Nếu như trước đây, Cruise Control gần như chỉ xuất hiện trên ô tô, thì nay công nghệ này đang dần “phổ cập” trên xe hai bánh. Từ mô tô phân khối lớn phục vụ touring, Cruise Control hiện đã được tích hợp trên nhiều dòng xe máy điện phổ thông, chẳng hạn như trên xe Yadea hay Dat Bike.
Không thể phủ nhận, sự xuất hiện của tính năng này mở ra trải nghiệm lái mới mẻ và sự tiện lợi cho người dùng. Tuy nhiên, thực tế hiện nay không ít người vẫn chưa biết tới Cruise Control, tính năng này hoạt động ra sao và có thực sự cần thiết trong mọi tình huống?
Về bản chất, Cruise Control là tính năng hỗ trợ, cho phép xe duy trì một tốc độ ổn định mà không cần người lái giữ tay ga liên tục. Khi đạt đến vận tốc mong muốn, người dùng chỉ cần kích hoạt tính năng, hệ thống điều khiển sẽ “ghi nhớ” tốc độ này và tự động điều chỉnh công suất động cơ để giữ ổn định. Trên xe máy điện, việc này được thực hiện thông qua bộ điều khiển điện tử trung tâm, vốn có khả năng phản hồi nhanh và chính xác hơn so với cơ cấu cơ khí trên xe động cơ đốt trong.
Nguyên lý vận hành của Cruise Control nhìn chung cũng khá đơn giản nhưng hiệu quả. Sau khi được kích hoạt, hệ thống liên tục theo dõi tốc độ thực tế của xe thông qua cảm biến. Nếu xe có xu hướng chậm lại do lực cản hoặc độ dốc, bộ điều khiển sẽ tăng công suất để bù vào. Ngược lại, khi xe có dấu hiệu vượt quá tốc độ cài đặt, hệ thống sẽ giảm công suất. Nhờ đó, xe duy trì trạng thái vận hành ổn định mà không cần sự can thiệp liên tục từ người lái.
Nguyên lý hoạt động của hệ thống Cruise Control nhìn chung khá đơn giản, nhưng hiệu quả mang lại khó phủ nhận
ẢNH: YAMAHA, DAT BIKE
Điểm đáng chú ý, Cruise Control không phải tính năng “tự lái” như nhiều người lầm tưởng. Người điều khiển vẫn phải kiểm soát hoàn toàn tay lái, phanh và tình huống giao thông. Trên thực tế, hệ thống này được thiết kế để tự ngắt ngay khi người lái tác động vào phanh hoặc vặn lại tay ga. Điều này đảm bảo tính an toàn, đồng thời giúp người dùng nhanh chóng lấy lại quyền kiểm soát trong các tình huống bất ngờ.
Xét về lợi ích, Cruise Control mang lại trải nghiệm thoải mái hơn rõ rệt, đặc biệt khi di chuyển đường dài. Việc không phải giữ ga liên tục giúp giảm tình trạng mỏi cổ tay, nhất là với những hành trình kéo dài hàng chục km. Bên cạnh đó, khả năng duy trì tốc độ ổn định còn giúp xe vận hành mượt mà hơn, hạn chế tình trạng tăng – giảm ga đột ngột, từ đó góp phần tối ưu mức tiêu hao năng lượng trên xe điện.
Tuy nhiên, không phải lúc nào Cruise Control cũng phát huy hiệu quả. Thực tế cho thấy tính năng này phù hợp nhất khi di chuyển trên các tuyến đường thẳng, ít phương tiện, chẳng hạn như quốc lộ hoặc đường vành đai. Trong những điều kiện này, việc giữ tốc độ ổn định không chỉ giúp người lái thoải mái hơn mà còn nâng cao hiệu quả vận hành của xe.
