Giải trình cuối phiên chất vấn về tình hình kinh tế – xã hội sáng 21.4 tại Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn nhấn mạnh “mục tiêu tăng trưởng 2 con số vô cùng thách thức nhưng là con đường tất yếu để chúng ta hoàn thành mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2045 trở thành nước phát triển có thu nhập cao”.
Ông Ngô Văn Tuấn cũng dẫn lại một báo cáo, từ năm 1946 đến nay chỉ có 13 quốc gia thực hiện thành công việc tăng trưởng liên tục 2 con số trên 10 năm để bứt phá từ quốc gia nghèo thành nước phát triển.
“Trong suốt thời kỳ đổi mới, Việt Nam mới chỉ có 2 năm tăng trưởng trên 9% và chưa bao giờ đạt mức 2 con số. Tuy nhiên, bám sát các nghị quyết của Đảng và Kết luận 18 của Trung ương, Chính phủ đã chỉ ra 59 chỉ tiêu ngành và 92 nhiệm vụ cụ thể cho năm 2026 với quyết tâm thực hiện quyết liệt, hiệu quả để đạt được mục tiêu tăng trưởng 2 con số”, Bộ trưởng Tuấn nhấn mạnh.
Trong quý 1/2026, kinh tế đã có những phát triển khởi sắc với mức tăng trưởng đạt trên 7%, xuất khẩu tăng 19% và giải ngân đầu tư công tăng 1,2%.
Tuy nhiên, thách thức từ quý 2 trở đi rất lớn do biến động giá dầu và xung đột quốc tế. Theo đánh giá của chuyên gia, cứ 10% giá dầu tăng sẽ khiến tăng trưởng giảm 0,4% và gây áp lực lên lạm phát.
Để đạt được mục tiêu tăng trưởng trên 10% cho cả năm nay, các quý còn lại phải đạt mức tăng từ 10% đến 11%. Bộ Tài chính sẽ tham mưu Chính phủ rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng cho từng địa phương, bộ, ngành và doanh nghiệp phù hợp với điều kiện mới. Đồng thời, phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ để đảm bảo vừa cung cấp đủ vốn cho nền kinh tế vừa ổn định vĩ mô.
Chính sách tài khóa sẽ tập trung hoàn thiện hệ thống thuế để thu đúng, thu đủ, kịp thời, đồng thời tạo điều kiện tối đa cho doanh nghiệp phát triển, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ hiện chiếm 96% số lượng và đóng góp trên 50% GDP.
Về giải ngân đầu tư công, Chính phủ sẽ chủ trì hội nghị toàn quốc để đôn đốc tiến độ đạt hướng độ cho năm 2026. Một giải pháp quan trọng khác là tập trung giải quyết các dự án tồn đọng về đất đai và các nguồn lực khác. Theo một thống kê chưa đầy đủ, chúng ta đang tồn đọng khoảng 200.000 ha đất và tương đương 3,3 triệu tỉ đồng. Nếu so với kế hoạch đầu tư công của năm 2026 là 1,1 triệu tỉ đồng, thì con số này gấp 3 lần đầu tư công.
Bộ trưởng Tài chính cũng đề nghị Quốc hội tăng cường giám sát để tháo gỡ được điểm nghẽn này, đây sẽ là nguồn lực và động lực tăng trưởng cực kỳ to lớn.
Ngay trong kỳ họp này, Chính phủ cũng trình sửa đổi 4 luật thuế gồm thuế Thu nhập cá nhân, Thu nhập doanh nghiệp, Giá trị gia tăng và Tiêu thụ đặc biệt để thúc đẩy sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Có giải pháp để người dân an tâm “gửi vốn” Về nhu cầu vốn giai đoạn 2026 – 2030, tổng nhu cầu vốn phải tăng 2,2 lần so với giai đoạn trước, riêng ngân sách Trung ương tăng 3,4 lần và thu hút FDI phải tăng 1,7 lần.
Tuy nhiên, ông Ngô Văn Tuấn cũng thừa nhận vấn đề nhiều đại biểu nêu là “hiệu quả đầu tư là rất quan trọng”. Nếu không cải thiện được chỉ số ICOR (hiện ở mức 6,4), để đạt tăng trưởng 2 con số thì tổng đầu tư xã hội phải lên tới 70% GDP.
