Theo South China Morning Post ngày 20-4, nghiên cứu về ăng ten “giấy” do nhóm Yang Wendong tại Đại học Công nghệ Liêu Ninh (TP Cẩm Châu, tỉnh Liêu Ninh, Trung Quốc) thực hiện.
Mục tiêu của nhóm là phát triển một giải pháp ăng ten có chi phí sản xuất thấp, phục vụ các hệ thống liên lạc 5G được triển khai trên các tàu chiến.
Trong thiết kế, ăng ten được xây dựng theo công nghệ MIMO (đa đầu vào – đa đầu ra), một cấu hình được sử dụng trong các hệ thống thông tin 5G.
Điểm đáng chú ý của nghiên cứu nằm ở vật liệu chế tạo. Nhóm nghiên cứu sử dụng giấy ảnh bóng thương mại, có độ dày dưới 0,3mm, làm lớp nền cho ăng ten. Vật liệu này được lựa chọn để thay thế cho các nền vi sóng truyền thống thường có chi phí sản xuất cao hơn.
Trên bề mặt giấy, lớp dẫn điện được tạo ra bằng cách in mực chứa đồng. Phương pháp này cho phép hình thành cấu trúc dẫn điện cần thiết cho hoạt động của ăng ten.
Trong các hệ thống 5G, việc triển khai thường đòi hỏi số lượng lớn ăng ten, khiến chi phí trở thành một trong những thách thức chính.
Theo nhóm nghiên cứu, việc sử dụng vật liệu này giúp giảm hơn 95% chi phí vật liệu so với các nền vi sóng truyền thống. Ngoài ra vật liệu giấy được sử dụng có khả năng phân hủy sinh học.
Một số lực lượng hải quân đang nghiên cứu việc tích hợp công nghệ 5G vào hoạt động. Trong đó, Mỹ triển khai các chương trình mạng không dây với chi phí rất lớn.
Cụ thể, Hải quân Mỹ đã ký hợp đồng trị giá 99 triệu USD với Công ty Booz Allen Hamilton để cung cấp kết nối cho khoảng 140 tàu. Chi phí phát triển một thiết bị đầu cuối riêng lẻ có thể vượt 6 triệu USD.
Trong khi đó, một dự án của China Unicom vào năm 2023 đã triển khai phủ sóng 5G trong nhà cho ba tàu, với tổng chi phí khoảng 57.000 nhân dân tệ (tương đương khoảng 8.360 USD), tức khoảng 19.000 nhân dân tệ (khoảng 2.700 USD) mỗi tàu, chưa bao gồm thuế.
Sạc qua đêm là một chủ đề gây tranh cãi trong cộng đồng công nghệ. Trong khi smartphone hiện an toàn hơn nhờ các tính năng tối ưu hóa sạc pin, mọi thứ phức tạp hơn với pin dự phòng. Đặc biệt, với dung lượng lớn hơn, pin dự phòng tiềm ẩn nhiều rủi ro khi sạc lâu.
Pin dự phòng thường sử dụng lithium-ion hoặc lithium-polymer. Khi sạc quá mức mà không có biện pháp bảo vệ, hóa chất bên trong có thể trở nên không ổn định, dẫn đến hiện tượng quá nhiệt - vốn là nguyên nhân chính khiến pin lithium có thể bốc cháy.
Ngoài ra, các yếu tố như hư hỏng vật lý, tiếp xúc với nhiệt độ cao và cáp không tương thích cũng có thể làm tăng nguy cơ. Việc sạc pin trên giường hoặc dưới gối có thể trở nên nguy hiểm, vì nhiệt không có chỗ thoát ra. Một sự cố gần đây tại Los Angeles (Mỹ) đã ghi nhận một phóng viên bị bỏng hóa chất do bộ sạc di động phát nổ khi đang sạc trên giường.
