Sáng 14.4, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM tổ chức lễ ký kết cam kết đảm bảo an toàn thực phẩm đối với các cơ sở cung cấp suất ăn cho trường học trên địa bàn thành phố.
Theo bà Phạm Khánh Phong Lan, công tác bảo đảm an toàn thực phẩm tại trường học luôn được xem là ưu tiên hàng đầu. Thời gian qua, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM phối hợp Sở Giáo dục và Đào tạo triển khai nhiều giải pháp kiểm soát bữa ăn học đường. Tuy nhiên, thực tế vẫn chưa thể yên tâm. Một số vụ việc gần đây cho thấy vẫn còn đơn vị cung cấp suất ăn không đạt yêu cầu; kiểm tra thực tế phát hiện không ít sai phạm.
Bà Lan dẫn lại vụ nghi ngộ độc thực phẩm tại Trường tiểu học Bình Quới Tây khiến hơn 180 học sinh bị ảnh hưởng. Kết quả điều tra ban đầu cho thấy vụ việc liên quan đến vi khuẩn Salmonella – tác nhân thường gặp trong các vụ ngộ độc thực phẩm tập thể.
Bà nhấn mạnh, việc quản lý bữa ăn học đường không thể chỉ dừng ở khâu ký hợp đồng với đơn vị cung cấp suất ăn, mà phải được kiểm soát xuyên suốt từ nguồn nguyên liệu, chế biến, vận chuyển đến khâu phân phối tại trường.
Hiện nay, có 317 công ty đang cung ứng suất ăn cho khoảng 3.500 trường học trên địa bàn TP.HCM. Việc ký cam kết với các đơn vị này không chỉ mang tính thủ tục, mà còn là sự ràng buộc về trách nhiệm pháp lý và đạo đức trong việc cung cấp bữa ăn an toàn cho học sinh.
Bà Lan cho biết thực phẩm đưa vào trường học phải bảo đảm nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, đáp ứng các tiêu chuẩn và hệ thống quản lý an toàn thực phẩm như: VietGAP, GlobalGAP, HACCP hoặc thuộc các chuỗi thực phẩm an toàn đã được ngành chức năng thẩm định. Đây là yêu cầu nền tảng nhằm giảm nguy cơ mất an toàn thực phẩm ngay từ đầu vào.
Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM nhấn mạnh, nhà trường tuyệt đối không được “khoán trắng” cho đơn vị cung cấp suất ăn. Sau khi ký kết, trường học vẫn phải tổ chức giám sát chặt chẽ toàn bộ quy trình, từ điều kiện vận chuyển, thời gian giao nhận, khoảng cách vận chuyển, nhiệt độ bảo quản đến quy trình sơ chế, chế biến và chia suất ăn. Trong đó, hiệu trưởng là người chịu trách nhiệm cao nhất nếu để xảy ra vụ việc ngộ độc thực phẩm trong trường học.
Quan điểm của ngành là “phòng ngừa hơn xử lý”. Tuy nhiên, trong điều kiện khí hậu nóng ẩm, số lượng cơ sở lớn không thể kiểm soát tuyệt đối mọi rủi ro. Do đó, rất cần sự vào cuộc đồng bộ của nhiều bên, trong đó có báo chí và cộng đồng.
Bên cạnh đó, bà cho biết phụ huynh cũng cần tham gia giám sát bữa ăn học đường. Sở An toàn thực phẩm TP.HCM khuyến khích ban đại diện cha mẹ học sinh phối hợp kiểm tra đột xuất nguồn nguyên liệu, điều kiện chế biến và khâu cung ứng suất ăn.
Khi phản ánh, phụ huynh cần nêu rõ nội dung, địa điểm và cung cấp danh tính để cơ quan chức năng có cơ sở xác minh, xử lý, phản hồi. Theo bà Lan, phản ánh nặc danh thường gây khó cho việc kiểm chứng, làm giảm hiệu quả xử lý.
