Nhớ lại những năm 1997, bà ngô Tường Vy – CEO Công ty Cổ phần Tập đoàn Xuất nhập khẩu Trái cây Chánh Thu (Chánh Thu Group) – cho biết lúc đó công ty khởi đầu chỉ là một vựa thu mua nhỏ tại Bến Tre. Ban đầu, công ty đưa các lô chôm chôm, nhãn sang Trung Quốc bằng đường tiểu ngạch, giá trị mỗi lô chỉ vài trăm triệu đồng.
Và bước ngoặt đến với công ty bà Thu là khi xuất khẩu chuyển dần sang chính ngạch, gắn liền các nghị định thư giữa hai nước. “Quy mô xuất khẩu tăng lên hàng chục lần, thậm chí gần 50 lần so với giai đoạn đầu”, bà Vy nói.
Chánh Thu hiện tăng trưởng hàng năm 30-40%, mặt hàng chủ lực là sầu riêng tươi và mít, xoài đông lạnh. Năm nay, công ty đặt mục tiêu tăng trưởng khoảng 40%, với thuận lợi là Trung Quốc vừa mở cửa thêm cho chanh, bưởi.
Nghị định thư với hai mặt hàng này vừa được Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam cùng Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) ký hôm 15/4 tại Bắc Kinh, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
“Mỗi nghị định thư được ký kết đều mở ra cơ hội lớn. Trong đó, bưởi là sản phẩm được đánh giá có tiềm năng cao tại Trung Quốc, khi đã nhận được sự quan tâm từ các hệ thống phân phối lớn ngay từ sớm”, bà Vy nhận định.
Hiện 16 loại nông sản của Việt Nam đã được xuất khẩu chính ngạch, mang về doanh thu hàng tỷ USD mỗi năm. Vào 2025, người Trung Quốc chi 5,5 tỷ USD để mua rau quả Việt. Theo ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Rau quả, mục tiêu xuất khẩu rau quả sang nước này vượt 6 tỷ USD năm nay có thể đạt được, nếu các mặt hàng chủ lực như sầu riêng, chuối, xoài tiếp tục duy trì đà tăng trưởng.
“Việc bưởi và chanh vừa ký nghị định thư xuất khẩu chính ngạch được xem là bước mở cửa quan trọng, giúp đa dạng hóa danh mục sản phẩm và tạo thêm dư địa tăng trưởng trong thời gian tới”, ông Bình nói thêm.
Không chỉ rau quả, nhiều sản phẩm khác cũng hút hàng. Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) cho biết Trung Quốc đại lục & Hong Kong là thị trường lớn nhất quý I, kim ngạch 764 triệu USD, tăng 45% so với cùng kỳ.
“Đây không chỉ là mức tăng cao nhất trong các thị trường chủ lực, mà còn là yếu tố quyết định giúp toàn ngành duy trì tăng trưởng dương”, bà Lê Hằng, Phó tổng thư ký VASEP, nêu. Theo bà, Trung Quốc tiếp tục là động lực chính giai đoạn tới.
Nhận định chung tại hội thảo đầu năm, ông Nguyễn Xuân Thành, Giảng viên cao cấp, Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, cho rằng xuất khẩu sang Trung Quốc năm nay vẫn có cơ hội tăng trưởng ở mức hai con số, khoảng trên 14%, nếu hai nước tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi cho hàng hóa của nhau.
Triển vọng này phần nào bù đắp nguy cơ suy giảm ở các thị trường khác do biến động thương mại toàn cầu và hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu 15-16%. Năm ngoái, kim ngạch sang Trung Quốc đạt 70,4 tỷ USD, tăng 14,85% so với 2024.
Thập kỷ qua, kim ngạch xuất khẩu đã tăng hơn 4 lần. Đến 2025, Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam, kim ngạch song phương đạt 256,5 tỷ USD, gấp gần 4 lần năm 2015 (66,17 tỷ USD). Việt Nam là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc trong ASEAN.
Theo Bộ Công Thương, thương mại còn nhiều dư địa tăng trưởng, nhờ các thỏa thuận song phương, cũng như FTA gồm Hiệp định Thương mại tự do ASEAN – Trung Quốc (ACFTA), Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP).