Mặc dù không phải tất cả pin dự phòng đều có nguy cơ phát nổ, việc sạc quá mức vẫn có thể làm giảm tuổi thọ của pin. Nhiều pin dự phòng hiện đại được trang bị hệ thống quản lý pin tự động ngừng sạc khi đạt 100%. Tuy nhiên, với những pin dự phòng có dung lượng lên đến 25.000 mAh, chúng vẫn có khả năng tỏa nhiệt cao hơn so với smartphone.
Theo blog của UGREEN, với những tiến bộ trong công nghệ hiện nay, việc sạc pin dự phòng qua đêm có thể an toàn. Trong khi đó, hướng dẫn từ Ambrane cũng cho biết hầu hết pin dự phòng hiện đại đều có biện pháp bảo vệ nhằm giúp việc sạc qua đêm thỉnh thoảng "nói chung là an toàn". Tuy nhiên, Anker lại khuyến cáo nên tránh hoàn toàn việc sạc qua đêm.
Các chuyên gia khuyến cáo người dùng cần đặc biệt cẩn thận với các pin dự phòng cũ hoặc giá rẻ, vì chúng có thể thiếu chứng nhận an toàn và dễ gây hại cho thiết bị. Trước khi sử dụng, hãy chú ý đến các dấu hiệu cảnh báo như phồng lên, mùi lạ hoặc quá nóng, đồng thời ngừng sử dụng ngay nếu phát hiện bất kỳ dấu hiệu mất an toàn nào.
Tóm lại, việc sạc pin dự phòng qua đêm có thể an toàn nếu người dùng sử dụng sản phẩm chất lượng và chú ý đến các dấu hiệu cảnh báo.
19h ngày 6/4 (6h ngày 7/4 theo giờ Hà Nội), tàu Orion đưa phi hành đoàn Artemis II tới gần Mặt Trăng nhất khi chỉ cách 6.545 km. Tại thời điểm này, tàu di chuyển với tốc độ khoảng 97.950 km/h so với Trái Đất, nhưng chỉ 5.052 km/h so với Mặt Trăng.
Hai phút sau, tàu tiếp tục bay xa Trái Đất nhất, cách 406.771 km, lập kỷ lục mới cho chuyến bay vũ trụ có người lái. Cột mốc đưa phi hành đoàn đến vị trí cách hành tinh xanh xa hơn 6.616 km so với nhiệm vụ Apollo 13 năm 1970.
Ở khoảng cách này, Mặt Trăng xuất hiện trước mắt phi hành đoàn Artemis II với kích thước tương đương quả bóng rổ đặt cách một cánh tay. Họ cũng là những người đầu tiên nhìn thấy một số khu vực ở phía xa Mặt Trăng (phía luôn bị khuất khi nhìn từ Trái Đất) bằng mắt thường.
Trước đó, 13h56 ngày 6/4 (0h56 ngày 7/4 giờ Hà Nội), Artemis II cũng phá kỷ lục về quãng đường xa nhất mà con người từng bay khỏi Trái Đất, với 400.171 km, do Apollo 13 thiết lập năm 1970. "Khi vượt qua khoảng cách xa nhất mà con người từng rời khỏi Trái Đất, chúng tôi muốn tôn vinh kỳ tích và nỗ lực phi thường của người tiền nhiệm trong lĩnh vực thám hiểm không gian", Jeremy Hansen từ Cơ quan Vũ trụ Canada (CSA), thành viên phi hành đoàn Artemis II, chia sẻ.
"Chúng tôi sẽ tiếp tục hành trình tiến xa hơn nữa vào không gian trước khi được Mẹ Trái Đất kéo trở lại với tất cả những gì thân yêu. Nhưng điều quan trọng nhất là chúng tôi chọn khoảnh khắc này để thách thức thế hệ hiện tại và thế hệ tiếp theo, đảm bảo kỷ lục mới sẽ không tồn tại lâu", ông nói thêm.
Tàu Orion rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) đưa bốn phi hành gia bay tới Mặt Trăng, trở thành sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA).