Do đó, mục tiêu là phải đưa ICOR về mức thấp hơn thông qua các giải pháp từ chuẩn bị đầu tư. Dù theo ông, ICOR của Việt Nam vẫn là mức rất cao so với cùng thời kỳ của một số nước để tăng tốc tăng trưởng GDP đầu người từ 5.000 USD/người lên 10.000 USD/người (như Trung Quốc là 2,7; Nhật Bản là 3,2, Hàn Quốc là 3). Lãnh đạo Bộ Tài chính cũng nêu giải pháp từ chuẩn bị đầu tư đến lựa chọn danh mục đến kiểm tra, giám sát, đầu tư cuốn chiếu… phải hiệu quả
Đề cập đến thị trường vốn, theo ông Tuấn, chúng ta đang phụ thuộc quá lớn vào thị trường tiền tệ (vốn ngắn hạn ngân hàng). Định hướng tới đây là phải phát triển thị trường vốn dài hạn thông qua kênh trái phiếu và cổ phiếu.
“Khi thị trường chứng khoán được nâng hạng từ cận biên lên mới nổi, chúng ta sẽ có cơ hội thu hút nguồn lực rất lớn. Để thị trường vốn phát triển bền vững, cần cải cách từ thể chế, hạ tầng đến việc hình thành các định chế đầu tư chuyên nghiệp giúp nhà đầu tư nhỏ lẻ an tâm gửi vốn”, Bộ trưởng Tài chính nêu và cho hay thị trường trái phiếu Chính phủ đang có nhiều khởi sắc.
Khi hình thành được các tổ chức tài chính trung gian chuyên nghiệp, kiểm soát dòng tiền và hiệu quả đầu tư thu hồi được vốn, người dân từ bà nội trợ sẽ tự tin hơn khi tham gia thị trường, giống như mô hình tại các nước phát triển.
Bộ Công an vừa công bố dự thảo hồ sơ chính sách dự án bộ luật Hình sự (sửa đổi), đề xuất nhiều tội danh mới, hành vi để lấy ý kiến. Thời gian lấy ý kiến từ 17.4 - 7.5.
Theo Bộ Công an bộ luật Hình sự năm 2015 đã mở rộng phạm vi chịu trách nhiệm hình sự về các tội phạm về chức vụ đối với cả khu vực tư nhân (tham ô, nhận hối lộ và môi giới hối lộ).
Tuy nhiên, phạm vi này còn hẹp, chưa phù hợp với thực tiễn đấu tranh với tội phạm về chức vụ trong khu vực ngoài nhà nước, nhất là hành vi lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản, thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng…
Cơ quan soạn thảo cũng cho rằng, việc quy định hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là chất hỗ trợ chế biến thực phẩm và dụng cụ bao gói, chứa đựng thực phẩm như hiện tại chưa điều chỉnh được hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là chất hỗ trợ chế biến thực phẩm và dụng cụ bao gói, chứa đựng thực phẩm.
Trong khi đó, tình trạng sản xuất, buôn bán chất hỗ trợ chế biến thực phẩm, bao bì giả đang diễn ra phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ gây hại rất cao đối với sức khỏe con người.
Một hạn chế khác là bộ luật Hình sự chưa có tội danh độc lập, trực tiếp về hành vi vi phạm quy định về định giá, kiểm toán, kiểm định, giám định gây hậu quả nghiêm trọng.
Ở các vụ án về kinh tế, tham nhũng vừa qua, chủ thể của các hành vi trên chỉ bị xử lý về tội danh khác (vi phạm quy định đấu thầu, quản lý, sử dụng tài sản nhà nước…) với vai trò đồng phạm, giúp sức. Điều này là chưa bảo đảm tính công bằng, giảm tính răn đe, phòng ngừa đối với hành vi.
Hay như tình trạng các chấp hành viên thi hành án dân sự thực hiện sai quy định hoặc thực hiện không đầy đủ quy định gây thiệt hại nghiêm trọng về tài sản, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân. Song hiện nay chưa có chế tài xử lý hình sự, gây bức xúc cho quần chúng nhân dân, xâm phạm đến an ninh, trật tự.
Vẫn theo Bộ Công an, có tình trạng một số đối tượng mua bán "bào thai" - thời điểm đứa trẻ đang được mang thai. Nếu áp dụng tội danh mua bán người, hoặc mua bán người dưới 16 tuổi, hoặc mua bán, chiếm đoạt mô hoặc bộ phận cơ thể người đều không phù hợp.
Vì thế, cần bổ sung cơ sở pháp lý để xử lý hành vi này, tránh bỏ lọt tội phạm, bảo đảm cơ sở pháp lý để bảo vệ quyền con người.
Cũng liên quan đến hành vi mua bán người dưới 16 tuổi, Bộ Công an nhận định cần nâng giới hạn lên 18 tuổi để phù hợp với quy định của luật Phòng, chống mua bán người và Nghị định thư về ngăn ngừa, phòng, chống và trừng trị việc buôn bán người, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em.