Không chỉ tích cực về thương mại, hợp tác đầu tư cũng mở rộng với tốc độ nhanh không kém. Trong 5 năm qua, vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) từ Trung Quốc tăng 3 lần (1,86 tỷ USD năm 2020 lên 5,69 tỷ USD năm 2025). Nước này thành nhà đầu tư lớn thứ hai trong năm ngoái, chiếm 14,8% vốn FDI vào Việt Nam.
Các doanh nghiệp trong ngành logistics cũng thể hiện rõ sự sôi động. Tháng 11/2024, “ông lớn” logistics toàn cầu Maersk đưa vào vận hành kho ngoại quan đầu tiên tại miền Bắc, nhằm tăng năng lực logistics tích hợp hành lang sản xuất thương mại Hà Nội – Hải Phòng, khu vực trọng điểm của doanh nghiệp điện tử và hàng tiêu dùng đến từ Trung Quốc.
“Chúng tôi đang đẩy mạnh năng lực logistics xuyên biên giới thông qua đầu tư vào hạ tầng, công nghệ và phát triển nguồn nhân lực, nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp Trung Quốc mở rộng sản xuất trong khu vực Mekong”, ông Kevin Stuart Burrell, Giám đốc Điều hành khu vực Mekong, A.P. Moller – Maersk, cho biết.
Các nhà đầu tư Trung Quốc vào Việt Nam phần lớn trong lĩnh vực sản xuất, chế biến – chế tạo và ngày càng có hàm lượng công nghệ cao. Đến nay, nhiều doanh nghiệp điện tử như Foxconn, Pegatron, Goertek, Compal hay Luxshare-ICT đã đầu tư hàng tỷ USD. Riêng Luxshare-ICT đã đầu tư hơn 1,8 tỷ USD và nhắm đến quy mô doanh số không dưới 10 tỷ USD ở Việt Nam.
Phân tích xu hướng này, các chuyên gia nhận định doanh nghiệp hoạt động tại châu Á ngày càng đẩy mạnh tái cấu trúc mạng lưới sản xuất và logistics sang các mô hình chuỗi cung ứng đa quốc gia và kết nối chặt chẽ trên toàn khu vực.
Với xu hướng này, Việt Nam nổi lên như một trong những điểm đến chiến lược nhất trong cả chuỗi giá trị khu vực lẫn toàn cầu, vượt xa vai trò đơn thuần là bổ trợ trong mô hình China+1, theo Maersk.
Lợi thế địa lý gần Trung Quốc đang thúc đẩy mô hình sản xuất song phương (dual-country production) tại Việt Nam. Đồng thời, thị trường Mekong, bao gồm Việt Nam, cũng nổi lên như trung tâm tiêu dùng mới cho hàng hóa nước này.
“Trong làn sóng chuyển dịch, quan hệ kinh tế giữa Việt Nam và Trung Quốc ngày càng mang tính chiến lược hơn”, Maersk nhận định. Công ty cũng cho rằng sự bổ trợ giữa hai nền kinh tế đang thúc đẩy phát triển các hệ sinh thái chuỗi cung ứng xuyên biên giới.
Phát biểu ở hội thảo ngày 15/4, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Sơn Đông tại Việt Nam, xác nhận Việt Nam ngày càng thu hút quan tâm của doanh nghiệp sản xuất Trung Quốc, bởi điều kiện thuận lợi để kết nối, vươn ra ASEAN và toàn cầu.
Chiều ngược lại, doanh nghiệp Việt dần tìm thấy cơ hội đầu tư bên cạnh giao thương. Tính đến 2024, đầu tư trực tiếp của Việt Nam sang Trung Quốc đại lục và Hong Kong đạt 95,6 triệu USD, với 76 dự án còn hiệu lực, theo Cục Thống kê.
Đơn cử, Trung Nguyên Legend cho biết đã có 15 nhà nhập khẩu, 300 nhà phân phối thứ cấp, 30.000 điểm bán trên kênh offline (bao gồm các đại siêu thị), hàng vạn cửa hàng trên kênh online như JD, Amazon, Taobao, Tmall, Century Mart… và trên 15 triệu người dùng cà phê G7 thường xuyên tại Trung Quốc.