Ngược lại, trong môi trường giao thông đô thị đông đúc, Cruise Control gần như không có nhiều “đất diễn”. Việc phải liên tục xử lý tình huống, tăng giảm tốc độ, tránh chướng ngại vật khiến người lái cần kiểm soát tay ga chủ động hơn. Nếu lạm dụng ga tự động trong bối cảnh này, phản xạ có thể bị chậm đi, tiềm ẩn rủi ro mất an toàn.
Một yếu tố khác cần lưu ý là Cruise Control thường chỉ hoạt động trong một dải tốc độ nhất định, tùy theo thiết kế của từng dòng xe. Điều này đồng nghĩa với việc người dùng không thể kích hoạt tính năng ở tốc độ quá thấp hoặc trong những điều kiện vận hành không phù hợp. Nói cách khác, đây là một công cụ hỗ trợ tiện nghi, nhưng có giới hạn rõ ràng và cần được sử dụng đúng hoàn cảnh.
Theo Trạm cảnh sát giao thông Quảng Xương thuộc Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Thanh Hóa, đơn vị vừa tiếp nhận phản ánh của người dân và mạng xã hội về việc một người điều khiển ô tô 7 chỗ có hành vi gắn biển kiểm soát không đúng với chứng nhận đăng ký xe, vi phạm quy định về vượt xe.
Kết quả xác minh của cảnh sát giao thông Thanh Hóa cho thấy vào lúc 17h07 ngày 5-4, xe ô tô 7 chỗ ngồi này lưu thông trên tuyến đường Nguyễn Trãi, đoạn gần nút giao Hạc Thành - Phan Bội Châu.
Trong khi tham gia giao thông, người điều khiển ô tô là anh T.T.M., 34 tuổi, trú tại phường Quảng Phú, tỉnh Thanh Hóa, đã có hành vi vượt xe không đúng quy định.
Chiếc xe ô tô này được anh M. mượn của chị L.T.T., 35 tuổi, trú tại phường Hạc Thành, nhưng lại gắn biển kiểm soát không đúng với chứng nhận đăng ký xe.
Căn cứ hành vi vi phạm, lực lượng cảnh sát giao thông đã lập biên bản vi phạm hành chính đối với anh M. về các lỗi: điều khiển xe gắn biển kiểm soát không đúng với chứng nhận đăng ký và vượt xe trong trường hợp không được vượt, tổng mức xử phạt là 28 triệu đồng, tạm giữ phương tiện 7 ngày, trừ 10 điểm trên giấy phép lái xe.
Đối với chị T. là chủ phương tiện bị xử phạt 23 triệu đồng, do giao xe cho người tham gia giao thông khi gắn biển số không đúng quy định.
Tại Ấn Độ, một tình huống liên quan đến xe điện đang thu hút sự chú ý. Chủ xe bị xử phạt vì không xuất trình được giấy chứng nhận kiểm soát ô nhiễm (PUC) - loại giấy tờ vốn không bắt buộc đối với xe điện.
Sự việc xảy ra tại thành phố Nagaur, bang Rajasthan. Theo thông tin lan truyền trên mạng xã hội, một cảnh sát đã dừng kiểm tra một chiếc Tata Tiago EV. Trong quá trình kiểm tra giấy tờ, cảnh sát phát hiện tài xế không có chứng nhận PUC và lập tức ra quyết định xử phạt 1.500 rupee (hơn 420.000 đồng).
Chủ xe đã phản đối quyết định này, cho rằng xe điện không phát thải nên không cần giấy chứng nhận PUC. Tuy nhiên, lập luận này không được chấp nhận và mức phạt vẫn được áp dụng.
Trước đó, chiếc xe bị dừng lại do lắp thêm tấm che nắng trên kính cửa - một phụ kiện không đúng quy định. Lỗi này khiến tài xế bị phạt 200 rupee (57.000 đồng). Tuy nhiên, tranh cãi nảy sinh khi cảnh sát tiếp tục xử phạt thêm lỗi liên quan đến giấy chứng nhận kiểm soát ô nhiễm.
