Theo Hãng tin AFP, ngày 21-4 giờ Mỹ (sáng 22-4 giờ Việt Nam), Tổng thống Donald Trump đã thông báo gia hạn lệnh ngừng bắn của nước này với Iran nhằm tạo thêm thời gian cho đàm phán. Tuy nhiên, ông khẳng định sẽ duy trì phỏng tỏa các cảng của Iran.
“Dựa trên thực tế là Chính phủ Iran đang bị rạn nứt nghiêm trọng – điều không nằm ngoài dự đoán, và theo đề nghị của Thống soái Asim Munir cùng Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, chúng tôi đã được yêu cầu tạm hoãn cuộc tấn công vào Iran cho đến khi các nhà lãnh đạo và đại diện của họ có thể đưa ra một đề xuất thống nhất.
Vì vậy, tôi đã chỉ đạo quân đội của chúng ta tiếp tục duy trì phong tỏa và, về mọi mặt khác, luôn ở trong trạng thái sẵn sàng hành động. Theo đó, tôi sẽ gia hạn lệnh ngừng bắn cho đến khi đề xuất của phía Iran được trình lên và các cuộc thảo luận được hoàn tất, theo bất kỳ kết quả nào”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Diễn biến này diễn ra không lâu trước thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Mỹ và Iran dự kiến kết thúc vào 6h50 sáng 22-4 (giờ Việt Nam).
Ngay sau thông báo về việc gia hạn ngừng bắn, Nhà Trắng cho biết Phó tổng thống JD Vance sẽ không đến Pakistan tham dự vòng đàm phán thứ hai như dự kiến.
“Trong bối cảnh bài đăng của Tổng thống Trump xác nhận Mỹ đang chờ đợi đề xuất từ phía Iran, chuyến đi tới Pakistan sẽ không diễn ra hôm nay. Mọi thông tin cập nhật thêm về các cuộc gặp trực tiếp sẽ được Nhà Trắng công bố”, một quan chức Nhà Trắng cho biết trong một tuyên bố, theo Đài CNN.
Trước thông báo của Mỹ, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei cho biết quyết định cuối cùng về việc Iran có tham gia đàm phán hay không vẫn chưa được đưa ra, đồng thời cáo buộc Washington có “hành vi mâu thuẫn và các hành động không thể chấp nhận”.
Iran cũng cảnh báo sẽ tấn công các cơ sở sản xuất dầu của các nước láng giềng vùng Vịnh nếu lãnh thổ của họ bị sử dụng để tấn công Iran sau khi lệnh ngừng bắn hết hiệu lực.
Theo Hãng tin Reuters, sau thông báo của ông Trump, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif – quốc gia trung gian trong đàm phán Mỹ – Iran – bày tỏ cảm ơn nhà lãnh đạo Mỹ vì đã chấp nhận đề nghị gia hạn ngừng bắn với Iran mà Islamabad đã đưa ra, nhằm tạo điều kiện cho tiến trình ngoại giao.
“Tôi chân thành hy vọng rằng cả hai bên sẽ tiếp tục tuân thủ lệnh ngừng bắn và có thể đạt được một ‘thỏa thuận hòa bình’ toàn diện trong vòng đàm phán thứ hai dự kiến diễn ra tại Islamabad, để chấm dứt vĩnh viễn cuộc xung đột”, ông Sharif viết một bài đăng trên X.
Theo Đài Al Jazeera của Qatar, ông Mahdi Mohammadi – cố vấn Chủ tịch Quốc hội Iran – cho rằng việc ông Trump gia hạn ngừng bắn là để “câu giờ cho một đòn tấn công bất ngờ”.
“Bên thua cuộc không thể áp đặt điều kiện. Việc tiếp tục bao vây không khác gì ném bom và phải được đáp trả bằng hành động quân sự. Hơn nữa, việc ông Trump gia hạn ngừng bắn chắc chắn là một mưu đồ nhằm câu giờ cho một cuộc tấn công bất ngờ. Đã đến lúc Iran giành thế chủ động”, ông Mohammadi viết trên mạng xã hội.
"Tin xấu là chúng tôi chưa đạt được thỏa thuận. Tôi nghĩ đó là tin xấu đối với Iran nhiều hơn là với Mỹ. Vì vậy, chúng tôi sẽ quay lại Mỹ mà không có thỏa thuận nào", Phó tổng thống Mỹ JD Vance nói trong cuộc họp báo tại thủ đô Islamabad của Pakistan rạng sáng nay.