“Đây cũng là cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam, không chỉ ở vai trò cung ứng nguyên liệu, mà khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị từ sản phẩm chế biến, thương hiệu đến không gian trải nghiệm”, tập đoàn này nhận định. Trung Nguyên Legend xúc tiến phát triển gần 130 quán trong năm 2026, mở đầu cho kế hoạch dài hạn 1.000 quán tại Trung Quốc.
Còn nhiều triển vọng hợp tác thương mại, đầu tư Việt Nam – Trung Quốc giai đoạn tới. Tại cuộc hội kiến Thủ tướng Lý Cường chiều 15/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam mong muốn cùng Trung Quốc xác lập tầm cao mới cho hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư và du lịch, tăng cường hợp tác thương mại cân bằng, bền vững hơn; thúc đẩy liên kết kinh tế, tạo đột phá về kết nối hạ tầng chiến lược, dành ưu tiên cao nhất cho hợp tác đường sắt, đẩy mạnh kết nối với Trung Á và châu Âu.
Lãnh đạo hai nước cũng thống nhất tạo điều kiện để Việt Nam tham gia chuỗi hoạt động “Chia sẻ thị trường lớn – Xuất khẩu Trung Quốc”, mở cửa cho hàng nông thủy sản và chăn nuôi Việt Nam, thúc đẩy hợp tác đầu tư chất lượng cao, hợp tác khoa học công nghệ, tài chính, nông nghiệp, môi trường…
Trong tuyên bố chung Việt Nam – Trung Quốc được công bố hôm 17/4, sau chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, cũng khẳng định hai nước tiếp tục làm sâu sắc quan hệ, thúc đẩy các lĩnh vực hợp tác.
Trong đó, về kinh tế, Việt – Trung nhất trí tăng cường kết nối chiến lược phát triển, thực hiện tốt Kế hoạch hợp tác cùng nhau thúc đẩy kết nối giữa khuôn khổ Hai hành lang, Một vành đai với Sáng kiến Vành đai và Con đường. Hai bên cũng thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực tài chính, các lĩnh vực công nghệ và năng lượng như AI, bán dẫn, 5G, dữ liệu lớn và liên kết lưới điện qua biên giới…
Trung Quốc hoan nghênh Việt Nam tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại và quảng bá thương hiệu tại nước này. Đồng thời, Trung Quốc cam kết tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp công nghệ số được tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và tiếp cận thị trường tỷ dân này.
Với Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam Nguyễn Thanh Bình, Trung Quốc vẫn là thị trường “bao la”. Khi láng giềng phát tín hiệu tăng mua, ông cho rằng cần nắm bắt cơ hội, tiếp cận bài bản và khôn ngoan hơn, thay vì chỉ chạy theo sản lượng.
“Doanh nghiệp phải đầu tư đúng mức để nâng giá trị gia tăng, đồng thời xây dựng chuỗi sản xuất khép kín, từ chọn giống, canh tác đến đóng gói, logistics theo hướng chuyên nghiệp”, ông khuyến nghị.
CEO Chánh Thu Ngô Tường Vy đồng quan điểm, thừa nhận thị trường Trung Quốc khắt khe dần. Các yêu cầu về chất lượng, kiểm dịch, truy xuất nguồn gốc ngày càng chặt chẽ. “Trung Quốc không còn là thị trường dễ tính. Muốn tồn tại và phát triển phải đi từ chất lượng và thích nghi với thị hiếu tiêu dùng”, bà nói.
SYE Holdings - công ty liên doanh giữa Tập đoàn Yeah1 (YEG) và Sony Music Entertainment - vừa công bố bổ nhiệm ông Nguyễn Hải Phong vào vị trí Giám đốc sáng tạo âm nhạc. Ông sẽ phụ trách định hình chiến lược âm nhạc tổng thể, kết nối các nguồn lực sẵn có trong hệ sinh thái và góp phần xây dựng định hướng phát triển dài hạn cho SYE trong giai đoạn tiếp theo.
Ông Nguyễn Hải Phong là nhạc sĩ có gần 25 năm hoạt động nghệ thuật, nổi tiếng với các bản hit như "Dòng thời gian", "Ba kể con nghe", "Bay", "Đường cong", "Taxi"... Ông còn là nhà sản xuất, giám đốc âm nhạc và giám khảo của nhiều chương trình truyền hình. Bên cạnh đó, ông còn đào tạo nhiều nghệ sĩ trẻ thành danh như Bùi Công Nam, DTAP hay Phan Mạnh Quỳnh.
