Không còn là “phim cho trẻ em”, hoạt hình ngày nay chinh phục khán giả mọi lứa tuổi bằng ký ức, cảm xúc và những câu chuyện mang tính phổ quát. Ở thời điểm hiện tại, thể loại này đã đủ sức cạnh tranh sòng phẳng với mọi dòng phim khác.
Trong thời gian dài, phim hoạt hình thường bị xem là “vùng an toàn” dành cho trẻ nhỏ. Tuy nhiên thực tế tại phòng vé toàn cầu cho thấy điều ngược lại: Hoạt hình đã trở thành một trong những động lực tăng trưởng mạnh nhất của điện ảnh.
Tại Nhật Bản, Thanh gươm diệt quỷ: Vô hạn thành (Demon Slayer: Infinity Castle) khép lại hành trình chiếu rạp nội địa với hơn 400 tỉ yen, đồng thời đạt tổng doanh thu toàn cầu hơn 1.179 tỉ yen.
Đây là anime (phim hoạt hình Nhật Bản) có doanh thu cao nhất mọi thời đại và nằm trong nhóm phim ăn khách nhất thế giới năm 2025.
Thành công này cho thấy anime đã vượt khỏi biên giới quốc gia để trở thành một “ngôn ngữ kể chuyện toàn cầu”.
Những câu chuyện về tình thân, mất mát hay hành trình trưởng thành của Tanjiro không còn giới hạn ở văn hóa bản địa mà có thể chạm đến khán giả ở hàng trăm quốc gia.
Nếu Thanh gươm diệt quỷ đại diện cho sức mạnh của nội dung, thì Doraemon: Tân Nobita và lâu đài dưới đáy biển lại cho thấy vai trò đặc biệt của ký ức. Phần phim thứ 45 của Doraemon giữ vị trí số 1 phòng vé Nhật trong nhiều tuần, tiến gần mốc 4 tỉ yen. Thành công của phim không nằm ở yếu tố đột phá mà ở khả năng kết nối các thế hệ.
Những khán giả từng xem bản phim năm 1983 nay đã trở thành cha mẹ. Họ đưa con đến rạp không chỉ để xem phim, mà còn để chia sẻ một phần tuổi thơ của mình. Những khoảnh khắc cùng cười, cùng xúc động trong rạp chiếu trở thành một dạng ký ức mới, được tạo nên từ chính ký ức cũ. Không ít phụ huynh chia sẻ họ đã rơi nước mắt khi xem phim cùng con. Sự lan tỏa cảm xúc này là điều mà không chiến dịch marketing nào có thể thay thế.
Trước đây thành công của một bộ phim hoạt hình thường được đo bằng doanh thu thì giờ đây hoạt hình còn tiến xa hơn thế: trở thành một phần của đời sống văn hóa.
Sau chiến thắng tại Oscar, K-pop Demon Hunters (chiếu trên Netflix) nhanh chóng tiếp tục tạo hiệu ứng khi hợp tác với McDonald’s, đưa các yếu tố văn hóa Hàn Quốc vào thực đơn toàn cầu.
Những combo lấy cảm hứng từ phim – từ ramen đến sốt cay – không chỉ là chiến dịch quảng bá mà còn là một hình thức “xuất khẩu văn hóa”. Đằng sau đó là những câu chuyện cá nhân với ký ức nghệ sĩ về gia đình, về tuổi thơ, về những bữa ăn bình dân gắn kết.
Điều này cho thấy hoạt hình không chỉ còn là một trải nghiệm xem mà đã trở thành một phần của đời sống, nơi khán giả có thể “chạm” vào câu chuyện theo nhiều cách khác nhau.
Sức nóng của hoạt hình còn thể hiện rõ qua cuộc cạnh tranh giữa các thương hiệu lớn. Thám tử lừng danh Conan Movie 29: Thiên thần sa ngã trên xa lộ thu hút hơn 2,3 triệu lượt khán giả chỉ trong 3 ngày đầu, đạt doanh thu 3,5 tỉ yen – kỷ lục mới của loạt phim.