Ông Vance cho biết Mỹ đã nêu rõ các lằn ranh đỏ, những điều sẵn sàng nhượng bộ và những điều không thể nhượng bộ. "Chúng tôi đã nói rõ điều đó hết mức có thể, nhưng họ đã chọn không chấp nhận các điều khoản do Mỹ đưa ra", ông nói.
Phó tổng thống Vance cũng gửi lời cảm ơn chủ nhà Pakistan, ca ngợi nước này đã nỗ lực rất nhiều và cố gắng giúp Mỹ - Iran thu hẹp khoảng cách. Ông khẳng định Pakistan không có lỗi nếu xuất hiện thiếu sót trong quá trình đàm phán, thêm rằng Mỹ - Iran đã thảo luận được 21 giờ, trao đổi thực chất và coi đó là tin tốt.
Phái đoàn Iran chưa bình luận về thông tin này.
Nhà Trắng trước đó nói phái đoàn Mỹ và Iran đàm phán từ ngày 11/4 tới rạng sáng 12/4. Truyền thông Iran cũng xác nhận hai bên ngừng đàm phán trong vài giờ trước bình minh, đồng thời cáo buộc Mỹ đưa ra "những yêu cầu quá đáng" về eo biển Hormuz.
Rạng sáng 12/4, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei thông báo rằng hai phái đoàn tiếp tục đàm phán, bất chấp vẫn còn tồn tại những khác biệt.
"Trong 24 giờ qua, các cuộc thảo luận đã được tiến hành trên nhiều khía cạnh của những chủ đề đàm phán chính, trong đó có eo biển Hormuz, vấn đề hạt nhân, bồi thường chiến tranh, dỡ bỏ lệnh trừng phạt và chấm dứt hoàn toàn chiến dịch chống lại Iran cũng như trong khu vực", ông cho hay.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran nói rằng thành công của các cuộc đàm phán phụ thuộc vào "sự nghiêm túc và thiện chí của đối phương, kiềm chế các yêu cầu quá đáng và bất hợp pháp, cũng như chấp nhận các quyền và lợi ích hợp pháp của Iran".
Một quan chức Pakistan nhận định đàm phán "tiến triển theo đúng hướng", đánh giá các cuộc thảo luận diễn ra tích cực với bầu không khí thân thiện.
Khác với thông lệ, các quan chức Mỹ và Iran gặp mặt trực tiếp cùng với giới chức Pakistan, chứ không thông qua trung gian đi lại giữa các phòng.
Pakistan nổi lên như bên trung gian quan trọng trong nỗ lực chấm dứt chiến sự đang lan rộng khắp Trung Đông. Văn phòng Thủ tướng Pakistan cho biết ông đánh giá cao cam kết đối thoại mang tính xây dựng của các bên, bày tỏ kỳ vọng các cuộc đàm phán sẽ mở đường cho hòa bình lâu dài.
Giới chức Ukraine cho biết Nga đã phóng ít nhất 160 drone vào nước này từ đêm 10/4 sang rạng sáng hôm nay, khiến 4 người thiệt mạng tại các khu vực miền đông và miền nam.
Tỉnh Odessa là một trong những nơi thiệt hại nặng, với hai người thiệt mạng, hạ tầng dân sự bị hư hại do trúng drone Nga.
Trong khi đó, giới chức Nga thông báo lực lượng Ukraine đã tập kích drone vào vùng Krasnodar, gây cháy một kho dầu, làm hư hại nhiều khu chung cư.
Tại phần lãnh thổ thuộc tỉnh Donetsk do Nga kiểm soát, giới chức cho biết 2 người thiệt mạng do drone Ukraine tập kích.
Đợt tập kích drone giữa hai bên nhằm vào nhau diễn ra chỉ vài giờ trước khi lệnh ngừng bắn dịp lễ Phục sinh có hiệu lực.
Điện Kremlin trước đó thông báo Tổng thống Putin phê duyệt lệnh ngừng bắn từ 16h ngày 11/4 (20h giờ Hà Nội) đến hết ngày 12/4, kéo dài tổng cộng 32 giờ, nhân dịp lễ Phục sinh của Chính thống giáo. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Kiev nhiều lần khẳng định sẵn sàng ngừng bắn dịp này.