Cơ quan soạn thảo còn đề xuất bổ sung quy định xử lý với nhiều hành vi liên quan đến cướp trên biển cả, phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt và hành vi tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt, khai thác thủy sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài, đưa người di cư trái phép… để nội luật hóa các điều ước quốc tế, khuyến nghị của các tổ chức quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
Cùng đó là bổ sung một số quy định để đảm bảo cơ sở pháp lý cho công tác phòng ngừa và đấu tranh với tội phạm trong lĩnh vực công nghệ thông tin, mạng viễn thông như: gián điệp mạng, chiến tranh mạng, khủng bố mạng, xâm phạm, phá hủy hệ thống thông tin quan trọng về an ninh quốc gia…
Ngoài ra còn có lạm dụng tình dục trẻ em (quay các bộ phận nhạy cảm, chat sex…); "lừa đảo qua sàn giao dịch ảo", "thao túng dữ liệu mạng xã hội để trục lợi", "phát tán deepfake", "rửa tiền bằng tiền điện tử"; thu thập, sử dụng, khai thác, chuyển nhượng, xử lý dữ liệu cá nhân trái quy định của pháp luật; lập trình và sử dụng phần mềm trí tuệ nhân tạo để thực hiện tội phạm...
Tại hội nghị Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội với lãnh đạo Tổ đảng Đoàn đại biểu Quốc hội các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương sáng 5.4, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết kỳ họp thứ nhất sẽ xem xét, quyết định nhiều nội dung rất quan trọng.
Trong đó, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định công tác tổ chức nhân sự cấp cao của bộ máy nhà nước, xem xét thông qua 8 dự án luật, 1 nghị quyết quy phạm pháp luật, đồng thời quyết định các kế hoạch lớn của quốc gia về phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng - an ninh, tài chính quốc gia, đầu tư công, vay trả nợ công trong giai đoạn 5 năm tới.
Thông tin trước kỳ họp, Tổng thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh nhấn mạnh kỳ họp thứ nhất được xác định là dấu mốc đặc biệt quan trọng, không chỉ mở đầu nhiệm kỳ mà còn đặt nền tảng cho toàn bộ hoạt động của Quốc hội trong 5 năm tới. Trọng tâm lớn nhất của kỳ họp là kiện toàn tổ chức bộ máy nhà nước, bảo đảm vận hành thông suốt, hiệu lực và hiệu quả ngay từ đầu nhiệm kỳ.
Dự kiến trong 2,5 ngày làm việc đầu tiên, Quốc hội sẽ bầu và phê chuẩn 39 lãnh đạo cấp cao; bầu Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Quốc hội, Phó chủ tịch nước, Chánh án TAND tối cao, Viện trưởng Viện KSND tối cao. Đồng thời, quyết định cơ cấu số lượng thành viên Chính phủ; phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm Thẩm phán TAND tối cao; phê chuẩn việc bổ nhiệm Phó thủ tướng Chính phủ, bộ trưởng và các thành viên khác của Chính phủ; phê chuẩn danh sách Phó chủ tịch và các Ủy viên Hội đồng Quốc phòng và An ninh... Sau khi được Quốc hội bầu, Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Quốc hội, Chánh án TAND tối cao sẽ làm lễ tuyên thệ trước Quốc hội.
Theo Phó chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Văn Hiển, điểm mới và khác biệt của kỳ họp đầu tiên khóa XVI so với các khóa trước, là diễn ra sớm hơn, nhằm giúp bộ máy nhà nước vận hành liên tục, kịp thời ngay sau khi ổn định nhân sự.
Các khóa trước, kỳ họp thứ nhất chủ yếu tập trung kiện toàn bộ máy nhân sự, còn kỳ này sẽ kiện toàn toàn diện các chức năng: ổn định bộ máy nhân sự, công tác lập pháp, quyết định các vấn đề quan trọng về kinh tế - xã hội, tài chính và thực hiện giám sát tối cao. Đồng thời, Quốc hội cũng chú trọng đẩy mạnh chuyển đổi số, hầu hết các khâu đều sử dụng tài liệu điện tử, không dùng bản giấy.
Bên cạnh đó, nhiều vấn đề dân sinh cấp bách mà cử tri đang đặc biệt quan tâm như việc làm, giá nhà, an toàn thực phẩm và giá vàng sẽ được đưa vào chương trình nghị sự. Quốc hội dự kiến thông qua các Nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm (2026 - 2030), Kế hoạch tài chính quốc gia, Kế hoạch vay và trả nợ công, Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030…
Theo bà Phạm Thị Hồng Yến, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, đây là những quyết sách đặc biệt quan trọng, cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XIV và Kết luận Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV về kế hoạch phát triển kinh tế, tạo cơ sở pháp lý để phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng GDP bình quân từ 10% trở lên; hướng tới mục tiêu trở thành nước đang phát triển, có công nghiệp hiện đại, thu nhập cao, thuộc nhóm 30 nền kinh tế có quy mô GDP hàng đầu thế giới. Các nghị quyết này cũng là căn cứ để Quốc hội thực hiện giám sát tối cao trong suốt giai đoạn 2026 - 2030.