Thành tích này cho thấy hoạt hình hoàn toàn có thể tạo hiệu ứng “bom tấn” ngay từ ngày đầu, điều trước đây thường chỉ thấy ở phim người đóng.
Tại Trung Quốc, Na Tra 2 vượt mốc 2 tỉ USD, trở thành phim hoạt hình có doanh thu cao nhất mọi thời đại.
Đây không chỉ là thành công thương mại mà còn là minh chứng cho sức mạnh của những câu chuyện mang bản sắc văn hóa.
Trong khi đó Hollywood tiếp tục khai thác lợi thế thương hiệu với các dự án như Zootopia 2, nối tiếp thành công của Inside Out 2 hay các phim chuyển thể từ game như The Super Mario Galaxy Movie.
Điểm chung của các tác phẩm này là sự kết hợp giữa thế giới quen thuộc và câu chuyện mới, giữa giải trí và chiều sâu cảm xúc – yếu tố giúp chúng tiếp cận được nhiều khán giả khác nhau.
Những kỷ lục liên tiếp bị phá vỡ cho thấy hoạt hình đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ chưa từng có, nơi mỗi tác phẩm đều phải đủ mạnh để trở thành một sự kiện văn hóa mang tính toàn cầu. Quan trọng hơn, đây không còn là một thể loại đơn lẻ mà đã trở thành một hệ sinh thái kinh tế – văn hóa hoàn chỉnh.
Một bộ phim hoạt hình ngày nay được xây dựng như một tài sản trí tuệ có khả năng sinh lời dài hạn. Sau giai đoạn chiếu rạp, vòng đời doanh thu tiếp tục kéo dài qua Netflix hay Disney+, bản quyền truyền hình, game và đặc biệt là sản phẩm ăn theo.
Với các tập đoàn như The Walt Disney Company, doanh thu từ đồ chơi, thời trang hay công viên giải trí thậm chí có thể vượt xa phòng vé ban đầu. Nhờ cấu trúc khai thác nhiều tầng, một bộ phim có thể tiếp tục tạo giá trị kinh tế trong suốt 12 – 24 tháng, thậm chí lâu hơn – một lợi thế mà không nhiều thể loại điện ảnh khác có được.
Nếu xu hướng này tiếp tục, rất có thể trong tương lai gần phim hoạt hình không chỉ chiếm 1/4 thị trường mà còn trở thành một trong những “trụ cột doanh thu” quan trọng nhất của điện ảnh toàn cầu.
Xuất thân trong một gia đình khó khăn, danh ca Thanh Tuyền sớm nuôi dưỡng tình yêu với cải lương và cổ nhạc từ những trải nghiệm rất đời thường. Bà cho biết, thuở nhỏ vì quá đam mê, bà thường gom góp chai lọ, ve chai để bán lấy tiền mua vé vào rạp xem hát. Không ít lần, cô bé Thanh Tuyền phải đứng chờ trước cửa, nhờ khán giả dẫn vào để được "xem ké", chỉ với mong muốn được nghe hát.
Nhớ lại quãng thời gian ấy, nữ danh ca kể: "Nhà tôi nghèo nhưng mê coi hát lắm. Má tôi cũng thích cổ nhạc nên tôi mê theo. Mỗi lần các đoàn Kim Chưởng, Thanh Hương, Hoa Sen về Đà Lạt biểu diễn, tôi lại đứng trước cửa rạp, chờ khán giả dắt vào xem ké. Đến mức người soát vé cũng ngạc nhiên vì ngày nào cũng thấy tôi xuất hiện. Tôi mê hát tới mức đó".
Gắn bó với sân khấu cải lương từ nhỏ, ngoài hát nhạc tình, bolero... bà cho biết mình cũng có thể hát cổ nhạc, song do không nắm vững nhịp nên không theo đuổi con đường này một cách chuyên nghiệp. Thời trẻ, bà đặc biệt yêu thích nghệ sĩ Thanh Hương qua vở Chén cơm chan máu, sau đó ấn tượng với giọng ca của Bạch Tuyết trong vở Suối mơ rền pháo cưới. "Lúc đó tôi chưa biết Bạch Tuyết là ai, chỉ thấy giọng hát quá hay nên nhớ mãi", giọng ca Chiều mưa biên giới chia sẻ.
