và chị Vy năm 2024. Lần đó chỉ ở lại hai ngày, ông bà thấy tiếc nuối vì chưa kịp tìm hiểu phong tục địa phương nên đầu năm 2026 họ quyết định ở khoảng một tuần.
Đến Đồng Tháp ngày 28 Tết, ông Francois thấy cảnh tượng người dân của mọi gia đình cùng dọn dẹp nhà cửa, quét vôi, xịt nước tường rào từ sáng đến tối. “Tôi cảm thấy như lạc vào ngày hội dọn nhà. Ai gặp tôi cũng cười chào dù chưa từng quen biết”, ông kể.
Francois và bà Martine xắn tay vào làm cùng gia đình thông gia. Ông Võ Trần Tiến kể hai bên chỉ có thể giao tiếp bằng cử chỉ nhưng ông làm gì Francois cũng làm theo, từ cuốc đất vườn cho đến phụ sơn cổng. Trong khi đó, bà Martine quét sân, vào bếp nấu nướng và cùng tôi bày trái cây lên mâm cúng.
Ngày hôm sau, bà Martine bắt đầu cuộc sống miền Tây bằng việc theo bà thông gia Phạm Thị Nga đi chợ quê lúc sáng sớm, mua hoa chưng Tết và học đổ bánh xèo. “Dọn dẹp nhà cửa, đi phà sang sông thăm họ hàng giúp chúng tôi quan sát được truyền thống đoàn viên sau một năm làm việc của người dân ở đây”, bà Martine cho biết.
Do nhà mẹ đẻ chị Vy không đủ phòng, vợ chồng ông Francois thuê khách sạn gần đó nghỉ ngơi vào ban đêm. Ban ngày, họ dành toàn bộ thời gian sinh hoạt ở nhà thông gia.
Mỗi sáng, ông Francois cùng ông Tiến uống cà phê. Thực đơn bữa cơm không có món Âu, thay bằng rau luộc chấm nước tương, thịt kho hột vịt và trái cây. Ông Francois kể: “Tôi ăn trái cây kèm cơm nguội theo cách của người địa phương. Mùi vị rất lạ, bùi và mát”.
Buổi chiều, vợ chồng ông được gia đình chở đi dạo xóm bằng xe máy. Người dân địa phương thường mời ông vào nhà uống trà. “Tại Pháp, hàng xóm thường giữ khoảng cách không gian riêng. Thật thú vị là ở đây các gia đình đều biết nhau”, ông nói. Trong hai tháng, ngoài giờ làm vườn, hai ông thông gia duy trì thói quen tắm sông, hát karaoke, bắc võng nghỉ trưa và dạy nhau ngoại ngữ.
Hết mấy ngày Tết, ông Francois quyết định hoãn kế hoạch về Pháp để ở lại miền Tây vì “quá thích cuộc sống ở đây”.
Chị Vy cho biết trước đó thường gửi video sinh hoạt ở quê qua nhóm chat để thông báo tình hình với gia đình chồng. Dù vậy, chị vẫn bất ngờ trong ngày hội ngộ bố chồng đã ôm bố mẹ đẻ và khóc. Thời gian ở Việt Nam, bố mẹ hai bên cùng làm việc nhà, vườn tược và thăm hỏi xóm giềng. “Hành động đó thu hẹp rào cản văn hóa. Tôi ghi nhận việc bố mẹ chồng bỏ thời gian tìm hiểu về nơi tôi sinh ra”, chị Vy nói.
Cuối tháng 4, vợ chồng ông Francois phải trở về Pháp. Hôm chia tay, hai gia đình đều khóc. Để vơi nỗi nhớ, ông Tiến tập sử dụng điện thoại để nhắn tin bằng tiếng Pháp qua công cụ dịch thuật cho ông Francois.
Hiện tại, ông Francois đang lên kế hoạch để quay lại Việt Nam và tính đến việc sống luân phiên giữa hai nước trong tương lai. “Con trai và con dâu cũng sống và làm việc ở Việt Nam. Đồng Tháp giờ là nơi có một gia đình đang chờ đợi tôi trở về”, ông nói.
Có người nhắn tin thêm lần nữa hỏi thẳng cho rõ ràng, có người chọn im luôn cho nhẹ đầu.
Dương Nhật (25 tuổi, TP.HCM) nói khi nhắn tin mà chưa được phản hồi, thay vì suy nghĩ tiêu cực thì hãy dành thời gian đó làm việc khác như xem phim, học bài hoặc xử cho xong đống việc.