Theo một số nguồn tin, trong lúc tranh luận về việc tháo bỏ tấm che nắng, việc lập biên bản lỗi PUC có thể đã được thực hiện một cách “nhầm lẫn”. Hiện vụ việc đang được cơ quan chức năng xem xét lại.
Tại Ấn Độ, xe điện được miễn yêu cầu kiểm tra PUC do không có khí thải gây ô nhiễm. Bộ Giao thông vận tải nước này cũng đã khẳng định các phương tiện chạy bằng pin không cần thực hiện kiểm tra PUC định kỳ, vốn chỉ áp dụng cho xe chạy xăng và dầu.
Sự việc một lần nữa làm dấy lên tranh luận về việc thực thi quy định giao thông và mức độ hiểu biết về xe điện trong bối cảnh loại xe này đang ngày càng phổ biến.
Một start-up tại bang California (Mỹ) vừa đưa vào vận hành trạm sạc xe điện đặc biệt khi không cần kết nối lưới điện quốc gia, mà vẫn hoạt động liên tục cả ngày lẫn đêm nhờ năng lượng tái tạo.
Trạm sạc do PowerStation Charging phát triển, đặt tại lối ra Rasor Road trên tuyến cao tốc liên bang I-15 (Baker, California). Điểm đáng chú ý là toàn bộ hệ thống vận hành dựa trên 1.080 tấm pin mặt trời, cung cấp công suất tối đa 640kW cho một bộ pin lưu trữ dung lượng 3,4MWh.
Nhờ đó, trạm có thể duy trì hoạt động 24/7, kể cả khi không có ánh nắng mặt trời. Một YouTuber Scott Allison đã trực tiếp trải nghiệm sạc chiếc Kia EV9 tại đây và ghi lại toàn bộ quá trình.
Hiện tại trạm có 4 cổng sạc nhanh chuẩn CCS1 với tổng công suất chia sẻ 360kW. Trong thời gian tới, PowerStation dự kiến bổ sung 6 cổng chuẩn NACS, đồng thời nâng tổng công suất lên 600kW.
Cơ chế phân bổ điện năng tại trạm cũng linh hoạt: Nếu chỉ có một xe sạc, xe đó sẽ nhận toàn bộ công suất; nếu nhiều xe cùng sạc, công suất sẽ được chia đều.
Không chỉ dừng ở hạ tầng sạc, đơn vị vận hành còn lên kế hoạch xây dựng một khu tiện ích ngầm rộng khoảng 743m², bao gồm phòng chờ và nhà vệ sinh, nhằm nâng cao trải nghiệm cho người dùng.
Đáng chú ý, người dùng không cần tải ứng dụng hay đăng ký tài khoản để sử dụng dịch vụ. Việc sạc hiện được miễn phí hoàn toàn đến hết ngày 31-5-2026. Sau thời điểm này, giá sạc dự kiến dao động từ 0,30 - 0,45 USD (8.000 - 12.000 đồng)/kWh, tùy thuộc nhu cầu và điều kiện ánh sáng.
Theo PowerStation, đây mới chỉ là bước khởi đầu. Công ty đang lên kế hoạch xây dựng thêm 3 trạm sạc tương tự. Một trạm thứ hai trên tuyến I-15 dự kiến khai trương trong năm nay gần Barstow, trong khi hai trạm khác trên I-10 và I-8 sẽ đi vào hoạt động vào năm 2027.
Mô hình trạm sạc sử dụng năng lượng tái tạo kết hợp hệ thống pin lưu trữ đang trở thành xu hướng tại Mỹ. Trước đó, Tesla cũng đã vận hành một trạm Supercharger quy mô lớn tại Lost Hills (California), sử dụng hoàn toàn bằng năng lượng mặt trời.
Trạm này có công suất điện mặt trời lên tới 11MW, kết hợp với 10 bộ pin Megapack có tổng dung lượng 39MWh, đủ khả năng sạc cùng lúc tới 164 xe điện, đồng thời cung cấp mái che cho khu vực đỗ xe.