Ban lãnh đạo Yeah1 cho biết điểm chung trong các sáng tác của Nguyễn Hải Phong là sự kết hợp giữa tinh thần hiện đại và yếu tố bản sắc Việt. Đây là điều được kỳ vọng tiếp tục là trục định hướng tại SYE.
Chia sẻ về vai trò mới, nhạc sĩ này cho biết mục tiêu của ông là "giải bài toán đáng để giải". Theo ông, âm nhạc Việt không thiếu những thành công, nhưng vẫn còn rời rạc. Điều thị trường cần là một chuẩn chung để giúp các sản phẩm đạt chất lượng quốc tế, đồng thời có khả năng tạo dựng bản sắc riêng, bền vững.
Hồi cuối tháng 1, Yeah1 ra mắt liên doanh SYE Holdings sau khi Sony Music rót vốn vào hệ sinh thái của họ. Công ty đồng thời giới thiệu nhóm nhạc nam mới 7 thành viên UPRIZE theo mô hình đào tạo chuẩn K-pop, cùng 4 nghệ sĩ độc lập đầu tiên gồm Hồ Đông Quan, Thái Lê Minh Hiếu, SWAN và lighT.
Sony Music Entertainment là một trong nhóm "Big 3" (3 doanh nghiệp lớn nhất) thống trị ngành công nghiệp âm nhạc toàn cầu, thuộc Tập đoàn Sony. Công ty đóng vai trò tiên phong từ việc thành lập hãng thu âm đầu tiên trên thế giới đến việc phát minh ra đĩa than phẳng. Hiện nay, Sony Music hoạt động tại hơn 100 quốc gia.
Tập đoàn Yeah1 là một trong số ít công ty truyền thông niêm yết trên sàn HoSE. Sau giai đoạn sa sút vì sự cố Youtube năm 2019, doanh nghiệp này chuyển hướng sang sản xuất chương trình truyền hình chất lượng cao, lần lượt ra mắt "Chị đẹp đạp gió rẽ sóng" và "Anh trai vượt ngàn chông gai". Họ cũng tổ chức nhiều đêm concert cho hai show này, thu hút hàng nghìn khán giả mỗi đêm.
Năm trước, YEG báo doanh thu gần 1.653 tỷ đồng, tăng hơn 61% so với năm 2024. Tuy nhiên, lợi nhuận sau thuế lại giảm gần 35% về còn hơn 80 tỷ đồng. Ban lãnh đạo cho biết nguyên nhân chủ yếu là biên lợi nhuận từ mảng quảng cáo sụt giảm, công ty ưu tiên nguồn vốn để đầu tư vào việc hoàn thiện hệ sinh thái giải trí, đặc biệt là ứng dụng xem nội dung thu phí. Ngoài ra, các dự án concert quy mô lớn đóng góp doanh thu đáng kể nhưng lại tốn chi phí đầu tư cao, từ đó tác động tới lợi nhuận.
Năm nay, Yeah1 đặt mục tiêu doanh thu hợp nhất 1.650 tỷ đồng, giảm 0,2% so với năm trước. Công ty sẽ tập trung cải thiện lợi nhuận, đặt kế hoạch lãi sau thuế 105 tỷ đồng, tăng 36%. Động lực đến từ việc triển khai mùa mới của show "Anh trai vượt ngàn chông gai" và "Gia đình Haha", quản lý nhóm nhạc và các nghệ sĩ độc lập.
Thu nhập lãi thuần năm qua ghi nhận giảm 4,7%, còn 5.949 tỷ đồng. Lãi thuần từ dịch vụ cũng giảm gần 5%, xuống còn 853 tỷ đồng. Hai nguồn thu chủ lực trên cùng suy giảm kéo biên lợi nhuận đi xuống.
Ở diễn biến khác, hoạt động kinh doanh ngoại hối tăng hơn 30%, thu về 1.316 tỷ đồng. Hoạt động khác cũng cải thiện, song quy mô các mảng này chưa đủ bù đắp phần sụt giảm từ hoạt động cốt lõi.