“Chưa trả lời không đồng nghĩa với việc bị phớt lờ. Làm sao để biết lý do người khác không trả lời? Đơn giản nhất là hãy hỏi thẳng”, Nhật nói.
Anh chia sẻ bản thân từng là người rất ngại đặt câu hỏi trong công việc, tình cảm và cuộc sống, thường tự suy đoán tiêu cực và tự xử lý mọi thứ.
Sau một khoảng thời gian thay đổi, anh dần trở nên cởi mở và chủ động hơn.
“Muốn biết thì hãy hỏi, muốn có thì hãy xin, nhiều khi bạn sẽ nhận được câu trả lời rõ ràng hơn mình nghĩ”, Nhật chia sẻ.
Bảo Ngọc (22 tuổi, TP.HCM) hiểu cảm giác chờ tin nhắn mãi không được trả lời, cũng như việc đôi khi người khác quá bận nên không thể trả lời liền.
“Có những lúc mình gần như không cầm được điện thoại khi đi làm, nên dù muốn trả lời tin nhắn ngay cũng không làm được”, cô nói.
Mỹ Ngân (23 tuổi, TP.HCM) nói khi người khác không trả lời tin nhắn, cô cũng chả suy nghĩ quá nhiều.
“Có thể họ bận, cũng có thể là chưa quan trọng để trả lời, hoặc nhiều lý do khác nữa. Mình cũng từng như vậy với người khác nên hiểu mà", Ngân nói.
Ngân cho rằng thay vì cố suy diễn hay chờ đợi, cứ để mọi chuyện tự nhiên trôi qua là được.
Ngọc Trang (26 tuổi, TP.HCM) nói nhắn tin mà người ta không trả lời, không nhất thiết phải bận tâm là họ đang bận hay cố tình im lặng. Quan trọng là mình còn muốn quan tâm nữa hay không thôi.
Trang nói cũng không cần phải nhắn hỏi kiểu “sao không trả lời?”, vì điều đó đôi khi không cần thiết và có thể khiến cả hai bên đều khó xử. Người ta muốn nhắn lại thì đã nhắn rồi.
Còn Huyền Linh (24 tuổi, TP.HCM) nói thẳng không có chuyện bận quá không trả lời được, mà đôi khi đơn giản là do mình không đủ ưu tiên trong mắt người ta hoặc công việc, tin nhắn chưa đủ quan trọng để trả lời ngay.
“Với người mình không thích, mình cũng từng như vậy nên mình hiểu. Còn nếu thật sự thích ai đó, người ta sẽ khác liền", Linh nói.
Theo Linh, thay vì ngồi chờ dài cổ hay suy diễn nhiều, tốt hơn là mặc kệ và tìm người thật sự trân trọng mình. Còn nếu tin nhắn quan trọng quá, thì gọi điện luôn cho khỏi chờ đợi.
Tại Östermalm, khu dân cư đắt đỏ của thủ đô Stockholm, những chiếc du thuyền đỗ sát bến cảng. Trên đại lộ Strandvägen, các cửa hàng thời trang cao cấp nằm xen lẫn những bất động sản giá trị cao. Dù vậy, người dân hiếm khi bàn tán về tài khoản hay mức lương.
Lola Akinmade Åkerström, người viết sách về văn hóa Bắc Âu, cho biết tại Thụy Điển, tiền bạc là chủ đề nhạy cảm. "Việc khoe khoang sự giàu có hay hỏi về mức lương bị xem là cấm kỵ. Nhiều người thấy thoải mái hơn khi nói về đời sống cá nhân thay vì tài chính", bà nói.
Điều này xuất phát từ Jantelagen (Luật Jante) - khái niệm từ cuốn tiểu thuyết xuất bản năm 1933 của nhà văn Aksel Sandemose. Quy tắc này quy định không ai nên nghĩ rằng mình đặc biệt hoặc giỏi hơn người khác. Tư tưởng này đã tồn tại nhiều thế kỷ trong các cộng đồng nông thôn Bắc Âu để duy trì sự bình đẳng.
Nếu Jantelagen là "bộ luật" ứng xử với cộng đồng, thì Lagom chính là kim chỉ nam cho đời sống cá nhân của người dân Thụy Điển. Lagom có nghĩa là "chỉ vừa đủ". Triết lý này hướng đến sự cân bằng: làm việc vừa đủ, tiêu dùng vừa đủ. Việc phô trương vật chất bị coi là phá vỡ sự khiêm tốn của Jantelagen và sự vừa vặn của Lagom.