Bà Nguyễn Thị Nụ, Giám đốc Công ty TNHH MTV suất ăn công nghiệp Tú Anh cho biết với gần 30 năm gắn bó với lĩnh vực suất ăn công nghiệp, bà luôn xem đây là ngành đặc biệt nhạy cảm, đòi hỏi người làm phải có tâm và giữ vững đạo đức nghề nghiệp. Hiện Công ty Tú Anh đang cung cấp gần 20.000 suất ăn mỗi ngày, trong đó có suất ăn cho học sinh tại hơn 10 trường ở TP.HCM.
Theo bà Nụ, yếu tố then chốt là kiểm soát chặt ngay từ đầu vào. Doanh nghiệp vận hành không chỉ nên kiểm tra hồ sơ nhà cung cấp, mà còn phải trực tiếp khảo sát nhà máy, nhà vườn, trả lại hàng hoặc lấy mẫu xét nghiệm nếu phát hiện nguy cơ mất an toàn.
Với bữa ăn học đường, bà cho rằng tốt nhất là tổ chức bếp nấu ngay tại trường để ban giám hiệu, bộ phận y tế và phụ huynh cùng giám sát; nếu phải vận chuyển, khoảng cách nên giới hạn dưới 10 km để giảm rủi ro.
Đại diện Công ty cổ phần Hảo Phát Catering cho biết đã có 24 năm hoạt động trong lĩnh vực cung cấp suất ăn. Hiện công ty cung cấp cho trường học và bệnh viện theo 2 hình thức: nấu tại chỗ hoặc giao tận nơi với công suất khoảng 12.000 suất/ngày, chủ yếu phục vụ các trường trung học cơ sở tại quận 1, quận 3 cũ (TP.HCM).
Theo đại diện công ty, với suất ăn học đường, yêu cầu cốt lõi là phải kiểm soát chặt toàn bộ quy trình, từ nguồn nguyên liệu đầu vào đến khâu giao nhận. Công ty kiên quyết không chọn nhà cung cấp chỉ cạnh tranh bằng giá rẻ nhưng không bảo đảm nguồn gốc. Tất cả nhà cung cấp đều phải có đầy đủ hồ sơ pháp lý như giấy phép kinh doanh, hóa đơn, chứng từ chứng minh xuất xứ…
Đại diện công ty cũng cho biết thêm, hiện doanh nghiệp cung cấp suất ăn hiện chịu nhiều áp lực từ việc tìm nhà cung cấp uy tín, biến động giá thực phẩm đến chi phí vận hành. Trong lúc, mức giá tại một số trường hiện chỉ hơn 30.000 đồng/suất là khá thấp; để vừa bảo đảm an toàn thực phẩm vừa đáp ứng dinh dưỡng, mức phù hợp nên ở khoảng 45.000 – 50.000 đồng/suất.
Bà Phạm Khánh Phong Lan, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM nhấn mạnh, lễ ký kết cam kết bảo đảm an toàn thực phẩm với các cơ sở cung cấp suất ăn cho trường học không chỉ mang tính thủ tục, mà còn đặt ra trách nhiệm rõ ràng trong việc tuân thủ quy định, bảo đảm bữa ăn an toàn và bảo vệ sức khỏe học sinh.
Trao đổi bên lề buổi lễ, bà Phạm Khánh Phong Lan, cho biết công tác thanh tra hiện vẫn còn nhiều rào cản bởi phần lớn hoạt động kiểm tra phải thực hiện theo kế hoạch và thông báo trước cho đơn vị.
“Nhiều nơi được báo trước, đến kiểm tra thì cái gì cũng tốt, cũng sạch, cũng tươm tất nhưng thực tế vận hành hằng ngày chưa chắc như vậy”, bà cho hay.
Theo bà Lan, kiểm tra đột xuất sẽ phản ánh đúng thực tế mức độ tuân thủ quy định về an toàn thực phẩm của doanh nghiệp. Do đó, cần phát huy mô hình thanh tra đột xuất để kịp thời phát hiện, xử lý vi phạm, qua đó nâng tính thực chất của hoạt động kiểm tra. Hiện Sở An toàn thực phẩm TP.HCM đang kiến nghị cấp có thẩm quyền cho phép tăng cường thanh tra đột xuất trên cơ sở các nguồn tin có căn cứ.