Áp lực chi phí hoạt động gia tăng 11%, lên 3.989 tỷ đồng. Năm qua, ngân hàng được biết điều chỉnh giảm chi phí dự phòng rủi ro tín dụng đến 30% so với năm trước, dù vậy không đủ để “kéo đà” lợi nhuận.
Trừ các chi phí, lợi nhuận trước thuế HSBC đạt 4.141 tỷ đồng, giảm 6,9%. Lợi nhuận sau thuế còn 3.300 tỷ đồng, giảm 6,8%, là mức thấp nhất trong 4 năm trở lại đây. Hiệu quả sinh lời cũng đi xuống khi ROE giảm từ 18,47% xuống 16,79%.
Tại ngày 31/12/2025, tổng tài sản đạt 140.855 tỷ đồng, tăng 3,2% so với cuối năm trước. Dư nợ cho vay khách hàng đạt hơn 74.600 tỷ đồng, tăng 8,3%. Tiền gửi khách hàng ghi nhận 117.779 tỷ đồng, tăng 3,2%.
Về chất lượng tài sản, các chỉ số ghi nhận cải thiện; trong đó nợ xấu giảm còn 495 tỷ đồng, tỷ lệ nợ xấu từ 0,46% xuống 0,42%. Tỷ lệ nợ quá hạn cũng giảm từ 0,76% xuống 0,69%.
HSBC là một trong những ngân hàng ngoại sớm có mặt tại Việt Nam từ năm 1980. Năm 2009, ngân hàng chính thức thành lập Ngân hàng TNHH một thành viên HSBC (Việt Nam) - ngân hàng 100% vốn nước ngoài đầu tiên.
Hiện, quy mô nhân sự của ngân hàng này tại Việt Nam vào khoảng 1.400 người, giảm nhẹ so với năm trước. Tổng chi phí cho lương và thu nhập khác đạt 1.295 tỷ đồng, tăng 6,6%. Thu nhập bình quân đạt 925 triệu đồng/người/năm, tương đương khoảng 77 triệu đồng/người/tháng - mức cao nổi trội so với mặt bằng chung hiện nay.
Ghi nhận báo cáo tài chính của 27 ngân hàng trong nước, mức thù lao cao nhất đang vào khoảng 50 triệu đồng/người/tháng, mặt bằng chung ở mức 30 triệu đồng/người/tháng. Thực tế, con số thu nhập bình quân gần 1 tỷ đồng/người/năm chỉ mang tính tương đối. Thực tế, mức thù lao mỗi cá nhân sẽ khác nhau, tùy thuộc vào cấp bậc, phòng ban…
Buổi thảo luận thuộc khuôn khổ tọa đàm Sử dụng năng lượng tiết kiệm do báo Tuổi Trẻ tổ chức, cùng tham gia có đại diện Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC), Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) cùng nhiều chuyên gia ngành điện.
Câu chuyện sử và tiết kiệm điện, đặc biệt trong các giai đoạn cao điểm, không chỉ là vấn đề của riêng ngành điện, mà còn gắn liền với thói quen tiêu dùng của mỗi hộ gia đình, cũng như chiến lược vận hành của từng doanh nghiệp.
Chia sẻ về công tác vận động tiết kiệm điện, sử dụng điện hiệu quả trên địa bàn, ông Bùi Trung Kiên - Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC),cho hay vấn đề tiết kiệm điện không chỉ trong năm nay, nhưng đã được thực hiện xuyên suốt trong nhiều năm trước đây.
Theo ông Kiên, các Chỉ thị 9, Chỉ thị 10 của Thủ tướng Chính Phủ đều cụ thể hơn, chỉ đạo triệt để hơn trong công tác tiết kiệm điện trong toàn xã hội.
Trong đó, Chỉ thị 10 đặt ra yêu cầu tiết kiệm điện 3%, yêu cầu cao hơn so với mức trước đây là 2%, nhất là trong cao điểm nắng nóng từ tháng 4 đến tháng 7 kéo dài từ miền Nam ra miền Bắc.