Bước ngoặt lớn trong sự nghiệp đến khi Thanh Tuyền vào Sài Gòn và được nâng đỡ, lăng xê. Chỉ sau khoảng 4 tháng, tên tuổi của bà nhanh chóng phủ sóng khắp miền Nam, hình ảnh và các sản phẩm băng đĩa xuất hiện dày đặc trên thị trường. Nhìn lại giai đoạn này, giọng ca 4X bộc bạch: "Tôi may mắn vì được thầy lăng xê dữ dội nên mới nổi tiếng nhanh như vậy. Tôi nổi nhanh đến mức còn hơn cả Bạch Tuyết. Điều này tôi nói ra cũng phải xin lỗi nhưng đó là sự thật".
Không chỉ ghi dấu với sự nghiệp thăng hoa, danh ca Thanh Tuyền tâm niệm người nghệ sĩ phải toàn tâm theo đuổi nghệ thuật, đề cao tinh thần làm nghề nghiêm túc, xem đó là nguyên tắc cốt lõi. Bà cho biết, ở thời của mình, ca sĩ và khán giả hiếm khi có cơ hội gặp gỡ do lịch sinh hoạt trái ngược, từ đó hình thành tâm lý e dè, ít tiếp xúc với công chúng ở nhiều nghệ sĩ. Chỉ đến khi sang Mỹ định cư, bà mới dần thay đổi. Nữ danh ca cho biết bản thân học cách cởi mở, gần gũi hơn và luôn sẵn sàng chụp ảnh cùng khán giả. "Trước đây, khi khán giả xin chụp hình tôi thường né tránh, nhưng bây giờ tôi luôn chủ động nói sẽ xuống tận sân khấu để chụp với mọi người", giọng ca Chuyến đi về sáng chia sẻ.
Danh ca Thanh Tuyền cũng thẳng thắn trước những ý kiến cho rằng bà chỉ trở nên cởi mở khi không còn ở thời kỳ đỉnh cao nhan sắc. Bà cho rằng tình cảm của khán giả không xuất phát từ vẻ ngoài mà đến từ sự trân trọng dành cho người nghệ sĩ. Theo sao nữ, điều khiến bản thân cảm thấy hạnh phúc chính là dù thời gian trôi qua, vẫn nhận được sự yêu thương của khán giả.
Ở tuổi xế chiều, Thanh Tuyền cho biết sức khỏe không còn như trước, đầu gối yếu, việc đi lại gặp nhiều khó khăn. Dẫu vậy, bà vẫn giữ nguyên tắc không mang cảm xúc tiêu cực lên sân khấu, luôn xuất hiện với nguồn năng lượng tích cực để phục vụ khán giả. Phía sau ánh đèn rực rỡ là không ít khoảnh khắc thử thách mà người nghệ sĩ buộc phải vượt qua. Bà từng trải qua biến cố lớn khi đang biểu diễn thì nhận tin cha qua đời, nhưng vẫn tiếp tục hoàn thành tiết mục. "Hôm đó tôi đang diễn thì nghe tin cha mất. Nhưng tôi vẫn phải ra sân khấu, vẫn cười và diễn tươi tắn", bà bộc bạch.
Theo nữ danh ca, nỗi buồn là câu chuyện cá nhân, còn sân khấu là nơi thuộc về công chúng. "Khán giả không cần biết nghệ sĩ đang ra sao. Người ta chỉ muốn thấy nghệ sĩ đẹp, hát hay. Và nghệ sĩ phải làm được điều đó", Thanh Tuyền khẳng định. Nói thêm, bà cho biết khán giả đến với nghệ thuật không để chứng kiến những tổn thương riêng của người biểu diễn mà mong chờ sự chỉn chu trong hình ảnh và chất lượng giọng hát. Theo nghệ sĩ gạo cội, đó cũng chính là ranh giới giữa một người làm nghề và một nghệ sĩ đích thực, người sẵn sàng gác lại cảm xúc riêng để giữ trọn vẹn niềm vui cho khán giả.