Trong bối cảnh thế giới đầu năm 2026 biến động khó lường, Quốc hội sẽ đồng hành cùng Chính phủ xây dựng các kịch bản tác động tăng trưởng, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô và an sinh xã hội kèm theo các đánh giá giữa kỳ để kịp thời điều chỉnh mục tiêu khi có biến động lớn. Đồng thời, triển khai đồng bộ các giải pháp đột phá. Năm 2026 sẽ tổng rà soát toàn bộ hệ thống pháp luật, sửa đổi luật Đất đai và các quy hoạch để đảm bảo tính thống nhất, áp dụng toàn quốc các cơ chế đặc thù đã có hiệu quả tại địa phương…
Ngày 16.4, TAND TP.Hà Nội mở phiên tòa xét xử bị cáo Phan Đình Quân (52 tuổi, cựu cán bộ hải quan) và Uông Thị Hoa (48 tuổi, trú tại xã Ô Diên, Hà Nội) cùng về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Nhóm này bị cáo buộc chiếm đoạt tiền thông qua phi vụ lừa "chạy án" cho một tổng giám đốc.
Theo hồ sơ vụ án, ông Lê Văn Quang, Tổng giám đốc Công ty Phú Minh Vina, bị Công an TP.Hà Nội khởi tố bị can, bắt tạm giam để điều tra các sai phạm liên quan quản lý chất thải nguy hại và mua bán hóa đơn.
Trong thời gian ông Quang bị tạm giam tại Trại tạm giam số 1, vợ ông này lo lắng nên tìm đến Uông Thị Hoa để nhờ giúp chồng được tại ngoại.
Hoa giới thiệu với vợ ông Quang rằng có bạn là Phan Đình Quân công tác tại Chi cục Điều tra chống buôn lậu Cục Hải quan có thể giúp được.
Qua trao đổi, Quân nói việc xin tại ngoại "rất khó, tốn kém", yêu cầu bà đưa trước tiền để "giải quyết công việc".
Vài ngày sau cuộc gặp trên, vợ ông Quang mang 5 tỉ đồng đựng trong túi có tên một ngân hàng đến khu vực Trại tạm giam số 1. Tại đây, người phụ nữ đưa chiếc túi đựng 5 tỉ lên xe ô tô Lexus 570 của Hoa.
Hoa nói sẽ đổi tiền Việt sang tiền USD cho đủ 200.000 USD. Do đó, vợ ông Quang đã đưa thêm khoảng 200 triệu đồng, nhưng không nhớ nơi đưa và ngày đưa.
Nhận tiền, Hoa đưa cho Quân để "chạy" tại ngoại cho ông Quang. Sau đó, Quân ký vào đơn cùng với bố đẻ của ông Quang, về việc bảo lãnh để xin tại ngoại cho bị can.
Ít ngày sau, Quân tiếp tục gọi vợ ông Quang, thông báo đã "đặt cọc" toàn bộ số tiền 200.000 USD nhờ người "chạy" tại ngoại. Tuy nhiên, chi phí tăng lên 600.000 USD vì phải nhờ "một nhóm người" nhưng không nói rõ là ai.
Thấy số tiền quá lớn, vợ ông Quang từ chối, yêu cầu Quân trả lại tiền. Quân cho biết "đã bỏ tiền ra đi nhờ một số người nên chưa thu hồi được".
Từ thời điểm này, Quân tìm cách né tránh, dần cắt liên lạc. Vợ ông Quang nhiều lần đòi tiền không được nên làm đơn tố cáo.
Kết quả điều tra xác định sau khi nhận tiền, Quân có tìm hiểu một số mối quan hệ để xin tại ngoại cho ông Quang nhưng không được, nên giữ lại tiền.
Cựu cán bộ hải quan sau đó đã nhờ một người đàn ông (không rõ thân nhân, lai lịch) đi xe máy đến trả lại 150.000 USD, tương đương gần 3,94 tỉ đồng, cho vợ ông Quang.
Quá trình thẩm vấn tại tòa, hội đồng xét xử nhận thấy có một số tình tiết chưa thể làm rõ, vì thế quyết định hoãn phiên xét xử.