Bà Lan cho biết trong quý 1/2026, cơ quan chức năng đã kiểm tra khoảng 30 – 40% cơ sở cung ứng. Qua kiểm tra, vẫn ghi nhận một số vi phạm đáng lo ngại như sử dụng nguyên liệu không bảo đảm chất lượng, thậm chí có trường hợp dùng thịt quá hạn sử dụng để chế biến suất ăn cho học sinh.
Ông Lê Văn Đào, Giám đốc điều hành hãng xe Hoa Mai (tuyến TP HCM – Vũng Tàu), cho biết từ tháng 3 giá xăng dầu tăng mạnh khiến chi phí đầu vào đội lên. Doanh nghiệp đã tăng giá vé để bù một phần và giảm 30–40% số chuyến, tập trung vào khung giờ đông khách để nâng tỷ lệ lấp đầy.
Theo ông Đào, dù đã điều chỉnh, hoạt động vẫn chịu nhiều áp lực nên kế hoạch dịp lễ được tính toán kỹ về tần suất. "Chúng tôi sẽ linh hoạt tăng chuyến theo nhu cầu thực tế để vừa phục vụ khách, vừa đảm bảo hiệu quả", ông nói.
Tương tự, Tương tự, ông Mai Xuân Trình, nhân viên điều hành hãng xe Kumho Samco, cho biết đơn vị khai thác các tuyến đi Phan Thiết, Buôn Ma Thuột, Hà Tiên, Rạch Giá... nhưng không tăng mạnh như trước, mà bám sát diễn biến thị trường. Số chuyến dự kiến tăng khoảng 4 lần so với ngày thường, song chỉ đạt 60–70% so với các dịp cao điểm trước đây.
Doanh nghiệp này cho biết việc điều xe hiện dựa nhiều vào lượng khách đặt vé thực tế, thay vì chỉ dự báo. Đồng thời, phương án bố trí tài xế cũng được tính toán lại để cân đối chi phí và doanh thu.
Theo các doanh nghiệp, nhiên liệu chiếm khoảng 30–40% tổng chi phí, trong khi giá thời gian qua biến động mạnh, buộc nhiều đơn vị cắt giảm 20–70% chuyến hoặc duy trì cầm chừng. Vì vậy, dù nhu cầu tăng vào dịp lễ, tâm lý chung vẫn thận trọng.
Ngoài chi phí, hành khách có xu hướng mua vé sát ngày nghỉ, khó dự báo sớm. Bên cạnh đó, việc sử dụng xe cá nhân hoặc thuê xe tự lái gia tăng khiến lượng khách qua bến không còn tăng đột biến như trước.
Theo Sở Xây dựng TP HCM, dịp Giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4–1/5 năm nay, lượng khách qua các bến xe liên tỉnh dự kiến tăng 4–6% so với cùng kỳ. Riêng kỳ nghỉ 30/4–1/5, bình quân gần 90.000 lượt khách mỗi ngày, với hơn 4.700 chuyến xe phục vụ.
Tại khu vực TP HCM, mỗi ngày ước có gần 79.000 lượt khách và khoảng 3.872 chuyến xuất bến. Bến xe Miền Đông (Bình Thạnh cũ) dự kiến phục vụ hơn 66.000 lượt khách trong 6 ngày, tương ứng hơn 3.100 chuyến.
Bến xe Miền Đông mới (TP Thủ Đức) ước đạt khoảng 97.000 lượt khách với gần 5.000 chuyến. Trong khi đó, Bến xe Miền Tây – nơi chủ yếu phục vụ tuyến ngắn – dự kiến đón hơn 250.000 lượt khách, cao điểm ngày 29–30/4 với trên 60.000 lượt mỗi ngày.