Tối 9.4, công ty quản lý của Jun Phạm chính thức phát đi thông báo liên quan đến MV Truth or Dare. Theo đó, phía nam ca sĩ quyết định ngừng phát hành sản phẩm trên nền tảng trực tuyến kể từ 21 giờ cùng ngày.
Thông báo nêu: "Với tinh thần cầu thị và sự trân trọng tuyệt đối dành cho khán giả, ê kíp và nghệ sĩ Jun Phạm đã thống nhất chủ động gỡ bỏ MV. Quyết định này xuất phát từ mong muốn của Jun Phạm cùng ê kíp: mang đến một sản phẩm âm nhạc không chỉ đảm bảo tính sáng tạo mà còn phải nhận được sự đồng thuận và cảm xúc trọn vẹn từ công chúng".
Bên cạnh đó, đơn vị quản lý của nam ca sĩ cho biết sẽ chủ động liên hệ làm việc với Sở VH-TT TP.HCM cùng các cơ quan liên quan trong những ngày làm việc tiếp theo. "Việc chủ động ngừng phát hành MV cũng là cách chúng tôi thể hiện sự tôn trọng đối với quá trình thẩm định đang diễn ra của cơ quan quản lý. Chúng tôi trân trọng mọi luồng ý kiến và xem đây là cơ hội quý báu để tối ưu hóa sự kết nối giữa tư duy sáng tạo của nghệ sĩ và cảm xúc của khán giả trong những dự án kế tiếp", phía Jun Phạm bày tỏ.
Ngoài ra, đơn vị quản lý Jun Phạm cũng chia sẻ quan điểm nhằm làm rõ thông điệp của dự án: "MV là một thế giới được kể bằng ngôn ngữ điện ảnh, mọi bối cảnh chỉ là lớp vỏ cho những câu chuyện cảm xúc phía sau. Mỗi khung hình mang một dụng ý riêng, hướng đến cảm xúc và trải nghiệm thị giác. Chúng tôi tin nghệ thuật luôn có nhiều cách tiếp cận và diễn giải, nhưng trong mọi trường hợp, ê kíp không hướng đến việc cổ xúy hay đi ngược lại các giá trị tích cực của cộng đồng".
Trước đó, chiều 9.4, tại buổi họp báo định kỳ về tình hình kinh tế - xã hội, Sở VH-TT TP.HCM có phản hồi liên quan đến phản ánh MV Truth or Dare của ca sĩ Jun Phạm bị cho là có nhiều hình ảnh "gợi ẩn ý tình dục", đồng thời không dán nhãn phân loại độ tuổi.
Phía Sở cho biết đã nắm được sự việc. "Chúng tôi đang trong quá trình thẩm định, đánh giá, lấy ý kiến chuyên môn của Hội đồng nghệ thuật, các cơ quan chức năng, chuyên gia và sớm có kết luận chính thức để thông tin đến quý báo", Sở VH-TT TP.HCM cho hay.
Cơ quan quản lý cho biết thêm, tại Việt Nam, các video ca nhạc (MV) phát hành trên không gian mạng hiện nay chịu sự điều chỉnh của nhiều văn bản pháp luật khác nhau, từ quy định về nghệ thuật biểu diễn đến an ninh mạng và sở hữu trí tuệ. Đối với quy định về hoạt động nghệ thuật biểu diễn, Nghị định 144/2020/NĐ-CP có quy định cụ thể ở điều 3, điều 7 và điều 21. Hiện nay, việc phân loại độ tuổi cho sản phẩm âm nhạc phát hành trên các nền tảng số chưa có quy định dán nhãn phân loại độ tuổi.