Ngoài tiết kiệm, việc sử dụng điện hiệu quả, hợp lý chia phụ tải cũng được nhấn mạnh, với việc cung - cầu điện cần được quản lý chặt chẽ hơn, quản lý phụ tải và điều chỉnh việc sử dụng các thiết bị có công suất lớn ra khỏi giờ cao điểm. Các nguồn điện tại chỗ và dự phòng cũng được yêu cầu huy động tối đa, các doanh nghiệp sẽ cần có máy móc hoặc nguồn phát dự phòng trong trường hợp nguồn cung bị gián đoạn bất khả kháng.
Bên cạnh đó, để tăng tỉ lệ năng lượng tái tạo và giảm nhu cầu điện từ lưới, khu vực dân sinh, sản xuất và khu vực công cũng được khuyến khích, yêu cầu lắp đặt điện mặt trời mái nhà.
Theo ông Kiên, với khí hậu nắng nóng khó lường và kéo dài, việc sử dụng điện được chỉ đạo tiết kiệm triệt để hơn trong năm nay, như việc các hệ thống chiếu sáng quảng cáo không chỉ được yêu cầu giảm giờ chiếu sáng, nhưng có thể sẽ phải tắt toàn bộ hệ thống quảng cáo, bảng hiệu. "Tiết kiệm điện là tiết kiệm cho bản thân, gia đình và xã hội", ông Kiên nhấn mạnh.
Trong bối cảnh nhu cầu điện tăng cao vào mùa nắng nóng, các doanh nghiệp sản xuất quy mô lớn, đặc biệt khối FDI trong lĩnh vực xuất khẩu, đang đứng trước sức ép kép: vừa bảo đảm tiến độ đơn hàng quốc tế, vừa đáp ứng những tiêu chuẩn ngày càng khắt khe về sử dụng năng lượng.
Ông Phan Tấn Học - Giám đốc kỹ thuật Công ty cổ phần TKG TaeKwang Vina cho biết với đặc thù là doanh nghiệp gia công giày xuất khẩu, bài toán điện năng hiện không chỉ dừng ở chi phí vận hành mà đã trở thành một chỉ số cạnh tranh trực tiếp. Quy mô sản xuất lớn, mức tiêu thụ điện "khổng lồ", "áp lực xanh" từ đối tác quốc tế.
Theo ông Học, sức ép hiện nay không chỉ đến từ tiến độ đơn hàng mà còn đến từ hệ thống đánh giá nhà máy của đối tác quốc tế.
Các đối tác lớn như Nike không chỉ dựa trên báo cáo giấy tờ mà tiến hành kiểm tra, đo đạc thực tế ngay tại nhà máy. Điều này buộc doanh nghiệp phải triển khai các giải pháp tiết kiệm điện một cách thực chất, liên tục và có thể kiểm chứng.
"Đây không còn là câu chuyện tiết giảm chi phí nội bộ, mà gắn trực tiếp với năng lực cạnh tranh và khả năng giữ đơn hàng", ông Học nhấn mạnh.
Trước các áp lực đó, trong 5 năm gần đây, doanh nghiệp đã đầu tư hệ thống điện mặt trời áp mái nhằm bổ sung nguồn điện phục vụ sản xuất và giảm phụ thuộc vào lưới điện trong giờ cao điểm. Song song đó, nhiều giải pháp tiết kiệm điện được triển khai đồng bộ trong toàn hệ thống nhà máy.
Toàn bộ hệ thống chiếu sáng đã được thay thế bằng đèn LED từ nhiều năm trước. Thiết kế nhà xưởng cũng được tối ưu để tận dụng tối đa ánh sáng tự nhiên, qua đó giảm mức tiêu thụ điện cho chiếu sáng ban ngày.
Bên cạnh đầu tư công nghệ, ông Học đặc biệt nhấn mạnh vai trò của ý thức người lao động trong bài toán tiết kiệm năng lượng. Việc xây dựng văn hóa tiết kiệm điện được xem là nền tảng để các giải pháp kỹ thuật phát huy hiệu quả.
Ở cấp độ vận hành, việc điều chỉnh thời gian sản xuất, chuyển một phần hoạt động sang giờ thấp điểm nhằm giảm tải cho hệ thống điện quốc gia là rất quan trọng. Ngoài ra, việc tối ưu bố trí dây chuyền sản xuất cũng góp phần giảm tình trạng vận hành không tải, từ đó tiết kiệm điện năng đáng kể.