Giá vé dịp lễ tại các bến có thể tăng tối đa 40% tùy chặng và thời điểm để bù chi phí xe chạy rỗng chiều về. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp đã tăng giá từ trước do nhiên liệu nên dự kiến không điều chỉnh thêm.
Để kiểm soát, các bến yêu cầu doanh nghiệp kê khai, niêm yết giá vé công khai trước khi bán. Đồng thời chuẩn bị phương án tăng cường xe, sẵn sàng giải tỏa khi lượng khách tăng cao, phối hợp điều tiết giao thông nếu xảy ra ùn tắc.
Hiện TP HCM có hơn 2.100 tuyến xe khách cố định với 97 đơn vị tham gia khai thác, vận hành hơn 2.700 xe – thuộc nhóm lớn nhất cả nước. Trước khó khăn về chi phí, nhiều doanh nghiệp kiến nghị giảm phí đường bộ và các khoản dịch vụ liên quan. Nội dung này đang được tổng hợp để báo cáo cấp thẩm quyền xem xét.
Sáng 15.4, cuộc đấu giá quyền khai thác Dự án Không gian ven biển phía đông đường Hồ Xuân Hương đã diễn ra với 2 doanh nghiệp tham gia đấu giá.
Kết quả, Công Ty TNHH xuất nhập khẩu Thuận An Foods (có địa chỉ tại P.Sầm Sơn, Thanh Hóa) đã trúng đấu giá, với số tiền 70,168 tỉ đồng cho quyền khai thác dự án trong 5 năm. Trong khi, giá khởi điểm của dự án là hơn 51 tỉ đồng.
Như vậy, sau 4 năm kể từ ngày Tập đoàn FLC ngừng khai thác, dự án đã có nhà đầu tư mới, hy vọng sẽ làm mới không gian dọc bãi biển Sầm Sơn kể từ mùa du lịch biển này.
Không gian ven biển phía đông đường Hồ Xuân Hương được xem là linh hồn của biển Sầm Sơn. Đó là không gian, cảnh quan dọc bờ biển, cung cấp các dịch vụ giải khát, tắm tráng, ăn nhanh, vui chơi... cho hàng triệu lượt khách du lịch mỗi năm.
Dự án Không gian ven biển phía đông đường Hồ Xuân Hương có phạm vi nằm dọc bờ biển Sầm Sơn, kéo dài từ chân núi Trường Lệ đến khu du lịch Vạn Chài resort (không bao gồm khu vực công trình cửa biển, sân khấu, nhà liên ngành, tượng đài anh hùng Nguyễn Thị Lợi, các lối lên xuống cho du khách tiếp cận bãi cát và 3 khu vực bến thuyền). Chiều rộng của không gian khoảng 30 m, từ bờ kè chắn cát (mép phía đông đường Hồ Xuân Hương) ra khu vực bãi biển.
Các công trình chính gồm 14 hubway (công trình dịch vụ bar - giải khát); khu tắm tráng nước ngọt (có thu phí); khu tắm tráng nước ngọt miễn phí; không gian khuôn viên cây xanh, cảnh quan; và các công trình phụ trợ
Công trình do Tập đoàn FLC xây dựng, khai thác (theo hợp đồng BOT) từ năm 2016, với vốn đầu tư hơn 100 tỉ đồng, nhằm cung cấp cho du khách các dịch vụ quầy bar - giải khát, đồ ăn nhanh, massage, chăm sóc y tế, tắm tráng, khu vui chơi trên biển, quảng trường, khu vườn trò chuyện, quảng trường nhạc nước, vườn hoa bốn mùa, vườn cây tạo hình, không gian điêu khắc, khu vui chơi trẻ em và nhiều tiện ích khác.
Tuy nhiên, đến năm 2022, Tập đoàn FLC có văn bản tự nguyện bàn giao cho chính quyền địa phương mà không phải hoàn trả lại kinh phí, dù thời gian khai thác chưa hết theo hợp đồng (hợp đồng khai thác 29 năm).