Chia sẻ trên kênh iHay TV, Ngọc Sơn nhắc về người cha, một cán bộ kháng chiến tập kết, người đặt nền tảng đạo đức cho bốn anh em trong gia đình. Đáng chú ý, nam danh ca lần đầu tiết lộ hoàn cảnh ra đời ca khúc Tình cha, tác phẩm gắn liền với tên tuổi của anh.
Ngọc Sơn hồi tưởng giai đoạn sau năm 1975, khi gia đình sinh sống tại xã Tam Hải (tỉnh Quảng Nam cũ). Trong một đêm lạnh, anh ngủ cạnh cha và bất chợt tỉnh giấc khi cảm nhận được hơi ấm từ chiếc áo cha lặng lẽ đắp cho mình.
“Lúc đó tôi thức giấc, thấy cha nhường áo cho tôi giữa đêm lạnh. Tôi rất xúc động nhưng không dám nói ra, và cũng chưa từng kể lại câu chuyện này với cha khi ông còn sống”, Ngọc Sơn chia sẻ.
Khoảnh khắc này trở thành nguồn cảm hứng để anh viết nên những ca từ trong Tình cha. Nam ca sĩ cho biết lời dạy của cha về lối sống ngay thẳng, không gian dối đã ảnh hưởng sâu sắc đến cuộc đời và sự nghiệp của anh. Bên cạnh đó, anh cũng nhắc lại kỷ niệm thời nhỏ liên quan đến “quả trứng gà” nhặt được của hàng xóm nhưng mang trả lại, như một bài học về sự trung thực.
Bên cạnh câu chuyện về gia đình, mối quan hệ giữa Ngọc Sơn và em trai Ngọc Hải cũng được nhắc đến. Theo chia sẻ, trong giai đoạn đầu sự nghiệp, Ngọc Sơn từng dùng tên em trai làm bút danh cho một số sáng tác của mình, trong đó có ca khúc Giận hờn, nhằm giúp Ngọc Hải có thêm dấu ấn với công chúng.
Nam ca sĩ cho biết đây là cách anh hỗ trợ em trai trong những bước đầu hoạt động nghệ thuật. Sau này, khi mọi thứ ổn định, anh mới đính chính lại thông tin tác giả.
Về phía mình, Ngọc Hải bày tỏ sự biết ơn và tôn trọng đối với anh trai. Anh cho biết dù Ngọc Sơn có tính cách cởi mở trong đời thường, nhưng trong việc định hướng và dạy dỗ, anh lại rất nghiêm túc. Những nguyên tắc sống, trong đó có “ba điều trân quý”, luôn được gia đình duy trì, đề cao chữ Hiếu và sự gắn kết.
Ngọc Hải cũng nhắc lại kỷ niệm về người cha trong ngày anh được kết nạp Đảng, xem đó là động lực để tiếp tục nỗ lực trong công việc. Theo anh, dù hoạt động ở lĩnh vực nào, mục tiêu chung vẫn là sự cống hiến.
Ở độ tuổi trung niên, danh ca Ngọc Sơn vẫn duy trì cường độ tập luyện thể lực cao với các bộ môn như đẩy tạ, võ thuật và bóng bàn. Anh trực tiếp thực hiện phần đẩy tạ tại chỗ với mức tạ 60kg để minh chứng cho thể trạng hiện tại, đồng thời cho rằng việc rèn luyện thể thao góp phần hỗ trợ đáng kể cho kỹ thuật thanh nhạc và khả năng trình diễn trên sân khấu.
Ngoài ra, Ngọc Sơn cho biết việc rèn luyện võ thuật không nhằm mục đích thi đấu mà để nâng cao ý chí, sự nhẫn nại và tinh thần kỷ luật trong cuộc sống.
Về âm nhạc, nam danh ca cho biết anh duy trì thói quen tìm hiểu, nghiên cứu các loại hình nghệ thuật truyền thống như chèo, cải lương và dân ca ba miền nhằm làm phong phú thêm tư duy sáng tác.