Ông Lê Đình Kính, Công ty cổ phần thương mại dịch vụ giấy Thuận An chia sẻ đối với doanh nghiệp sản xuất thì đơn vị nhận thức rõ áp lực chi phí mua điện để phục vụ sản xuất.
Để tiết kiệm điện và chi phí doanh nghiệp đã áp dụng hai nhóm giải pháp chính: Giải pháp vận hành và nhân sự, nhà máy đã áp dụng dịch chuyển phụ tải (DR), chuyển các công đoạn tiêu thụ điện năng lớn sang khung giờ thấp điểm (từ 22h đêm đến 4h sáng) để tận dụng giá điện rẻ.
Điều tiết sản xuất giờ cao điểm, trong các khung giờ cao điểm, nhà máy giảm công suất vận hành tối đa, chuyển sang làm các khâu phụ trợ ít tiêu tốn điện hoặc thực hiện bảo trì, bảo dưỡng máy móc.
Đối với giải pháp kỹ thuật và thiết bị, chúng tôi lắp đặt hệ thống biến tần giúp động cơ khởi động êm hơn, tránh tình trạng dòng điện tăng vọt gây quá tải cục bộ. Cải thiện hệ thống chiếu sáng bằng cách thay thế toàn bộ bằng đèn LED tiết kiệm năng lượng.
Tối ưu hệ thống làm mát qua việc sử dụng thông gió tự nhiên và các quạt hút năng lượng gió để thoát hơi nóng trong nhà xưởng mà không tốn điện. "Việc triển khai của chúng tôi cũng gặp phải những khó khăn và thách thức về nhân sự và chi phí. Việc chuyển ca làm việc sang ban đêm gây ảnh hưởng đến sức khỏe và sinh hoạt của công nhân. Để khắc phục, nhà máy đã có các chính sách tăng phụ cấp ca đêm để khuyến khích người lao động.
Về chi phí đầu tư ban đầu cho các thiết bị hiện đại như hệ thống biến tần rất lớn. Tuy nhiên, doanh nghiệp xác định đây là khoản đầu tư cần thiết cho mục tiêu tiết kiệm lâu dài và giảm phát thải", ông Kính đánh giá.
Dưới góc độ người tiêu dùng hộ gia đình, chị Trần Thị Thùy Vân (ngụ phường Phú Thọ Hoà) cho biết hóa đơn điện của gia đình vào khoảng 1 triệu đồng/tháng, với 4 người sử dụng. Chị cho biết mỗi thành viên luôn có ý thức tự tiết kiệm bằng việc tắt các thiết bị điện khi không có nhu cầu sử dụng và sử dụng các thiết bị có tiêu chuẩn tiết kiệm điện. Tuy vậy, dù tiết kiệm, vào cao điểm nắng nóng như hiện nay, hóa đơn điện nhà chị vẫn tăng 20%.
Cùng là hộ gia đình 4 người, anh Lê Hoàng Minh (phường Nhiêu Lộc) cho biết tiền điện của gia đình trước tháng nóng cao điểm khoảng từ 1,6 triệu đồng/tháng, nhưng thời điểm này tăng mạnh, vượt 2,3 triệu đồng. Gia đình anh tiết kiệm triệt để bằng cách rút hẳn các phích cắm đối với các thiết bị không sử dụng. Gia đình cũng tận dụng thêm ánh sáng tự nhiên, tắt bớt đèn đóm.
Theo anh Minh, gia đình có lượng tiêu thụ điện lớn, nên đã đầu tư lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái hệ 3kWh, với lượng tiêu thụ từ hệ thống này từ 12-15kWh mỗi ngày, giúp tiết kiệm gần 1 nửa tiền điện hằng tháng.
"Tôi thấy đây là mức tiết kiệm đáng kể. Các ban, ngành có thể vận động người dân lắp đặt thêm hệ thống điện mặt trời áp mái", anh Minh nêu.
Ông Phạm Viết Thạch, Phó Trưởng ban Môi trường và phát triển bền vững, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cho biết đang tập trung nâng cao độ sẵn sàng của các nhà máy điện thuộc tập đoàn và các tổng công ty. Quán triệt các đơn vị phát điện tuyệt đối không để xảy ra tình trạng thiếu nhiên liệu (đặc biệt là than, dầu, khí) phục vụ sản xuất điện trong các tháng cao điểm mùa khô.