Tuy nhiên, nhiều người hoài nghi về khả năng hai bên duy trì lệnh ngừng bắn. Nga và Ukraine từng đạt được các lệnh ngừng bắn có thời hạn ngắn và mang tính hạn chế, song đều nhanh chóng cáo buộc đối phương vi phạm thỏa thuận.
Lệnh ngừng bắn được công bố khi quân đội Ukraine gần đây đẩy lùi lực lượng Nga ở mặt trận đông nam, trong khi tốc độ tiến quân của Moskva chậm lại kể từ cuối năm 2025, theo thống kê Viện nghiên cứu Chiến tranh (ISW), trụ sở tại Mỹ.
Ngoài các cuộc phản công của Ukraine, một nguyên nhân khác khiến đà tiến của Nga chậm lại là do bị chặn truy cập vào hệ thống Internet vệ tinh Starlink, cũng như Moskva cấm mạng xã hội Telegram, theo giới quan sát. Đây là những công cụ thường xuyên được binh sĩ Nga sử dụng cho mục đích liên lạc, đặc biệt là phối hợp tấn công bằng drone.
Dù vậy, ISW nhận định Ukraine đang gặp bất lợi tại mặt trận Donetsk, cụ thể là khu vực gần hai thành phố chiến lược Kramatorsk và Sloviansk. Việc Ukraine rút quân khỏi hai đô thị này là một trong những điều kiện mà Nga đưa ra để đạt thỏa thuận hòa bình, trong khi Tổng thống Zelensky đã bác bỏ khả năng nhượng đất và nỗ lực đàm phán đang rơi vào thế bế tắc.
Theo AFP, Nga hiện kiểm soát khu vực tương đương hơn 19% diện tích Ukraine trước năm 2014.
Reuters ngày 23.4 dẫn nhiều nguồn thạo tin cho biết Mỹ đã bắt đầu sử dụng công nghệ chống UAV của Ukraine tại căn cứ ở Ả Rập Xê Út, qua đó ngầm xác nhận những lỗ hổng phòng thủ của Mỹ trước các cuộc tấn công bằng UAV từ Iran.
Công nghệ được sử dụng là hệ thống Sky Map, một nền tảng chỉ huy điều khiển giúp phát hiện UAV tấn công từ xa, theo dõi mục tiêu, điều khiển UAV đánh chặn để phản công.
Các chuyên gia quân sự Ukraine được cho là đã trực tiếp đến căn cứ Prince Sultan để huấn luyện binh sĩ Mỹ sử dụng hệ thống này. Các đợt tấn công của Iran tại căn cứ đã làm ít nhất một quân nhân thiệt mạng và nhiều máy bay, tòa nhà bị phá hủy.
Sky Map đã được Ukraine dùng rộng rãi trong xung đột với Nga, đặc biệt để đối phó với UAV Shahed do Iran phát triển.
Reuters cho biết quân đội Mỹ cũng đã sử dụng UAV đánh chặn Merops của công ty Project Eagle tại căn cứ Prince Sultan nhưng chưa đạt sự tin cậy. Trong một cuộc thử nghiệm vào tháng này, UAV Merops bị mất kiểm soát và đâm xuống khu nhà vệ sinh của căn cứ.
Bên cạnh đó, căn cứ còn được bảo vệ bằng một số hệ thống chống tên lửa và UAV khác như nền tảng chỉ huy và kiểm soát FAAF của Northrop Grumman, UAV đánh chặn Coyote của RTX. UAV này được cho là có giá 100.000 - 125.000 USD mỗi chiếc, đắt hơn nhiều so với các mẫu UAV Iran thường sử dụng.
Giới chuyên gia nhận định rằng việc sử dụng hệ thống của Ukraine cho thấy mạng lưới phòng không của Mỹ đã bộc lộ điểm yếu và chưa được giải quyết. Bên cạnh đó, việc này cũng cho thấy chính quyền Tổng thống Donald Trump đã thay đổi thái độ, sau khi nhà lãnh đạo nói không cần sự giúp đỡ của Ukraine vì công nghệ UAV của Mỹ là số 1. "Chúng tôi không cần sự giúp đỡ của họ trong việc phòng thủ UAV", ông Trump nói với Fox News vào ngày 6.3.
Các bên liên quan chưa bình luận về thông tin của Reuters.