Kể từ khi dự án được bàn giao cho địa phương quản lý, các hạng mục, công trình hầu như không được tu bổ, sửa chữa nên đến nay nhiều công trình đã xuống cấp, hư hỏng.
Gần nửa tháng qua, 26 hộ dân thôn Quảng Trung, xã Thạch Quảng, bị thiếu nước sinh hoạt do nguồn nước giếng khoan bất ngờ đổi màu, mùi hôi nồng nặc. Hiện tượng này xuất hiện cùng thời điểm con suối chảy quanh làng chuyển màu bất thường khiến người dân lo lắng, cuộc sống đảo lộn.
Gia đình bà Dương Thị Dung ở xóm Trung có một giếng khoan sâu gần 30 m vốn sử dụng ổn định nhiều năm, nay không thể dùng. Khi bơm lên, nước màu tím sẫm, sau đó chuyển dần sang đỏ, kèm mùi khác thường.
"Gần 20 ngày nay, cả nhà phải đi tắm nhờ, mua nước đóng bình để ăn uống", bà Dung nói.
Không chỉ gia đình bà Dung, hàng chục hộ dân sống dọc con suối ở thôn Quảng Trung đều bị ảnh hưởng. Dân làng cho hay trước đây nước suối trong xanh, có nhiều tôm cá sinh sống, nhưng khoảng 3-4 năm nay bắt đầu ô nhiễm. Gần đây tình trạng trở nên nghiêm trọng, nước đổi màu rõ rệt, bốc mùi, không ai dám xuống tắm giặt như trước.
Tại thôn Quảng Trung có một cơ sở giặt là và một trang trại chăn nuôi quy mô lớn đang hoạt động. Người dân nghi ngờ hoạt động xả thải từ hai cơ sở này là nguyên nhân gây ô nhiễm nguồn nước.
Trước phản ứng từ người dân, chính quyền xã Thạch Quảng đã tổ chức đối thoại tìm hướng giải quyết, đồng thời cử lực lượng kiểm tra thực địa, lấy mẫu nước gửi cơ quan chuyên môn giám định.
Ngày 17/4, ông Tống Văn Vang, Phó chủ tịch UBND xã Thạch Quảng, cho biết bước đầu xác định nước ngầm ở thôn Quảng Trung đổi màu do ước thải chưa qua xử lý từ Công ty TNHH BOB Hà Nội xả ra môi trường. Doanh nghiệp này đã thừa nhận sự cố phát sinh trong quá trình vận hành hệ thống xử lý nước thải.
"Có thể nước thải đã theo dòng suối lan rộng và thẩm thấu xuống lòng đất gây ô nhiễm mạch ngầm", ông Vang nói và cho hay nếu kết quả phân tích xác định có vi phạm, chính quyền sẽ xử lý theo quy định pháp luật.
Theo ông Nguyễn Văn Dinh, Phó tổng giám đốc Công ty TNHH BOB Hà Nội, vào tối 14/4, công nhân vận hành hệ thống xử lý đã ngủ quên, dẫn đến nước thải chưa qua xử lý tràn ra ngoài. "Màu tím xuất hiện là do lô quần áo màu đỏ được giặt trong thời điểm đó", ông Dinh giải thích.
Lãnh đạo doanh nghiệp cho hay đã rà soát toàn bộ quy trình xử lý nước thải, đồng thời triển khai các biện pháp khắc phục. Trước mắt, công ty đã hỗ trợ cung cấp nước lọc đóng bình cho các hộ dân bị ảnh hưởng và cam kết sẽ lắp đặt hệ thống cấp nước sạch đến tận thôn trong ít ngày tới.
Chính quyền địa phương hiện khuyến cáo người dân không sử dụng nguồn nước bị ô nhiễm, đồng thời tiếp tục phối hợp với cơ quan chuyên môn thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường xác định mức độ ô nhiễm, làm rõ trách nhiệm các bên.
Công an xã Thạch Quảng đang được yêu cầu tăng cường lực lượng giám sát địa bàn, bảo đảm an ninh trật tự, tránh phát sinh tình huống phức tạp.