Kết quả quý 1, EVN và các đơn vị đã khởi công 46 công trình và đóng điện 36 công trình lưới điện (từ 110kV đến 500kV). Các dự án tiêu biểu như nâng công suất trạm biến áp 500kV Nho Quan, đường dây 220kV Dốc Sỏi - Dung Quất (đoạn đấu nối), trạm biến áp 500kV Vĩnh Yên.
Về tháo gỡ vướng mắc, EVN đã có nhiều văn bản kiến nghị các bộ, ngành và địa phương hỗ trợ tháo gỡ khó khăn về cơ chế chính sách, thủ tục đầu tư và giải phóng mặt bằng cho các dự án nguồn điện. Đồng thời cũng đề nghị các bộ ngành có giải pháp đảm bảo cung ứng nhiên liệu ổn định không chỉ cho EVN mà cho cả các đơn vị phát điện ngoài tập đoàn.
Về công tác phối hợp với khách hàng sử dụng điện, EVN mong muốn nhận được sự phối hợp của khách hàng, đặc biệt là các khách hàng lớn, trong việc điều chỉnh phụ tải điện. Ngành điện cũng khuyến khích sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả để giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia trong các khung giờ cao điểm.
Trao đổi về bài toán sử dụng điện trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ ngày càng gia tăng, ông Ngô Trọng Hiền, Trưởng ban Kinh doanh Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC), đánh giá đây không chỉ là thách thức đối với công tác vận hành hệ thống điện mà còn là cơ hội để tái định hình thói quen tiêu dùng năng lượng của toàn xã hội theo hướng bền vững hơn.
"Từ góc độ quản lý, chủ trương tiết kiệm điện đã được quán triệt từ trung ương đến các địa phương. Các chương trình hành động đang được triển khai đồng bộ, hướng tới mục tiêu chung là giảm áp lực lên hệ thống điện quốc gia, đặc biệt trong những thời điểm cao điểm phụ tải", ông Hiền cho hay.
Đại diện Tổng Công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) cho biết xác định tháng 4 - 7 là thời điểm nắng nóng. Đơn vị đã chủ động lên phương án và làm việc với các địa phương từ cuối năm 2025 để đảm bảo cân đối cung cầu và quản lý cung ứng điện.
Cụ thể, EVNSPC đã đạt được thỏa thuận với hơn 7.675 khách hàng có sản lượng sử dụng lớn từ 50.000kWh trở lên về các phương án tiết giảm khi khó khăn. Hiện có 4.572 khách hàng đang phối hợp rất tốt trong việc dịch chuyển phụ tải, giúp biểu đồ phụ tải công nghiệp duy trì ổn định.
Cùng đó, EVNSPC xác định có sự thay đổi về khung giờ cao điểm, bên cạnh khung giờ 14 - 16h30, gần đây xuất hiện thêm đỉnh phụ tải mới vào khoảng 9h30 - 10h30 sáng do nhu cầu sử dụng điện sinh hoạt tăng cao trong mùa nắng nóng.
Tại tọa đàm, đại diện Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cam kết tạo điều kiện thuận lợi nhất cho phát triển điện mặt trời mái nhà, nhằm đảm bảo an ninh năng lượng và tuân thủ các quy định pháp luật.
Mọi quy trình, hồ sơ đấu nối và thủ tục lắp đặt công tơ hai chiều hiện được công khai minh bạch trên website solar.evn.com.vn, để khách hàng dễ dàng tra cứu. Đây được xác định là nguồn điện phân tán tại chỗ quan trọng, giúp giảm chi phí cho người dùng và hỗ trợ hệ thống trong những thời điểm bức xạ tốt.
EVN đặc biệt khuyến khích mô hình "tự sản tự tiêu" cho các cơ quan công sở, cơ sở sản xuất và hộ gia đình, nhất là khi kết hợp với hệ thống lưu trữ năng lượng.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, các đơn vị điện lực chủ động phối hợp với địa phương để ban hành chỉ tiêu cụ thể.