Nhiệm vụ Artemis II đánh dấu hàng loạt cột mốc trong ngành hàng không vũ trụ. Ví dụ, phi hành gia da màu, người phụ nữ, người không phải công dân Mỹ đầu tiên, phi hành gia lớn tuổi nhất đến Mặt Trăng. Bên cạnh đó, đây là chuyến bay có người lái đầu tiên của tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) và tàu Orion. Rất nhiều công nghệ trên tàu cũng lần đầu được thử nghiệm ngoài không gian như Hệ thống Liên lạc Quang học Orion Artemis II, sử dụng tia laser để gửi và nhận dữ liệu từ Trái Đất. Ngoài ra, tàu cũng trang bị nhà vệ sinh hoạt động đầy đủ đầu tiên trong chuyến bay tới Mặt Trăng.
Viện Đổi mới Vệ tinh siêu nhỏ thuộc Viện hàn lâm Khoa học Trung Quốc (IAMCAS), đơn vị phát triển tàu, cho biết chuyến bay đã xác nhận những công nghệ then chốt cho các vụ phóng tương lai, đồng thời thúc đẩy chương trình không gian thương mại của nước này. "Tàu vũ trụ chở hàng Khinh Châu sẽ tiếp tục được cải tiến và tối ưu hóa, hướng tới xây dựng cầu nối đáng tin cậy cho việc vận chuyển hàng hóa giữa không gian và mặt đất", IAMCAS hôm 16/4 cho biết.
Nguyên mẫu Khinh Châu đang bay trên quỹ đạo cao 600 km, triển khai thành công hai vệ tinh nhỏ, đồng thời tiến hành thử nghiệm tiếp cận và rút lui với một trong số chúng. Một số thử nghiệm công nghệ quan trọng khác gồm in kim loại 3D trên quỹ đạo, sản xuất năng lượng khép kín bằng phương pháp điện phân nước và công nghệ pin nhiên liệu, vận hành thiết bị trị liệu được thiết kế để duy trì sức khỏe xương trong môi trường không trọng lực.
Con tàu cũng sử dụng một thiết bị bám dính để thử nghiệm quy trình bắt giữ và kéo các "mục tiêu không hợp tác" như vệ tinh đã ngừng hoạt động hoặc mảnh tên lửa, mở đường cho hoạt động dọn rác vũ trụ. Có hàng triệu mảnh rác với khối lượng lên đến hàng nghìn tấn trôi nổi trên quỹ đạo Trái Đất thấp, gây nguy cơ va chạm với phương tiện đang hoạt động.
Tháng 11 năm ngoái, tàu Thần Châu 20 của Trung Quốc bị một mảnh vỡ nhỏ đâm trúng khi đang neo đậu trên trạm Thiên Cung, dẫn đến cửa sổ bị nứt và làm chậm chuyến trở về của phi hành đoàn ba người. Họ được chuyển sang tàu Thần Châu 21 để hạ cánh an toàn vài ngày sau, trong khi tàu Thần Châu 20 trở về trong trạng thái không người lái.
Khinh Châu cùng hai vệ tinh nhỏ bay lên không gian từ Trung tâm Phóng vệ tinh Tửu Tuyền, tây bắc Trung Quốc, bằng tên lửa đẩy Kinetica-2 ngày 30/3. Đây là tàu đơn module, nhỏ và nhẹ hơn Thiên Châu, loại tàu đang vận chuyển hàng hóa cho trạm vũ trụ Thiên Cung của Trung Quốc.
Khinh Châu nặng 4,2 tấn, mang theo tải trọng thí nghiệm khoa học một tấn, gồm hơn 20 bộ thiết bị thí nghiệm, dự kiến hoạt động trên quỹ đạo ba năm. Ngoài chở hàng cho trạm Thiên Cung, tàu cũng có thể hoạt động như một nền tảng thử nghiệm cho các vật liệu và công nghệ vũ trụ.