Sự kín tiếng của người Thụy Điển dễ khiến du khách lầm tưởng về sự thịnh vượng của họ. Theo dữ liệu từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) năm 2024, GDP bình quân đầu người của Thụy Điển đạt 57.125 USD. Quốc gia này đứng thứ 4 toàn cầu về Chỉ số Hạnh phúc Thế giới.
Người Thụy Điển không cần siêu xe để chứng minh sự thành công bởi phúc lợi xã hội, y tế và giáo dục của họ vốn đã ở mức cao. Quốc gia Bắc Âu này còn được ví như "Thung lũng Silicon của châu Âu" với mật độ tỷ phú cao kỷ lục.
Thống kê từ Forbes cho thấy quốc gia 10 triệu dân này có hơn 40 tỷ phú USD. Trung bình cứ một triệu dân Thụy Điển có khoảng 4 tỷ phú, cao gấp đôi tỷ lệ của Mỹ. Các tập đoàn như IKEA, H&M, Spotify hay Skype đều khởi nguồn từ đây. Dù vậy, các nhà sáng lập và giới tỷ phú Thụy Điển vẫn tự đi siêu thị, đạp xe đi làm và mặc đồ không in logo. Họ coi việc phô diễn tài sản là thiếu tinh tế.
Tuy nhiên, trong thời đại mạng xã hội, quy tắc này bắt đầu thay đổi. Nicole Falciani, một người hoạt động trên mạng xã hội tại Stockholm, thường công khai thu nhập từ các chiến dịch quảng cáo. "Nếu bạn làm việc và đạt được kết quả, bạn có quyền tự hào về nó", Falciani cho biết. Cô nói Jantelagen đang kìm hãm sự sáng tạo và ngăn cản các cuộc thảo luận cởi mở về tài chính.
Phó giáo sư Cornelius Cappelen tại Đại học Bergen cho biết mạng xã hội đã biến việc phô diễn lối sống thành một giá trị mới, đối chọi với truyền thống. Dù vậy, đối với phần lớn người dân, sự khiêm tốn vẫn là trụ cột xã hội.
Natalia Irribara, người Chile sống tại Stockholm, cho biết ở quê hương cô, thành công luôn đi kèm sự phô trương. "Ở đây, sự khiêm tốn khiến giá trị vật chất trở nên nhẹ nhàng hơn. Bạn không cảm thấy bị áp lực phải chạy theo người khác", cô nói.
Hành trình Đỏ lần thứ XIV do Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương và Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia vận động hiến máu tình nguyện chủ trì, phối hợp với Công ty cổ phần VTVCorp, các trung tâm truyền máu, ban chỉ đạo vận động hiến máu tình nguyện - Hội Chữ thập đỏ 32 tỉnh, thành tổ chức.
Chương trình sẽ diễn ra trong tháng 6 và tháng 7 năm nay, dự kiến chính thức khai mạc toàn quốc tại TP.HCM vào ngày 9 đến 12-6.
Hành trình Đỏ năm nay đặt mục tiêu tiếp nhận 120.000 đơn vị máu (25.000 đơn vị máu tại các ngày hội chính, và 95.000 đơn vị máu tại các ngày hưởng ứng).
PGS.TS Nguyễn Hà Thanh, Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương, Trưởng ban tổ chức Hành trình Đỏ - chia sẻ hơn một thập kỷ qua, Hành trình Đỏ đã tiếp nhận trên hơn 1 triệu đơn vị máu, góp phần thay đổi nhận thức của hàng triệu người dân về hiến máu tình nguyện, từng bước khắc phục tình trạng khan hiếm máu vào dịp hè.
"Đây là cơ hội để các trung tâm truyền máu và ngành y tế địa phương nâng cao năng lực tổ chức, phối hợp hiệu quả các chương trình hiến máu quy mô lớn… Đặc biệt chương trình đã khơi dậy mạnh mẽ tinh thần nhân ái, tình nghĩa đồng bào, tiếp nối và lan tỏa truyền thống tương thân tương ái tốt đẹp của dân tộc Việt Nam chúng ta", ông Thanh bày tỏ.
Ông Thanh nói thêm Hành trình Đỏ còn góp phần tăng cường công tác điều phối máu giữa các địa phương, xây dựng và đào tạo lực lượng tình nguyện viên tại chỗ, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động hiến máu trong cộng đồng.
Đại diện đơn vị sẽ đăng cai lễ khai mạc toàn quốc, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ TP.HCM Nguyễn Minh Nhựt cho biết sau sáp nhập có 168 phường, xã, đặc khu, việc vận động hiến máu gặp một số khó khăn, nhưng TP.HCM vẫn quyết tâm tổ chức tốt lễ khai mạc và ngày hội hiến máu sắp tới.
